2021-08-31-rapport-alternatieven-financiering-schoolgebouwen-delft 5158927
Tekst van het document
Rotterdam, 31 augustus 2021 Peter Vlek, Wouter van den Wildenberg
Alternatieven voor financiering schoolgebouwen Delft Casus nieuwbouw Pleysier College en Grotius College
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave 1.
Situatie en vraagstelling: De gemeente Delft wil alternatieven verkennen voor de nieuwbouw van scholen
2.
Conclusies en aanbevelingen: Overzicht van de belangrijkste bevindingen, onze conclusies en aanbevelingen
3.
Aanpak en kanttekeningen bij uitgangspunten Beschrijving aanpak, kanttekeningen bij uitgangspunten en weergave gesprekken
4.
Overzicht alternatieven: Een compact overzicht van traditionele variant en vijf alternatieve varianten
5.
Uitwerking traditionele en vijf alternatieve varianten:
6.
i.
Traditioneel gemeente
ii.
Traditioneel gemeente en installaties as a service
iii.
Belegger investeert en exploiteert voor onbepaalde tijd
iv.
Huurkoop: belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd en draagt vastgoed en grond om niet over
v.
Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd en draagt opstal tegen gereduceerde prijs over en grond normaal
vi.
Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd. Gemeente heeft een optie om vastgoed en grond terug te kopen.
Bijlagen i.
Gehanteerde uitgangspunten
ii.
Geraadpleegde documenten en overige bronnen 2
Hoofdstuk 1: Situatie, vraagstelling en aanpak
1 Situatie en vraagstelling
3
Hoofdstuk 1: Situatie en vraagstelling
Situatie en vraagstelling
Situatie
Vraagstelling
• Op korte termijn moet voor het Pleysier College en de internationale schakelklas (ISK) van het Grotius College en nieuwe school gebouwd worden. Daarnaast is ook de nieuwbouw van een sportzaal gepland.
• U vraagt aan ons voor de nieuwbouw van het schoolgebouw en de sportzaal alternatieven voor samenwerking en financiering in beeld te brengen naast de traditionele aanpak waarbij de gemeente volledig investeert en beheert en de scholen verantwoordelijk zijn voor onderhoud.
• Voor deze nieuwbouw zijn door partijen Programma’s van Eisen (PVE) opgesteld. Deze PVE’s zijn nog niet uitgewerkt in een ontwerp.
• U vraagt ons de voor- en nadelen, de financiële consequenties en risico’s van die alternatieven voor betrokkenen in kaart te brengen
• De gemeente Delft is verantwoordelijk voor de investeringen in deze nieuwbouw.
• U vraagt ons deze alternatieven te beoordelen op effectiviteit en efficiëntie en op basis van dat oordeel te adviseren welke alternatieven nadere uitwerking en verkenning.
• De gemeente wil om diverse reden alternatieve samenwerkings- en financieringsmodellen verkennen voor nieuwe schoolgebouwen:
Deelvragen
• Om diverse redenen staat de financiële positie van gemeenten, en ook van de gemeente Delft onder druk. Gegeven de integrale opgave voor schoolgebouwen in de gemeente Delft levert die financiële positie mogelijk belemmeringen voor de nieuwbouw. Die belemmering houdt voornamelijk verband met de schuldpositie van de gemeente en de middelen die de gemeente via leningen moet financieren om in nieuwbouw te investeren.
De vraagstelling leidt tot de volgende deelvragen: 1. Welke alternatieve constructies zijn eventueel van toepassing? 2. Zijn marktpartijen geïnteresseerd in de verschillende constructies?
• Daarnaast streeft de gemeente er naar de schoolbesturen te ontzorgen betreffende onderhoud en vooral het onderhoud van complexe installaties van een duurzaam schoolgebouw. De gemeente wil de financiële risico’s aan dit onderhoud beperken.
3. Welke voorwaarden hanteren marktpartijen in relatie tot de respectievelijke constructies? 4. Wat zijn de voor-en nadelen zijn van dergelijke constructies?
• De casus van de nieuwbouw voor het Pleysier College en Grotius college dient daarbij als een pilot.
5. Wat zijn de financiële consequenties per dergelijke constructie? 6. Welk model is eventueel geschikt voor verdere verkenning en waarom?
4
Hoofdstuk 2: Conclusies
2 Conclusies en aanbevelingen
5
Hoofdstuk 2: Conclusies
Conclusies
Beleggers hebben interesse in investeringen in sociale infrastructuur
Risicotransfer in alternatieven met ESCO gedeeltelijk en in alternatieven met beleggers in potentie volledig mogelijk
• De trend bij institutionele beleggers is maatschappelijk beleggen in sociale infrastructuur. Schoolgebouwen vallen hieronder.
• In het traditionele alternatief loopt de school en daarmee de gemeente het risico dat onderhoud en vervanging van installaties niet door school betaald kan worden en daarmee voor rekening komt van gemeente
• De belegger zoekt langdurige en stabiele contracten met een partij die in staat is garanties af te geven. Des te stabieler en langduriger de contracten, des te lager de rendementseis.
• In het traditioneel alternatief waarbij een ESCO de installaties as-a-service levert ligt het risico van installaties bij de ESCO. Deze zal dit risico echter prijzen in de jaarlijkse vergoeding die de ESCO hiervoor vraagt
• Beleggers zijn bereid en in staat de nodige flexibiliteit t.a.v. inrichting en gebruik van het schoolgebouw te faciliteren. • Beleggers zijn staat en bereid om met scholen en gemeenten service level agreements (SLA) vorm te geven
• In alternatieven waarbij de belegger volledig verantwoordelijk is voor investering én onderhoud ligt het onderhoudsrisico bij de belegger. Deze zal dit risico prijzen en contractueel willen regelen in een integrale afspraak met gemeenten en schoolbesturen.
Voor institutionele beleggers is echter opschaling nodig, één schoolgebouw is niet aantrekkelijk
Zeggenschap en flexibiliteit
• Voor beleggers zijn investeringsvolumen van enkele honderden miljoen noodzakelijk. Investeren in één gebouw vraagt teveel transactiekosten en levert te weinig belegd vermogen.
• Beleggers zijn bereid om zeggenschap en flexibiliteit voor gemeente en schoolbestuur te regelen. Welke prijs daaraan hangt kan pas in concrete uitwerking bepaald worden.
• Daarvoor is opschaling nodig hetzij binnen de gemeente Delft door afspraken te maken rond een groot deel of het geheel van de scholenportefeuille, of binnen een landelijk kader via bijvoorbeeld de VNG
De lasten voor de gemeente nemen bij traditionele modellen met lineaire afschrijving af en nemen bij alternatieven met beleggers toe
Voor de gemeente zijn er verschillende mogelijkheden om in alternatieven met een belegger om “grip op de grond” te houden
• De huurbetalingen aan een belegger nemen jaarlijkse met de inflatie toe, maar zijn bij aanvang onder de juiste condities lager dan de kapitaalslasten, Bij traditionele aanpakken nemen de lasten jaarlijks af als gevolg van de lineaire afschrijving.
• Grond blijft eigendom gemeente en belegger krijgt opstalrecht
Rendementseis beleggers
• Opstal en grond gaan na de exploitatieperiode, of als de functie van de grond wijzigt, over naar de gemeente door:
• Vanuit financieel perspectief en gegevens de uitgangspunten is de business case pas financieel enigszins aantrekkelijk bij een rendementseis van 4% of lager op het schoolgebouw.
• Om niet terug leveren grond en opstal • Terugkoop optie voor de gemeente tegen vastgestelde prijs
6
Hoofdstuk 2: Aanbevelingen
Conclusies en aanbevelingen Vervolg conclusies
Aanbevelingen
Vanuit financieel perspectief gezien is de variant met de ESCO bij de gegeven uitgangspunten het meest interessant
Onderzoek of één of meerdere beleggers mee willen lopen in pilot van de nieuwbouw Pleysier en Grotius zonder contractuele verplichtingen
• De netto contante waarde over een periode van 30 jaar én de eerstejaarsverplichting zijn in deze variant het laagst.
• Alle beleggers vinden opschaling van het investeringsvolume noodzakelijk maar zijn om verschillende redenen wel geïnteresseerd in sociale infrastructuur.
Voor de scholen geven de varianten met een ESCO en/of beleggers financiële en technische zekerheid over lasten onderhoud en energie • De expertise over moderne installaties ligt bij de andere partijen en niet primair bij scholen. De onzekerheid over onderhoud en beheer installaties en daaraan gebonden financiële risico’s wordt de scholen uit handen genomen. In de traditionele aanpak lopen de scholen risico. Voor varianten met beleggers is bij de gegeven uitgangspunten een exit-compensatie voor de belegger en een rendementseis lager dan 4% noodzakelijk. • Teruglevering om niet door de belegger verdisconteert de belegger in de huur waardoor deze variant financieel ongunstiger uitvalt dan de traditionele aanpakken. • De voor de gemeente meest gunstige varianten met beleggers zijn: • Belegger exploiteert voor onbepaalde tijd tegen een rendementseis van 4%. NCW van de lasten voor de gemeente: € 7,3 miljoen. • Belegger exploiteert voor bepaalde tijd en verkoopt aan het eind van de exploitatieperiode tegen 80% van de oorspronkelijke investering, geïndexeerd met 2%, met een rendementseis van 4%. De NCW van deze variant is € 7,5 miljoen. • De NCW van de traditionele variant is € 7,1 miljoen en van de traditionele variant met ESCO: € 6,6 miljoen. Deze varianten profiteren vooral van een lage rente: 1,5%.
• Als beleggers, gegeven voldoende zekerheden, bereid zijn hun rendementseis naar 3,5% of 3% te verlagen, dan zijn de bovengenoemde varianten met beleggers gunstiger dan traditioneel 7 met een NCW van respectievelijk € 6,4 miljoen en € 6,8 miljoen.
Wellicht wil één of een aantal van de beleggers wel meelopen in een pilot rond de nieuwbouw. Beleggers gaven bij ons wel aan dat investeren in één gebouw niet aantrekkelijk is. Onderzoek en verken in samenspraak met gemeenten in de regio én beleggers mogelijkheden tot opschaling van beleggingsvolume in schoolgebouwen als onderdeel van een sociale infrastructuur fondsen • Voor de noodzakelijke opschaling zijn twee alternatieven genoemd: • Een integrale afspraak over de totale scholenportefeuille van de gemeente Delft • Samenwerking binnen de regio Haaglanden. • Hou er rekening mee dat bij inschakelen van beleggers in alle gevallen enkelvoudige of meervoudige portefeuilles van nieuwbouw en renovatie van scholen aanbestedingsplichtig is. • Toets de businesscases van alle alternatieven opnieuw nadat een uitgewerkt ontwerp (VO of DO) beschikbaar is op basis van ramingen met een kleine onzekerheidsmarge.
Hoofdstuk 3: Aanpak en kanttekeningen bij uitgangspunten
3 Aanpak
8
Hoofdstuk 3: Aanpak
Aanpak Gesprekken met schoolbesturen • Wij spraken afzonderlijk met vertegenwoordiger van het schoolbestuur van het Pleysier college en het Grotius college. Beiden scholen leverden ook gegevens over de exploitatie van hun huidige schoolgebouwen Raming van investeringen en exploitatiekosten van de nieuwbouw
• De kern van die gesprekken vatten we samen als: de schoolbesturen staan open voor alternatieven mits:
• Voor de voorziene nieuwbouw zijn op dit moment alleen programma’s van eisen beschikbaar. Een schets- of voorlopige ontwerp is nog niet beschikbaar.
• De scholen voldoende inspraak in het ontwerp en flexibiliteit in gebruik hebben én • Een alternatief voor de school budgetneutraal is afgezet tegen de kosten verbonden aan een traditionele aanpak
• De raming van de investeringen baseerden wij op kengetallen van de gemeente • De raming van de onderhoudskosten, de grootste post in de exploitatie, baseren wij op twee bronnen:
Gesprekken met beleggingsinstellingen • Wij voerden gesprekken met drie partijen verbonden aan institutionele beleggers te weten Syntrus, APG (beheer voor ABP) en Bouwinvest
• Wij hadden de beschikking over de gegevens van een recent gerealiseerde nieuwbouw school via Multical. In die raming is rekening gehouden met de kosten van vervanging van installaties
• De kern van die gesprekken vatten wij hier samen als:
• Siemens heeft, op basis van het PVE een voorlopige raming gemaakt van de investering in en de exploitatie van installaties voor de combinatie van het schoolgebouw en sportzaal en een raming afgegeven voor de jaarlijkse vergoeding voor het leveren van installaties as-a-service (aaS).
• Alle drie de beleggers hebben zeker interesse in het beleggen in sociale infrastructuur waaronder scholen • Uiteraard zijn de condities waaronder dat gebeurt van belang • Beleggers gaven wel aan dat zij geboden zijn aan minimale beleggingsvolumes van enkele honderden miljoen euro’s. Investeren in één school is, mede gezien de hoge transactiekosten, niet opportuun. Voor beleggers is opschaling binnen de gemeente Delft of binnen Nederland als geheel, van belang.
• De raming van de overige exploitatiekosten als zakelijke lasten baseren wij op de huidige tarieven en op een schatting van de basis bedragen • Met nadruk vermelden wij dat bovenstaande ramingen gebaseerd zijn op kengetallen en daarmee een indicatief karakter hebben. De op deze ramingen gebaseerde berekende resultaten moeten daarom met ruime marge genomen worden en dienen alleen om verschillende alternatieven onderling te verkennen en te vergelijken.
Uitwerken en doorrekening varianten • Op basis van de gesprekken en data werkten wij de traditionele en een aantal alternatieve varianten uit die we, op basis van zeer voorlopige uitgangspunten, uitwerkten in een model. De resultaten van deze doorrekeningen komen in het vervolg van deze rapportage terug.
• Alle gebruikte uitgangspunten nemen wij op in de bijlage.
9
Hoofdstuk 3: Aanpak
Aanpak rekenkundig De belangrijkste uitgangspunten voor varianten met een belegger • De belegger investeert in zowel de opstallen als de installaties van het schoolgebouw én de sportzaal. De hoogte van die investeringen is dezelfde als in de traditionele alternatieven. • Wij gaan uit van een exploitatieperiode van 30 jaar voor de belegger.
De belangrijkste uitgangspunten bij de traditionele variant • De gemeente investeert in casco en installaties van zowel het schoolgebouw als de sportzaal. Grond blijft in eigendom van de gemeente.
• Op basis van de investeringen en de exit voor de belegger en de rendementseis die een belegger stelt berekenen wij de huur die de belegger in rekening gegeven de uitgangspunten in rekening zal brengen: de kostprijsdekkende huur.
• Het casco wordt over een periode van 40 jaar lineair afgeschreven, de installaties in 15 jaar en de grond wordt niet afgeschreven. Samen met een rente van 1,5% resulteert dat in kapitaalslasten voor de gemeente. Aanvullende betaalt de gemeente de kosten van OZBeigenaar, verzekering en beheer.
• Omdat de scholen verantwoordelijk blijven voor de kosten van onderhoud is die kostprijsdekkende huur exclusief de onderhoudskosten. De belegger laat het onderhoud uitvoeren en wordt daarvoor door de schoolbesturen gecompenseerd. • De huur wordt door de gemeente aan de belegger betaalt met een jaarlijkse indexatie. De hoogte van die huur is vooral afhankelijk van:
• Scholen dragen de kosten van regulier en groot onderhoud van het schoolgebouw. De kosten van onderhoud van de sportzaal zijn voor rekening van de gemeente.
• De exit voor de belegger. Dit is de eindwaarde voor de belegger aan het eind van de exploitatieperiode. Worden de opstallen en grond na 30 jaar om niet overgedragen dan zal de huur hoger zijn dan als de belegger het vastgoed tegen een bepaalde prijs aan de gemeente terug verkoopt.
De belangrijkste uitgangspunten bij installaties as-a-service • De gemeente investeert uitsluitend in de opstallen. De investering in en onderhoud van installaties komt voor rekening van een ESCO (Energy Service Company). De ESCO vraagt voor investering en exploitatie van de installaties een jaarlijkse vergoeding.
• De rendementseis die de belegger stelt. In onze gesprekken kwam een bandbreedte van 4% tot 6% ter sprake. Wij laten zien wat het verschil is tussen deze twee rendementseisen in verschillende exit scenario’s. Die rendementseis is mede afhankelijk van de duur van een overeenkomst en de door de gemeente geboden zekerheden.
• Omdat de gemeente niet zelf investeert zin installaties, zijn de kapitaalslasten lager. Daar tegenover staat een vergoeding aan de ESCO die de gemeente betaalt. De gemeente wordt door de schoolbesturen gecompenseerd voor de kosten van onderhoud.
• De omvang van de investeringen. Deze veronderstellen we nu voor alle gevallen gelijk
• De schoolbesturen dragen de kosten van onderhoud en installaties van het schoolgebouw. De kosten voor de sportzaal zijn voor rekening van de gemeente.
• Voor deze varianten bestaan de lasten voor de gemeente uit: • De huurbetalingen aan de belegger en • De betaling aan de belegger voor het onderhoud van de sportzaal • Enigszins gecompenseerd door inkomsten uit verhuur van de sportzaal. 10
Hoofdstuk 4: Overzicht alternatieven
4 Overzicht varianten
11
Hoofdstuk 4: Overzicht varianten
Overzicht varianten Zes varianten voor financiering en exploitatie Wij verkennen zes varianten.
Varianten met rol belegger
Twee varianten met voor de gemeente een traditionele rol.
Vier varianten met een rol voor een belegger
1.
3. Belegger investeert en exploiteert voor onbeperkte tijd
2.
Traditioneel gemeente •
Gemeente investeert in casco en installaties van schoolgebouw en sportzaal
•
Schoolbesturen verantwoordelijk voor onderhoud casco en installaties
•
Gemeente betaalt OZB, verzekering en gebouwbeheer
•
Alternatieven leidt tot kapitaalslasten op investeringen
•
Belegger investeert (ook in eigendom grond)en exploiteert, betaalt onderhoud en eigenaarslasten en stelt een rendementseis (van 4% tot 6%)
•
De gemeente betaalt de belegger een jaarlijkse huursom én de servicekosten voor onderhoud van de sportzaal
•
Het schoolbestuur betaalt aan de belegger servicekosten om de kosten van onderhoud van de belegger te dekken.
•
Exit voor de belegger is eindwaarde vastgoed en grond
Traditioneel gemeente maar ESCO levert installaties as a service •
Gemeente investeert in casco van schoolgebouw en sportzaal
•
Schoolbestuur verantwoordelijk voor onderhoud casco schoolgebouw, gemeente voor onderhoud sportzaal
•
Een ESCO investeert in installaties van zowel schoolgebouw als sportzaal, zorgt voor onderhoud en levert warmte en energie en vraagt daarvoor een integrale jaarlijkse (beschikbaarheids)vergoeding
•
Gemeente betaalt de ESCO de jaarlijkse vergoeding maar ontvangt van het schoolbestuur ter compensatie het deel dat onderhoud vertegenwoordigt in deze vergoeding
4. Huurkoop: Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd en draagt grond en vastgoed om niet over aan de gemeente aan het eind van de exploitatieperiode •
Verschil met variant 3 is dat de belegger geen eindwaarde toucheert en daarom een hogere huurbetaling zal vragen.
5. Belegger investeert en exploiteert en verkoopt de opstal tegen 30% terug aan de belegger samen met de grond •
Verschil met varianten 3 en 4 is dat de exit voor de belegger voorziet in een verkoop vastgoed tegen een vaste maar lagere koopsom.
6. Belegger investeert een exploiteert gedurende beperkte periode waarbij de gemeente een optie heeft grond en vastgoed terug te kopen •
12
Verschil met variant 1 is de optie die de gemeente heeft om tegen een bepaalde uitoefenprijs grond en vastgoed aan te kopen. Die optie heeft een waarde en dus een prijs die de gemeente moet betalen. Berekening van die optieprijs valt buiten onze berekeningen
Hoofdstuk 4: Overzicht varianten
Overzicht varianten Zes varianten voor financiering en exploitatie Grond blijft in eigendom Gemeente
** xxx/yyy Eerste uitkomst bij rendementseis belegger: 6% Tweede uitkomst bij rendementseis belegger: 4%
Grond wordt verkocht aan belegger met wel of geen terugkoopoptie of met opstalrecht
1 Traditioneel gemeente
2 Traditioneel icm ESCO
3 Belegger onbepaalde tijd
4 Huurkoop
5 Belegger bepaalde tijd
6 Belegger bepaalde tijd, optie terugkoop
Gemeente investeert
Gemeente investeert casco
Belegger investeert en exploiteert voor onbepaalde tijd
Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd.
Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd.
Belegger investeert en exploiteert voor bepaalde tijd.
School onderhoudt
School onderhoudt casco
Belegger onderhoudt
Belegger onderhoudt
Belegger onderhoudt
Belegger rekent op en met commerciële eindwaarde
Belegger levert grond en vastgoed om niet terug
Terugkoop opstal gereduceerde prijs
Gemeente zorgt voor installaties onderhoud door school
ESCO installaties aaS
Financieel: resultaat jaar 1 gemeente (x 1.000) **
-599
-519
-673/-444
-802/-623
-763/-569
-699/-480
Financieel: NCW gemeente over periode van 30 jaar (x 1.000.000) **
-6,8
-6,6
-10,6/-7,3
-11,2/-8,7
-11,0/-8,3
-10,7/-7,6
Zeggenschap/flexibiliteit school
++
+
+
+
+
+
+/-
+/-
+/-
+/-
0
-
0
0
0
0
0
0
Interesse marktpartijen Risico’s gemeente
--
-
Gemeente heeft optie op terugkoop
13
Risico’s schoolbestuur
--
-
13
Hoofdstuk 4: Overzicht varianten
Overzicht varianten Schematische en vereenvoudigde weergave Varianten met belegger
Traditioneel
gebouwen
€ vergoeding
€ uit verhuur sportzaal
Gemeente begroting
onderhoud
onderhoud
€ kapitaalslasten
Gemeente
€ vergoeding onderhoud
gebouwen
€ investering
€ investering
Onderhoudscombinatie
Bouwcombinatie
Onderhoudscombinatie
Bouwcombinatie
Belegger
Schoolbestuur
€ onderhoud
Schoolbestuur
€ financiering € vergoeding kapitaalslasten
€ huur
€ bekostiging
Gemeentefonds
€ uit verhuur
Rijk
€ onderhoud sportzaal
Gemeente
€ vergoeding kapitaalslasten
Traditioneel met ESCO
Gemeentefonds
Bouwcombinatie
ESCO aaS investeert en exploiteert installaties
€ uit verhuur sportzaal
€ bekostiging
Rijk
Onderhoudscombinatie
gebouwen ex. installaties
€ investering ex installaties
afspraken kader -belegger -schoolbestuur -gemeente
€ vergoeding
onderhoud ex. installaties
€ vergoeding
Gemeente
€ kapitaals-lasten
€ financiering € vergoeding kapitaalslasten
Gemeentefonds
Gemeente begroting
Schoolbestuur € compensatie onderhoud installaties
€ bekostiging
Rijk
14
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5 Uitwerking zes varianten
15
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.1 Traditioneel gemeente • Gemeente investeert in schoolgebouw en sportzaal; betaalt OZB, verzekering en onderhoud sportzaal wat leidt tot kapitaallasten. Grond blijft in vol eigendom gemeente • Schoolbestuur verzorgt en betaalt onderhoud
Gemeente lasten in jaar 1 Ka pi taa l s l a s ten totaa l per ja a r Ka pi taa l s l a s ten s chool gebouw per m² BVO Ka pi taa l s l a s ten s portza a l per m² BVO Huurbetal i ngen totaa l a a n bel egger per ja a r Huur s chool gebouw per m² BVO Huur s portza a l per m² BVO Betal i ngen i ns tal l a ties a a S Ei gena a rl a s ten Onderhoud ca s co s portza a l Totaal lasten Inkoms ten onderverhuur s portza a l Vergoedi ng s chool bi j i ns tal l a ties a a S Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
559.131 €/ja a r 129,93 €/m² BVO 117,30 €/m² BVO - €/ja a r - €/m² BVO - €/m² BVO - €/ja a r 53.630 €/ja a r 12.394 €/ja a r 625.154 €/jaar 26.160 €/ja a r - €/ja a r 26.160 €/jaar (598.994) €/jaar (6.813.407) €
Investeringen door gemeente Ca s co s chool gebouw Ins tal l a ties s chool gebouw Grond s chool gebouw Ca s co s portza a l Ins tal l a ties s portza a l Grond s portza a l Totale investering Ei ndwa a rde pri js pei l heden Ei ndwa a rde nomi na a l
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 11.883.336 15.993.406
Schoolbesturen lasten jaar 1 Onderhoud cas co s chool gebouw Onderhoud i ns tal l ati es s chool gebouw Res erveri ng vervangi ng i ns tal l ati es s chool gebouw Onderhoud cas co s portzaal Onderhoud i ns tal l ati es s portzaal Totaal onderhoud jaar 1 Onderhoud s chool gebouw gemi ddel d per m² BVO
Lasten gemeente in eerste 20 jaar Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000
16
29.779 37.052 94.468 161.299 50,09
€ € € € € € € € €
€ € € € € € €/m² BVO
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.2 Traditioneel gemeente met ESCO voor installaties • Gemeente investeert in casco schoolgebouw. ESCO investeert in installaties en exploiteert deze. Gemeente betaalt vergoeding aan ESCO en ontvangt van schoolbesturen deel van de vergoeding voor onderhoud installaties • Schoolbestuur verantwoordelijk voor onderhoud schoolgebouw en betaalt onderhoudscomponent installaties aan gemeente. • Grond blijft vol eigendom gemeente
Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
354.821 €/jaar 82,50 €/m² BVO 74,32 €/m² BVO - €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 175.288 €/jaar 53.630 €/jaar 5.725 €/jaar 589.463 €/jaar 26.160 €/jaar 44.833 €/jaar 70.993 €/jaar (518.470) €/jaar (6.641.086) €
Investeringen door gemeente Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
6.417.460 595.700 2.146.421 222.000 9.381.581 9.381.581 12.626.373
Schoolbesturen lasten jaar 1 Onderhoud cas co s choolgebouw Onderhoud ins tallaties s choolgebouw Res ervering vervanging ins tallaties s choolgebouw Onderhoud cas co s portzaal Onderhoud ins tallaties s portzaal Totaal onderhoud jaar 1 Onderhoud s choolgebouw gemiddeld per m² BVO
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000 17
29.779 44.833 9.463 84.075 26,11
€ € € € € € € € €
€ € € € € € €/m² BVO
Volgens ons bevat het voorstel van Siemens een rekenfout als het gaat om de reservering voor de vervanging van een deel van de installaties na jaar 15. Siemens raamt de kosten van vervanging in jaar 16 op € 1.105.680. Om tegen een discontovoet van 4% dit bedrag via reserveringen op te bouwen is een jaarlijks bedrag van € 9.463,- volstrekt onvoldoende. Die reservering moet ongeveer het 10-voudige zijn. In de overige varianten is deze regel dan ook ongeveer 10 keer zo groot: € 94.468,- . Dit vertekent het beeld.
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.3a Belegger exploiteert voor onbepaalde tijd @6% • Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor onbepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten.
Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Grond wordt eigendom belegger, gemeente verliest grip op grond. • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur • Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 6% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 660.384 €/jaar 147,68 €/m² BVO 154,04 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 672.778 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (646.618) €/jaar (10.636.705) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 11.883.336 13.120.163
€ € € € € € € € €
6,0% 5,6% 5,1% 5,4% 4,9% 6,2% 5,7%
% % % % % % %
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Schoolbesturen lasten jaar 1 Onderhoud cas co s chool gebouw Onderhoud i ns tal l ati es s chool gebouw Res erveri ng vervangi ng i ns tal l ati es s chool gebouw Onderhoud cas co s portzaal Onderhoud i ns tal l ati es s portzaal Totaal onderhoud jaar 1 Onderhoud s chool gebouw gemi ddel d per m² BVO
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000 18
29.779 37.052 94.468 161.299 50,09
€ € € € € € €/m² BVO
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.4a Huurkoop: belegger exploiteert voor bepaalde tijd, teruglevering om niet @6% Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar levert belegger grond en opstallen om niet over aan gemeente na 30 jaar. • Grond wordt eigendom belegger, maar komt om niet terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 6% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 789.436 €/jaar 177,70 €/m² BVO 181,04 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 801.829 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (775.669) €/jaar (11.208.957) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 817.700 902.807
€ € € € € € € € €
6,0% 6,6% 6,2% 6,4% 6,0% 7,2% 6,8%
% % % % % % %
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Schoolbesturen lasten jaar 1 Onderhoud cas co s chool gebouw Onderhoud i ns tal l ati es s chool gebouw Res erveri ng vervangi ng i ns tal l ati es s chool gebouw Onderhoud cas co s portzaal Onderhoud i ns tal l ati es s portzaal Totaal onderhoud jaar 1 Onderhoud s chool gebouw gemi ddel d per m² BVO
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.200.000
19
29.779 37.052 94.468 161.299 50,09
€ € € € € € €/m² BVO
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.5a Belegger exploiteert voor bepaalde tijd, teruglevering tegen 30% tegen 6% Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar terugkoop tegen 30% oorspronkelijke, geïndexeerde waarde • Grond wordt eigendom belegger, maar komt bij terugkoop terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 6% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.200.000
20
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 750.720 €/jaar 168,69 €/m² BVO 172,94 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 763.114 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (736.954) €/jaar (11.037.281) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 4.137.391 4.568.014
€ € € € € € € € €
6,0% 6,3% 5,9% 6,1% 5,7% 6,9% 6,5%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.6a Belegger exploiteert voor bepaalde tijd, optie terugkoop tegen 80% tegen 6% rendementseis Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar terugkoop tegen 80% oorspronkelijke, geïndexeerde waarde • Grond wordt eigendom belegger, maar komt bij terugkoop terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 6% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.200.000
21
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 686.194 €/jaar 153,68 €/m² BVO 159,44 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 698.588 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (672.428) €/jaar (10.751.155) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 9.670.209 10.676.692
€ € € € € € € € €
6,0% 5,8% 5,3% 5,6% 5,1% 6,4% 5,9%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.3b Belegger exploiteert voor onbepaalde tijd @4% • Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor onbepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten.
Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Grond wordt eigendom belegger, gemeente verliest grip op grond. • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur • Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 4% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000 22
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 457.725 €/jaar 99,14 €/m² BVO 115,42 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 470.119 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (443.959) €/jaar (7.296.261) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 11.883.336 13.120.163
€ € € € € € € € €
4,0% 3,9% 3,4% 3,6% 3,1% 4,6% 4,2%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.4b Huurkoop: belegger exploiteert voor bepaalde tijd, teruglevering om niet @4% Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar levert belegger grond en opstallen om niet over aan gemeente na 30 jaar. • Grond wordt eigendom belegger, maar komt om niet terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 4% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000
23
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 637.106 €/jaar 140,86 €/m² BVO 152,94 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 649.499 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (623.339) €/jaar (8.698.090) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 817.700 902.807
€ € € € € € € € €
4,0% 5,4% 4,9% 5,1% 4,7% 6,1% 5,7%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes alternatieven
5.5b Belegger exploiteert voor bepaalde tijd, teruglevering tegen 30% tegen 4% Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar terugkoop tegen 30% oorspronkelijke, geïndexeerde waarde • Grond wordt eigendom belegger, maar komt bij terugkoop terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 4% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000
24
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 583.291 €/jaar 128,34 €/m² BVO 141,69 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 595.685 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (569.525) €/jaar (8.277.541) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 4.137.391 4.568.014
€ € € € € € € € €
4,0% 4,9% 4,5% 4,7% 4,2% 5,7% 5,2%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.6b Belegger exploiteert voor bepaalde tijd, optie terugkoop tegen 80% tegen 4% rendementseis Gemeente lasten in jaar 1 Kapitaalslasten totaal per jaar Kapitaalslasten schoolgebouw per m² BVO Kapitaalslasten sportzaal per m² BVO Huurbetalingen totaal aan belegger per jaar Huur schoolgebouw per m² BVO Huur sportzaal per m² BVO Betalingen installaties aaS Eigenaarlasten Onderhoud casco sportzaal Totaal lasten Inkomsten onderverhuur sportzaal Vergoeding school bij installaties aaS Totaal inkomsten Resultaat gemeente jaar 1 NCW gemeente @6,0%
• Belegger investeert in schoolgebouw, sportzaal en grond voor bepaalde tijd. Belegger is verantwoordelijk voor onderhoud en overige exploitatiekosten. Na 30 jaar terugkoop tegen 80% oorspronkelijke, geïndexeerde waarde • Grond wordt eigendom belegger, maar komt bij terugkoop terug bij gemeente • Belegger verhuurt gebouw aan gemeente en vraagt daarvoor een jaarlijkse huur
Belegger investeringen en eindwaarde Casco schoolgebouw Installaties schoolgebouw Grond schoolgebouw Casco sportzaal Installaties sportzaal Grond sportzaal Totale investering Eindwaarde prijspeil heden Eindwaarde nominaal
• Gerekend is met een rendementseis van de belegger van 4% • De schoolbesturen betalen de kosten van onderhoud aan de belegger
Belegger rendementen IRR BAR totaal NAR totaal BAR schoolgebouw NAR schoolgebouw BAR sportzaal NAR Sportzaal
Lasten gemeente in eerste 20 jaar: traditioneel versus alternatief Schaal Y-as van 300.000 tot 1.000.000
25
- €/jaar - €/m² BVO - €/m² BVO 493.601 €/jaar 107,48 €/m² BVO 122,92 €/m² BVO - €/jaar - €/jaar 12.394 €/jaar 505.995 €/jaar 26.160 €/jaar - €/jaar 26.160 €/jaar (479.835) €/jaar (7.576.627) €
6.417.460 1.870.176 595.700 2.146.421 631.579 222.000 11.883.336 9.670.209 10.676.692
€ € € € € € € € €
4,0% 4,2% 3,7% 3,9% 3,4% 4,9% 4,5%
% % % % % % %
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.7 Varianten vergeleken Resultaat gemeente jaar 1 en opbouw lasten gemeente jaar 1
26
Hoofdstuk 5: Uitwerking zes varianten
5.8 Varianten vergeleken Investeringen gemeente en NCW gemeente
27
Bijlagen
6 Bijlagen
28
Hoofdstuk 6: Bijlagen: uitgangspunten
Uitgangspunten
Tijdsaannamen Programma nieuwbouw Investeringen nieuwbouw
Tijdsaannames model Datum start model Datum start prognose Beschouwingsperiode Maanden per tijdvak Datum prijspeil BTW Discontovoet
01 Jan 22 01 Jan 22 40 12 01 Jan 22 21,00% 6,00%
Gegevens nieuwbouw onafhankelijk van alternatief Omvang schoolgebouw voor Pleysier Omvang schoolgebouw voor ISK Grotius Omvang nieuwbouw school Omvang nieuwbouw sportzaal Aanname verdiepingshoogte schoolgebouw Inhoud school Aanname hoogte sportzaal Inhoud sportzaal Locatie nieuwbouw Pleysier Aantal leerlingen Pleysier Enkele eisen Pleysier Maximum energiegebruik Aandeel hernieuwbare energie ISK Grotius Aantal leerlingen ISK Grotius Investeringen nieuwbouw Schoolgebouw Grondprijs Delft maatschappelijk Stichtingskosten installaties Stichtingskosten ex. installaties Totaal stiko schoolgebouw Totaal stiko schoolgebouw incl. BTW Totale stichtingskosten schoolgebouw Waarvan installaties Grondprijs Delft maatschappelijk Waarvan grond WOZ-waarde als % stiko Sportzaal Stichtingskosten sportzaal inclusief BTW Idem ex. BTW Totaal stichtingskosten sportzaal Grondprijs Delft maatschappelijk Grond sportzaal als % investering Tarief sportbedrijf verhuur Aantal uren verhuur per dag Aantal zaaldelen Huurinkomsten per dag Aantal dagen per week verhuur Aantal weken per jaar verhuurd Inkomsten verhuur sportzaal
29
datum datum jaren maand datum % %
1.590 m² BVO 1.630 m² BVO 3.220 m² BVO 1.200 m² BVO 2,70 m 8.694 m³ 5,00 m 6.000 m³ Aart van der Leeuwlaan 12-14, Delft
gelijk aan start model maximaal 40 jaar gelijk aan start model voor bepalen NCW
Oplegger PVE's nieuwbouw school Delft, dd. 29 maart 2021 Oplegger PVE's nieuwbouw school Delft, dd. 29 maart 2022 berekend
100 # Frisse scholen klasse B en C 60 kWh/jaar/m² gbo 50,00% % 150 #
185 480 1.800 2.280 2.759 8.883.336 21,05% 595.700 6,71% 65,00%
€/m² BVO €/m² BVO ex. BTW €/m² BVO ex. BTW €/m² BVO ex. BTW €/m² BVO incl. BTW € incl. BTW % totale investering € % totale investering %
bron: Delft grondprijzenbrief 2017 bron: Delft bron: Delft berekend berekend berekend berekend berekend berekend aanname
2.500 2.066 3.000.000 222.000 7,40% 27,25 2,00 2,00 109,00 6,00 40,00 26.160,00
€/m² BVO incl. BTW €/m² BVO ex. BTW € incl. BTW € % €/uur
bron: Delft berekend berekend
€/dag
€/jaar
Sportfondsen Delft
Hoofdstuk 6: Bijlagen: uitgangspunten
Uitgangspunten
Kapitaallasten Afschrijvingsperiode casco Herinvesteren na afschrijving casco Casco afschrijven Percentage herinvestering casco Afschrijvingsperiode installaties Herinvesteren na afschrijving installaties Installaties afschrijven Percentage herinvestering installaties
Kapitaalslasten
Grond afschrijven Kapitaallasten gemeente over grond
Indexen
Wijze van afschrijven Rente kapitaalslasten
Eigenaars- en gebruikerslasten Onderhoud
40 jaar nee ja/nee ja ja/nee 100,00% % oorspronkelijke investering 15 jaar ja ja/nee ja ja/nee 50,00% % oorspronkelijke investering
2,00% 2,00% 2,00% 2,00%
Eigenaarslasten en gebruikerslasten (tarieven voor 2021 tenzij anders vermeld) OZB eigenaar niet-woning OZB gebruiker niet-woning Waterschapsheffing Rioolheffing eigenaar Rioolheffing gebruiker Verzekerde waarde als % totale investering Verzekering Beheer schoolgebouw Beheer sportzaal Onderhoud volgens Multical Schoolgebouw Raming integraal onderhoud per m² BVO 20 jaar multical Raming integraal onderhoud per m² BVO 10 jaar
herinvesteren tegen oorspronkelijke geïndexeerde investering
nee ja/nee ja ja/nee lineair lineair/annuittair 1,50% %
Indexen Index capex Index opex Index huren Index vergoeding Rijk
IHP Delft
0,30700% 0,26017% 0,01980% 171,18 0,57 65,00% 0,02% 20.000 6.500
IHP Delft aanname
% % % %
% WOZ-waarde/jaar % WOZ-waarde/jaar % WOZ-waarde/jaar €/jaar €/m³/jaar % totale aanvangsinvestering % verzekerde waarde €/jaar €/jaar
bron: gemeente Delft ten laste van gemeente als eigenaar
voor gebouwen tussen 500 en 500.000 m³ model TDR (is tevens WOZ-waarde?) model TDR aanname aanname
19,15 €/m² BVO/jaar excl. BTW 11,02 €/m² BVO/jaar excl. BTW
raming Multical op basis school Rijswijk. omvat periode 20 jaar idem gedurende 10 jaar
Onderhoud school integraal 20 jaar Onderhoud installaties school
61.663 €/jaar 37.052 €/jaar
volgens multical volgens Siemens
Sportzaal Percentage installaties in onderhoud Onderhoud installaties sportzaal volgens Siemens Raming totaal onderhoud sportzaal Omvang nieuwbouw sportzaal Afgeleid integraal onderhoud Raming onderhoud sportzaal
60,1% 6.669 €/jaar incl. marge ex. BTW 11.099 1.200 m² BVO 9,25 €/m² BVO/jaar 9,50 €/m² BVO/jaar/ex. BTW
Groot onderhoud casco schoolgebouw Groot onderhoud casco schoolgebouw Groot onderhoud casco schoolgebouw elke x jaar Groot onderhoud casco als % oorspronkelijke investering in casco
0 (0=niet; 1 = wel) 25 jaar 50,00% %
30
Hoofdstuk 6: Bijlagen: uitgangspunten
Uitgangspunten
Aanbieding ESCO Siemens
Zie dia 17: reservering van € 9.463,- per jaar is niet voldoende Om vervangingsvestering van € 1.105.680 te financieren.
31
Hoofdstuk 6: Bijlagen: geraadpleegde documenten en bronnen
Geraadpleegde documenten en bronnen Kop PVE’s
Schoolbesturen
• BIJLAGE 2 PvE Pleysiercollege Voorjaar 2020
• E-mail informatie exploitatie Pleysiercollege
• BIJLAGE 3 ISK Ruimtestaat nieuwbouw
• E-mail informatie exploitatie ISK
• Bijlage 3 PvE ISK Ruimtelijk en Functioneel • Bijlage 4 TPvE scholen gemeente Delft
Siemens
• Bijlage 5 PvE sportzaal Aart van der Leeuwlaan Delft
• Raming financiële scenario's d.d. 29 april 2021
• Delft Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2020 – 2036 • Oplegger PvEs nieuwbouw school Delft
Beleggers • In gesprekken met drie beleggers standpunten en uitgangspunten • BouwInvest, APG en Syntrus
32