2149951 Voorstel van het college aan de raad inzake Verzachten deel van de bezuinigingen

Oplegger raad Raadsvoorstel Onderwerp

Verzachten deel van de bezuinigingen

Portefeuillehouder

Karin Schrederhof, Bas Vollebregt, Stephan Brandligt

Voorstel ingediend door

Hilde van Slooten hvslooten@delft.nl

Registratienummer

4701021

Datum

7 december 2021

Concept-besluit(en) Instemmen met de 7e begrotingswijziging van 2022 waarmee de bezuinigingen op het Taalhuis (DOK), de taalcursussen (verschillende vrijwilligersorganisaties), OPEN (DOK en VAK) en De Border worden verzacht.

Inhoud Naar aanleiding van de motie 8.2.8 ‘Begrotingssaldo achter de hand’ is ten behoeve van het verzachten van bezuinigingen in het programma Financieel gezond een reservering opgenomen van € 400.000 (structureel, vanaf 2024). Aanvullend hierop is motie 8.1.5 ‘Ook voor de VAK het begrotingssaldo 2024 achter de hand’ aangenomen en motie 8.2.6 ‘Niet blind bezuinigen op DOK’. De moties verzoeken het college om inzicht te geven in de maatschappelijke en financiële gevolgen van de voorgestelde bezuinigingen op activiteiten die de sociale basis versterken, in het bijzonder voor DOK, VAK en Delft voor Elkaar. En om daarbij de keuzes voor de jaren 2022-2024 aan te geven. Met dit voorstel wordt uitvoering gegeven aan de betreffende moties en een voorstel aan uw raad gedaan om een aantal bezuinigingen te verlagen om zo de maatschappelijke effecten van deze bezuinigingen voor de inwoners van de stad te verzachten. Hierbij worden ook de bezuinigingen meegenomen op het taalhuis (als onderdeel van de motie DOK) en op de taalcursussen (uitvoering door vrijwilligersorganisaties) die voortkomen uit wegvallend rijksbudget. Verder beschouwen we ook motie 8.2.3 ‘Afzien afstoten jongerencentrum de Border in Tanthof’ als passend om in dit voorstel te betrekken.

Waarom nu? In het memo bij de programmabegroting 2022-2025 is opgenomen dat we met dit voorstel komen en dat het betrokken zou kunnen worden bij de behandeling van de Programmabegroting 2022-2025. Dit laatste is niet gelukt, omdat er meer tijd nodig was om de verschillende maatschappelijke effecten in beeld te brengen. Aangezien de uitvoering van de bezuinigingen bij een aantal partijen al in 2022 start is snelheid geboden. Essentie: wat verandert er? Met dit voorstel verlagen we een aantal bezuinigingen en verzachten we de maatschappelijke effecten van de bezuinigingen. In de bijlage zijn de te verwachten maatschappelijke effecten van de bezuinigingen opgenomen. In de keuze welke bezuinigingen te verzachten hebben wij als uitgangspunt genomen om vooral de effecten voor de meer kwetsbare inwoners te verminderen en daarnaast uit te gaan van efficiency – dus waar bereiken we met de inzet van dit extra geld naar verwachting het meeste resultaat voor de inwoners van de stad. Vanuit deze uitgangspunten komen wij tot het voorstel om de effecten voor de stad op de volgende punten te verzachten: Taalhuis en taalcursussen. Kwetsbare inwoners worden vooral getroffen door het wegvallende budget voor het Taalhuis bij DOK. Hierdoor kunnen laaggeletterden en anderstaligen niet meer geholpen worden om Nederlands te leren spreken en lezen en daarmee mee te kunnen doen in de maatschappij.

Bekend is dat het niet kunnen lezen vaak leidt tot problemen op meerdere leefdomeinen die per saldo leidt tot een hogere

zorgvraag. Ditzelfde geldt voor het wegvallen van de taalcursussen die worden gegeven door vrijwilligersorganisaties. Delft voor Elkaar. De bezuiniging op Delft voor Elkaar leidt al per 2022 (i.v.m. gefaseerde voorbereiding van de bezuiniging per 2023) tot het wegvallen van de inzet op veiligheid, waarmee preventie op overlast en deescalerende maatregelen niet meer mogelijk zijn. Dit heeft direct impact op de inwoners in de stad en zal ook leiden tot meer werk voor bijvoorbeeld de politie. Voor de langere termijn is te verwachten dat het vrijwel verdwijnen van inzet op algehele preventie uiteindelijk leidt tot meer zorgvragen. Deze bezuiniging levert dus voor de korte termijn wel geld op, maar voor de langere termijn is dit zeer de vraag. Zorgelijk is ook dat Delft voor Elkaar als partner vaak gemist zal worden bij het helpen van bewoners in de stad met het opzetten van activiteiten en als verbinder van bewoners met andere partijen. Hun rol bij de uitvoering van positieve gezondheid op dit gebied is bijvoorbeeld cruciaal. Bezuinigingen op de combinatiefunctionarissen sport in de wijken heeft met name impact op kwetsbare doelgroepen, zoals kinderen en ouderen, voor wie het huidige reguliere verenigingsaanbod (nog) een stap te ver is.

Minder fte combinatiefunctionarissen leidt er in ieder geval toe dat we minder budget zullen krijgen van het Rijk (40% van de kosten per fte), waardoor er per saldo nog meer bezuinigd moet worden op Delft voor Elkaar. De Border. Stichting Welbevinden heeft in korte tijd bewezen een grote groep tieners en jongeren te bereiken en heeft daarmee in slechts driekwart jaar tijd hun bestaansrecht bewezen. Aangezien zij volledig werken met vrijwilligers zijn de kosten laag. Dit betekent dat de hieraan bestede euro’s relatief meer waarde opleveren voor de stad. OPEN. Voor 2022 heeft uw raad op 4 november jl. besloten eenmalig €50.000 dekking te regelen via motie 8.1.22 ‘Activiteiten OPEN behouden voor 2022’ vanuit de Coronareserve, zodat in 2022 nog de programmering van OPEN kan plaatsvinden. Deze functie heeft een duidelijke meerwaarde voor de stad als podium voor diverse partijen in de stad naast DOK en VAK zelf, als ontmoetingsplek en laagdrempelige plek om kennis te maken met allerlei vormen van cultuur en kennis. Een deel van de programmering trekt daarbij juist ook oudere inwoners aangezien de activiteiten veelal overdag plaatsvinden. Het zou erg jammer zijn als deze functie die nog veel groeipotentie heeft door het wegvallen van het budget hiervoor in 2023 bij zowel DOK als VAK zou vervallen. Beeldende kunst.

Tot slot is het amendement 8.1.C ‘Behoud hedendaagse kunst voor Delft’ aangenomen, waarmee in de begroting 2022 € 30.000 dekking wordt opgenomen om de subsidie aan 38CC in 2022 op het oude niveau te brengen van € 130.000 per jaar. Het algemene beeldende kunstbudget wordt vanaf 2023 met € 30.000 naar beneden bijgesteld en dit geldt niet meer specifiek voor 38CC. In dit kader is onlangs nieuw beeldend kunstbeleid vastgesteld. Voor 2023 en verder geldt dat de aanvragen van alle beeldende kunstinstellingen worden getoetst aan het onlangs vastgestelde beeldende kunstbeleid, het financiële kader en de nog daarvoor op te stellen subsidiebeleidsregel. Dit betekent dat de subsidies van alle beeldende kunstinstellingen kunnen wijzigen (zowel naar boven als naar beneden). Vandaar dat wij geen voorstel doen om de bezuiniging op 38CC/beeldende kunst te verzachten. Met de moties en het nieuwe beeldend kunstbeleid is ingespeeld op een aantal van de bovenstaande maatschappelijke effecten. Met dit voorstel wordt ingegaan op het verzachten van de maatschappelijke effecten, waarin nog niet is voorzien. Voor dit doel is in de meerjarenbegroting vanaf 2024 € 400.000 gereserveerd. Voor de overgangsperiode worden in 2022 en 2023 tijdelijk de reserve sociaal domein, coronareserve en reguliere budgetten ingezet.

Per saldo stellen wij voor om de beschikbare € 400k per 2024 als volgt te verdelen:

onderwerp Taalhuis Taalcursussen OPEN Delft voor Elkaar Border* Totaal

2024 60.000 40.000 50.000 200.000 50.000 400.000

*kosten bestaan uit compensatie van de bezuiniging op de huisvestingslasten en een meerjarensubsidie voor de activiteiten

Beleidskaders • Kader voor samenwerking met Delft voor Elkaar 2020-2022 ‘Kleine antwoorden op grote opgaven’ • Taalnota • Cultuurkader Delft 2021 – 2030 ‘Cultuur, motor van Delft in ontwikkeling’

Participatie We hebben informatie opgevraagd bij DOK en Delft voor Elkaar over hoe zij de bezuinigingen voorstellen te gaan invullen en welk te verwachten maatschappelijk effect dit gaat hebben. Hierover is overleg met de gemeente.

Financiën Indien het college dit voorstel overneemt dan is er volledige dekking voor 2024 en verder voor dit voorstel vanuit het budget verzachten bezuinigingen. Dit voorstel is als volgt:

onderwerp Taalhuis Taalcursussen OPEN Delft voor Elkaar Border* Totaal

2024 60.000 40.000 50.000 200.000 50.000 400.000

Echter, de meeste voorstellen betreffen al het jaar 2022 en 2023. In onderstaande tabel wordt voorgesteld hoe deze te dekken. We beschouwen de reserve sociaal domein als passend om tijdelijk in te zetten om de functie van Taalhuis bij DOK en de taalcursussen te behouden met het zicht op structurele dekking hiervoor vanuit de € 400.000 die hiervoor is gereserveerd per 2024. Voor OPEN wordt in lijn met de aangenomen motie 8.1.22 ‘Activiteiten OPEN behouden voor 2022’ voorgesteld om ook in 2023 dekking hiervoor te vinden in de Coronareserve. Voor de Border is het mogelijk de activiteitensubsidie nog 2 jaar uit eenmalige subsidie te dekken vanwege het zicht op structurele financiering. De huisvestingslasten worden gedekt uit het budget voor welzijn en dat voor welzijnsaccommodaties. Deze budgetten zijn zeer krap begroot, zodat het betekent dat er in 2022 en 2023 zeer strak gestuurd moet worden op deze budgetten om overschrijdingen te voorkomen.

Dekking verzachten bezuinigingen in 2022 en 2023 onderwerp 2022 2023 Taalhuis 60.000 60.000 Taalcursussen 40.000 40.000 OPEN 50.000 Border Totaal

25.000 125.000

dekking reserve sociaal domein reserve sociaal domein coronareserve eenmalige subsidie (18k), 16k welzijnsbudget 16k 50.000 welzijnsaccommodaties (50% in 2022) 200.000

Vervolg Indien de raad akkoord gaat met dit voorstel worden de betrokken partijen geïnformeerd en worden hier op basis van aanvragen subsidieafspraken over gemaakt en vastgelegd in subsidiebeschikkingen.

Ook zullen we op een later moment een update van het begrotings-en meerjarenbeeld met uw gemeenteraad delen. Deze ontvangt u zodra we de effecten van de septembercirculaire beter in beeld hebben.

Communicatie De betreffende organisaties zijn vooraf geïnformeerd over het proces en dit voorstel en over het moment van agendering in uw raad. Bijlage(n) 1. 2. 3.

Overzicht maatschappelijke effecten van de bezuinigingen; 7e Begrotingswijziging 2022; Raadsbesluit

Het besluit moet gepubliceerd worden in het Gemeenteblad ☐ Ja

☒ Nee

☐ Niet van toepassing

Motie / toezegging Heeft het voorstel betrekking op een motie en/of toezegging?

☒ Ja,

het college verzoekt de raad om de moties 8.2.8 ‘Begrotingssaldo achter de hand’, 8.1.5 ‘Ook voor de VAK het begrotingssaldo 2024 achter de hand’, 8.2.6 ‘Niet blind bezuinigen op DOK’ en 8.2.3 ‘Afzien afstoten jongerencentrum de Border in Tanthof’ als afgedaan te beschouwen

☐ Nee

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Delft,

M. Berger Loco-secretaris

L. Harpe Loco-burgemeester