2 Nota Delftse jeugd(hulp) Q1 2022
Tekst van het document
Nota Delftse jeugd(hulp) Eerste kwartaal 2022 1. Delftse Jeugd Onderstaand overzicht geeft de samenstelling van de Delftse jeugd weer. Op 1 januari 2022 woonden 15.367 jeugdigen van 0 tot 18 jaar in Delft (zie tabel 1). Dit komt neer op 14,7% van de totale Delftse bevolking. Tabel 1: Verdeling bevolking Delft 20221
Leeftijdsgroepen Inwoners Delft Jeugd 0 tot 18 jaar 0 tot 4 jaar 4 tot 12 jaar 12 tot 18 jaar
Aantal inwoners 104.574 15.367 3.509 6.933 4.925
In figuur 1 is te zien welk percentage van de wijkbewoners tussen de 0 en 17 jaar oud is. Met name in de wijken Voordijkshoorn, Buitenhof en Tanthof wonen naar verhouding tot andere wijken veel kinderen. De samenstelling van huishoudens in Delft verschilt met die van Nederland (figuur 2). Het hoge aantal eenpersoonshuishoudens (5%) komt door de grote studentenpopulatie in Delft. 6% van de Delftse huishoudens betreft een eenoudergezin. Landelijk ligt het percentage rond de 7%. Figuur 1: % Jeugd t.o.v. de totale bevolking de wijk 2020
Figuur 2: Samenstelling huishoudens Delft 2021
6% 15%
57% 22%
57% - eenpersoonshuishoude 22% - samenwonend zonder kinderen 15% - samenwonend met kinderen 6% - eenoudergezin
1
Gemeente Delft BRP
1
2. Preventie in het jeugddomein In het tweede deel van deze raadsinformatiebrief leest u over een het preventieve jeugdveld. December 2021 heeft de gemeenteraad het beleidskader jeugdpreventie vastgesteld (4661860). Tijdens de commissievergadering SDW (14 december 2021) hebben wij toegezegd de raad nader te informeren over ‘Kansrijke Start Delft’ en de (voorlichtings)activiteiten op het voortgezet onderwijs. Beide onderwerpen lichten we hieronder uit. Kansrijke Start Delft Tabel 2: Cijfers over geboortezorg Delft, Zuid-Holland en Nederland2
Cijfers over geboortezorg Aantal vroeggeboorte en/of te laag geboortegewicht per 1000 geboortes Sterfte rond de geboorte per 1000 geboortes % start zwangerschapsbegeleiding vóór 10 weken
2018 Delft
2018 Z-H
2018 NL
2019 Delft
2019 Z-H
2019 NL
2020 Delft
2020 Z-H
2020 NL
170,5
166,8
159
167,1
164,3
157,5
167,2
162,4
154,7
4,9
4,3
4,5
4,9
4,4
4,5
4,5
4,2
4,3
73,4
67,6
72,1
75,6
68,2
72,6
75,7
68,1
72,7
Bovenstaande tabel laat zien dat Delft hoger dan het landelijk gemiddelde scoort op het aantal kinderen met vroeggeboorte en/of te laag geboortegewicht. De aantallen sterfte rond de geboorte in Delft ligt op 4,9 per 1000 geboortes. Landelijk ligt het sterftecijfer lager. Het percentage zwangeren in Delft dat start met zwangerschapsbegeleiding voor de tiende week van de zwangerschap is hoger dan het landelijk en provinciaal gemiddelde. Deze gegevens worden landelijk gebruikt als indicatoren van Kansrijke Start. Naar aanleiding van het landelijk actieprogramma Kansrijke Start is in 2019 de lokale coalitie Kansrijke Start begonnen met acht partners. De eerdergenoemde cijfers geven een duidelijke aanleiding om lokaal extra in te zetten op de eerste 1000 dagen van een kind. Vanuit de coalitie wordt de samenwerking tussen medisch en sociaal domein verstevigd en worden de steunsystemen voor (aanstaande) ouders in een kwetsbare positie versterkt. De coalitie wil ouders ondersteunen om hun kind een kansrijke start te geven! Een aantal ontwikkelingen en resultaten van Kansrijke Start Delft uit 2021: • •
• • •
2
37 gezinnen krijgen 2,5 jaar begeleiding via Kansrijke Start voor Ouders (samenwerking Jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland west en Delft voor Elkaar). Per 1 juli 2022 gaat de gewijzigde Wet publieke gezondheid in. Gemeenten krijgen de taak prenataal huisbezoek aan te bieden aan kwetsbare zwangeren, met als doel vroegsignalering en ondersteuning. De wet leidt naar verwachting tot een toename van het aantal prenatale huisbezoeken van 2% in 2021 naar 16,5% in 2026. In samenwerking met de Haagse Hogeschool is begin 2022 een onderzoek gestart naar samenwerking rondom prenataal huisbezoek. Er is een klankbordgroep met ouders opgezet die hun ervaring willen delen voor beleid en uitvoering. De voortgang van de lokale samenwerking tussen coalitiepartners uit het medisch en sociaal domein wordt gemonitord met een jaarlijkse vragenlijst. Hiervoor is nu enkel de 0-meting gedaan. Figuur 3 en 4 laten de ontwikkelingen van de lokale coalitie zien. Figuur 3 geeft de scores weer in januari 2020 en figuur 4 geeft inzicht in de scores eind 2021.
Perined
2
•
Met zeven regiogemeenten verkennen we op welke thema’s rondom Kansrijke Start samenwerking mogelijk is. Een groot deel van de coalitiepartners heeft een regiofunctie. Daarnaast is er behoefte aan een meer eenduidige werkwijze.
Landelijk is geregeld aandacht voor de coalitie in Delft als voorbeeld voor andere gemeenten en regio’s. Mede daarom heeft staatssecretaris Maarten van Ooijen van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport een werkbezoek gebracht aan de coalitie in Delft, als kennismaking en inspiratie. Figuur 3: Analysetool coalitie Delft januari 20203
Figuur 4: Analysetool coalitie Delft november 2021
Regie Op Preventie Veel organisaties kunnen voorlichting geven op een scala aan (gezondheids)thema’s in het voortgezet onderwijs. Om de scholen te helpen overzicht te houden in wat er allemaal mogelijk is en wat bij hun vraag passend is, coördineert de Jeugdgezondheidszorg dit onder de noemer Regie Op Preventie. Bijna alle voortgezet onderwijsscholen in Delft benutten Regie op Preventie (11 scholen).
3
Verslag Kansrijke Start Delft 2021
3
In het eerste semester van het huidige schooljaar zijn meer dan twintig lessen gegeven over ‘social media’4. De voorlichting bevat informatie over cyberpesten, telefoongebruik en sexting. Het buitensluiten of (cyber)pesten blijft een terugkerend thema op scholen. Ondanks dat er relatief veel pestpreventie wordt aangeboden, blijft het voorkomen van cyberpesten lastig, omdat het vaak onzichtbaar blijft voor docenten/mentoren. Voorlichting over social media is besproken met zowel leerlingen als hun ouders in afzonderlijke bijeenkomsten. Scholen geven aan dat leerlingen thuis weinig regels hebben over slaap-, schermtijd en telefoongebruik. Bijna alle Delftse scholen behandelen thema’s als weerbaarheid, groepsdruk en identiteit in de onderbouw bij de start van het schooljaar. Door deze voorlichting aan het begin van het schooljaar te plannen, investeren scholen in de sfeer op school en in de omgang tussen scholieren. In de bovenbouw staat voorlichting over seksualiteit, verslavingen, genotsmiddelen en gelijkwaardigheid op het programma. Deze thema’s komen vaker voor bij leerlingen in het derde, vierde en vijfde leerjaar en zijn inherent aan de leeftijd en ontwikkelingsfase. Buitenschools kunnen leerlingen deelnemen aan cursussen die aandacht besteden aan de mentale gezondheid. Na schooltijd ervaren leerlingen meer rust en ruimte om stil te staan bij deze thema’s.
Onderbouwleerlingen volgen veelal de cursus over faalangst of school gerelateerde stress. Bovenbouwleerlingen nemen vaker deel aan cursussen over somberheid, depressie en examenstress.
4
Rapport Preventie thema’s Delftse jeugd 2020; JGZ Zhw
4
3. Specialistische jeugdhulp Ten slotte willen wij u informeren over het jeugdhulpgebruik door Delftse jeugd. De cijfers gaan zoveel als mogelijk over het jaar 2021. Aan het einde van het tweede kwartaal krijgt u de monitor van de Regiovisie Jeugdhulp Haaglanden aangeboden. De monitor van de Regiovisie vergelijkt de Delftse, regionale en waar mogelijk de landelijke jeugdhulpontwikkelingen met elkaar. Het is belangrijk om te vermelden dat, vanwege de vertraagde verwerking van de declaraties, de cijfers aan het begin van het kalenderjaar een grote mate van onbetrouwbaarheid kennen. Gedurende het jaar neemt de betrouwbaarheid van de cijfers toe. Pas na het opmaken van de jaarrekeningen van de jeugdhulpaanbieders in het daaropvolgende jaar kunnen we definitief een uitspraak doen over het jeugdhulpgebruik en de bijbehorende kosten. Figuur 5: Verwijzingen naar jeugdhulp in Delft 20215
10% 1% 8% 45%
30% 6% 45% - Lokale team (Delft Support) 6% - Gecerticifeerde instelling 30% - Huisarts 8% - Rechter, Officier 10% - Medisch specialist 1% - Jeugdarts
Delft Support en de huisartsen zijn verantwoordelijk voor het grootste deel van de verwijzingen naar specialistische jeugdhulp. In figuur 5 is te zien dat Delft Support betrokken is bij 45% van de verwijzingen. Team Jeugd biedt zelf ondersteuning bij vragen over mentale gezondheid, gedrag, opvoeden en opgroeien. Daarnaast is Delft Support de regisseur in jeugdhulptrajecten waarbij ook andere jeugdhulpaanbieders betrokken zijn. In figuur 6 leest u hoeveel jeugdigen in de afgelopen jaren cliënt waren bij Team Jeugd van Delft Support. In 2021 ontvingen ongeveer 2300 Delftse jeugdigen een vorm van jeugdhulp 5. Het aantal jeugdigen met een jeugdhulpvoorziening is gestegen met ongeveer 5% ten opzichte van 2020. Meer informatie over het resultaat van 2021 ontvangt u in de volgende brief over de Delftse jeugd(hulp). De gezinnen die enkel ondersteuning ontvangen vanuit Team Jeugd (Delft Support) zijn niet opgenomen in het totaal aantal. Deze zorg is kortdurend en valt nog binnen de preventieve begeleiding van jeugd en gezinnen. In figuur 6 is een lichte stijging te zien in het aantal cliënten van Team Jeugd. In het tweede kwartaal brengt Delft Support het jaarverslag 2021 uit. In dit verslag is aanvullend informatie te vinden over de inzet van Delft Support voor de Delftse jeugd.
5
Initi8 regionale jeugdhulpmonitor Haaglanden
5
Figuur 6: Totaal aantal cliënten Team Jeugd, Delft Support 2020 t/m 20216 1.000 915
950 850
977
959
955
945
908
882
900
949
944
943
847 806
800 750 700 650
dec-21
nov-21
okt-21
sep-21
aug-21
jul-21
jun-21
mei-21
apr-21
feb-21
mrt-21
jan-21
dec-20
nov-20
okt-20
sep-20
aug-20
jul-20
jun-20
mei-20
apr-20
mrt-20
feb-20
jan-20
600
Een derde van de jeugdhulpvoorzieningen uit 2021 betrof een vorm van ambulante jeugdhulp (zie figuur 7). Ambulante jeugdhulp wordt ingezet in een breed spectrum van hulpvragen. Een deel van de jeugdigen krijgt ondersteuning op GGZ-vlak. Ook gezinsbegeleiding, dagbegeleiding en individuele begeleiding behoren tot ambulante jeugdhulp. Figuur 8 geeft het percentuele jeugdhulpgebruik weer, verdeeld over alle Delftse wijken. Zo is te zien in welke wijken de inzet van jeugdhulp vaker voorkomt dan in andere. Deze percentages gaan over zowel de inzet van specialistische jeugdhulp als de betrokkenheid van Team Jeugd. Figuur 7: Verdeling typen jeugdhulp Delft 20217
Figuur 8: Jeugdigen met jeugdhulp per Delftse wijk 20208
2 10% 0% 4% 9%
75%
75% - Ambulante jeugdhulp 9% - Verblijf (incl. en excl. behandeling) 4% - Crisis 10% - Jeugdbescherming en Jeugdreclassering (GI) 0,25%- JeugdzorgPlus 2% - Landelijk ingekochte zorg
6
Managementrapportage ISD Initi8 regionale jeugdhulpmonitor Haaglanden 8 CBS Jeugd 7
6