Reactie college op advies Adviesraad Sociaal Domein

Aan Adviesraad Sociaal Domein

Uw brief van Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlage Behandeld door Telefoonnummer

: : : : : :

Augustus 2021

Onderwerp

:

Reactie advies ASD Kadernota

Concept-kadernota Sociaal Domein Piet Flap 140528

Verzonden: Zuidwolde, 7 oktober 2021

Geachte leden van de adviesraad, Ons college heeft de Kadernota Sociaal Domein 2022-2025 “Duurzaam in balans” voor advies aan uw adviesraad voorgelegd. Middels uw brief van augustus 2021 hebben wij uw advies daaromtrent ontvangen. Wij waarderen het dat het advies mede in afstemming met de Cliëntenraden WMO, Participatie & WSW en Jeugd is opgesteld. Dit is ook conform de gemaakte afspraken om voor advisering over aangelegenheden binnen het sociaal domein één aanspreekpunt voor ons college te hebben. We hebben goede nota genomen van de inhoud van uw advies. Onderstaand zullen wij ingaan op de onderdelen van uw advies waarbij u inhoudelijke opmerkingen op de kadernota maakt. Deze vragen/opmerkingen treft u onderstaand aan met daarbij de reactie van ons college. •

De ASD vindt het niet onlogisch dat gestreefd wordt om inkomsten en uitgaven in evenwicht te laten zijn, maar niet als dit evenwicht ten koste gaat van zorg en ondersteuning de die inwoners nodig hebben. College: Het uitgangspunt van ons college is om de uitgaven in balans te brengen met de daar tegen overstaande Rijksbijdragen. Wij zijn het zeker met u eens dat dit niet ten koste mag gaan van een goede zorg en ondersteuning van de inwoner die dat nodig heeft. De gemeente moet ook gewoon voldoen aan het compensatiebeginsel. Als het niet in iemands eigen vermogen ligt het probleem op te lossen, kan de Wmo of een andere regeling mogelijkheden bieden door middel van individuele voorzieningen. Daarbij gaat het er niet om waar mensen recht op hebben, maar dat mensen op die manier gecompenseerd worden die het beste bij hen past. Uitgangspunt bij de compensatie is het zoveel mogelijk wegnemen van belemmeringen ten gevolge van een beperking.

•

De ASD adviseert om in de kadernota het begrip zorgplicht te noemen en nader uit te werken hoe deze verantwoordelijkheid inhoud krijgt.

Pagina 1 van 4

College: Het college heeft uw advies overgenomen en heeft in de inleiding van de kadernota op pagina 2 de volgende zin toegevoegd. Inleiding Met de decentralisaties van 2015 zijn de taken en de verantwoordelijkheden van gemeenten in het sociaal domein fors toegenomen. Gemeenten hebben in het kader van onder meer de Wmo 2015 en de Jeugdwet de zorgplicht gekregen waarbij gemeenten de wettelijke verantwoordelijkheid hebben om mensen die zorg of ondersteuning nodig hebben te helpen. •

De ASD adviseert om aan de nota “Sociaal Domein op Koers” van het SCP (november 2020) te refereren in de kadernota en de discrepantie tussen “langer thuis wonen” en “belastbaarheid van mantelzorgers/netwerk en “aanspreken van eigen kracht” onder ogen te zien en aan te geven op welke wijze daarmee om te gaan. College: In de nota “Sociaal Domein op Koers” van het SCP van 2020 wordt geconcludeerd dat vijf jaar na de decentralisaties de resultaten achter blijven bij de verwachtingen van de decentralisatie. Het SCP doet aan het Rijk een aantal aanbevelingen om de gemeenten in staat te stellen om kwetsbare burgers beter te ondersteunen. Dit gaat om de budgetten (gemeenten zijn ten onrechte gekort op budgetten omdat de verwachting was dat er goedkoper kon worden gewerkt), betere samenwerking op Rijksniveau en vermindering van de complexiteit van de regelgeving. De nota gaat dus niet expliciet over het beleid van de gemeente. Derhalve wordt het niet benoemd in de kadernota. Uitgangspunt van de gemeente De Wolden is om bij elke Wmo-vraag een brede afweging te maken waarbij er goed naar de aanvrager en zijn omgeving wordt gekeken. Daarbij komt ook de belastbaarheid nadrukkelijk aan de orde.

•

De kadernota stelt dat de “eigen historische budgetten en de Rijksbudgetten” bepalen hoeveel er voor het sociaal domein kan worden uitgegeven. In het verleden zijn er financieel positieve resultaten geweest in het sociaal domein. De ASD vindt dat positieve resultaten in principe geoormerkt dienen te blijven voor het sociaal domein. De ASD adviseert om in de kadernota uit te werken hoe met eventuele positieve resultaten wordt omgegaan. College: Hierover hebben wij al uitgebreid gecommuniceerd met uw adviesraad. Wij trachten goede uitvoering te geven aan de regelingen binnen het sociaal domein. Daarbij wordt er gestreefd om binnen de financiële kaders te blijven. Een negatief of positief saldo wordt verrekend binnen de gemeentelijke financiën. Er is de afgelopen jaren nauwelijks een overschot geweest binnen het sociaal domein. Daarbij zijn overschotten opgenomen in de Reserve Sociaal Domein. Wij willen dit toch benadrukken omdat dit niet in iedere gemeente gebruikelijk is.

•

De ASD adviseert de kadernota aan te vullen met een visie op hoe de gemeente zich inzet richting de landelijke politiek, en tevens om een scenario uit te werken als de financiële middelen en resultaten zich gunstig gaan ontwikkelen. College: In de Inleiding op pagina 3 van de kadernota hebben wij het volgende toegevoegd. Er wordt op verschillende manieren lobby gevoerd bij het rijk om aandacht te vragen voor de tekorten in het sociaal domein en de wisselende inkomsten uit het gemeentefonds. De lobby wordt individueel door de collegeleden en gezamenlijk met de Drentse gemeenten gedaan. Het gezamenlijk optrekken hierin versterkt het standpunt en genereerd meer aandacht.

Pagina 2 van 4

•

De ASD raadt aan om te beginnen met het kritisch onder de loep nemen van de kosten van de jeugdzorg. College: Wij lezen hieruit dat u graag ziet dat we de geleverde ondersteuning kritischer volgen en meten wat het effect is. Dat is ook onze inzet. Momenteel zijn we zijn bezig met de uitwerking van het voeren van strakkere regie. Zodra de kaders van dat plan zijn bepaald, zullen we deze ook onder uw aandacht brengen. Daarnaast zijn we in overleg met de gemeenten in Zuid-west Drenthe om een financial en dataspecialist aan te gaan stellen voor een beter inzicht, strakkere sturing en betere controle of we de beoogde doelen bereiken.

•

Als artsen of anderen verwijzen, dan ook een signaal naar de gemeente, mits dit pas binnen de huidige privacywetgeving. Dit gebeurt ook binnen de WMO. Hier wordt volgens de ASD te snel het argument “privacy” gebruikt. Als een inwoner om hulp vraagt, dan mag zijn of haar naam ook bekend zijn, net als binnen de WMO en Participatie. College: Wij delen uw mening in deze. Wij zullen daartoe in overleg treden met o.a. de huisartsen en zijn voornemens dit te formaliseren via aanpassing van de verordening.

•

Jeugd financieel op orde brengen, weet wat er speelt en wat het kost en er dan grip op krijgen College: Zoals genoemd, zijn we in overleg met de gemeenten in Zuid-west Drenthe om een financial en dataspecialist aan te gaan stellen voor een beter inzicht, strakkere sturing en betere controle of we de beoogde doelen bereiken.

•

Net als binnen de WMO aanbesteden en kwaliteitsindicatoren aanbrengen. Erop toe zien en contractueel overeenkomen, dat rekeningen, mits passend binnen de DBC-systematiek, binnen de (wettelijke) termijnen worden verstuurd, . College: Dit is al praktijk. En geleverde zorg wordt overeenkomstig contract uitbetaald.

•

Prestatiegericht managen; dat betekent: geen resultaat geen geld. College: Deze systematiek is niet mogelijk binnen de jeugdzorg. De maatschappij is niet maakbaar en de jeugdzorg is geen exacte wetenschap. Getracht wordt om de juist mogelijke ondersteuning in te zetten waarbij de beste resultaten worden bereikt. Op voorhand is echter niet alles te voorzien en hangt het van veel factoren af. Wat we wél willen doen, is gezinnen, die langdurig gebruik maken van (lichte én zware) jeugdhulp, beter volgen. Zo kunnen we zo spoedig mogelijk signaleren dat een behandeling wellicht toch niet aanslaat en verspilling van jeugdhulp wordt tegengegaan. Daarnaast willen we onze gecontracteerde aanbieders strikt aan het kwaliteitskader houden; het mag niet aan de zorgverlening liggen dat een behandeling niet aanslaat.

•

Als er altijd bezuinigd wordt bij overschrijdingen, waar de ASD het niet mee eens is, dan ook automatisch opplussen als er geld over is. Als er geld uit de spaarpot gaat anders dan tekorten te dekken, dan eerst de ASD om een advies vragen. College: Conform de gemaakte procedures zullen wij uw adviesraad bij beleidswijzigingen om advies vragen.

Pagina 3 van 4

•

Bij een komende collegevorming de verantwoordelijkheden voor het sociaal domein en financiën niet bij dezelfde persoon te beleggen. College: Dit is ter beoordeling van het nieuw te vormen college na de verkiezingen.

•

In het Uitvoeringsplan naast speerpunten en acties ook (financiële) prestatie-indicatoren opnemen. Voor de ASD is het tijdig invloed kunnen uitoefenen op het Uitvoeringsplan van groot belang. College: Wij zullen dit nader beoordelen. Op diverse beleidsterreinen is besluitvorming nodig. Voor de gemeente is een goede monitoring daarvan van belang.

Wij danken u voor uw advies en de wijze waarop u de kadernota heeft beoordeeld. Uw betrokkenheid met de inwoners die afhankelijk zijn van de regelingen binnen het sociaal domein blijkt sterk hieruit. Wij zien in uw advies ook een bevestiging wat de inzet van ons college is. Bij de nadere uitwerking van de in de kadernota opgenomen uitgangspunten zal ook uw adviesraad worden betrokken. De concept-kadernota zal met de aangegeven wijzigingen in de vergadering van 28 oktober 2021 ter vaststelling aan de gemeenteraad worden aangeboden. Daarbij zal ook uw advies ter kennis aan de gemeenteraad worden gebracht. Onder dankzegging voor uw bijdrage vertrouwen wij erop u hiermede voldoende te hebben ingelicht.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van De Wolden,

Secretaris a.i., Vanessa Gosselink

Burgemeester, Janny Vlietstra

Pagina 4 van 4