Transcript gemeenteraad 30 juni 2022

Daarna kunnen we die keuze maken en ben ik het met de VVD eens, daar moet ook de mogelijkheid zijn om de huidige situatie te continueren en misschien is het wel goedkoper. En ik denk zelfs dat het goedkoper is. Dank je. De voorzitter: Ja, ik kijk mijnheer Groot aan, maar ik hoor wederom geen vraag, dus ik … Nee, dan stel ik even, kijk ik even rond of dat er nog meer vragen zijn voor mijnheer Groot. Mevrouw Assink, ja. Mevrouw Assink: Nee, geen vraag, maar ik wou dan graag mijn bijdrage in de eerste termijn doen. De voorzitter: U komt zo aan bod, maar ik heb mijn oog laten vallen op mijnheer Drost van het CDA. Aan u het woord. De heer Drost: Ja voorzitter, even een bijdrage van het CDA. CDA kan hier kort en duidelijk zijn in het besluit. We stemmen in met het besluit om het ophalen van oud papier karton vanaf 1 januari 2023 laten verlopen zoals in het voorstel wordt aangegeven. En stemmen dan ook mee op dit front in het besluit. De verenigingen, scholen en anderen die oud papier ophalen voor de gemeente zijn teleurgesteld en hebben dan ook inmiddels in bijdrages dat laten weten. En deels terecht. De argumenten die het college aanhaalt wat betreft veiligheid en inzet van vrijwilligers was niet terecht en zeker niet gebleken uit het verleden dat ophalen letsel heeft opgeleverd dan dat er problemen waren bij de inzet van vrijwilligers.

Echter, de techniek heeft de tijd ingehaald en door inzet van zij-inladers kan het goedkoper, efficiënter en ook door de week uitgevoerd

worden. Dat zorgt ervoor dat het college niet anders kan dan voor deze vorm te kiezen, omdat afvalstoffenwet juridisch niet de mogelijkheid biedt om meer dan kostendekkend geld te vragen. We hebben het hier dan ook over meer dan 80.000 euro of acht à negen euro per huishouden. Om dit te bereiken zien we graag punt vijf van het voorstel geschrapt worden om voor de komende drie jaar een moreel appèl te doen op de organisaties om vrijwilligers beschikbaar te stellen voor andere activiteiten van de gemeente als compensatie voor de drie jaar tegemoetkoming. Dit zorgt voor extra organisatie en geld van de gemeente waardoor financieel voordeel verminderd. En wij vinden het belangrijker dat deze organisaties deze één tot drie jaar gebruiken om andere inkomstenbronnen aan te boren. Nogmaals, CDA stemt in met het besluit maar ziet graag punt vijf van het voorstel geschrapt worden. Conclusie voor ons is: 1 januari 2023 te starten met de nieuwe manier van ophalen, drie vier jaar overgangscompensatie en punt vijf te schrappen van het besluit.

We hebben niet mee ingestemd met het amendement van Gemeentebelangen, wij steunen op alle fronten, alleen de onderzoek naar subsidie voor alle verenigingen hebben wij gedacht, dat hoort in een ander casus thuis en niet in deze en dat is de reden dat we niet mee instemmen, niet meegedaan hebben aan het amendement maar we gaan wel meestemmen met het besluit. De voorzitter: Ja, maar ik constateer, mijnheer Drost, dat u tegen mij zegt: het besluit minus punt vijf. De heer Drost: Nee, ik geef aan dat wij niet de mee-indiener zijn van het amendement omdat wij bij die laatste punt niet in mee kunnen gaan, maar we gaan er niet voor liggen. De voorzitter: Het gaat dus niet over het besluit maar het gaat dus over het amendement wat mijnheer Groot net voorleest. Voor de helderheid, hartstikke goed. Mij is het duidelijk. Zijn er vragen voor mijnheer Drost? Niet? Dan kan ik niet anders, mevrouw Assink. Aan u het woord. Mevrouw Assink: Ja, dank u wel voorzitter. Op verzoek van de raad heeft het college onderzocht wat de vooren nadelen zijn van het huidige inzamelmodel voor oud papier. En in de opiniërende behandeling van 2 juni heeft het college toegelicht dat een belangrijke overweging is dat het huidige model in strijd is met de regels voor afvalstoffenheffingen.

Naast deze formele overweging is er twijfel over de beschikbaarheid van vrijwilligers op de langere termijn en neemt het aantal afvalinzamelaars dat bereid is met de inzet van vrijwilligers te werken af. Navraag in de markt door onze fractie bevestigt dit beeld. En inderdaad, er zijn nog kleinere aanbieders die wel met vrijwilligers willen werken maar de trend in de markt is dat de grote aanbieders daar een te groot risico inzien, in de zin van aansprakelijkheid. Daar kunnen we een heleboel van vinden, kun je het wel of niet mee eens zijn, maar dat is op een gegeven moment dan de ontwikkeling in de markt en daar hebben we het mee te doen. Daar hebben we mee om te gaan. Daarom hebben wij twijfels bij de toekomstbestendigheid van het model dat nu ingezet wordt. We zien het belang van een toekomstbestendig inzamelmodel maar we zien ook als we de oud papierinzameling door de verenigingen stopzetten, dat dat een financiële aderlating is voor die verenigingen. De insprekers en de vele inzenders van de diverse brieven over dit onderwerp hebben goed inzichtelijk gemaakt welke belangrijke zaken zij realiseren binnen hun vereniging dankzij deze inkomsten. Onze fractie vindt dat indien we de inzameling van oud papier onderbrengen bij de professionele inzamelaar, we de verenigingen perspectief moeten bieden en de mogelijkheid inkomsten te blijven genereren.

En daarom dienen we mede met Gemeentebelangen het amendement in waarin we het college vragen naast compensatie voor de komende vier jaar goed in gesprek te gaan met de verenigingen om samen te zoeken naar structurele alternatieven voor de oud papieropbrengsten en hierover met een voorstel te komen medio 2023 zodat we het kunnen behandelen bij de kadernota. Dank u wel. De voorzitter: Ja, dank u wel mevrouw Assink. Geen vragen dan … Mevrouw Kippers, GroenLinks. Ja.

Mevrouw Kippers-van Lint: Dank u wel. Ik had even een korte vraag. Wordt heel actief meegezocht naar oplossingen als alternatief om toch inkomsten te genereren. Wat als die oplossingen nou niet worden gevonden? Wat wordt dan het scenario voor die vrijwilligers? De voorzitter: Mevrouw Assink. Mevrouw Assink: Ja voorzitter, dat is een wat-als vraag. Wij leggen heel nadrukkelijk de onderzoeksvraag bij het college neer: ga met die verenigingen in gesprek en ga onderzoeken welke alternatieven er zijn. En je kunt bijvoorbeeld denken in maatschappelijk relevante taken waar de verenigingen een financiële bijdrage voor krijgen. Maar die onderzoeksvraag leggen we bij het college neer en dan zien we heel graag in 2023 wat daar uitkomt en dan hebben we dan de situatie waar we op kunnen acteren. De voorzitter: Ja. Het woord is aan mevrouw Salomé, D66. Mevrouw Salomé: Dank, mijnheer de voorzitter. Voor ons ligt het raadsvoorstel voor de toekomstbestendige inzameling van oud papier en karton. In de opiniërende vergadering van 2 juni heb ik beargumenteerd waarom het ophalen van oud papier en karton zou moeten worden aangepast. De verkapte subsidiëring strookt niet met de uitgangspunten van een sluitende begroting voor de afvalstoffenheffing. In eerste instantie lijkt er dan een probleem te ontstaan bij aanpassing van de wijze van ophalen van het OPK.

Namelijk: inkomstenderving van verenigingen en scholen. Ik denk dat de bijdrage die verenigingen en scholen leveren ook toekomstbestendig zou moeten blijven en dus moeten worden aangepast. Eigenlijk liepen de verenigingen en scholen die veertig jaar geleden hiermee begonnen vooruit in het scheiden van afval. Het is nu zo de norm geworden dat marktpartijen het goedkoper kunnen doen. Prima dus, het is een succes geweest. Het zou zonde zijn om dit proces dan niet nog een keertje te herhalen. Maar nu met andere activiteiten met het doel een circulaire economie te bevorderen met minder afval. Activiteiten die nu niet interessant genoeg zijn voor marktpartijen. Want het is namelijk nog niet de norm. En zo ontstaat er geen verkapte subsidiëring. Scholen en verenigingen kunnen gezien worden als een soort voorlopers, ze kunnen een bijdrage leveren aan het creëren van een nieuwe norm ten behoeve van de gemeente. Dat hebben we geleerd van het OPK. En dat kunnen we nog een keer opnieuw doen. En daarom verzoeken wij in het amendement wat we samen indienen met Gemeentebelangen het college te onderzoeken welke mogelijkheden er binnen de afvalstoffenheffing is om een bijdrage te leveren aan de VANG-doelstellingen om voor een vergoeding in aanmerking te komen. In de toelichting van de afvalstoffenheffing staat dat we steeds meer naar een circulaire economie gaan waar afval van waarde is.

En dat gemeenten daar, pardon, en dat gemeente meewerkt aan de VANG om te komen tot een vermindering van restafval per persoon. Dit geeft een opening, een richting in het ontwikkelen van activiteiten die in het belang zijn van de gemeente waardoor scholen en verenigingen zich kunnen inzetten. Tot zover mijn toelichting. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Salomé. Ik kijk even rond. Dan is het woord aan mijnheer Den Hollander, ChristenUnie. De heer Den Hollander: Dank, mijnheer de voorzitter. Ja, volgens mij spreken we hier over een onderwerp waar sprake was van een hele mooie win-winsituatie, namelijk een gemeente die een behoefte had, sterker nog, een wettelijke taak om een deel van het huishoudelijke afval op te halen. De verenigingen die daar door een bijdrage daaraan te leveren daar iets aan over hielden. Een manier om activiteiten te organiseren die anders lastig waren, contributie te drukken, hoe ze dan die middelen ook inzetten. Helaas is kennelijk die winwinsituatie, is daar geen sprake meer van. En wat betreft de ChristenUnie, want kennelijk verschillen de meningen daar ook nog licht over, hier en daar, wat betreft de ChristenUnie is voldoende aangetoond dat

inderdaad die win-winsituatie komt te vervallen, om maar weg te blijven bij het woord toekomstbestendig. En wat mij betreft gaan we dan ook mee in het voorstel van het college om dat anders in te gaan richten, dienen wij ook mede met Gemeentebelangen, D66 en PvdA het amendement wat al eerder toegelicht is in. En wat mij betreft is de reden daar ook voor om de handreiking die het college al in het voorstel had zitten voor de overgangsregeling maar ook het ondersteunen van de vereniging in het aanboren van nieuwe manieren om die middelen toch te verzekeren, om die actief te ondersteunen vanuit de gemeente. En het amendement wat mij betreft is een bevestiging van die handreiking van het college, sterker nog, stelt voor om die steviger en langer lopend voor te stellen. Dank u wel. De voorzitter: U ook bedankt, de heer Den Hollander. Ik kijk nog even een keer rond. Ik kan van alles samenvatten maar het lijkt me verstandig … Ik heb wel een opmerking. Mijnheer Van IJzendoorn, excuus. De heer Van IJzendoorn: Ja, ik heb nog een technische vraag over het amendement. Het amendement heeft aan het eind: verzoekt het college. En ik ben geneigd om te zeggen, dat klinkt niet als een amendement maar als een motie. Want je verzoekt ergens toe en een amendement doet wat.

Mijn vraag is: klopt mijn vermoeden en moet de dictie anders zijn wat hier staat? De voorzitter: Ja, ik weet niet of u de vraag aan mij stelt maar ik heb mijnheer Groot al gezien dat hij de vinger opstak, dus aan hem het woord. De heer Groot: Ja, het klopt. Mijnheer Van IJzendoorn die heeft gelijk en vandaar ook dat ik ook de dictie van het amendement heb voorgelezen met daarbij ook het verzoek. En het is … Je moet het zien als een amenderende motie. Door het een amendement te noemen versterk je eigenlijk de belangrijkheid van het geheel, dus ook de punten die zeg maar verzoekt, gaan toch eigenlijk vanuit dat het college dat op gaat vatten als een amendement, dus dat ze dat daadwerkelijk uit gaan voeren. Want een motie kunnen ze altijd naast zich neerleggen en met zo … Om dit in een amendement te vatten ga ik ervan uit dat ze dat op zullen pakken. En ik kan er eigenlijk wel vanuit gaan want de toezegging is er eigenlijk al geweest, dat ze dat ook zullen doen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Groot. Mijnheer IJzendoorn, ja, weer wat geleerd natuurlijk, een amenderende motie. De heer Van IJzendoorn: Nee, ik vind het nogal verwarrend, maar oké, het zij zo. Wij verzoeken het. De voorzitter: Laten we dat vaststellen. De heer Van IJzendoorn: Het verzoek moet wel uitgevoerd worden, dat zeggen wij.

De voorzitter: Het lijkt mij verstandig om niet even van alles samen te vatten, u heeft van alles gehoord. Mijnheer Van Dijk waarschijnlijk ook, die ondanks de ziekte toch aan het beeldscherm gekluisterd zit, ben ik van overtuigd. Maar hij heeft de honneurs, zeg maar, overgedragen of althans die worden waargenomen door wethouder Turksma, dus aan u even het woord en het zou fijn zijn als u ook in kon gaan op de amendementen. De heer Turksma: Ja voorzitter, maar laat ik beginnen om toch nog even terug te gaan naar hoe we er allemaal toe zijn gekomen. En volgens mij heeft dat te maken met het feit dat, ja, het gaat even duren hoor, sorry. Heeft te maken met het feit dat we op zoek moesten naar een toekomstbestendige inzameling van oud papier

en karton. En alles daaromheen is niet onbelangrijk, maar die toekomstbestendige inzameling die niet alleen te maken heeft met de techniek van of je het van de zijkant automatisch of vanaf de achterkant met het handje ingooit, het heeft ook te maken met de inzet van vrijwilligers en de bestendigheid daarvan. Het heeft ook te maken met het feit dat wij in de afvalstoffenheffing nou eenmaal niet mogen doen wat we eigenlijk nu doen, namelijk een duurder kostenplaatje neerleggen wat we dan op een hele charmante manier uitkeren aan de verenigingen, maar juridisch klopt daar niets van. En dan hebben we het nog niet eens over het feit dat die subsidies dus ook op een andere manier kunnen. Dus als het, nogmaals, en de veiligheid, want daar is toch niet heel veel aandacht aan besteed in de zin van dat de verenigingen bij de inspraak wel hebben gezegd: ja, er is nog nooit iets misgegaan. Ja, dat we zeiden die Russen ook toen in Tsjernobyl ze de verkeerde knop indrukten. Maar als er iets misgaat, dan weet u wel wie daar verantwoordelijk voor is en dat hebben we liever niet op ons geweten.

Dus vanuit die perspectieven is dat voorstel in elkaar gezet op basis van de uitgebreide gesprekken en de discussie die is gevoerd vorige keer en ik heb dat gelukkig ook al gehoord, heeft het college in al haar wijsheid een ontwerpbesluit gemaakt waar ik naderhand nog wel eventjes in zal gaan op de diverse onderdelen en de mogelijke aanpassingen daarin. Uiteindelijk gaat u daar natuurlijk altijd zelf over, dus de meerderheid van de raad besluit gelukkig nog steeds hoe we het uiteindelijk gaan doen. Maar ik zou eventjes dus dat als uitgangspunten hoe we er uiteindelijk toe gekomen zijn, als ik dan ga kijken naar de diverse … En ik doe dat tegenwoordig op de computer, u mag niet lachen, maar het lukt me dan toch. Heb ik even gekeken de diverse bijdrages. De heer Hulst van de VVD zegt: het behouden huidige wijze en waarom moet het nu anders? Het sluit niet aan op eerdere voorstellen, communicatie loopt te kort. Nou, ik denk dat je beter kunt zeggen: de communicatie was niet optimaal. We zijn het misschien bijna vergeten maar de coronamaatregelen hebben daar zeker niet toe bijgedragen. En ik vind dat je dan ook moet zeggen dat de communicatie niet als goed is ervaren door de verenigingen, maar hij is er wel geweest. Dat wil niet zeggen dat we daardoor niet alsnog dit zouden kunnen repareren, maar dat even als een punt. U zegt: de verenigingen willen door.

Ja, dat heb ik ook gehoord. Maar daarmee is geen antwoord gegeven op de toekomstbestendigheid, de aanbesteding die dan duurder is en het feit dat de veiligheid op dat punt dan toch een probleem kan opleveren. Dus het is wat ons betreft iets te makkelijk om daar dan aan voorbij te willen gaan. En u zegt: het huidige systeem heeft nog steeds onze voorkeur. Nou, dat mag. Maar wij vinden dat als college niet verstandig en zouden u toch willen benadrukken om daar toch nog heel goed naar te kijken. U zegt: weer aan tafel en dan een amendement van de kant van de VVD om daarmee dan ook de mogelijke andere wijze van inzamelen nog met een jaar uit te stellen. Nou, laat ik daar dan maar meteen een antwoord op geven: dat heeft niet de voorkeur van het college. Wel dat aan tafel gaan, dat vinden we prima, maar om dat dan ook nog een jaar uit te stellen, nee, dan zou ik er meer voorkeur voor hebben als dan de toekomstbestendigheid vanuit uw optiek anders is als die van ons, dan moet je het ook voor een aantal jaren aandurven. En dat hoor ik u dan ook weer niet zeggen, dus wat dat betreft vinden we dat geen goede optie. Dan even met betrekking tot de bijdrage, nee, dat was een interactie tussen Gemeentebelangen en VVD, die laat ik graag aan de raad als u dat niet erg vindt. Dan heb ik geloof ik de bijdrage van GroenLinks, mevrouw Kippers. Inwoners erbij betrekken, dan het debat en beslissen.

Nou, volgens mij doen we dat nu. Dus wat dat betreft wordt u op uw wenken bediend. Natuurlijk, corona was een beperkende factor, dat heb ik net genoemd, dat is ook zo. U zegt: bij Westerveld speelde hetzelfde en daar gaan ze op de oude wijze verder. Nou, laat ik niet vooruitlopen op de beraadslagingen hier maar dat is een keuze die u uiteindelijk maakt. Maar je kan net zo goed vooruitstrevend zijn, volgens mij is GroenLinks dat bij voorkeur. En dan kun je ook kiezen voor een andere optie. U zegt: de wagens zijn er, de chauffeurs zijn er, geld naar de verenigingen. Nou, dat is nou net een stukje dialoog waar je het nog over kunt hebben. Wat ons betreft is het geldverhaal niet gekoppeld aan of je het op de oude manier inzamelt of op de nieuwe manier, alleen daar zul je dan naar moeten kijken. Ik kom daar zo op terug, ook omdat dat in een aantal of in ieder geval in het amendement van Gemeentebelangen, D66, ChristenUnie en PvdA nog terugkomt. Goed, het amendement van GroenLinks, goed, laat ik dat nog even meenemen. Waar u zegt: nou, eigenlijk het hoofddoel

is ook om dat met een jaar op te schuiven, eigenlijk om dezelfde reden wat ik heb gezegd richting de heer Hulst van de VVD. Wij zijn daar geen voorstander van. Als het dan … Het moet toekomstbestendig, dat heeft u ook in eerdere bijeenkomsten geroepen. En als u dan bent voor een andere wijze van inzamelen, doe dat dan toekomstbestendig en niet voor een jaar. Dus daar zijn we geen voorstander van. Even kijken, dan ga ik, dan moet ik op dit knopje drukken, hebben ze me gezegd. Ja. Dan zit ik bij GroenLinks, de heer Van IJzendoorn, die zich opeens gaat afvragen wat toekomstbestendig is en hij heeft blijkbaar contact gehad met Westerveld en de firma Van den Hende. Ja, wat wilt u dat ik daar op zeg? Ik bedoel, het is geloof ik ook al eerder genoemd, ik meen door mevrouw Assink, die heeft ook een rondje langs de velden gedaan en komt weer tot een andere afweging. Ik denk dat je hier gewoon op basis van de feiten moet kijken: nou, technisch kan het maar heeft het je voorkeur, past het bij de kaders waar je voor kiest? En in onze optiek, maar dat heb ik al gezegd, past dus het voortzetten van de huidige wijze van inzameling daar niet bij. En u zegt: de vrijwilligers kunnen het goed aan. Maar dan moet u daar wel eventjes voor de komende vijf of tien jaar uw handtekening voor zetten want toekomstbestendig is niet voor een jaar.

Goed, dan maakt u nog een opmerking, ik geloof een van de weinige ter attentie of ten aanzien van de bij plaatsing van meestal karton buiten de minicontainer om. Ja, dat is een hele aardige service, maar dat was eigenlijk nooit de bedoeling, dat … En dat zijn we straks kwijt, dat klopt. Dus dat betekent dat men of meer moeite moet doen om het volume te verkleinen zodat het toch kan. Er zijn berekeningen op losgelaten ten aanzien van hoe een gemiddeld huisgezin zeg maar hoeveel papier en karton die produceert. Nou, blijkbaar is dat voldoende volgens de deskundigen. Ook daar kan je ook weer legio andere deskundigen bij zoeken, maar dan zou ik het liever zoeken in een andere frequentie van ophalen dan dat we zeg maar op basis van die bij plaatsing dan zeggen: dan moet het steeds met handjes gebeuren. Even kijken, dan ben ik bij de heer Drost van het CDA. U stemt in met het voorstel om op 2023 op een nieuwe wijze te gaan ophalen. Nou, dat is mooi. Techniek heeft de tijd ingehaald en juridisch kan het niet anders. Nou, dat klopt, dat zijn hele… allemaal onze argumenten. Vervolgens komt u op een punt vijf waarvan u zegt: het is beter om dat weg te halen en compensatie … Als u het goed vindt kom ik daar straks op terug bij de behandeling van, nou, hier moet ik zijn, van de motie of sorry het amendement van de genoemde partijen. Nee, het is een amendement? Oké.

Even kijken, mevrouw Assink zegt: college heeft op verzoek van de raad alles onderzocht. Nou, dat vinden wij ook. ‘…’ een strijd, vrijwilligers steeds minder. Veiligheid is een probleem. U heeft, wat ik al zei, navraag in de markt gedaan en komt tot andere conclusies als de heer Van IJzendoorn. Ik zou zeggen: maak er nog een keer eens een uitwisseling van. Je weet nooit of dat nog tot andere inzichten gaat komen. Het is een financiële aderlating voor de verenigingen. Dat klopt. En ik denk ook dat we hebben geprobeerd in het voorliggend onderwerp om dat dan ook op een bepaalde wijze te compenseren. En nogmaals, ik kom straks even terug op het amendement of het misschien ook anders zou kunnen. Even kijken, dan … Juist. Alternatieve opbrengsten zou je moeten kunnen gaan genereren. Nogmaals: ik kom daar zo weer op terug. Dan D66, mevrouw Salomé, bijdrage aan scholen ook toekomstbestendig maken. Ben ik het mee eens. Laten we kijken of ons dat gaat lukken. Het succes is door de markt overgenomen, dat ben ik met u eens, dat wat vroeger niemand wilde en wat scholen deden om er nog wat aan te verdienen, dat is eigenlijk nu in die zin achterhaald. Dat klopt.

Dus laten we kijken of we met die verenigingen weer voorop kunnen lopen, ik vind dat een nobel streven om ook te kijken of dat vanuit, ik denk dat het afvaldomein zou kunnen met de VANG-doelstelling op andere wijze van recycling of ophalen. Ik denk ook dat het een uitdaging is om daar inderdaad met de verenigingen over in gesprek te gaan. En dan de heer Den Hollander van ChristenUnie, de win-winsituatie was een oude situatie. Nou, mevrouw Salomé schetste dat ook al. Het is nu anders en dat is voldoende aangetoond en actief middelen zoeken. En ik denk dat ik zo de bijdragen van de diverse fracties wat heb geschetst en dan denk ik dat u nog wel wil weten wat het college vindt van het amendement van Gemeentebelangen, D66, Partij van de Arbeid en ChristenUnie. We vinden dat een goede aanvulling of verandering op wat het ontwerpbesluit van het college was. Ook hier oordeelt u eigenlijk hetzelfde als dat wij doen. Niet toekomstbestendig, we moeten echt op een andere manier. Ik heb

wel een paar problemen met de tekstuele invulling. Bij besluit zet u bij het eerste bolletje in te stemmen met de voorgestelde wijze van inzamelen OPK per januari 23 in te laten gaan en de daarmee samenhangende besluiten. Maar dan is het handig als u daar even bij zet: punt één te vervangen in. Want voor de rest bent u heel precies in welke punten anders moeten. En dan is het wel fijn om dan ook op dat punt zeg maar precies te weten: oké, punt één wordt in plaats van wat er stond wat u voorstelt. Ten aanzien van punt vier en dan te wijzigen in het kiezen voor scenario één. En dat is dan de afbouwregeling over vier jaar te beginnen in 2023. Dat kan. U heeft ook bij de stukken gezien dat dat een optie is die uiteindelijk ruim 220.000 euro kost, we moeten het nu toch ook over geld hebben, mijnheer Hulst. En u moet zich dus wel rekening houden dat we dat dan zullen moeten gaan begroten bij de begroting eind van het jaar. Dat is logisch want die kosten zullen we daar moeten neerleggen. En nogmaals: omdat de besparing die we ophalen uit de andere wijze van papier ophalen niet meer op die manier zeg maar begrotingstechnisch geschoven kan worden naar een vorm van subsidiëring van verenigingen moeten we dat even apart zien. Dus aan de ene kant gaat de besparing naar de burgers terug, lijkt mij een uitstekend VVD-slogan overigens.

Zullen we dus die andere kosten echt even uit de algemene middelen moeten halen. Dan bij verzoekt het college, laat duidelijk zijn, een verzoek van de meerderheid van de raad zien we toch echt wel als een belangrijk item om ook als college serieus mee om te gaan. Ik ben blij dat mevrouw Salomé nog even aangaf dat binnen die afvalstoffenheffing en die VANG, dat dat een mogelijkheid is. Maar ik ben ook blij dat onder punt twee staat dat er ook andere alternatieven bespreekbaar zijn. En ik zou wat dat betreft en ik zie dat als een actieve opstelling van het college, dat het college ook echt actief in gesprek gaat, fysiek, met de verenigingen. En wat ons betreft met alle verenigingen, om te kijken hoe wij tot een andere vorm van noem het dan maar werkzaamheden kunnen komen, vrijwilligerswerkzaamheden, waarbij de verenigingen zeg maar daar een vergoeding voor krijgen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Ja, dank u wel mijnheer Turksma. Een uitvoerige uiteenzetting en dat levert uiteraard een tweede termijn op. Ik wil de raad toch wel verzoeken om dat zo kort mogelijk te houden. Ik heb de heer Van IJzendoorn verder, aan u het woord, de heer Van IJzendoorn. De rest komt zo. De heer Van IJzendoorn: Ik zal het kort houden.

Het is zo ontzettend mooi om te horen dat de heer Turksma eigenlijk bevestigt dat we nog heel veel werk te doen hebben en dus geen besluit in deze richting moeten nemen. Want mevrouw Assink en ik hebben blijkbaar allebei een deel van het marktonderzoek gedaan en komen tot volledig verschillende ideeën. Dat betekent dat we hier nog heel veel te doen hebben. Ik wil overigens nog even opmerken, dat is dan ook dat marktonderzoek, dat in de tekst van het college staat: zo heeft ROVA besloten om met ingang van 2022 in haar gehele verzorgingsgebied te stoppen met vrijwillige beladers. Dat is onjuiste informatie. Dus er wordt hier gesuggereerd alsof één van de grotere aanbieders het niet meer zou willen. ROVA doet het nog wel, alleen niet in de grotere steden, maar wel op het platteland. Dus ik heb nog steeds het gevoel dat we dat onderzoek goed de tijd voor moeten nemen en niet op basis van foute informatie dit besluit. Dank u. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van IJzendoorn. Mijnheer Hulst. De heer Hulst: Ja, dank u voorzitter. Ja, de heer Turksma is nog even welbespraakt als hij ook was toen hij nog in de raad zat. Jammer dat hij wel wat minder recalcitrant geworden is, dan hadden we misschien de boel een andere richting op kunnen buigen vanavond. Nou ja, het is helder waar het ongeveer heen gaat.

Ik vind nog steeds wel erg jammer en dat wil ik toch wel constateren, dat de partijen in deze raad eigenlijk niet bereid zijn om allereerst in gesprek te gaan met de verenigingen en dan pas volgende stappen te zetten. Want we gooien nu wel alvast 220.000 euro zetten we klaar, zal ik maar zeggen, maar dat zou heel goed kunnen dat dat

achteraf helemaal niet nodig is als je met de verenigingen, met het veld, goede oplossingen kan bedenken. Dus dat wou ik nog even gezegd hebben. De voorzitter: Ja, dank u wel mijnheer Hulst. Ja, mijnheer Groot, aan u werd een suggestie gedaan dus aan u het woord. De heer Groot: Ja, even ter verduidelijking op de onduidelijkheid bij de wethouder. Dat kan hem helemaal niet verweten worden. Maar bij het eerste bolletje bij het besluit is eigenlijk bedoeld om alle punten die erin staan te benoemen, dus dat ze blijven zoals ze zijn, behalve dus punt vier en punt vijf aan te passen. Dat is eigenlijk het dictum van het besluit wat er staat. Dus op zich helemaal niet zo moeilijk, mijnheer Turksma, makkelijk uit te voeren. Ik had nog wel een aanvullende vraag, want mijnheer Turksma die noemt, wethouder Turksma, die noemt van 220.000 euro. Maar dat is bij de vierjaarlijkse afbouwregeling. Ik zou liever horen wat het verschil is tussen de driejaarlijkse en de vierjaarlijkse afbouwregeling, want dat doen we hiermee wijzigen eigenlijk. Dus dat zou ik dan eerder liever horen. Daarnaast heb ik nog een aanvullende vraag. Binnen onze gemeente hebben we scholen en dorpshuizen die ook papier aan kunnen leveren, aan de weg kunnen zetten.

In welke mate is er al over nagedacht of gaat het college erover nadenken om ook deze partijen de ruimte te geven of de kans te geven zodat zij wel dat kunnen blijven doen? En dat is eigenlijk meer een vraag naar aanleiding van, nou ja, we willen niet dat die daar de dupe van worden, dat deze organisaties daar de dupe van worden. Dat was de tweede termijn. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Hulst. Verder niet. Dan de opmerking van mijnheer Hulst indachtig zou ik mijnheer Turksma willen verzoeken om toch nog kort te willen reageren. De heer Turksma: Ja, even kijken. De heer IJzendoorn zegt: blijkbaar hebben de onderzoeken een verschillend beeld. Ja, dat blijf je soms houden dus ik weet niet of een jaar uitstel dat verheldering geeft. En u zegt: eerst nog nader onderzoek want ook de ROVA doet dit nog wel. Maar daarmee zijn de aspecten van de hogere kosten, als je het dus op een andere manier zou aanbesteden en het feit dat je dus eigenlijk die kosten niet mag als subsidie mag verlenen aan de verenigingen en het veiligheidsaspect wat mij betreft niet opgelost. Dus ik vind dat niet de goede oplossing. We zijn het gewoon oneens denk ik op dat punt, dus … Dat mag, dat begrijpt u.

De heer Hulst van de VVD zegt: waarom niet eerst in gesprek naar de verenigingen? Nou ja, we doen het nu beide want we vinden die toekomstbestendige ophalen vinden we zo belangrijk dat we dat zo snel mogelijk willen inzetten. En in dezelfde gang en nog op een andere manier als het amendement wordt aangenomen en dat zit er wel in denk ik gaat het college actief in gesprek met die verenigingen om ook die financiële problematiek voor ze op te lossen, los van het feit dat daar dus een drie- of vierjarige afbouw zit van de huidige, zeg maar, financiële regeling. Dus ja, dan kun je hooguit blijven zitten: waarom nog een jaar op de oude manier die je ook weer moet aanbesteden? Of op de nieuwe manier die al past in de aanbesteding die er ligt. En dan kiezen we toch voor de toekomstgerichte en toekomstbestendige wijze. Dus vandaar. Dan zei de heer Groot van Gemeentebelangen: alles blijft behalve de eerste. Ik zie fotografen buiten. Nou ja, als u het snapt en de griffier snapt het, dan vind ik het ook goed want dan zegt u eigenlijk: we laten bolletje één zoals het is en de andere bolletjes, daar wordt een aanpassing op neergezet. Prima. Uitstekend. Dan zegt u: wat is het verschil in geld tussen drie en vier jaar afbouwen? Ik heb begrepen, maar u weet, ik ben een beetje standin wethouder, dat dat is uitgerekend in een bijlage bij de stukken waarbij men het heeft over overgangsregelingen.

En ik begrijp dat dus als je dat vier jaar doet, dan kost dat 222.000 euro. En als dat bij scenario twee, want je kunt dan ook nog kiezen: ga je in drie jaar afbouwen met zeg maar honderd, vijftig, 25, even kijken, dan kost dat 156.000 euro. Ik rond het even af. En bij scenario drie als je het afbouwt met gelijk al het eerste jaar 75, dan vijftig, dan 25, die is goedkoper. Dan kan dat voor 134.000 euro. Dus binnen die zeg

maar kostenrange moet u het zien. Maar in alle gevallen moet je dat gewoon bij de begroting apart begroten en daar dekking voor zoeken en overigens heb ik uit betrouwbare bron dat dat geen beletsel is. Geen van de straks door u te kiezen wijzen van compenseren. En dan had ik even niet goed begrepen uw opmerking over ook andere verenigingen en dorpshuizen een kans geven. Als u dat nog even wil toelichten? De voorzitter: Ja, mijnheer Groot, gaat uw gang. De heer Groot: Dank u wel voorzitter. Ja, meer voor het aanbieden van papier. Ook scholen en dorpshuizen hebben nu die mogelijkheid. Bent u bekend of dat ook voor de toekomst dan zo blijft bij de zijbeladers of gaat u daar nog onderzoek naar doen? Mede omdat dat is ingegeven vanuit de dorpshuizen en de scholen. De voorzitter: Wethouder Turksma. De heer Turksma: Ik begrijp dus dat u zegt: is er nog een mogelijkheid of kunnen wij de mogelijkheid onderzoeken om alsnog ook nog een stroom papierinzameling via de dorpshuizen te regelen? Oh, dan, sorry. De heer Groot: Dank u wel voorzitter. Nee, gewoon: nu hebben ze de mogelijkheid om een container aan de weg te zetten. Maar eigenlijk is het natuurlijk bedrijfsafval, zowel voor scholen als voor dorpshuizen. Blijft die mogelijkheid voor die dorpshuizen en scholen, blijft die bestaan voor in de toekomst? De heer Turksma: Nee, nou begrijp ik u.

Niet als ophalen maar als aanbieder van … Ja ja ja, zo zijn er allerlei rollen. Nou ja, kijk, wettelijk heb ik begrepen zijn we als gemeente gehouden aan het feit dat wij verantwoordelijk zijn voor het ophalen van oud papier en karton van particulieren. U gaf zelf al aan: dorpshuizen zijn dat dus en verenigingen zijn dat dus zelf niet. Dus dat betekent dat die als je het niet zeg maar in een papiercontainer die ze dan eigenlijk niet eens zouden moeten hebben, maar goed, ik begrijp dat het wel het geval is, dat ze het erin kwijt kunnen, dan kan dat. Maar als ze veel meer hebben, dan zullen ze daar een contract moeten afsluiten met een commerciële ophaaldienst. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Turksma. Nee, ik sta het niet meer toe. De beraadslagingen zijn hierbij beëindigd, er is voldoende gezegd, twee termijnen. Ik stel voor om over te gaan tot het in stemming brengen van de amendementen. En daar heb ik een volgorde in gekozen met betrekking tot de meest verstrekkende. En die noemen wij amendement 5a, dat is het amendement van de VVD. 5a, iedereen duidelijk wat ik daarmee bedoel, hoop ik? Wat zeg je, nee? Amendement oud papier van de VVD De Wolden. Wie is daarvoor? Mevrouw …: Over welk amendement gaat het nu? De voorzitter: Ik praat over amendement van de VVD, dat noemen wij 5a.

Er zijn drie amendementen ingediend, één door de VVD, één door GroenLinks, één door de Partij van de Arbeid, D66, Gemeentebelangen en ChristenUnie. VVD, ik heb de fractie van GroenLinks en VVD voor en constateer dat de rest daartegen is. Wordt het amendement hierbij verworpen. 5b, amendement GroenLinks, toekomstbestendig inzameling van oud papier en karton. Wie is daarvoor? Fracties van GroenLinks en VVD wederom. Constateer dat de rest tegen is waarbij het amendement is verworpen. Amendement 5c, Partij van de Arbeid, D66, Gemeentebelangen De Wolden, ChristenUnie. Met betrekking tot toekomstbestendig en duurzame inzameling van oud papier. Wie is daarvoor? Dat is niet zo heel vreemd, de partij tegen zijn VVD en GroenLinks, waardoor het amendement is aangenomen. Aldus besloten. Dan breng ik het voorstel zelf in stemming, het gewijzigde voorstel dus, met datgene wat in het amendement staat. Ja, ik kan hem wel helemaal voorlezen maar dat wordt enigszins ingewikkeld. Maar u begrijpt wat ik daarbij bedoel, denk ik. Wie is voor het voorstel? Ik ga

ervan uit dat dat inderdaad dezelfde partijen zijn. Ja, ‘…’ maar ik moet het op deze formele manier doen. Wat zeg je? Ja, inclusief het amendement, ja. Anders kan het niet. Tegen zijn partij GroenLinks en VVD en de overige partijen zijn voor waardoor het voorstel is aangenomen. Dank u wel. U maakt het mij als assistent niet heel erg makkelijk, kan ik u vertellen. Ik loop al redelijk achter met betrekking tot de agenda, excuus daarvoor. 6.

Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw De voorzitter: Punt 6, Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw, ook een belangrijk punt. Dat is wel als zodanig geconstateerd eerder vanavond. In november 2019 heeft deze raad van De Wolden de motie transitie-onderzoek toekomstgerichte landbouw aangenomen en op basis van die motie is er door een raadswerkgroep een tweetal dialoogbijeenkomsten georganiseerd. Een digitale op 21 januari 2021 al en een fysieke op 16 september 2021. En dan is er door de raad ook nog eens gedebatteerd op 19 mei 2021 over het door het college voorgestelde kaders. De uitkomsten van dat debat zijn door het college verwerkt in het voorliggende raadsvoorstel. Wie van de fracties mag ik hierover het woord geven? Ja, ben even de fractie van het CDA … Ja, had ik ook zoiets, oké, dank u wel. Het woord is aan mevrouw Salomé, D66. Mevrouw Salomé: Bedankt mijnheer de voorzitter. Het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw. Dit raadsvoorstel, dit fonds, ligt er naar aanleiding van een motie op initiatief van D66 in november 2019. De motie werd door bijna alle partijen ondersteund, behalve de grootste partij. Wij constateren dat het huidige voorstel op een aantal punten is aangepast naar aanleiding van het landbouwdebat op 19 mei jongstleden. Het doel, verminderen van chemische gewasbescherming, is toegevoegd. En het doel verbeteren van biodiversiteit is toegevoegd.

Wij als Nederlanders zijn de nummer twee van grootverbruikers van Europa als het gaat om het toepassen van chemische gewasbescherming. Wat doet dat met onze biodiversiteit en met onze eigen gezondheid? Steeds meer onderzoeken laten negatieve gevolgen zien. Vermindering van gewasbescherming is in ieders belang. Wij putten ons land uit tot er niets meer groeit. Zonder gezonde omgeving kunnen we straks geen voedsel meer maken. De discussie moet niet gaan of je nou voor of tegen bent, we hebben allemaal hetzelfde belang: een toekomst. Wij zijn afhankelijk van de balans in de natuur. Gister in de NRC een stuk over dat in Nederland de megastallen de afgelopen twaalf jaar zijn verdubbeld. De oorzaak onder andere de enorme druk op de boerensector om steeds goedkoper te leveren. We hoorden het de inspreker ook zeggen. Met schaalvergroting kun je efficiënter werken. De investeringen onder andere door groeiende milieumaatregelen moeten worden terugverdiend. Een zorgelijke ontwikkeling laat zien hoe boeren gestuurd worden door beleid maar ook door andere sectoren. Logisch dat ze zich klem voelen zitten. Wij staan met z’n allen voor een hele grote opgave en zijn ook allen onderdeel van het probleem op het gebied van stikstof. Maar eigenlijk gaat de discussie om de natuur. Dit fonds kan ondersteunen in het vinden van oplossingen die bijdragen aan dit probleem.

Daarom is het van belang dat naast de hoofdaanvrager, een agrariër, ook juist andere ondernemers, organisaties en personen samenwerking mee wordt gevonden, zoals omschreven is in kader drie. Want wij maken met z’n allen onderdeel uit van een systeem dat ervoor zorgt dat de landbouw veel stikstof uitstoot. Wij als consument, als veevoerbedrijven, financiële instellingen, supermarkten, levensmiddelenproducenten, enzovoorts. Voor wie er meer over wil weten, Google maar eens op lector betekeniseconomie. Kees Klomp, die heeft een heel mooi interview. Hij legt het heel helder uit, dat wij allemaal onderdeel zijn van een systeem dat resulteert in grote stikstofuitstoot. Dit is belangrijk om te beseffen. De bijdrage die een agrariër kan leveren aan het verminderen van stikstof en herstel van de natuur is dus mede afhankelijk van het aanpassingsvermogen van anderen in de sector in de keten. Dit fonds geeft de mogelijkheid om oplossingen te creëren en daarom stemmen wij in met het raadsvoorstel.

De voorzitter: Ja, dank u wel mevrouw Salomé. Ik kijk even rond. Het woord is aan mevrouw Kippers, GroenLinks. Oh excuus, mijnheer Van IJzendoorn, aan u het woord. De heer Van IJzendoorn: Ja, wij verkeren inmiddels in de bijzondere gelegenheid dat we met twee fractieleden het woord kunnen voeren. En in dit geval ga ik dat doen. Wat bijzonder, deze avond, dat we starten met een motie die heel veel boeren interesseerden hoe dat zou aflopen. En dan zitten we nu, half tien, en gaan we met elkaar praten over een Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw en dan is de publieke tribune helaas bijna leeg. Dat doet mij pijn want bij de motie hebben wij tegengestemd omdat wij vonden dat wat daar aan de orde was niet voldoende mogelijkheden gaf om mee te denken over de toekomst. En nou hebben we hier een prachtige toekomstvisie liggen en nu missen we ons publiek. Dat vind ik heel jammer. Wat ik fijn vind is om te zien dat na ons debat van de vorige vergadering er inderdaad in de kaders een aantal zaken zijn veranderd en toegevoegd waarbij ik moet zeggen dat de chemische gewasbestrij… bescherming, moet ik zeggen, toegevoegd is, dat doet mij deugd want, inderdaad, zoals al door mevrouw Salomé werd opgemerkt, wij zijn daar grootverbruikers in. En dat mag best wat minder. Dus fijn dat dat meegenomen wordt.

Wat ik jammer vind is dat wij in de vorige debat hebben aangegeven: het gaat hier duidelijk om een transitiefonds voor de landbouw en we willen dan ook graag dat het de landbouw als kernactiviteit stimuleert om dat te doen waar ze goed in zijn, namelijk de agrarische sector als zijnde agrariërs. En daarom blijven wij er toch op hameren dat het toevoegen van produceren van energie en energiebesparing eigenlijk niet de kerntaak is. En daarbij komt ook nog een keer dat dat hele verhaal van energie ook duidelijk een aparte subsidiestroom heeft die behoorlijk uitgebreid is, die via provincie en landelijk uitstekend verzorgd is. En het zou toch jammer zijn als wij in een relatief klein transitiefonds van op dit moment drie ton als voorstel ook de energie mee gaan nemen terwijl daar uitstekende andere bronnen voor zijn. En daarom hebben wij als GroenLinks ook een amendement ingediend. En ik weet niet of dat ook in beeld kan komen? Ja. Wij willen, dat maakt het overigens wel een beetje lastig om hier te bespreken. We hebben het over een besluit en het gaat over de kaders. En het besluit noemt alleen: we stellen de kaders vast. Maar wij willen de kaders veranderen. Dus dat is een beetje ingewikkelde materie.

Maar wat wij willen is het voorgestelde besluit als volgt te wijzigen: de kaders voor het transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw vaststellen, met dien verstande dat kader één als volgt wordt aangepast. Produceren van groene energie: niet opnemen in de doelen. Energiebesparing: niet opnemen in de doelen. En het betrekken van consumenten en buren bij de bedrijfsvoering, informeren en dialoog, is wenselijk om bij alle vragen opgenomen te worden. Want we hebben het hier over: er moeten twee doelen opgenomen zijn om te voldoen aan de criteria. Nou, als je dan het laatste doel, communiceren met de buren als een aparte noemt, dan kun je eigenlijk zeggen, nou ja, met één van de doelen kom je ook al uit als je maar zorgt dat je ook met je consumenten en buren overlegt. Wij willen dat graag aangepast hebben. En de toelichting daarvoor heb ik net eigenlijk al gegeven. Als we dan nog even verder kijken naar de kaders, dan valt ons het volgende op: dat in kader vier, beoordeling, er vorige keer in het debat nogal uitgebreid is gegaan op, wie moeten nou de aanvragen gaan beoordelen? Ik herinner me nog dat de heer Drost toen kwam: nou, kan dat niet de gebiedscoöperatie gaan doen? En toen kregen we al heel snel eigenlijk door: ja, dat lijkt een beetje op de slager die zijn eigen vlees keurt en dat kan toch niet de bedoeling zijn.

Nou staat hier in dit kader vier heel mooi dat er een onafhankelijke adviescommissie moet komen met drie personen en die moeten kennis hebben van de landbouwpraktijk in De Wolden en daarbuiten en innovatieve technieken. En wat andere financieringsstromen. Wat we hierin missen is dat eigenlijk niet gekeken wordt of deze personen ook kennis hebben van natuurontwikkeling en ecologie. Wij missen dus eigenlijk een hele belangrijke groep in de ontwikkeling van de landbouw en natuur inclusiviteit. Dus wij hebben ook daar een amendement voor, als die in beeld kan komen, dan is dat heel mooi. Wij willen graag kader drie als volgt aanpassen, de rest laat ik even buiten … We starten een onafhankelijke adviescommissie, dat blijft hetzelfde, drie personen zitting hebben. Binnen de commissie is kennis aanwezig op de volgende aandachtsgebieden: landbouw, natuur en

ecologie in De Wolden en daarbuiten en van innovatieve technieken en van andere financieringsbronnen. Dus wij willen het uitbreiden, zorgen dat ook de natuur en de ecologie daar een plek in krijgen. Nou, als dat alles gerealiseerd worden, dan kunnen wij alleen maar toejuichen dat wij als gemeenteraad De Wolden, de landbouw gaan steunen om toekomstgericht, innovatief en vooral ook milieuvriendelijk te gaan produceren. Dank u. De voorzitter: U ook bedankt, mijnheer Van IJzendoorn. Ik kijk even rond. Dan is het woord aan … En daar vergis ik me niet in, mijnheer Drost van het CDA. Mijnheer Drost, zou u uw microfoon aan willen zetten? Dank u wel. De heer Drost: Dat ik ook wel zonder kon, maar toe maar. Het landbouwdebat dat we op 19 mei hebben gevoerd over toekomstgerichte landbouw lijkt voor degenen die in de landbouw actief zijn en met name voor de agrariërs zelf wel een eeuw geleden. Maar wat is er amper in anderhalve maand de sector op zijn kop gezet met gepresenteerde stikstofplannen op 10 juni.

Toekomstgerichte landbouw, velen durven er geen eens meer aan te denken, toekomstgerichte landbouw, maar zijn meer bezig: hoe overleven we dit en wat zijn de consequenties voor mijn bedrijf, voor mijn werk en hoe gaan de banken en investeerders hier mee om? Voordat we besluit nemen over het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw wil CDA graag nog even herinneren aan de toezegging van de wethouder om een functionaris aan te stellen die zich specifiek inzet voor onze agrariërs, die ondersteunt in vergunningsprocessen en andere aan de landbouw gerelateerde zaken. Omdat dit werd toegezegd in het landbouwdebat en daardoor niet automatisch wordt geplaatst op toezeggings ‘…’ besluitenlijst willen we graag dat de wethouder het alsnog toevoegt aan de toezeggingslijst. Graag hier vanavond antwoord op. Dan nu het raadsvoorstel, raadsbesluit en kaderstelling betreffende Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw. Het CDA is blij dat tijdens het landbouwdebat door het college goed is geluisterd en gevoerde argumenten zijn opgenomen in de gestelde kaders, waaronder een minimum aan te vragen subsidiebedrag, dat er een commissie van drie onafhankelijke personen met kennis van de landbouw wordt samengesteld die de aanvragen gaan beoordelen. We zijn blij met het initiatief en laat zien dat de gemeente oog heeft voor de landbouw en wil meehelpen en denken.

En daarom ondersteunen we dit besluit op de meeste fronten. Echter, het CDA heeft moeite met kader twee en drie, dat ook bedrijven buiten de landbouw mee kunnen profiteren van deze subsidiepot. En natuurlijk zijn er argumenten te bedenken van bijvoorbeeld streekwinkels, mechanisatiebedrijven die van toegevoegde waarde kunnen zijn. Maar het gevaar is groter dat het geld verdwijnt buiten de landbouw waarvan we achteraf kunnen zeggen: dit was niet de bedoeling. Bijvoorbeeld een uitgever die met twee agrariërs een glossyblad maakt over de toekomstgerichte landbouw in De Wolden. Leuk, maar dat hebben we niet voor ogen. Of natuurorganisatie Drentse Landschap of andere instellingen die heel goed weten hoe subsidieprocessen lopen en daardoor geld uit het fonds weten te halen, waarvan wij achteraf zeggen: dit was niet de bedoeling. Daarom wil het CDA samen met Gemeentebelangen graag het volgende amendement indienen. Of is hij er niet? Oh. Ik moet het allemaal leren, voorzitter. Ik lees hem voor. Amendement landbouwfonds alleen voor agrarische ondernemers. De raad van gemeente De Wolden in vergadering bijeen op 30 juni 2022 stelt het volgende voor. Stelt de fractie van het CDA en Gemeentebelangen het volgende amendement voor bij agendapunt 6, Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw.

De tekst in kader één, doelen, als volgt te wijzigen: we willen de beweging naar een meer duurzame en toekomstgerichte landbouw stimuleren, zonder op de stoel van de ondernemer te gaan zitten. De tekst in kader twee, samenwerking, als volgt te wijzigen: wij vinden dat de middelen van het landbouwfonds ook daadwerkelijk binnen de landbouwsector besteed moeten worden. Samenwerking met andere ondernemers, organisaties en personen is mogelijk, maar de subsidieverstrekking is voor de agrarische ondernemer. We nemen alleen subsidieaanvragen in behandeling van drie of meer samenwerkende agrarische ondernemers personen. Hiermee willen we bereiken dat innovatieve technieken en kennis breed

worden gedeeld in de agrarische sector. De tekst in kader drie, alle sectoren, als volgt te wijzigen: het transitiefonds is bedoeld voor alle agrarische sectoren in De Wolden. Het is alleen bedoeld voor agrarische ondernemers. Andere ondernemers, organisaties en personen kunnen geen aanspraak maken op een uitkering uit het fonds. Namens de fractie van CDA en Gemeentebelangen en gaat over tot de orde van de dag, heb ik begrepen. De voorzitter: Nou, dan doe ik dat ook, mijnheer Drost, dank u wel voor uw bijdrage. Ik kijk even of iemand een vraag wil stellen aan mijnheer Drost, anders ga … Ja, mevrouw Salomé. Mevrouw Salomé: Ja, ik heb graag een vraag. In het oplossen van het probleem zegt je ook bij de motie die in het begin van deze vergadering is aangenomen dat andere sectoren ook moet worden gekeken naar oplossingen. Maar wanneer er geld te verdelen valt, dan is alleen de agrariër in beeld. Met andere woorden: er zit daar een soort van, ja, van twee kanten. Je wil wel dat anderen ook meehelpen aan het probleem, andere sectoren, maar vervolgens als er een oplossing wordt gediend in de richting van toekomstgerichte landbouw, dan is enkel en alleen de agrariër daar degene die het fonds, nou, kan innen, zeg maar. Dus mijn vraag is: waarom deze tegenstelling? De voorzitter: De heer Drost. De heer Drost: Nou, het is geen tegenstelling.

De pot is drie ton en wij hebben nadrukkelijk gesteld: dit is een pot voor toekomstgerichte landbouw, bestemd voor agrariërs. En wij willen gewoon hebben dat dat geld ook sec wordt besteed voor de agrariërs. En we hebben ook gezegd, daar kunnen wel op de achtergrond bedrijven meedoen maar het geld gaat naar de aanvrager en dat is altijd de agrariër. De voorzitter: Ja, de laatste keer, mevrouw Salomé. Mevrouw Salomé: Wat mij ook, hè, een vraag is, dat hij zegt nou, wie weet gaat het naar een glossyblad. Maar ja, er is een onafhankelijke commissie die beoordeelt of de aanvraag de doelen treft. Daarbij is die onafhankelijke commissie dus degene die dat toetst. Dus met andere woorden: ik denk dat je daar niet bang voor hoeft te zijn, dat het geld de verkeerde kant opgaat. De voorzitter: Mijnheer Drost. De heer Drost: Het antwoord die we daarop geven is met name dat op een gegeven moment ga je deze fonds vaststellen, ga je regelgeving aangeven en daar is gezegd: een commissie gaat erover beoordelen. Maar je gaat wel kijken: als je het niet goed afbakent en er zijn partijen die subsidies heel goed weten te benutten, dat het niet via een juridische zaak alsnog wordt afgedwongen dat op die manier geld vrijgemaakt wordt. En dat is gewoon puur ons antwoord. De voorzitter: Ja, dank u wel. Ik zie nog meer vragen. Mijnheer Van IJzendoorn.

De heer Van IJzendoorn: Ja ik, ook naar aanleiding van de opmerking dat het alleen bij agrarische ondernemers terecht mag komen, ik vind dat zeer verwonderlijk omdat we juist met elkaar hier afspreken een aantal doelen. Aanleg landschapselementen, verbeterde biodiversiteit, natuurinclusiever maken. Het lijkt me zo ontzettend verstandig om dat samen met organisaties te doen die hier heel veel verstand van hebben en ze daarbij kunnen ondersteunen. En ik ben dus heel verbaasd dat hier een hele groep zeer deskundige mensen

uitgesloten gaan worden. Sorry, ik snap niet waarom u die niet erbij wil hebben. Want dat komt alleen het bereiken van de doelen ten goede. Zou u dat nog kunnen uitleggen? De voorzitter: Mijnheer Drost. De heer Drost: Volgens mij zeiden we op geen enkele manier dat er niet samengewerkt mag worden. Er wordt gezegd: wij kunnen samenwerken met andere partijen, alleen we zeggen de financiële gelden gaan naar de agrariër toe. Ik zie daar niet ‘…’ De heer Van IJzendoorn: En die andere partijen moeten het gratis doen? De heer Drost: Die moeten ondersteunen op dat vlak. Als die denken: dat kunnen we toegevoegde waarde, maar we hebben gezegd, wij willen dit geld puur voor de landbouw houden. De voorzitter: Ja, als u wil ‘…’ vraag stellen, even voor de goede orde, mijnheer Van IJzendoorn, want u drukt die microfoon wel in maar het is gebruikelijk in dit huis dat dat via de voorzitter gaat. Ik sta u dat nog een laatste keer toe. Laatste vraag. De heer Van IJzendoorn: Wat ik verwonderlijk vind is dat je zegt: dan gaat het geld naar de agrariër, terwijl je wel verwacht dat anderen ondersteuning verlenen en die moeten het dan gratis doen. Dat snap ik niet. De voorzitter: De heer Drost. De heer Drost: Sorry. Ik verwacht helemaal niets. Ik zeg gewoon: het geld gaat naar de landbouw en als andere organisaties willen samenwerken dan kan dat.

Maar we zeggen gewoon sec: het geld blijft bij de landbouw. De voorzitter: Dank u wel. Ik had mijn microfoon nog aan staan, zag ik. Excuus daarvoor. Andere vragen nog aan mijnheer Drost? Anders ga ik over naar mevrouw Van Goor van Gemeentebelangen. Mevrouw Van Goor-Van der Veen: Bedankt voorzitter. Een echt transitiefonds toekomstgericht … Dat is de kikker in de keel. Een echt Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw. Vanavond stellen we kaders vast voor deze subsidieregeling, kaders en regels maar zeker geen loze beloften. Er is geld, er is de door de agrariërs veel gevraagde duidelijkheid en wat Gemeentebelangen betreft de manier waarop je met elkaar omgaat om samen de weg richting toekomst in te slaan. Als basis voor dit fonds liggen twee goed bezochte dialoogbijeenkomsten ten grondslag, waar we als Gemeentebelangen ons aandeel in hebben geleverd. Samen met de gemeenteraad en inwoners waaronder de agrariërs hoe te kijken naar de toekomstgerichte landbouw. Eén ding was duidelijk: zorg voor de duidelijkheid en niet voor extra regels. Geef ons een stip op de horizon, was het veel gehoorde geluid. Gelijktijdig met de dialoogbijeenkomsten is er in opdracht van het college een onderzoek uitgevoerd onder de agrarische ondernemers in De Wolden, hoe zij de mogelijkheid hebben om te werken en te investeren in een goede toekomst voor hun bedrijf.

Het doel is wat Gemeentebelangen betreft duidelijk: het ondersteunen van de agrarische ondernemers met goede innovatieve ideeën, ideeën gericht op de toekomst van onze mooie plattelandsgemeente. Geef de agrariërs een mogelijkheid zich te kunnen ontwikkelen en niet zoals vanuit Den Haag waar ze iets presenteren zonder perspectief te bieden. Zoals dat nu onlangs gezien. Om de gevraagde duidelijkheid te geven hoe en waarmee je in aanmerking kan komen voor deze subsidie zijn er wel kaders nodig. Vanavond gaan we voor deze subsidieregeling proberen om zonder al te veel regels toch een aantal duidelijke kaders vast te stellen. Na het debat van 19 mei zijn aan de hand van de inbreng vanuit de raad een aantal kaders bijgesteld. Voor Gemeentebelangen is er een aantal kaders waar we graag een

aanpassing in zouden willen zien, zoals bijvoorbeeld de opsomming van de ‘…’ bij kader één, waarmee je in aanmerking zou kunnen komen voor een subsidie. Maak dit niet eng en benoem hier en dat gaat het om een lijst met voorbeelden en vermeld dit dan ook. Duidelijkheid gaat boven alles. Verder is er samen met het CDA en de Gemeentebelangen een amendement voorbereid. Nou, die hebben we net allemaal gehoord. Waarin we nog een aantal wijzigingen voorstellen waar we niet mee eens zijn. Verder is er enige verwarring was er binnen onze fractie bij kader vier, beoordeling van de subsidieregeling. Alinea drie begint met we. We starten een onafhankelijke adviescommissie. Wie zijn we? En wat zijn de kosten van deze onafhankelijke in te stellen adviescommissie? En waaruit wordt deze betaald? Graag een toelichting om dit te verduidelijken. Voorzitter, met dit echte Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw vindt Gemeentebelangen dat binnen de mogelijkheden die er zijn wij als raad, college en organisatie van de gemeente De Wolden de mogelijkheden die er zijn daadwerkelijk te benutten. Benutten met een subsidieregeling voor innovatie en ondersteuning van de agrarische sector richting de toekomst. Bedankt, voorzitter. De voorzitter: U bedankt, mevrouw Van Goor en compliment met uw maidenspeech inclusief de gebruikelijke kikker in de keel. Hartstikke goed gegaan.

Ik … Geen vragen over? Dan ga ik door naar mevrouw Assink van de Partij van de Arbeid. Mevrouw Assink: Voorzitter, we zitten boven op de actualiteit met dit thema op de raadsagenda. En mosterd na de maaltijd is het zeker niet, ondanks de stikstofoekaze. Want een toekomstbestendige landbouw is nog veel meer dan alleen hoeveel stikstof er uitgestoten wordt. Toekomstgerichte landbouw raakt aan energietransitie, klimaat, biodiversiteit, natuur, CO2 enzovoorts. Hoewel het transitiefonds van 300.000 euro niet de panacee voor de landbouw zal zijn denkt de PvdA-fractie wel dat we door het instellen van dit fonds een duidelijk signaal richting de landbouw geven dat de raad van De Wolden toekomst ziet in de landbouw en de sector van harte ondersteunt in haar tocht richting transitie naar een toekomstbestendig model. Hopelijk een hart onder de riem in deze turbulente onzekere tijd. De doelen die genoemd worden in het voorstel dragen bij aan de relevantste thema’s zoals CO2-reductie, het vergroten van de biodiversiteit, reductie fossiele brandstoffen en natuurinclusiviteit. Door geen subsidieaanvragen van individuele aanvragers te ondersteunen worden agrarische ondernemers gestimuleerd samenwerkingsverbanden te zoeken. Zo zullen mensen elkaar op ideeën brengen en elkaar stimuleren en daarmee het vliegwiel van transitie in gang zetten.

Omdat het moeilijk is te voorspellen wat voor soort projecten aangedragen zullen worden en welke impact deze precies zullen hebben zijn we het eens met de voorgestelde jaarlijkse rapportage en evaluatie en ook eens om minimum en maximum aan de bijdrages te stellen, zodat versnippering wordt voorkomen en ook wordt geborgd dat niet al het geld naar één aanvrager gaat. En dat betekent voor onze fractie eigenlijk dat alle inbreng die wij 19 mei geleverd hebben voor ons goed gereflecteerd is in dit raadsvoorstel. En als u mij toestaat, voorzitter, om gelijk te reageren op de amendementen. Dat betekent voor mijn fractie ook dat we ook geen behoefte hebben om zelf te amenderen, noch om amendementen te ondersteunen. We hebben allemaal onze input kunnen leveren 19 mei, ik vind dat er heel goed gereflecteerd is in het raadsvoorstel. Als we nog zoveel brainwaves hadden, hadden we die in mei in moeten dienen. En wat ons betreft kunnen we prima uit de voeten met het raadsvoorstel zoals dat nu voorligt en zit er ook voldoende borg in het raadsvoorstel dat niet onbedoelde partijen met de buit aan de haal gaan. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Assink. Ik kijk altijd eventjes … Nee? Ja, u heeft de top al bijna ingedrukt, ChristenUnie, mijnheer Den Hollander. De heer Den Hollander: Dank voorzitter. Ja, volgens mij is duidelijk dat de behoefte aan dit fonds groot is.

En zoals ook al eerder gezegd denk ik dat dit een fantastische manier is om als gemeente handen en voeten te

geven aan onze behoefte om naast onze agrariërs te staan in de uitdagingen die ze tegenkomen en ook een bijdrage te leveren, zij het op beperkte schaal uiteraard, aan een transitie die is ingezet op meer vlakken dan alleen stikstof. Ik denk ook en ook dat is al eerder aangehaald, maar dat het een hele mooie manier is ook om de innovatiekracht die in de industrie zit, die de afgelopen decennia voornamelijk gericht is op schaalvergroting, om die om te buigen en in te zetten, gefocust op diversiteit en inclusiviteit. Om dan ook gelijk maar even op de amendementen in te gaan. Ik hoor wat mevrouw Assink zegt, toch kan ik me ook wel vinden in het amendement van GroenLinks om de energie gerelateerde zaken uit de kaders te halen. Daar zijn voldoende andere middelen en subsidiepotjes voor. Dus daar kunnen we op zich wel mee. Ik moet heel eerlijk zeggen dat ik ook wel een klein beetje mij afvraag waar het amendement van het CDA vandaan komt, vooral omdat we met z’n allen volgens mij erover eens zijn dat het een goed idee is om de kaders niet te nauw te stellen om vooral de ruimte te laten aan. Volgens mij zijn er verschillende manieren waarop er verzekeringen ingebouwd zijn om te zorgen dat de middelen wel goed toegekend worden. Er is een adviescommissie, het college kijkt naar een aanvraag groter dan vijfduizend euro, de hoofdaanvrager is al een agrariër.