2248610 Belangenvereniging binnenstad Noord - feitenrelaas en evaluatie wateroverlast 15 augustus 2022

Belangenvereniging Binnenstad Noord Rietveld 15 2611 LG Delft tel.: 015-2146848 e-mail: bestuur@binnenstadnoord.nl webadres: www.binnenstadnoord.nl

Aan: Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Delft i.a.a.: De gemeenteraad van Delft Het college van dijkgraaf en hoogheemraden van het Hoogheemraadschap van Delfland

Delft, 30 november 2022 Kenmerk: BBN2022-22 Onderwerp: Feitenrelaas en evaluatie wateroverlast 15 augustus 2022 Referte: Raadsinformatie Feitenrelaas en evaluatie wateroverlast 15 augustus 2022 d.d. 1 november 2022

Geacht college, Op 15 augustus 2022 heeft er een extreme regenbui plaatsgevonden die tot overstroming van de grachten in het deel van de binnenstad binnen de klepstuwen heeft geleid. U heeft in samenspraak met het Hoogheemraadschap van Delfland een feitenrelaas en een evaluatie opgesteld. Het feitenrelaas en de evaluatie heeft u met referte aan de raad gestuurd. Naar onze mening geeft dit relaas geen correcte weergave van hetgeen is gebeurd en wijst de evaluatie niet in de goede oplossingsrichting. Dit zullen wij onderstaand toelichten. Gebruik van de klepstuwen Het feitenrelaas begint met  19:15: De bui begon en was niet voorspeld. Hierdoor zijn geen preventieve maatregelen genomen  19:24: De dienstdoende peilbeheerder van het Hoogheemraadschap ontving een waarschuwing vanuit het monitoringsysteem omtrent acute extreme neerslag en stijgende waterpeilen in de binnenstad van Delft  19:28: De peilbeheerder heeft op basis van de neerslaghoeveelheid en de hoge peilstijging in de binnenstad de maatregel in werking gesteld om de binnenstad af te sluiten van de Schie, in lijn met het neerslagprotocol B “Afsluiten” betekent in dit geval het optrekken van een aantal klepstuwen en apart bemalen van het afgesloten deel van de binnenstad, via gemaal Duyvelsgatbrug

1

In het relaas staat “De peilbeheerder heeft op basis van de neerslaghoeveelheid en de hoge peilstijging in de binnenstad de maatregel in werking gesteld om de binnenstad af te sluiten van de Schie, in lijn met het neerslagprotocol B.” Het neerslagprotocol B, zie ook de bijlage, houdt in dat bij een verwachte neerslag van meer dan of gelijk aan 40 mm neerslag het boezenpeil met 10 cm wordt verlaagd, de klepstuwen in de binnenstad worden gesloten en de waterstand daar met 20 cm wordt verlaagd. Het is dus een preventieve maatregel. De klepstuwen zijn rond de binnenstad gemaakt om deze te beschermen tegen hoogwater in de Schie. Hoogwater als gevolg van verwachte langdurige regenval waarbij er water uit de polders van het beheersgebied van het Hoogheemraadschap naar de boezem (Schie) wordt gepompt en dit water niet snel genoeg kan worden afgevoerd naar zee. Dit leidt tot waterstandsverhoging in de Schie en daardoor tot waterstandsverhoging in de grachten in de binnenstad met gevaar voor overstroming. Neerslagprotocol B was dus in het geheel niet van toepassing op 15 augustus: het sluiten van de klepstuwen heeft er juist voor gezorgd dat het water in de binnenstad niet op natuurlijke wijze kon wegstromen naar de boezem. Het is opvallend dat het feitenrelaas geen informatie bevat over het peil in de boezem tijdens de bui.

Het ten onrechte sluiten van de klepstuwen heeft ervoor gezorgd dat de “badkuip” vol liep. Hierdoor is de waterstand in het afgesloten deel van de binnenstad gestegen tot NAP -0, 32 m met als gevolg dat het water over de grachtenkant stroomde en op een aantal plaatsen de huizen in. Het probleem is ontstaan door het niet oordeelkundig handelen van de “dienstdoende peilbeheerder” in combinatie met de hem ter beschikking staande instructies. Het feit dat hij niet op de hoogte was van het gegeven dat het niet kunnen sluiten van de klepstuw in het Achterom het gevolg was van een in het bedieningssysteem ingebouwd noodscenario, wijst hier ook op. Evaluatie In de evaluatie staat In het watersysteem zelf zal het Hoogheemraadschap van Delfland kijken naar een optimalisatie van het systeem, meer specifiek naar de computertechniek achter de bediening van de klepstuwen. Hierbij zal worden onderzocht of het mogelijk is om meer stuwen ”open” te laten in het geval dat het waterpeil in de gracht hoger is dan in de boezem. Daarmee wordt geen overlast voorkomen, maar het beperkt de negatieve invloed van de stuwen. Er gaat gekeken worden naar de computertechniek achter de bediening van de klepstuwen. Hiermee wordt de schuld richting techniek geschoven. Dat is niet terecht: techniek doet wat de mens vraagt; een eventuele fout ligt bij de mens in de ontwerpfase of in de bedieningsfase.

Tevens wordt gesuggereerd dat de klepstuwen een negatieve invloed hebben op de situatie in de binnenstad. Echter niets is minder waar: de klepstuwen beschermen de binnenstad tegen hoog water in de Schie; er moet echter wel op de juiste wijze mee omgegaan worden en daar schortte het op 15 augustus blijkbaar aan. Conclusie Het overstromen van de grachten op 15 augustus in het deel van de binnenstad binnen de klepstuwen is ontstaan door niet oordeelkundig handelen. De oorsprong hiervan ligt in de bedieningsinstructie van de klepstuwen die blijkbaar geen rekening houdt met de situatie van een heftige lokale regenbui. Het overstromen van de grachten met de daaruit volgende schade aan huizen had dus voorkomen kunnen worden en mag niet op het conto van klimaatverandering worden geschreven. 2

Verzoek Er moet een scenario ontwikkeld worden voor het gebruik van de klepstuwen in de situatie van een onverwachte lokale heftige regenbui. Dit scenario moet verwerkt worden in de bedieningsinstructie van het klepstuwensysteem. Zij die het systeem bedienen moeten ook hierop getraind worden. Wij verzoeken u met het Hoogheemraadschap van Delfland af te spreken dat dit ook op korte termijn plaatsvindt ten einde een herhaling van de situatie van 15 augustus te voorkomen. Met vriendelijke groeten, Belangenvereniging Binnenstad Noord

M.E.J. Heesen voorzitter

H. van Bodegom secretaris

Bijlage: Neerslagprotocol Hoogheemraadschap van Delfland

3

Bijlage Afkomstig van https://www.hhdelfland.nl/ontdek-werk/juiste-waterpeil/waterpeilregelen/neerslagprotocol/

4