2 Jaarverslag 2020 Ambtelijk Horen
Tekst van het document
JAARVERSLAG AMBTELIJK HOREN GEMEENTE DELFT 2020
Inhoud 1. Algemeen ............................................................................................ 2 2. Procedure ........................................................................................... 2 3. Algemene beschouwingen 2020 ......................................................... 3 3.1 Instroom en uitstroom........................................................................ 3 3.2 Oordeel conceptbeslissing op bezwaar ............................................. 3 3.3 Doorlooptijden ................................................................................... 4 3.4 Contrair ............................................................................................. 4 3.5 Ingebrekestellingen ........................................................................... 4 3.6 Rechterlijke procedures ..................................................................... 5 3.7 Casussen .......................................................................................... 5 3.8 Prognose 2021 .................................................................................. 5
1
1. Algemeen In de Verordening Adviescommissie voor bezwaarschriften (hierna: Verordening) is de mogelijkheid opgenomen dat het college categorieën bezwaarschriften aanwijst, waarbij het horen van bezwaarmakers door ambtenaren plaatsvindt. Dit wordt ‘ambtelijk horen’ genoemd. Het college heeft van deze mogelijkheid gebruik gemaakt. Door deze wijziging is de mogelijkheid gecreëerd om ingediende bezwaarschiften niet alleen via een externe onafhankelijke Adviescommissie voor bezwaarschriften (Acb), maar ook via ambtelijk horen af te doen (het zogenoemde ‘gemengd model’). Met het ambtelijk horen wordt beoogd de afhandeling van bezwaarschriften voor een bepaalde categorie van zaken door de optie van een laagdrempelige procedure sneller en efficiënter uit te voeren. Ongeveer de helft van het totaal aantal ingediende bezwaarschriften wordt via ‘ambtelijk horen’ afgedaan. Bezwaarmakers hebben overigens altijd de mogelijkheid om hun bezwaarschrift door de Acb te laten behandelen. In 2020 is het viermaal voorgekomen dat op verzoek van een bezwaarmaker een bezwaarschrift niet via ambtelijk horen werd afgehandeld maar via de Acb.
2. Procedure Met inachtneming van de kaders van het Aanwijzingsbesluit maken de juridisch adviseurs van het Rechtsbeschermingsbedrijf de keuze of een bezwaarschrift via de Adviescommissie voor bezwaarschriften of door middel van ambtelijk horen wordt afgehandeld. Het ambtelijk horen gebeurt door de juridisch adviseur van het rechtsbeschermingsbedrijf. Deze medewerker is niet bij de totstandkoming van een bestreden besluit betrokken geweest en evenmin werkzaam bij het organisatieonderdeel (hierna: cluster) waar het bestreden besluit is voorbereid en/of is genomen. Een (juridisch) medewerker die werkzaam is bij de vakafdeling van het cluster waar het bestreden besluit is genomen kan bij het ambtelijk horen aanwezig zijn. Dat gebeurt geregeld. Hierdoor is het mogelijk om tijdens het horen een toelichting op het besluit te krijgen en om de feiten en omstandigheden goed te onderzoeken. De juridisch adviseur die ambtelijk heeft gehoord is verantwoordelijk voor de totstandkoming van de conceptbeslissing op bezwaar. Wanneer de vakafdeling het concept onderschrijft, gaat het ongewijzigd ter besluitvorming naar het college. Onderschrijft de vakafdeling het concept niet, dan stelt de vakafdeling een eigen conceptbeslissing op bezwaar op, die met het eerste concept en een toelichting waarom wordt afgeweken aan het college wordt voorgelegd.
2
3. Algemene beschouwingen 2020
3.1 Instroom en uitstroom In 2020 zijn 435 bezwaarschriften ingediend tegen gemeentelijke besluiten, waarvan er 213 via het proces van ambtelijk horen zijn of worden afgedaan. Deze bezwaarschriften worden deels in het verslagjaar afgehandeld en deels in 2021 e.v. Dit is een daling ten opzichte van het aantal van 503 bezwaarschriften in het vorige verslagjaar.
Ontvangen bezwaarschriften (aantal) 300 213 200
137 151 127
100
60
68
62
247 199 209
163
30
16
28
10
16
0 kamer I
kamer II 2020
kamer III 2019
2018
Totaal
2017
Op 1 januari 2020 bedroeg het aantal in behandeling zijnde zaken dat via ambtelijk horen loopt 55, op 31 december 2020 is het aantal gedaald naar 40.
3.2 Oordeel conceptbeslissing op bezwaar In totaal is over 182 bezwaarschriften een conceptbeslissing op bezwaar opgesteld. De conceptbeslissing op bezwaar strekte in 9 gevallen tot gegrondverklaring, in 115 gevallen tot ongegrondverklaring en in 58 gevallen tot niet-ontvankelijkverklaring van het bezwaar. Bij die laatste categorie gaat het meestal om gevallen waarin het bezwaarschrift te laat is ingediend of de indiener van het bezwaarschrift niet heeft gereageerd op het verzoek om de gronden van het bezwaarschrift in te dienen.
Uitgebrachte concept beslissing op bezwaar (%) 100 80
33
40 20
65
59
60
62 38
31
8
4
0
0 kamer I
kamer II gegrond
ongegrond
kamer III niet-ontvankelijk
3
Uitgebrachte concept beslissing op bezwaar (aantal) 182
200
154
150
120 89
100
52
49 50
13
13
0 kamer I
kamer II 2020
kamer III
totaal
2019
3.3 Doorlooptijden Van de conceptbeslissingen op bezwaar in het verslagjaar 2020 is 92% binnen de beslistermijn van 12 weken is gegeven. Dat is een lichte stijging ten opzichte van 2019, toen dit percentage 90% was.
Percentage concept beslissing op bezwaar binnen 12 weken 100 95
92 89
90
90 85
82
80 75 2017
2018
2019
2020
3.4 Contrair In 2020 is het college niet afgeweken van de conceptbeslissing op bezwaar.
3.5 Ingebrekestellingen Indien een bestuursorgaan niet tijdig een beslissing op bezwaar neemt, kan het zijn dat een dwangsom moet worden betaald. De dwangsom kan oplopen tot maximaal € 1.442,-. Dat is in 2020 niet voorgekomen bij zaken waarin ambtelijk is gehoord.
4
3.6 Rechterlijke procedures Een besluit blijft tijdens de bezwaarprocedure gelden. Om de werking van het besluit tijdens de bezwaarprocedure op te schorten kan daarvoor een verzoek aan de voorzieningenrechter van de rechtbank worden gedaan. Deze voorzieningenrechter wijst dat verzoek toe als gelet op de belangen die spelen bij het bezwaar niet gewacht kan worden tot de uitkomst van de bezwaarprocedure. In het verslagjaar 2020 is in 5 van de zaken waarbij ambtelijk is gehoord een verzoek om een voorlopige voorziening ingediend. Is iemand het niet eens met de beslissing op bezwaar die na ambtelijk horen is genomen, dan kan in beroep worden gegaan bij de rechtbank. In het verslagjaar is in 19 gevallen beroep tegen de beslissing op bezwaar ingesteld. In 5 zaken uit 2019 is uitspraak gedaan. Het beroep is in 3 gevallen ongegrond verklaard en in 2 gevallen gegrond verklaard. In 1 zaak uit 2020 is uitspraak gedaan. Dit beroep is niet-ontvankelijk verklaard. In 18 gevallen is nog geen beslissing genomen. Hoger beroep is mogelijk wanneer iemand het niet eens is met uitspraak van de rechtbank. In het verslagjaar is eenmaal hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank ingesteld.
3.7 Casussen Hieronder volgt een samenvatting van een tweetal zaken waarin ambtelijk is gehoord. Bijzondere bijstand Betrokkene heeft een aanvraag om bijzondere bijstand voor de eigen bijdrage van rechtsbijstand en griffierecht ingediend. Deze aanvraag is afgewezen, omdat de draagkracht hoger is dan de noodzakelijke kosten die zijn gemaakt. In bezwaar heeft betrokkene aangevoerd dat de draagkracht vele malen lager uitkomt dan de vastgestelde draagkracht, omdat inmiddels een WIA-uitkering wordt ontvangen en de toeslag tot aan het sociaal minimum wordt aangevuld. Geconstateerd is dat betrokkene sinds begin 2020 in een minnelijke schuldregeling zit. In dat geval wordt er vanuit gegaan dat betrokkene in beginsel over slechts 90% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm beschikking heeft. Er dient dan ook vanuit gegaan te worden dat er geen draagkracht is. Omdat er sprake is van noodzakelijke kosten die voortvloeien uit bijzondere individuele omstandigheden en betrokkene geen draagkracht heeft, komt betrokkene in aanmerking voor bijzondere bijstand voor de kosten van de eigen bijdrage van rechtsbijstand en griffierecht. Urgentieverklaring Betrokkene heeft een aanvraag om een urgentieverklaring ingediend.
Deze aanvraag is afgewezen, omdat er naar het oordeel van burgemeester en wethouders sprake is van omstandigheden die zijn genoemd in artikel 2.1.2 en 2.1.7 van de Beleidsregel urgentieverklaringen Delft 2019. Een urgentieverklaring wordt dan geweigerd. Betrokkene geeft in bezwaar aan dat de aanvraag niet klopt, omdat betrokkene niet alleen wil verhuizen door bedreigingen maar dat de woning ook te klein is geworden door terugkeer
5
van een kind uit een instelling. Betrokkene geeft meerdere redenen waarvoor het voor het kind van belang is om te verhuizen. Tijdens het ambtelijk horen is afgesproken dat een verklaring van een therapeut zal worden aangeleverd en dat een onafhankelijk medisch advies zal worden opgevraagd. Uit de verklaring van de therapeut blijkt dat een verhuizing noodzakelijk is om de behandeling van de grond te kunnen krijgen. De GGD heeft in het medisch advies geoordeeld dat er sprake is van een levensbedreigende of -ontwrichtende situatie. In de huidige woonsituatie zullen geen behandelresultaten worden bereikt en de kans op terugval en decompensatie is groot. Het is voor de betrokkenen niet meer hanteerbaar en er is sprake van een ontwrichte woonsituatie op psychisch medische gronden. Naar aanleiding van de nieuwe informatie is vastgesteld dat aan de voorwaarden voor een urgentieverklaring wordt voldaan en is een urgentieverklaring toegekend.
3.8 Prognose 2021 Vanaf halverwege maart 2020 wordt ten gevolge van de maatregelen tegen Covid-19 het ambtelijk horen telefonisch gedaan. Betrokkenen worden niet uitgenodigd op het stadskantoor om het bezwaarschrift toe te lichten, maar het horen vindt telefonisch plaats. Slechts een enkele keer is op verzoek van een betrokkene toch, met inachtneming van de maatregelen, fysiek gehoord in de periode tussen maart en december 2020. Het telefonisch horen wordt, ook door betrokkenen, als een goede mogelijkheid voor horen gezien. Er hoeft geen ruimte in het stadskantoor te worden gereserveerd, betrokkenen hebben geen reistijd en het horen is tijd- en plaatsonafhankelijk waardoor sneller tot een geschikt moment om te horen wordt gekomen. Betrokkenen krijgen daarmee nog eerder uitsluitsel op het door hen ingediende bezwaarschrift. Ook indien de noodzaak tot telefonisch horen verdwijnt, is de verwachting dat het telefonisch horen in 2021 en daarna wordt voortgezet.
6