2426359 Burgerbrief - Reactie en Aanbevelingen Parkeertransitie Binnenstad Delft
Tekst van het document
Reactie en Aanbevelingen Parkeertransitie Binnenstad Delft Aan:
23 juni 2024
Het College van Burgemeester en Wethouders en de Leden van de Gemeenteraad Delft
Autoluw-plus: een Integrale visie? Ondanks nadrukkelijke verzoeken - van bewoners, ondernemers en belangenverenigingen, alsmede leden van de Delftse gemeenteraad - is de gemeente tot op heden niet in staat gebleken om een integrale toekomstvisie ten aanzien van op de Delftse binnenstad als geheel te ontwikkelen en te communiceren. Een dergelijke, fundamentele visie zou voor de burgers, de ondernemers en de politiek een inzichtelijke onderlegger bieden voor onderling samenhangende beleidsinitiatieven, gericht op toekomstige omgevingsingrepen in de Delftse binnenstad, waaronder eventuele uitbreiding van het bestaande Autoluw-plus gebied, inclusief hiermee samenhangende parkeercompensaties binnen de bestaande parkeergarages. Een dergelijk, integraal beleidsdocument ontbreekt tot op heden, waardoor de betrokkenen (opnieuw) worden geconfronteerd met onvolledig uitgewerkte (deel)plannen en ad hoc 'oplossingen'. Het resultaat: onduidelijkheid en voortdurende onzekerheid bij bewoners en ondernemers. Constateringen: De gemeente schiet in de verstrekking van betrouwbare, navolgbare informatie naar de betrokken partijen toe, ernstig tekort. De informatieverstrekking naar de burgers toe is tendentieus en simplistisch; vaag en manipulatief. De ‘inspraak’ van betrokken blijkt ineens te worden beperkt tot het geven van een 'mening' op twee ‘vragen’.
Beantwoording van deze vragen zou een impliciete acceptatie van de onvoldragen plannen inhouden. Bovendien gaat het hier louter om uitvoeringstechnische zaken, die de professionele verantwoordelijkheid behoren zijn van de gemeente, nadat er sprake is van voldoende doorwrochte uitwerking en communicatie van de beoogde parkeertransitie. Dit is thans niet het geval. De gemeente blijft voorshands 'mooi weer' spelen, de werkelijke vragen worden niet gesteld. Vasthouden aan de optie ZW-binnenstad Ondanks de serieuze, goed onderbouwde kritiek op de eerder gepresenteerde plannen, vanuit diverse betrokken partijen, blijft de gemeente hardnekkig vasthouden aan de problematische optie van het parkeervrij maken van de ZW-binnenstad. Dit voornemen wordt wederom gepresenteerd als een voldongen feit. NB: in deze context vind ik het teleurstellend dat ik geen enkele respons heb mogen ontvangen op de door mij ingediende analyse, inclusief het kansrijke voorstel m.b.t. het parkeer-vrij maken van juist de NWbinnenstad. Deze notitie is als bijlage integraal opgenomen aan het eind van deze reactie (Zie: Zienswijze Parkeertransitie Binnenstad Delft, 29 November 2023). Het weinig logische streven om juist het ZW-stadsdeel tot Autoluw-plus uitbreiding te bombarderen leidt naar het zich laat aanzien tot een uiterst gecompliceerd en risicovol parkeercompensatie-traject, met alle gevolgen van dien.
Parkeercompensatie? Sinds najaar 2023 is wat het bewoners-parkeren betreft een 'stoelendans' gaande, met als inzet de 'compensatie' van bestaande vergunning-plekken in de aanwezige parkeergarages. Nauw hiermee samenhangend geldt de noodzaak tot behoud van voldoende parkeerplaatsen voor bezoekers aan de binnenstad - in de hiervoor meest geschikte parkeergarages. In de meest recente rondes wordt het zuidelijke deel van de ZW-binnenstad buiten het spel gehouden. De parkeertransitie ‘dans’ lijkt nog bij lange na niet afgerond, maar de gemeente blijkt vooral ‘door’ te willen gaan. Op basis waarvan? Objectieve, getalsmatige gegevens en onderbouwingen, waarbij de gehele binnenstad is bekeken, worden in deze fase niet of nauwelijks gedeeld met betrokkenen. Vermoedelijk is, op basis van gegevens die wel binnen de gemeente bekend zijn, gebleken dat een realistische parkeercompensatie voor heel het ZW-gebied vooralsnog (of: überhaupt) niet haalbaar is. Het voorlopige resultaat is een voorgestelde uitvoering in twee ‘fases’, ofwel: het ZW-gebied opdelen in Fase/Gebied 1 (noordelijk deel) en Fase/Gebied 2 (zuidelijk deel).
Fase 1: De gemeente heeft erkend dat er veel kritiek is geweest op de voorgaande plannen en 'hiermee aan de slag te zijn gegaan', maar wat de uitkomsten en effecten van deze exercitie betreft is er geen uitsluitsel. Wat betreft het gebied dat nu wordt aangemerkt als Fase 1, wordt in de correspondentie naar de burgers toe totaal niet duidelijk gemaakt hoe de parkeertransitie daadwerkelijk zou moeten worden geëffectueerd. Hoeveel bewoners-plekken worden er concreet voorzien in de Phoenix-garage en hoeveel eventueel in de Zuidpoort-garage? NB: De Prinsenhof-garage en de Markt-garage (voorbij de Koepoort-brug) zijn – i.v.m. rij- en loopafstanden – feitelijk geen realistische optie voor de bewoners van dit stadsdeel en hun bezoekers. De gemeente speelt wat de parkeercompensatie betreft geen open kaart (of: is er gewoon nog niet uit?). Onder de bewoners bestaan er zorgen terecht te komen in een soort loterij of tegen elkaar te worden uitgespeeld. Evident is wel dat de bewoners een ingrijpend systeem van 'spelregels' staat te wachten, met toegangscontroles, cameratoezicht, venstertijden, bloktijden en een keur aan 'ontheffingen'. Duidelijkheid over de nodige compensatiemaatregelen behorend bij Fase 1 is absoluut noodzakelijk! Fase 2: Omdat er blijkbaar te veel onzekerheden bestaan t.a.v.
de parkeertransitie van het hele ZW-gebied is het voornemen nu om het zuidelijke deel hiervan voorlopig buiten de Autoluw-plus zone te houden. Dit wordt nu qua parkeren ineens een 'apart' stadsdeel: Fase 2, parkeergebied A in oprichting... Het wordt voor de bewoners van deze enclave afwachten hoe de transitie van fase 1 ‘uitpakt' en of er t.z.t. daadwerkelijk zicht zal zijn op voldoende plekken in de Zuidpoort-garage: de enige realistische optie voor de parkeercompensatie van het meest zuidelijke stadsdeel. Wel is het zo dat het gebied behorend onder Fase 2 alvast wordt 'opgehangen' aan het nieuwe, strikte regime van gebied/fase 1. Toegang van het 'aparte' stadsdeel gaat via hetzelfde ingrijpende systeem van bewaakte toegangen met cameratoezicht. De sympathieke, bestaande mogelijkheid om gebruik te maken van een parkeervergunning voor bezoekers komt alvast te vervallen! Het samenbrengen van twee parkeerregimes binnen 1 toegangssysteem roept vragen op. Hoe wordt de interne verkeerscirculatie en de toegankelijkheid (in- en uitrijden) bij de Asvest en de Zuidwal? Welke gevolgen zal het ontsluitingsverkeer hebben op de omliggende straten? Dit is niet gedocumenteerd. Ook zijn er twijfels over de als autovrij voorgestelde Breestraat.
In ieder geval zal voor het westelijke deel hiervan nog rekening moeten worden gehouden met regelmatige (auto)verplaatsingen ten behoeve van het ZW-gebied als geheel. Conclusie: Hoewel de voorgenomen fasering onder de huidige omstandigheden op zich een verstandige keuze lijkt te zijn, is het feitelijk een onderkenning van de intrinsieke nadelen van het ZW-gebied als uitbreiding van het Autoluw-plus domein. Onder een aanzienlijk deel van de bewoners en ondernemers van de Delftse binnenstad leeft de overtuiging dat de verantwoordelijke wethouder en betrokken omgevingsmanagers met te veel haast onvoldragen plannen erdoor proberen te drukken, met mogelijk negatieve consequenties voor bewoners, ondernemers en bezoekers van de Delftse binnenstad. Door het eenzijdige beleid en het ervaren gebrek aan openheid naar de betrokkenen toe is er weinig tot geen vertrouwen in de goede afloop van dit ingrijpende project. De gemeente Delft kan het zich niet permitteren om in deze gevoelige kwestie onzorgvuldig te handelen. Aanbeveling: De gemeente Delft doet er goed aan de autoluw-plus 'trein' niet ongecontroleerd te laten doordenderen, maar deze, nu het nog kan, tot stilstand te brengen, zodat er passende denkbeelden en plannen kunnen worden ontwikkeld, gewogen en gecommuniceerd.
Nogmaals: het is noodzakelijk dat er nu eerst een integrale visie op de binnenstad als geheel (inclusief parkeertransitie) wordt ontwikkeld en gedeeld. Deze beleidsvisie dient dan vervolgens als vertrekpunt te gelden voor een objectief en transparant vervolgtraject. Hierbinnen kunnen, in samenspraak met de betrokkenen, weloverwogen keuzes worden gemaakt, leidend tot een deugdelijke uitwerking en de effectieve realisatie van een aantrekkelijkere Delftse binnenstad. Hoogachtend,
Delft, 23 juni 2024
Bijlage: Zienswijze Parkeertransitie Binnenstad Delft
29 November 2023
Bezwaren en kansen met betrekking tot de planvorming gericht op een autoluwere binnenstad De gemeente Delft is voornemens om in de historische binnenstad het bestaande, centraal gesitueerde, autoluwe gebied uit te breiden. Voorshands wordt hiervoor het zuidwestelijke deel van de binnenstad aangemerkt. Duidelijke motivaties en argumenten voor deze fundamentele keuze ontbreken echter volledig en van een transparante, integrale visie op de toekomstige binnenstad als geheel is tot op heden geen sprake. In het ‘Mobiliteitsprogramma Delft 2040’ is als doelstelling opgenomen: “De komende jaren zetten we gefaseerd in op uitbreiding van het autoluwplusgebied in de binnenstad, waarbij we streven naar een geheel autoluwe binnenstad in 2040. Bij iedere verdere uitbreiding van het autoluwplusgebied moet voorzien zijn in een parkeeroplossing ... ter compensatie van parkeerplaatsen die zullen verdwijnen in de binnenstad als gevolg van de uitbreiding.” Vervolgens: “De verdere uitwerking van het parkeerbeleid gebeurt in een apart traject.”
Plannen voor een autoluw zuidwestelijk stadsdeel mogen niet als een voldongen feit worden gepresenteerd. Bezwaren van verontruste bewoners en ondernemers, met betrekking tot de consequenties van het voorliggende concept, inclusief recente aanpassingen, dienen serieus te worden geëvalueerd en te worden betrokken bij het het uitwerken van een volwaardige propositie voor een autoluwere binnenstad. Deze notitie is bedoeld om, mede namens betrokken medebewoners, bij te dragen tot een passende verdere planvorming, waarbinnen kansrijke alternatieven serieus worden meegewogen. Op basis van het recente concept ‘Optimalisatie Parkeerbeleid Ruimte in de binnenstad’ valt op te maken dat er binnen de bestaande parkeergarages slechts capaciteit tot compensatie van verdwijnende parkeerplaatsen in de openbare ruimte voorhanden is om ongeveer één ‘kwadrant’ van de binnenstad autoluw te maken. Omdat er geen zicht is op het uitbreiden van de bestaande parkeergarages in de komende jaren dient er dus een weloverwogen keuze te worden gemaakt voor één te realiseren autoluw stadsdeel. In principe zou daarbij kunnen worden gedacht aan de kwadranten in het noordoosten (NO); het zuidoosten (ZO); zuidwesten (ZW) of noordwesten (NW) van de binnenstad.
De kwadranten NO en ZO vallen realistisch gezien af, omdat er aan de oostzijde van de binnenstad te weinig vervangende parkeeroplossingen beschikbaar (of te realiseren) zijn. Om tot een evenwichtige keuze te komen voor de uitbreiding van het bestaande autoluwe gebied is het daarom opportuun om de voor- en nadelen van de stadsdelen ZW en NW alsnog in beschouwing te nemen. Optie 1: ZW (Grachtengebied Zuid en Zuidpoort) Het zuidwestelijke gebied heeft een belangrijke ‘poort-functie’ voor de Delftse binnenstad. Vanaf de goed bereikbare zuidelijke stadsrand stromen veel bezoekers binnen, richting het zuidelijk van de Markt gelegen winkelgebied (met verschillende winkelketens en supermarkten, alsmede de bioscoop, het theater en Open) en vervolgens veelal door naar de waardenmarkten en het meer gedifferentieerde winkelaanbod in de centrale binnenstad. Van toegevoegde waarde zijn de typisch Delftse horecatrekpleisters van de Beestenmarkt en het centrale Marktplein. Voor bezoekers die met de auto naar de binnenstad komen is de Zuidpoortgarage een essentiële voorziening. Behalve door bezoekers van binnen- en buiten de gemeente wordt op deze parkeergelegenheid aanspraak gemaakt door werknemers van in de nabijheid gevestigde bedrijven, plus hotelbezoekers. Voor het ondernemersklimaat in de binnenstad is de Zuidpoortgarage van doorslaggevend belang.
Mede door de strategische positionering ten opzichte van de TU Delft heeft gebied ZW een dynamisch karakter, met vooral veel fietsers en voetgangers. Autoverplaatsingen worden onder normale omstandigheden beperkt tot die van de bewoners van het gebied en bevoorradingsverkeer. De laatste jaren is weliswaar sprake van toenemende drukte en onrust, maar dit mag niet op het conto worden geschreven van (eigenaar)bewoners en kleinschalige bedrijven en hun vergunning-plekken. Overmatig autoverkeer en foutparkeren wordt veelal veroorzaakt door (klanten van) de verschillende ‘coffeeshops’ en fastfoodzaken plus bezorgingsdiensten. Een storende factor in het stadsbeeld is het ongeordend ‘stallen’ van fietsen, vooral bij de diverse studentenhuizen. De recente notities ‘Vragen en antwoorden uitbreiden autoluwe binnenstad’ en ‘Optimalisatie Parkeerbeleid Ruimte in de binnenstad’ wekken de indruk dat er voor de parkeercompensatie oplossingen zijn gevonden. Zo zou het mogelijk zijn om in de Zuidpoortgarage 250 abonnementsplekken voor omwonden ‘vrij’ te maken en zouden 185 plekken kunnen worden gereserveerd in de Phoenixgarage.
Echter: er zouden verder toch nog 215 plekken terecht moeten komen in de Prinsenhofgarage en 25 in de garage bij de Koepoortbrug – 240 plekken die feitelijk niet voorzien in redelijke loopafstanden voor bewoners. De optimalisatie-notitie maakt duidelijk dat er problemen kunnen ontstaan als zowel abonnementhouders als bezoekers gelijktijdig gebruik zouden willen maken van de Zuidpoortgarage. Om het bezoekers-parkeren op drukke momenten (als de Zuidpoortgarage vol is) te faciliteren zou de Prinsenhofgarage – met de in- en uitgang helemaal aan de andere kant van de stad – uitkomst moeten bieden. Dit is niet realistisch. Hoewel de optimalisatie-exercitie ogenschijnlijk openingen schept voor de beoogde parkeertransitie in gebied ZW, zijn de onderbouwingen incompleet en de ‘oplossingen’ uitermate gecompliceerd. De conclusie is dat de problemen eerder lijken te worden doorgeschoven dan dat ze worden opgelost. Bewoners en ondernemers blijven – terecht – ernstige twijfels houden over de haalbaarheid van een realistische parkeercompensatie bij het autoluw maken van gebied ZW, maar bovenal over de wenselijkheid van een dusdanig ingrijpende operatie in juist dit stadsdeel. Optie 2: NW (Grachtengebied Noord en Spoorzone) Het noordwestelijke stadsdeel heeft een geheel andere karakteristiek dan het bedrijvige zuidwestelijke deel, dat tot nu toe is aangemerkt als autoluw uitbreidingsgebied.
Er is in veel mindere mate sprake van – aanzienlijke – bezoekersstromen, gericht op grote- en kleine winkelcombinaties, horeca, cultuur en entertainment. Het gebied heeft tot op heden in belangrijke mate het oorspronkelijke, historische karakter kunnen behouden en zou evident gebaat zijn bij het autovrij maken van de monumentale grachten, in navolging van het hoogwaardige, toeristisch-aantrekkelijke autoluwe centrale stadsdeel. Als ervoor zou worden gekozen om bijvoorbeeld het noordelijke deel van de Oude Delft (mogelijk inclusief het Noordeinde) en de Voorstraat autovrij te maken, zou compensatie van parkeerplekken in de openbare ruimte naar verwachting relatief eenvoudig te realiseren zijn. Een hoofdrol zou zijn weggelegd voor de representatieve en goed-geoutilleerde Prinsenhofgarage, die zich uitstrekt langs de gehele westzijde van het gebied. Deze nabijgelegen garage is goed bereikbaar voor bewoners alsmede medewerkers en bezoekers van de hier gevestigde bedrijven. De inrit van deze garage is gesitueerd aan de noordzijde, niet ver verwijderd van de huidige toegang via het Noordeinde. Indien nodig zou mogelijk aanspraak kunnen worden gemaakt op beschikbare plekken in de Phoenixgarage, die verder gehandhaafd zou kunnen blijven voor bezoekers van het historische kerngebied.
Belangrijk voordeel is niet alleen de beschikbaarheid van ‘compensatieplekken’ in de directe nabijheid van het gebied, maar tevens dat de Zuidpoortgarage – als primaire bezoekersgarage – zou kunnen worden gehandhaafd en dat bezoekers niet om zouden hoeven te rijden naar de Prinsenhofgarage. Het allerbelangrijkste voordeel zou echter zijn: de kwalitatieve versterking van het hoogwaardige noordwestelijke stadsgebied qua belevingswaarde en ‘museale’ allure. Pleidooi voor weloverwogen keuzes Zoals mag blijken uit deze exercitie kleven er aan het autoluw maken van het zuidwestelijke gebied serieuze bezwaren voor bezoekers, ondernemers en bewoners. Tot op heden is niet overtuigend duidelijk gemaakt waarom de parkeertransitie van juist dit stadsdeel wenselijk is. Het is zeer de vraag of de compensatie van de huidige bewoners-parkeerplaatsen – binnen verschillende, verspreid gesitueerde, parkeergarages – een geloofwaardige en haalbare propositie is. De hiermee samenhangende wijzigingen in het bestaande parkeerregime zouden bijzonder ingrijpend zijn en een belangrijke aantasting betekenen van het thans goed functionerende bezoekers-parkeren in de Zuidpoortgarage, met alle consequenties van dien, met name voor bezoekers en ondernemers.
Tegelijkertijd lijken er juist in het noordwestelijke deel van de binnenstad kansen te liggen voor een passende, elegante parkeertransitie, gebruikmakend van bestaande parkeergarages in de directe omgeving. Het autoluw maken van dit cultuurhistorisch waardevolle en beeldbepalende deel van de binnenstad zou een belangrijke meerwaarde kunnen opleveren voor de stad Delft als geheel. Het is noodzakelijk dat de gemeente Delft de ingezette koers heroverweegt en dat er nu eerst een integrale visie op de binnenstad als geheel (inclusief parkeertransitie) wordt ontwikkeld en gecommuniceerd. Deze visie dient vervolgens het vertrekpunt te zijn voor een transparant vervolgtraject, waarbinnen, weloverwogen keuzes kunnen worden gemaakt, leidend tot een doelgerichte uitwerking en de effectieve realisatie van een autoluwere en aantrekkelijkere Delftse binnenstad. Delft, 29 november 2023