2410132 Delftse Rekenkamer - Jaarverslag 2023

JAARVERSLAG 2023 DELFTSE REKENKAMER

Maart 2024

Inhoud 1

Inleiding ........................................................................................................................... 3

2

Over de Delftse Rekenkamer.......................................................................................... 3

3

Activiteiten in 2023 .......................................................................................................... 4 3.1

Afgeronde onderzoeken................................................................................................. 4

3.1.1

Armoedebeleid ................................................................................................................ 4

3.1.2

Digitaal Bestuur ............................................................................................................... 4

3.2

Lopende en nieuwe onderzoeken.................................................................................. 4

3.2.1

Inkoop en aanbestedingen ............................................................................................. 4

3.2.2

Energietransitie ............................................................................................................... 4

3.2.3

Onderzoek Online Dienstverlening (klachten/meldingen/aanvragen) ........................ 4

3.2.4

Cultuurvastgoed .............................................................................................................. 5

3.2.5

De P&C-cyclus als sturingsinstrument............................................................................ 5

4

Contacten ........................................................................................................................ 6

5

Financiën .......................................................................................................................... 7

2

1

Inleiding

De Delftse Rekenkamer (DRK) doet in lijn met haar wettelijke opdracht onderzoek naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het bestuur van de gemeente Delft. De DRK heeft de ambitie dat de bevindingen, conclusies en aanbevelingen uit de onderzoeken doorwerken in het beleid van de gemeente. In dit jaarverslag beschrijft de DRK welke activiteiten in 2023 zijn ontplooid.

2

Over de Delftse Rekenkamer

In de openbare raadsvergadering van 2 februari 2023 is Thomas Niaounakis benoemd als lid van de DRK. Daarmee bestond de DRK in 2023 uit de volgende zes leden: • Peter Castenmiller • Vincent van Stipdonk • Arthur van Lohuijzen • Erik Dolle • Barbara Goezinne • Thomas Niaounakis. Eind 2022 is de wetgeving met betrekking tot decentrale rekenkamers gewijzigd. 2023 was een overgangsjaar waarin de rekenkamer kon anticiperen op deze wijzigingen. Een en ander diende voor 1 januari 2024 te zijn afgerond. Voor de DRK impliceerden de wijzigingen dat de gemeentelijke verordening voor de rekenkamer en het regelement van orde aangepast moesten worden. In samenwerking met de griffie is dat gebeurd. De nieuwe verordening is in december 2023 door de gemeenteraad vastgesteld. Vanwege al deze aanpassingen trad formeel per 1 januari 2024 een nieuwe rekenkamer aan. Erik Dolle zag in dit moment een gepaste aanleiding om terug te treden uit de rekenkamer, aangezien hij enige tijd terug is verhuisd naar Arnhem. In het najaar van 2023 is de procedure gestart voor zijn opvolger, hetgeen in december 2023 heeft geleid tot de voordracht van Tom Schuurmans. Per 1 januari 2024 zijn alle leden formeel herbenoemd, c.q. benoemd. Een consequentie van de nieuwe wet is dat de aanstellingsduur is gewijzigd naar zes jaar.

In de oorspronkelijke verordening was vastgelegd dat leden een aanstellingstermijn kenden van vier jaar en maximaal één keer herbenoemd konden worden. De wetswijzigingen impliceren nu dat deze bepaling uit de oorspronkelijke verordening niet meer van kracht is. De intentie van de leden van de DRK is en blijft echter dat er geregeld vernieuwing in de samenstelling optreedt. Om die reden hebben deze leden zich gecommitteerd aan een aftreedrooster: • Peter Castenmiller zal uiterlijk 31 december 2026 aftreden en niet voor herbenoeming in aanmerking komen. • Vincent van Stipdonk zal uiterlijk 31 december 2026 aftreden en niet voor herbenoeming in aanmerking komen • Arthur van Lohuijzen zal uiterlijk 31 december 2028 aftreden en niet voor herbenoeming in aanmerking komen. • Barbara Goezinne zal uiterlijk 31 december 2029 aftreden en niet voor herbenoeming in aanmerking komen. • Thomas Niaounakis is herbenoemd als lid voor een periode van zes jaar tot 1 januari 2030. Na eventuele herbenoeming zal hij uiterlijk 1 juli 2032 aftreden. • Tom Schuurmans is benoemd voor een periode van zes jaar tot 1 januari 2030. Hij kan herbenoemd worden. De DRK wordt ondersteund door ambtelijk secretaris Claudine Garama.

3

3

Activiteiten in 2023

3.1 Afgeronde onderzoeken In 2023 heeft de DRK twee onderzoeken afgerond en aan de raad aangeboden. 3.1.1 Armoedebeleid De Delftse Rekenkamer is in 2022 gestart met een onderzoek naar het armoedebeleid van de gemeente Delft. De rekenkamer vond het werk en het conceptrapport van het onderzoeksbureau echter van onvoldoende niveau en heeft de samenwerking met het bureau voortijdig beëindigd Inmiddels lag er een door het college van B&W vastgestelde armoedenota. De DRK is in mei 2023 in de gelegenheid gesteld om hier een advies over te geven aan de gemeenteraad. De DRK gaf de raad enkele ‘opletpunten’ en onderwerpen voor de discussies over armoedebeleid van de gemeente mee. 3.1.2 Digitaal Bestuur De DRK verkende met dit beknopte ontwikkelgerichte onderzoek hoe het staat met de realisatie van publieke waarden bij de digitalisering van bestuur. Daarbij is ingegaan op privacy, burgerbetrokkenheid, inclusiviteit en non-discriminatie. Het onderzoek is in 2023 afgerond en op 11 januari 2024 aan de raad gepresenteerd. Daarbij is ook aangekondigd dat de DRK een vervolgonderzoek start naar de online-mogelijkheden om klachten, meldingen en aanvragen te doen bij de gemeente.

3.2 Lopende en nieuwe onderzoeken Naast de afronding van bovenstaande onderzoeken is het onderzoek Inkoop en aanbestedingen in 2023 verder uitgevoerd en zijn er in de tweede helft van het jaar vier nieuwe onderzoeken gestart. 3.2.1 Inkoop en aanbestedingen In 2023 is gestart met een onderzoek naar de realisatie van maatschappelijke doelstellingen in het inkoopbeleid en contractmanagement van de gemeente. De DRK onderzoekt op welke manier het gemeentelijk inkoop- en aanbestedingsbeleid bijdraagt aan de realisatie van de beoogde maatschappelijke doelstellingen. Dit rekenkameronderzoek richt zich op het in kaart brengen van de vastgestelde maatschappelijke doelen en hun vertaling in het beleidskader, om vervolgens te onderzoeken welke rol de gestelde doelen hebben in de afwegingen in het proces van inkoop- en aanbestedingsprocedures en contractmanagement. De planning is dat dit onderzoek voor de zomer van 2024 zal worden afgerond. 3.2.2 Energietransitie De DRK is najaar 2023 gestart met een onderzoek naar de energietransitie in de gemeente Delft. Het coalitieakkoord 2022-2026 onderstreept de energietransitie als één van de belangrijke thema’s. Doel van het onderzoek is om de gemeenteraad meer zicht te geven op de resultaten van het gevoerde beleid en aanbevelingen te doen voor de verdere invulling ervan. Daarbij is nadrukkelijk aandacht voor het thema participatie.

Planning is dat het onderzoek voor de zomer 2024 wordt opgeleverd. 3.2.3 Onderzoek Online Dienstverlening (klachten/meldingen/aanvragen) In het kielzog van het onderzoek Digitaal Bestuur is eind 2023 een onderzoek aanbesteed naar de online dienstverlening van de gemeente Delft. Het gaat specifiek om hoe inwoners van de stad een melding, klacht of aanvraag kunnen doen via de website van de gemeente. Hierbij wordt ook gekeken naar de afhandeling van de klacht én hoe wordt omgegaan met de waarden inclusiviteit,

4

non-discriminatie en privacy. Naar verwachting wordt dit onderzoek in het najaar van 2024 afgerond. 3.2.4 Cultuurvastgoed Na verkennende gesprekken met de ambtelijke organisatie is de DRK een onderzoek gestart naar manieren waarop de raad inzicht kan krijgen hoe een integrale visie op cultuurvastgoed te formuleren en deze vervolgens te vertalen naar een vastgoedplan met concrete aanknopingspunten voor verdere uitvoering. Daarbij is het idee dat voor de raadsleden inzichtelijk wordt welke punten van belang zijn rond het vastgoed in relatie tot het culturele aanbod zodat zij optimaal inzicht krijgen in de volledige vastgoedopgave en desgewenst kunnen bijsturen. 3.2.5 De P&C-cyclus als sturingsinstrument De DRK is eind 2023 een onderzoek gestart naar de vraag hoe de gemeente Delft de P&C-cyclus als sturingsinstrument inzet voor het maken van weloverwogen financiële keuzes. Relevant daarbij zijn in ieder geval de vormgeving van de programmabegroting en hoe het goedkeuringsproces in de begroting verloopt. Voor het onderzoek wordt nadrukkelijk ingezoomd op specifieke (nader te bepalen) casuïstiek. Het onderzoek wordt najaar 2024 afgerond.

5

4

Contacten

Van oudsher onderhoudt de rekenkamer regelmatig contacten met de gemeenteraad als geheel, afzonderlijke fracties en raadsleden. De meer formele contacten vinden tweemaandelijks plaats in de Commissie Rekening & Audit (R&A). De DRK bespreekt regelmatig onderzoek suggesties in de commissie R&A. Tot voor kort was het gebruikelijk om in de notitie voor deze commissie ook een groslijst van mogelijke onderwerpen voor toekomstig onderzoek op te nemen. De ervaring leert dat sommige van deze onderwerpen langere tijd op de groslijst staan. Ook komt wel eens voor dat de DRK onderzoeken in uitvoering neemt die niet eerder op de groslijst hebben gestaan. Dat roept de vraag op wat de (meer)waarde is van de groslijst voor de planning van de onderzoeken. Vanzelfsprekend vindt de DRK het belangrijk dat de raadsleden in de gelegenheid zijn om aandacht te vragen voor relevante onderzoeken. Die mogelijkheid moet blijven bestaan. De vraag is in welke constructieve vorm dat het beste kan. Dit is een thema dat de DRK graag in bezoeken aan de fracties wil bespreken. De voorzitter van de rekenkamer heeft ook overlegd met de burgemeester, de gemeentesecretaris en de vaste ambtelijke contactpersoon van de rekenkamer. Leden van de DRK hebben in 2023 deelgenomen aan bijeenkomsten van de Nederlandse Vereniging van Rekenkamers en Rekenkamercommissies.

In regionaal verband is er regelmatig contact geweest met de Rekenkamer van de gemeente Rotterdam die in enkele van haar onderzoeken ook aandacht heeft besteed aan samenwerking in regionaal verband (metropoolregio).

6

5

Financiën

De gemeenteraad heeft bij de vaststelling van de programmabegroting 2023 voor de DRK een budget van € 132.130 vastgesteld. Met de overheveling van het resterende budget uit 2022 van € 47.000 en € 1.700 voor de cao was het budget van de DRK voor 2023 € 180.130. Volgens de verordening is de voorzitter van de rekenkamer bevoegd binnen zijn budget uitgaven te doen voor de uitvoering van de werkzaamheden van de rekenkamer. Het grootste deel van het budget wordt besteed aan onderzoeken. Daarnaast zijn er de vergoedingen aan de leden van de DRK, de salariskosten van de secretaris en diverse andere activiteiten zoals studiekosten, lidmaatschappen en abonnementen. Het budget voor 2023 is niet volledig besteed. Dit is voornamelijk veroorzaakt door vertraging in de uitvoering van de onderzoeken. De rekenkamer heeft daarom wel financiële verplichtingen die doorlopen in 2023. Het restant budget van 2023 is € 52.018. In de verordening is ook geregeld dat jaarlijks via de algemene reserve een budgetoverheveling kan plaatsvinden tot maximaal de helft van het jaarbudget. Aangezien deze mogelijkheid bestaat, wordt € 52.000 overgeheveld naar 2024.

7