2142798 Belangenverenigingen Binnenstad Noord, Oude en Nieuwe Delf en Zuidpoort - Lijst verzwaard advies en participatieplicht

De belangenverenigingen Binnenstad Noord, De Oude en De Nieuwe Delf, en Zuidpoort p/a Rietveld 15 2611 LG Delft

Aan: De gemeenteraad van Delft Delft, 21 oktober 2021 Kenmerk: BBN2021-39 Onderwerp: Lijst verzwaard advies en participatieplicht

Geachte gemeenteraad, Op 29 oktober staat in de commissie R&V geagendeerd de zogenaamde “Lijst verzwaard advies en participatieplicht”. Voor ons als bewonersbelangenverenigingen is dit een belangrijke lijst; we verwachten ook voor u als raad. De lijst of beter lijsten moeten zijn vastgesteld als de Omgevingswet in werking treedt; inmiddels is duidelijk dat dat niet eerder dan 1 juli 2022 het geval is. U heeft dus nog ruim de tijd om een besluit te nemen over deze lijsten Verzoek We vragen u deze lijsten op 28 oktober nog niet vast te stellen, maar die tijd te gebruiken om, conform de tips van de VNG, over deze lijst in gesprek te gaan met de stad en tevens uw eerdere ervaringen met de vgvb-procedure en de kruimelregeling op een rij te zetten en dit als input te gebruiken om tot beter op Delft toegesneden lijsten te komen, in het belang van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. In het onderstaande lichten we dit verzoek toe. Context De lijsten komen in beeld als de Omgevingswet in werking treedt. Als iemand onder die wet een project wil realiseren dat niet past in het Omgevingsplan, dan is default dat B&W daar over beslissen (of een gemandateerde ambtenaar) – en niet de gemeenteraad – en is default dat er geen verplichte inspraak hoeft plaats te vinden in de procedure om tot een besluit te komen.

Voor een plannenmakende projectontwikkelaar is dat prettig: er hoeft alleen zaken te worden gedaan met het college, en een vergunning kan snel worden bemachtigd (binnen 8 weken)1. Bij voorspelbare projecten, die goed gewogen kunnen worden in duidelijke richtlijnen van het geldend beleid, is daar misschien niet zo veel mis mee. Maar bij gevoelige en atypische projecten hoort een goede belangenafweging. Cruciaal is dat de lijst die nu geagendeerd is dit soort projecten benoemt: als iets niet op de lijst staat, heeft de raad geen rol en is er geen inspraak. De lijst bestaat feitelijk uit twee lijsten, die bepalen wanneer ‘default’ niet van toepassing is:

1

Verplichte participatie moet onderscheiden worden van vrijblijvende participatie: bij alle aanvragen voor een omgevingsvergunning moet de initiatiefnemer aangeven of burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties en bestuursorganen bij de voorbereiding zijn betrokken.

1

 

bij welke afwijkingen de raad moet adviseren (en dat is een bindend advies) (vergelijk de huidige verklaring van geen bedenkingen) bij welke afwijkingen er wel inspraak verplicht is (‘participatie’).

Hoe het voorliggend voorstel te beoordelen? We beginnen met een aantal observaties: 1) We citeren uit het raadsvoorstel: "Omdat de proceduretijd zeer kort is, is het van belang om terughoudend te zijn bij het aanwijzen van gevallen waarvoor de adviesplicht geldt. Een belangrijk doel van de Omgevingswet is het versnellen van procedures. De proceduretijd is daarom veel korter dan bij de huidige procedure (8 weken in plaats van 26 weken). Binnen 8 weken moet de gehele procedure zijn afgerond. Bij gevallen waarbij advies van de raad is vereist, zal dat in veel gevallen niet haalbaar zijn en tot vertraging leiden voor initiatiefnemers. Bij de bij dit raadsvoorstel gevoegde lijst van gevallen is hiermee rekening gehouden.” Opvallend is dat het woord burger / omwonende / derde belanghebbende niet in deze tekst voor komt; de tekst suggereert dat slechts het belang van de initiatiefnemer telt. Het kan niet de bedoeling zijn dat om de wettelijke proceduretijd te halen de zorgvuldigheid en politieke invloed bewust wordt teruggebracht. Het vraagt juist om interne regelgeving die erop gericht is de raad op tijd te betrekken inclusief tijdens recesperioden. 2) de regeling voor verplichte participatie en de mogelijkheid van een bindend advies voor de gemeenteraad zijn, mede op nadrukkelijk verzoek van het parlement, in de Omgevingswet opgenomen.

De Omgevingswet heeft ook als doel een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit te bereiken en behouden. Daar hoort een goede belangenafweging bij, en in minder standaard gevallen kunnen (verplichte) inspraak en een (bindend) advies van de raad hier een zeer relevante bijdrage aan leveren. Terughoudendheid in het gebruik dient niet dit andere doel van de Omgevingswet. 3) de wetgever houdt nadrukkelijk rekening met een langere termijn van 8 weken in situaties waar de lijst van toepassing is: niet alleen kan de beslistermijn met 6 weken verlengd worden tot 14 weken, ook is – anders dan nu bij de reguliere procedure – de termijn geen fatale termijn meer, de vergunning wordt bij te laat beslissen niet automatisch verleend. Om de VNG brochure te citeren: “Er zijn enkele gevallen waarbij de termijn kan worden verlengd, onder meer op verzoek van de aanvrager of als het bevoegd gezag dat beslist, vanwege aanzienlijke gevolgen en mogelijke bedenkingen van belanghebbenden” 4) De gemeente is onder de huidige wet verplicht in sommige gevallen waar een vergunning wordt aangevraagd die niet in het bestemmingsplan past de zogenaamde kruimelregeling toe te passen: situaties die op die lijst staan moeten dan binnen de ‘reguliere’ procedure van 8 weken vergund worden.

Er is geregeld in de raad discussie over gevallen die nu op de kruimelregeling staan, maar waar de raad geen formele rol heeft. De nu voorgestelde lijst breidt de lijst van kruimelgevallen op onderdelen verder uit, en geeft de raad in die gevallen nog minder mogelijkheden dan onder de kruimelregeling. 5) bij de huidige afwijkingsprocedure volgens de uitgebreide procedure is er altijd een rol voor de raad (verklaring van geen bedenkingen) en is er altijd inspraak (‘participatie’) voor belanghebbenden, in de nu voorgestelde lijst is verplichte participatie in nog minder gevallen dan een bindend advies van de raad voorgeschreven. De keuze wordt niet gemotiveerd, en ligt ook niet voor de hand. 6) in het omgevingsplan zullen straks ook andere regels met betrekking tot de fysieke leefomgeving worden opgenomen - in de nu voorliggende stukken en lijst wordt daar geen aandacht aan besteed, mogelijk zitten hier ook zaken bij waar bij afwijken een advies van de raad en participatie wenselijk is. 2

7) over de voorliggende lijst heeft geen participatie plaatsgevonden: als bewonersbelangenverenigingen zijn we in elk geval niet betrokken geweest bij het opstellen van deze lijst. We zien ook geen enkele argumentatie waarom de lijst er uit ziet zoals hij er nu uitziet. Een snelle scan laat zien dat andere gemeenten heel andere lijsten hanteren. We citeren de VNG brochure waar een aantal tips is opgenomen om tot goede lijsten te komen, zoals: 





onder “inventarisatie huidige werkwijze”: Hoe tevreden is de raad, het college van B&W en de ambtelijke organisatie (en eventueel initiatiefnemers) en bewoners en maatschappelijke organisaties met de huidige praktijk? onder “op weg naar de nieuwe situatie”: Overweeg de instelling van een permanente ‘hoorcommissie’ door de gemeenteraad om initiatiefnemers en betrokkenen de mogelijkheid te bieden hun initiatief, dan wel zienswijze toe te lichten. onder “leren door te doen”: Zorg dat de te volgen procedures niet slechts een interne aangelegenheid worden, maar betrek inwoners hierbij.

Conclusie Als belangenverenigingen vinden we de nu voorgestelde lijst onvoldoende en onvoldoende onderbouwd. De lijst doet onvoldoende recht aan het grote gewicht dat wijzigingen in de leefomgeving op omwonenden kunnen hebben. We verzoeken u de lijsten nu niet vast te stellen, en raden u aan: 



 

als vertrekpunt te nemen dat tenminste wat nu onder de huidige wettelijke regels van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht niet via de kruimelregeling vergund kan worden op deze lijsten staat; uw eigen eerdere ervaringen met de vgvb-procedure en de kruimelregeling op een rij te zetten en naast deze lijsten te zetten; in bijlage 1 hebben we dat zelf voor enige gerealiseerde, lopende of verwachte projecten gedaan om u een beeld te geven dat er echt nog wat te verbeteren is; over de concept lijsten in gesprek te gaan met de stad – we leveren graag onze bijdrage; dit als input te gebruiken om tot beter op Delft toegesneden lijsten te komen, in het belang van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit.

Met vriendelijke groeten, namens Belangenvereniging Binnenstad Noord Belangenvereniging De Oude en De Nieuwe Delf Belangenvereniging Zuidpoort

M.E.J. Heesen, voorzitter R.M. Stikkelman, voorzitter D. van Seters, vice-voorzitter

Bijlage 1: betekenis van het raadsvoorstel voor de rol van de raad en verplichte participatie gelegd naast enkele (toekomstige) projecten

3

Bijlage 1: betekenis van het raadsvoorstel voor de rol van de raad en verplichte participatie gelegd naast enkele (toekomstige) projecten Voor enkele gerealiseerde, lopende of vermoedelijk komende projecten hebben we gekeken hoe die passen in de nieuwe regels: Project of mogelijk project 1) Plan voor restaurant in Kalverbos: het nieuwe gebouw (de aanbouw) en het gebruik voor een zelfstandig restaurant zouden via een kruimelregeling vergund hebben kunnen worden, alleen omdat het hier om een rijksmonument gaat is dat niet het geval.

Inschatting procedure Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie. (pas als restaurant >500m2 zou zijn geweest dan vermoedelijk wel bindend advies vanwege functiewijziging, maar geen participatie)

2) Bouw van 3 appartementen Oostsingel 181: hier werd de uitgebreide procedure gevolgd, met een verklaring van geen bedenkingen en inspraak

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie. (pas bij bouw meer dan 20 woningen)

3) Plan voor horeca op de Paardenmarkt (Buccaneer): hier werd kruimelregeling gevolgd (reguliere procedure), met veel aanvullend onderzoek en inspraak in de raadscie, als rijksmonument had het achteraf vermoedelijk de uitgebreide procedure moeten zijn geweest.

Volgens voorliggend voorstel: straks wel adviesrol voor de raad (functieverandering rijksmonument >250m2 die niet past in BP – als oppervlakte restaurant idd groter is dan 250m2), maar geen verplichte participatie.

4) Plan voor bebouwing van 4 woningen op binnenterrein tussen Vlamingstraat en Rietveld (Rietveld 109): hier werd postzegelbestemmingsplan gemaakt, met ontwerp BP en inspraak

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie. (pas bij bouw meer dan 20 woningen)

5) Vestiging Dansschool Wesseling op Buitenwatersloot 327: hier werd de kruimelregeling gevolgd

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie (tenzij het wordt gezien als bedrijventerrein waar functiewijziging van >500m2 plaatsvindt, dan wel adviesrol raad maar geen verplichte participatie)

6) Plan voor herontwikkeling vml bibliotheeklocatie Kruisstraat, waarbij toegestane bouwhoogte bestemmingsplan van 10 meter tot 14 meter wordt verhoogd: hier is de kruimelregeling gevolgd, wat overigens nog betwist wordt

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad en geen verplichte participatie (pas bij bouwhoogte van meer dan 30 meter)

7) Plan voor aanbouw van toiletruimte en andere voorzieningen aan de Nieuwe Kerk (plannen nog in voorbereidingsfase)

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie. (pas als aanbouw >500m2 zou worden dan vermoedelijk wel bindend advies vanwege functiewijziging, maar geen participatie)

8) Plan voor vernieuwing Prinsenhof (plannen nog in voorbereidingsfase)

Volgens voorliggend voorstel: straks geen adviesrol voor de raad meer en geen verplichte participatie, (tenzij er een aanbouw van 500m2 bij komt). 4