2439520 Voorstel van het college aan de raad inzake wijziging Huisvestingsverordening Delft 2023 per 1 jan. 2025

Oplegger raad Raadsvoorstel Onderwerp

Wijzigingsvoorstel Huisvestingsverordening Delft 2023 per 01-01-2025

Portefeuillehouder

Wethouder Schrederhof

Voorstel ingediend door

P. Rosman, prosman@delft.nl

Registratienummer

5955025

Datum

24 september 2024

Concept-besluit(en) De raad: 1. besluit de Huisvestingsverordening Delft 2023 met kenmerk 5955024, te wijzigen conform bijgevoegd raadsbesluit; 2. maakt de verordening op de gebruikelijke wijze bekend in het elektronisch gemeenteblad. Waarom nu? De Huisvestingsverordening Delft 2023 (HVO) is in regionaal Haaglanden verband een gemeenschappelijk afgestemde verordening, met uitzondering van de lokale regels omtrent wijzigingen in de woonruimtevoorraad. Na het vaststellen van de verordening per 1 juli 2023, is regionaal de werkafspraak gemaakt om jaarlijks wijzigingsvoorstellen te doen met beoogde inwerkingtreding op 1 januari. Dit kunnen zowel beleidsinhoudelijke veranderingen zijn, bijvoorbeeld vanuit gewijzigde relevante wet- en regelgeving, of meer technische verbeteringen binnen het huidige beleid. De afgelopen periode is een aantal wijzigingsvoorstellen voorbereid, met beoogde datum van inwerkingtreding 1 januari 2025. Deze liggen nu in bijgevoegd raadsbesluit voor aan de raad. De voorgestelde wijzigingen zijn te duiden als technische verbeterpunten ten aanzien van het bestaande systeem. Inhoud Dit wijzigingsvoorstel is onderdeel van het regionale spoor 1b. Bij het vaststellen van de HVO per 1 juli 2023 is gesteld dat wijzigingen in de woonruimteverdelingssystematiek niet allemaal tegelijk kunnen worden opgepakt.

Er is onderscheid gemaakt tussen een drietal sporen, elk met een bijbehorend tijdpad. Spoor 1a: regionaal noodzakelijk technische wijzigingen en lokaal opkoopbescherming en toeristische verhuur, als vastgesteld in HVO Delft 2023 (afgerond). De HVO heeft een looptijd van vier jaar tot 1 juli 2027. Spoor 1b: jaarlijkse wijzigingen per 1 januari. Inhoudelijke onderdelen van 1b zijn: urgentieregeling, lokaal maatwerk, middenhuur, Wonen en Zorg en doorlopende verbeterpunten. Dit wordt in samenhang met verandering in landelijke wet- en regelgeving voorbereid. Spoor 2: lange termijn gesprek over toekomst van het woonruimteverdeelsysteem in Haaglanden. Hoofdvraag hierbij is of het huidige systeem van woonruimteverdeling met inschrijfduur als voornaamste voorrangscriterium nog wel past, of dat dit niet grondig herzien moet worden. Sociale Verhuurders Haaglanden (SVH) is trekker, en organiseert dit najaar verkennende raadssessies. Zie voor verder toelichting op het proces bijlage 9. Toelichting BTW Haaglanden. Als onderdeel van het regionale spoor 1b wordt een aantal technische verbeteringsvoorstellen gedaan. Deze technische wijzigingen vallen binnen de huidige beleidsdoelstellingen van de verordening, en zijn bedoeld om het huidige systeem van woonruimteverdeling beter te laten functioneren.

De beleidsdoestellingen zijn onveranderd: het tegengaan van onevenwichtige en onrechtvaardige effecten van schaarste, en het zo effectief mogelijk benutten van de beschikbare betaalbare woningvoorraad. Inhoudelijk gaan de wijzigingen over: Pagina 1 van 4

-

de regels voor behouden van inschrijfduur bij het accepteren van een tijdelijke woning; het aanscherpen van de bestaande grondslag voor directe aanbieding van tijdelijke woonoplossingen aan statushouders. meer handelingsruimte voor de urgentiecommissie (DAV) bij het beoordelen van de weigeringsgrond ‘eerst drie maanden reageren op woningaanbod’.

Zwaarwegende inhoudelijke beleidswijzigingen worden op dit moment niet voorgesteld. Dit vanwege lopende regionale processen (bijvoorbeeld maakproces woonzorgvisie), benodigde lokale voorbereidingstijd, en aankomende veranderingen in landelijke wetgeving (zie verder het kopje ‘vervolg’). We willen voorkomen dat er kort na elkaar koerswijzigingen plaatsvinden, en streven naar jaarlijkse wijzigingen per 1 januari. Wat verandert er? Het overgrote deel van de voorgestelde wijzigingen zijn tekstuele aanpassingen/verbeteringen op het vlak van definities, verwijzingen, of heldere formulering. Meer inhoudelijk, zijn er de volgende wijzigingen die binnen gelijkblijvende beleidsdoelstellingen wel voor enige verandering voor woningzoekenden kunnen zorgen: -

-

-

Regels behoud inschrijfduur (art. 3:3): de bepaling verdwijnt dat alleen woningzoekenden kunnen verzoeken om de opgebouwde inschrijfduur niet te laten vervallen, wanneer deze een tijdelijke/flexwoning/wisselwoning binnen de regio betrekken. Bij het accepteren van zo’n woning buiten de regio kan volgens de huidige regel op dit moment niet om dit behoud van de inschrijfduur verzocht worden. Dit leidt tot ongewenste situaties, en strookt ook niet met het idee van een woning als tussenstation/tijdelijke oplossing als de nood hoog is maar nog geen geschikte woning binnen Haaglanden gevonden kan worden. Grondslag directe aanbieding statushouders (art. 3:11): Door aanvulling op het artikel wordt het voor een gemeente mogelijk om binnen de eigen gemeentegrenzen statushouders te bemiddelen die gehuisvest zijn in een tijdelijke voorziening en in afwachting zijn op definitieve huisvesting. Dit speelt momenteel (nog) niet concreet in Delft, maar is opgenomen in de regionale verordening op verzoek van gemeente Rijswijk in verband met grootschalige opvanglocatie. Weigeringsgronden urgentieverklaring (art. 4:5, lid m): Het niet eerst drie maanden zelf aantoonbaar reageren op het woningaanbod blijft gelden als weigeringsgrond voor een urgentieverklaring. Maar de urgentiecommissie krijgt door een aanvullende bepaling meer afwegingsruimte om de persoonlijke situatie mee te laten wegen.

Dit om kansloze of fysiek onmogelijke zoekpogingen te beperken, en het aantal besluiten op basis van de hardheidsclausule te beperken.

Zie voor het volledige overzicht van alle wijzigingen het bestand ‘5. HVO Delft 2023 - 250101 - WasWordt lijst’. De toelichting op de HVO is een collegebesluit. De raad besluit over de voorgestelde wijzigingen in de verordening en de bijlagen en dus niet over de algemene en artikelsgewijze toelichting. Beleidskaders -

Huisvestingswet 2014 Woonvisie Delft 2023-2028 Huisvestingsverordening Delft 2023 o Lokaal Maatwerk Delft 2024 | Lokale wet- en regelgeving (overheid.nl) o Beleidsregel urgentieverklaringen Delft 2023 | Lokale wet- en regelgeving (overheid.nl) o Beleidsregel Omzetting en Woningvorming Delft 2019

Financiën Het voorstel heeft geen financiële consequenties. Vervolg Waar nodig zullen na vaststelling van de wijzigingen inhoudelijke aanpassingen gedaan worden in de werkprocessen rondom de uitvoering van de verordening. De uitvoering hiervan ligt hoofdzakelijk bij de

Pagina 2 van 4

koepelorganisatie SVH /Woonnet-Haaglanden), de Delftse woningcorporaties en de Delftse Adviescommissie Voorrangsbepaling (DAV). Daarnaast wordt er in Haaglanden gezamenlijk verder gewerkt aan Spoor 1b. Het komende jaar staat in ieder geval het urgentiebeleid op de planning. Het urgentiebeleid wordt herijkt vanuit de nieuwe kaders vanuit de Wet Versterking Regie en de Regionale Woonzorgvisie in wording. Er wordt ook gekeken hoe de verordening en de beleidsregel beter of eenduidiger op elkaar kunnen aansluiten, mede met het oog op de uitvoering. Nieuwe wijzigingsvoorstellen zullen Q3/Q4 2025 aan de raad worden gedaan worden, met beoogde inwerkingtreding op 1 januari 2026. Zie verder ook bijlage 9. Toelichting BTW Haaglanden. Parralel aan het vervolg van spoor 1b, lopen de werkzaamheden voor spoor 2: de toekomst van de woonruimteverdeling in Haaglanden. Onderdeel hiervan is een raadsbijeenkomst georganiseerd door de SVH in het najaar van 2024. De SVH voert in voorbereiding hierop onderzoek uit onder woningzoekenden en diverse stakeholders op het vlak van woonruimteverdeling (o.a. woonwensen, hoe eerlijke is het syteem?, waar knelt het? etc.). In de raadsbijeenkomst zullen worden deze resultaten worden besproken en kijken we samen vooruit naar wat dit mogelijk voor toekomstig beleid in een nieuwe huisvestingsverordening zou kunnen betekenen.

De raad heeft rond de vaststelling van de HVO Delft 2023 onder andere vragen gesteld over het invoeren van de huisvestingsvergunning voor de middenhuur, en over het al dan niet benutten van de ruimte voor 50% lokaal maatwerk: Middenhuur: Enkele gemeenten in Haaglanden hanteren inmiddels een huisvestingsvergunning voor de middenhuur, of zijn dit voornemens in te voeren. Een recente schaarsteanalyse bevestigt de krapte in het middensegment in Delft, hetgeen voorwaarde is om deze vergunningplicht in te voeren. Uit de ervaring van deze gemeenten blijkt dat invoering een uitvoerig voorbereidingstraject vraagt, waar de stad (met name particuliere verhuurders) bij betrokken dient te worden. Tevens vraagt het in uitvoerende zin het nodige van de gemeentelijke organisatie op het vlak van vergunningverlening en handhaving. In het verlengde hiervan speelt het vraagstuk of de middenhuurwoningen via Woonnet-Haaglanden verhuurd kunnen worden. De SVH verkent de mogelijkheden en obstakels voor deze optie. Het college overweegt om volgend jaar voor deze beleidswijziging een raadsvoorstel in te dienen, samen met de dan voorliggende overige wijzigingen binnen spoor 1b (1 januari 2026). Lokaal maatwerk: de Huisvestingswet geeft momenteel ruimte voor 50% lokaal maatwerk. Voorheen was dit 25%.

Het bewust sturen op 50% lokaal maatwerk gaat ten koste van regionaal maatwerk, beide mogen samen maximaal 50% van het totaal aantal verhuringen zijn. De regionale doelstellingen zijn het vrijspelen van grote gezinswoningen, en het zo passend mogelijk wonen (van groot naar beter). Het is daarbij een belangrijk gegeven dat binnen de huidige werkafspraken (max 25% lokaal maatwerk) lokaal maatwerk slechts 7% van de verhuring betreft. Daar zit binnen de huidige afspraken dus nog ruimte voor woningzoekenden om van het lokaal maatwerk gebruik te maken, voorzover op hen van toepassing conform het Besluit Lokaal Maatwerk Delft 2024. Evenwel was in 2023 48% van de verhuringen van het vrijkomende corporatieaanbod aan Delftenaren. Het college doet daarom op dit moment geen voorstel om het percentage lokaal maatwerk te vergroten. Dit mede met oog op de aankomende Wet Regie Volkshuisvesting en bijbehorende categorieën verplichte urgenten die onderdeel zullen uitmaken van het percentage lokaal/regionaal maatwerk.

Participatie Bij het voorbereiden van het wijzigingsvoorstel zijn de relevante partijen binnen Haaglanden betrokken. Op beleidsniveau werken gemeenten, Sociale Verhuurders Haaglanden (SVH), corporaties en de Samenwerkende Huurdersorganisaties samen aan de wijzingen. Daarnaast hebben de SVH en de Provincie Zuid-Holland elk een bestuurlijke reactie op de voorgestelde wijzigingen gegeven (zie bijlagen 7 en 8). De raad is middels een informatiebijeenkomst op 18 januari 2024 met de commissieleden SDW over de HVO plaatsgevonden geïnformeerd over de huisvestingsverordening/woonruimteverdeling. Dit was geïnitieerd door de SVH. Centraal stond breed en verkennend gesprek met de commissieleden waar diverse zorgen en vragen met betrekking woonruimteverdeling zijn besproken. Er werd onder andere ingegaan op de huidige cijfers en trends van Haaglanden en Delft in het bijzonder. Ook werd vooruitgekeken naar aankomende wetgeving. Zorgen werden door commissieleden geuit met name op het vlak van de beschikbaarheid/voorraad van betaalbare woningen voor Pagina 3 van 4

Delftenaren, ook voor middeninkomens en gezinnen in Delft. Voor de toekomst van de woonruimteverdeling (spoor 2) wordt met interesse naar specifieker doelgroepenbeleid gekeken, en is de SVH dit mee te nemen in de uitwerking. Omdat het beperkte technische wijzigingen binnen gehandhaafde beleidsdoelstellingen van een lopende verordening betreft, is er geen periode van ter inzagelegging voor de stad geweest.

Communicatie Er heeft nog geen openbare communicatie plaatsgevonden. Na besluitvorming vind publicatie in het gemeenteblad plaats, en worden de gewijzigde regels waar nodig door de SVH verwerkt in de informatie voor woningzoekenden. Bijlage(n) 1. HVO Delft 2023 - 250101 – Raadsbesluit 2. HVO Delft 2023 - 250101 - Collegebesluit toelichting HVO 3. HVO Delft 2023 - 250101 - WasWordt lijst 4. HVO Delft 2023 - 250101 - geconsolideerde verordening 5. HVO Delft 2023 - 250101 - SVH reactie wijzigingen HVO 6. HVO Delft 2023 - 250101 - PZH Advies wijzigingen HVO 7. HVO Delft 2023 - 250101 - Toelichting BTW Haaglanden

Het besluit moet gepubliceerd worden in het Gemeenteblad ☒ Ja

☐ Nee

☐ Niet van toepassing

Motie / toezegging Heeft het voorstel betrekking op een motie en/of toezegging?

☐ Ja,

het college verzoekt de raad om motie ….. / toezegging … als afgedaan te beschouwen

☐ Nee

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Delft,

Maria Berger Loco-secretaris

Martina Huijsmans Loco-Burgemeester 24-09-2024

Pagina 4 van 4