Raadsvoorstel Vaststellen TAM-IMRO-plan Ruinerwold, deelplan Buddingewold

Gemeenteraad Voorstel voor de raad Datum raadsvergadering Agendapuntnummer Portefeuillehouder

: 28 mei 2026 : 26RV025 : Wethouder Gerrie Hempen-Prent

Aan de gemeenteraad Onderwerp Vaststellen TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” Wij willen Maatschappelijke initiatieven voor woningbouw in onze dorpen ondersteunen en daarmee bijdragen aan leefbare kernen voor starters, gezinnen en doorstromers. Wij besluiten 1. De reactienota en staat van wijzigingen behorende bij het ontwerp-TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” vast te stellen; 2. Het TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” met IMRO-code NL.IMRO.1690.TAMOPH22gDijkRwld-ON01 gewijzigd, ten opzichte van het ontwerp, vast te stellen. 3. Het beeldkwaliteitsplan behorende bij het TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” vast te stellen als onderdeel van het TAM-IMRO-plan en de Welstandsnota 2013. Want 1.1. De ingediende zienswijze geeft op één onderdeel aanleiding tot aanpassing van de plantoelichting, de ruimtelijke onderbouwing van het plan blijft ongewijzigd. De zienswijze is afkomstig van de eigenaar van het perceel waarvoor de spuitzone publiekrechtelijk wordt opgelegd. In de eerdere plantoelichting was ten onrechte vermeld dat met alle aangrenzende eigenaren overeenstemming was bereikt. Dit was onjuist. Met de indiener van de zienswijze heeft de initiatiefnemer geen overeenstemming bereikt. Dit is gecorrigeerd in het plan en is daarom vermeld in de staat van wijzigingen. Er is ook een zienswijze ingediend tegen de spuitzone.

Deze zienswijze wordt ongegrond verklaard. De spuitzone zelf blijft ongewijzigd; deze is ruimtelijk noodzakelijk, juridisch gemotiveerd en in verhouding met maatschappelijke belangen. Daarnaast is de verbeelding ambtshalve gecorrigeerd: de twee-onder-een-kapwoning met T-vormig bouwvlak wordt gespiegeld weergegeven, zonder gevolgen voor de planregels. Door de reactienota vast te stellen, legt de raad de beoordeling van de zienswijze formeel vast 2.1. Het plan voorziet in de lokale woningbehoefte en sluit aan bij de gemeentelijke Woon(zorg)visie. Het CPO-initiatief komt voort uit de vraag van lokale inwoners en biedt 11 woningen in een mix van typen en segmenten: van rijwoningen in het betaalbare segment tot vrijstaande levensloopbestendige woningen. Het plan draagt bij aan het behoud van de

sociale structuur in Ruinerwold en sluit aan bij de brede woonopgave van de gemeente, die neerkomt op een totale vraag van 810 tot 1060 woningen.

2.2. Het plan kan rekenen op draagvlak van de omgeving Het plan is een particulier initiatief (CPO). De toekomstige bewoners zijn direct betrokken bij het ontwerp. Dit resulteert in woningen die goed aansluiten bij de wensen van de toekomstige bewoners en de directe omgeving. Tegen het beeldkwaliteitsplan -samen met dit ontwerp bestemmingsplan ter inzage gelegd- zijn geen zienswijzen ingediend. Het beeldkwaliteitsplan is op 21 april 2026 vastgesteld door het college van B&W. 2.3. Het plan voldoet aan de wettelijke kaders voor spuitzonering. Omdat het plangebied grenst aan agrarisch bestemde gronden is een spuitvrije zone van 50 meter ruimtelijk noodzakelijk. Dit volgt uit vaste jurisprudentie van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State: bij toevoeging van gevoelige functies — zoals woningen — moet worden uitgegaan van het maximaal planologisch toegestane gebruik van de aangrenzende gronden, ongeacht het feitelijke gebruik op het moment van vaststelling. De maatregel is evenredig en gaat niet verder dan ruimtelijk noodzakelijk is.

Het plan heeft daarnaast draagvlak: de toekomstige bewoners zijn als CPO zelf initiatiefnemer en direct betrokken bij het ontwerp, uit participatie met omwonenden zijn concrete aanpassingen voortgekomen, en de wettelijke vooroverlegpartners — Provincie Drenthe, Waterschap Drents Overijsselse Delta en Rendo — hebben ingestemd met het plan. 3. Het ontwerp-beeldkwaliteitsplan heeft geen zienswijzen ontvangen en wordt ongewijzigd vastgesteld. Op het beeldkwaliteitsplan zijn geen zienswijzen ontvangen; het blijft daarom inhoudelijk ongewijzigd. Door het BKP vast te stellen als onderdeel van het TAM-IMRO-plan en de Welstandsnota 2013 worden de kwaliteitskaders voor de 11 woningen publiekrechtelijk verankerd. Hiermee wordt tevens voldaan aan de wens van omwonenden, die het beeldkwaliteitsplan als randvoorwaarde zagen voor de realisatie van dit wooninitiatief. Maar 1. Het opleggen van een spuitzone kan leiden tot een verzoek om nadeelcompensatie. Het in het omgevingsplan vastleggen van een spuitvrije zone beperkt de agrarisch ondernemer en kan leiden tot een nadeelcompensatieverzoek op grond van afdeling 4.5 van de Algemene wet bestuursrecht. Het financiële risico hiervan is via de anterieure overeenkomst volledig bij de initiatiefnemer belegd. Voor de gemeente zijn de financiële gevolgen daarmee afgedekt.

Achtergrond Op 18 december 2025 heeft het college ingestemd met het ontwerp-TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” en dit, samen met het ontwerp-BKP, ter inzage gelegd. Het plan maakt de realisatie van 11 woningen door een lokaal CPO mogelijk op agrarische gronden aan de Dijkhuizen 72 te Ruinerwold — een mix van vrijstaande woningen, twee-onder-een-kapwoningen en rijwoningen voor starters, gezinnen en doorstromers. Het ontwerp lag samen met een ontwerp beeldkwaliteitsplan van 18 december 2025 tot en met 29 januari 2026 ter inzage. Binnen deze termijn is één zienswijze ontvangen op het ontwerp. De zienswijze is tijdig ingediend en daarmee ontvankelijk. Deze is afkomstig van de eigenaar van het perceel waarvoor de gemeente de spuitvrije zone publiekrechtelijk heeft opgelegd, omdat met deze eigenaar geen vrijwillige overeenstemming kon worden bereikt. De zienswijze is op één onderdeel gegrond: de plantoelichting wordt gecorrigeerd op de passage over gemaakte afspraken met aangrenzende eigenaren. Voor het overige — de spuitzone zelf — is de zienswijze ongegrond. De ruimtelijke noodzaak volgt uit vaste

jurisprudentie: bij toevoeging van gevoelige functies nabij agrarisch bestemde gronden moet op basis van de maximale planologische mogelijkheden een zone van 50 meter worden aangehouden, ongeacht het feitelijke gebruik op het moment van vaststelling. De indiener gebruikt de gronden momenteel als grasland, maar dat doet niet af aan de planologische mogelijkheid om gewasbeschermingsmiddelen te gebruiken zolang de agrarische bestemming van kracht blijft. Naast de aanpassing naar aanleiding van de zienswijze is de verbeelding ambtshalve gecorrigeerd: de twee-onder-een-kapwoning met T-vormig bouwvlak wordt gespiegeld weergegeven. Dit heeft geen gevolgen voor de planregels. Beide wijzigingen zijn vastgelegd in de reactienota en staat van wijzigingen. Het beeldkwaliteitsplan heeft geen zienswijzen ontvangen en is door het college vastgesteld. Het TAM-IMRO-plan is een tijdelijke standaard op basis van de IMROsystematiek. Omdat het ontwerp vóór 1 januari 2026 ter inzage is gelegd, kan de procedure met toepassing van de TAM worden afgerond. Na raadsvaststelling staat beroep open bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Gedurende de bouwfase zijn afspraken gemaakt om overlast voor de directe omgeving te beperken. De inrit naar het plangebied is zo gepositioneerd dat de verkeerssituatie bij de aangrenzende basisschool niet verslechtert.

Daarnaast is met de school besproken dat leveringen van bouwmaterialen en materieel plaatsvinden buiten de haal- en brengtijden. Deze mondelinge afspraken zijn beschreven in de plantoelichting en vloeien voort uit de participatie. De realisatie van 11 woningen genereert circa 90 verkeersbewegingen per etmaal. De bestaande infrastructuur heeft voldoende capaciteit om deze toename op te vangen. De toegangsweg langs de onderwijs- en sportfaciliteiten wordt uitsluitend gebruikt door verkeer van en naar die functies en dat heeft onze aandacht. Voorliggend plan heeft geen substantiële toename tot gevolg. Ook de omliggende bedrijven ondervinden geen extra verkeershinder als gevolg van de ontwikkeling. De financiële gevolgen zijn Er zijn geen financiële gevolgen voor de gemeente. De anterieure overeenkomst met het CPO dekt alle gemeentelijke kosten via leges. Het risico op nadeelcompensatie is volledig bij de initiatiefnemer belegd. Alternatieven Er zijn geen reële alternatieven. De spuitzone is juridisch noodzakelijk en kan niet worden weggelaten of verkleind zonder het plan ruimtelijk en juridisch onhoudbaar te maken. Het plan afwijzen zou haaks staan op de gemeentelijke Woon(zorg)visie en het langlopende CPO-initiatief definitief laten stranden.

Participatie De participatie heeft plaatsgevonden in de voorbereidings- en ontwerpfase (informeren en raadplegen), in overeenstemming met het Beleidskader participatie Omgevingswet (vastgesteld november 2023). Omwonenden, de school, de ijsbaan en agrariërs zijn betrokken via meerdere bijeenkomsten. Reacties zijn verwerkt in het ontwerp. De terinzagelegging met de bijbehorende zienswijzenprocedure vormt de formele inspraakmogelijkheid binnen de procedure. Communicatie Aan de indiener van de zienswijze wordt de reactienota ter informatie toegestuurd en wordt gewezen op de mogelijkheid tot inspreken tijdens de raadsvergadering van 28 mei 2026. Na raadsvaststelling wordt het besluit in overeenstemming met de wettelijke verplichting gepubliceerd in het Gemeenteblad. Daarmee gaat de beroepstermijn van zes weken in.

Bijlagen 1. Reactienota en staat van wijzigingen TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold”; 2. TAM-IMRO-plan “Ruinerwold, deelplan Buddingewold” (verbeelding, regels en toelichting). 3. Beeldkwaliteitsplan

Zuidwolde, 28 april 2026

Burgemeester en Wethouders van De Wolden,

Roelof Pieter Koning gemeentesecretaris

Inge C. J. Nieuwenhuizen burgemeester