Raadsvoorstel leningsovereenkomsten HSC
Tekst van het document
Voorstel voor de Raad Datum raadsvergadering : 28 september 2023 Agendapuntnummer : X / punt 10 Portefeuillehouder : Mark Turksma Aan de gemeenteraad Onderwerp: Overeenkomsten van geldlening Huus veur Sport en Cultuur Samenvatting: Op 24 september 2020 en op 17 maart 2022 heeft uw raad de investeringskredieten voor de realisatie van het nieuwe Huus veur Sport & Cultuur De Wolden beschikbaar gesteld. Daarbij is besloten om het eigendom, het beheer en de exploitatie van het HSC via Stichting Huus voor Sport en Cultuur De Wolden te laten verlopen. Om dit mogelijk te maken is de gemeente voornemens een lening aan de stichting te verstrekken voor financiering van de aankoop van de grond en de opstallen. Dit geheel in lijn met de eerdere besluiten van uw raad. De stichting heeft daarnaast een aanvullende lening aangevraagd voor de aanschaf van noodzakelijke inventaris, o.a. de aankoop van licht en geluidsinstallaties en andere zaken die niet in de bouw zijn inbegrepen maar wel noodzakelijk om het gebouw goed te kunnen exploiteren. Uw raad beslist over de aanvraag voor het verstrekken van een geldlening (art 5 sub f beleidsregel publieke taak leningen en garanties, gemeente De Wolden 2018). Om de stichting in staat te stellen het eigendom te verwerven en het Huus veur Sport en Cultuur te exploiteren en beheren wordt uw raad gevraagd de onderhavige leningen beschikbaar te stellen.
Fase van besluitvorming: Besluitvormend. Ontwerpbesluit: 1. De overeenkomst van geldlening met de stichting aan te gaan voor het verwerven van de opstallen inclusief de grond (bijlage 1); 2. De aanvraag van de stichting voor een aanvullende geldlening aan te gaan voor de inventaris (bijlage 2); 3. Bijhorende begrotingswijziging vast te stellen (bijlage 3). Inleiding en aanleiding: Met onderhavig voorstel en onderliggende overeenkomsten wordt invulling gegeven aan eerdere besluitvorming waarbij is besloten om het eigendom, het beheer en de exploitatie van het HSC via Stichting Huus voor Sport en Cultuur De Wolden te laten verlopen (Raadsbesluiten d.d. 24 september 2020 en 17 februari 2022). Voor deze stichtingsconstructie is onder andere gekozen vanuit organisatorische en fiscale overwegingen (BOSA subsidieregeling). Problemen of vraagstukken:
Pagina 1 van 5
Toekenning Bosa subsidie nog niet zeker Wanneer de BOSA subsidie niet (of voor een lager bedrag) wordt toegekend zal dit leiden tot een extra kredietaanvraag voor het ontstane financieringstekort. De Bosa subsidie maakt nu namelijk onderdeel uit van de totaalfinanciering van het project. Wanneer deze situatie zich voordoet gaan we de financiële consequenties hiervan onderzoeken om te bekijken welke alternatieven er mogelijk zijn. Zo is er een ontbindende voorwaarde opgenomen in de onderliggende overeenkomsten, mocht de Bosa aanvraag niet worden toegekend. Dat betekent dat we dan met de stichting in gesprek gaan en dat beide partijen de mogelijkheid hebben om terug te gaan naar de situatie van voor het sluiten van deze overeenkomst. Mogelijke bijstelling exploitatiebijdrage Op dit moment wordt de exploitatie geactualiseerd op basis van huidig prijsniveau aan zowel kosten als opbrengstenkant. Zodra de exploitatie voldoende onderbouwd en afgestemd is tussen stichting en gemeente volgt er een mogelijke bijstelling. Gezien de prijsontwikkelingen van afgelopen jaren is de verwachting dat een bijstelling noodzakelijk is. Lasten lening inventaris We gaan uit van volledige voorfinanciering door de gemeente van de extra inventaris in de vorm van een lening die moet worden terugbetaald. Als o.a.
de fondsenwerving tegenvalt zal de gemeente mogelijk extra moeten bijdragen in het exploitatietekort. Ontwerpbesluit: toelichting en argumentatie: 1.1 De overeenkomst van geldlening is noodzakelijk voor de Stichting om het Huus veur Sport en Cultuur in eigendom te kunnen verkrijgen. Met deze overeenkomst verstrekt de gemeente de stichting een lening voor de financiering van de koopsom van de grond en de aanneemsom. 2.1 Aanvullende lening noodzakelijk voor aanschaf inventaris. Deze aanvullende lening (voorfinanciering) van maximaal € 500.000 is noodzakelijk om de benodigde investeringen in licht en geluid mogelijk te maken. Deze onderdelen zorgen ervoor dat het HSC goed kan functioneren in de exploitatie. De afspraak is dat de stichting dit gaat financieren door o.a. externe fondsen te werven. In de opstartfase van de stichting is het nog niet gelukt om de middelen voor inventaris te verkrijgen en daarvoor wordt deze lening verstrekt zodat de stichting deze noodzakelijke investeringen voor de start van de exploitatie kan doen. Alternatief beleid: Indien de raad besluit niet in te stemmen met het beschikbaar stellen van de lening aan de stichting voor de financiering van de aankoop, dan wordt afgeweken van de gekozen lijn in de eerdere besluitvorming. Gevolg hiervan is dat de mogelijkheid op Bosa subsidie vervalt (voldoen dan niet meer aan de gestelde voorwaarden).
Met als gevolg dat er geen mogelijkheid meer is op compensatie van de verschuldigde Omzetbelasting en er extra krediet beschikbaar gesteld moet worden om te kunnen voldoen aan de reeds aangegane verplichtingen. Tevens is er geen exploitant voor het nieuwe HSC. Dit betekent dat er een andere invulling van de exploitatie moet worden opgezet. Indien er geen aanvullende lening aan de stichting beschikbaar wordt gesteld dan zal dit effect hebben op de exploitatie van het HSC. Diverse voorzieningen kunnen niet of minder goed gebruikt worden. De stichting moet nu verplichtingen aangaan (o.a. aanschaf licht en geluidsinstallaties) om bij de ingebruikname te kunnen beschikken over deze inrichting. Dit zijn noodzakelijke investeringen die belegd zijn bij de stichting.
Pagina 2 van 5
Financiële effecten: Voor de bouw en exploitatie van het Huus veur Sport en Cultuur in de begroting van de gemeente € 603.196 beschikbaar. Na de eigendomsoverdracht van het gebouw van de gemeente aan de stichting waarbij de stichting van de gemeente een lening krijgt worden deze middelen ingezet voor de subsidiering van de stichting. Met deze subsidie is de stichting in staat om de aflossing van de lening te betalen. Na overdracht wordt de stichting eigenaar van het pand en de grond. Zij lenen dit bedrag (afgerond € 17,9 mln.) van de gemeente, waarbij een rentepercentage gehanteerd wordt van 0%. Volgens de beleidsregels voor garanties en leningen wordt er een marktconforme rente in rekening gebracht tenzij de lening wordt verstrekt aan een buurthuis of dat er sprake is van een specifieke situatie. In dat geval kan er een renteloze lening worden verstrekt. In dit geval is er sprake van een specifieke situatie omdat het gebouw is verkocht vanwege de Bosa subsidie. Ook wordt er een aanvullende lening verstrekt (voorfinanciering) van maximaal € 500.000 voor inventaris. Dit zijn noodzakelijke investeringen (licht en geluid) voor het HSC om het gebouw goed te kunnen exploiteren. De afspraak is dat de stichting dit gaat financieren door o.a. externe fondsen te werven.
In de opstartfase van de stichting is het nog niet gelukt om de middelen voor inventaris te verkrijgen en daarvoor wordt deze lening verstrekt zodat de stichting deze noodzakelijke investeringen voor de start van de exploitatie kan doen. Lening in plaats van garantstelling De lening past binnen de geldende beleidsregels publieke taak leningen en garanties gemeente De Wolden. De beleidsregels geven aan dat en gemeentegarantie de voorkeur heeft boven een gemeentelijke lening. Indien een garantie voldoende is wordt geen lening door de gemeente verstrekt. Eerder dit jaar is daarom een garantie verstrekt aan Stichting Wiede Wold ter hoogte van €100.000. Bij Stichting Wiede Wold was bovendien sprake van een acuut liquiditeitsprobleem. Afwijken van de vastgestelde beleidslijn is een raadsbevoegdheid en gezien de acute problemen was de tijd hiervoor beperkt. Stichting Wiede Wold heeft haar liquiditeitsproblemen kunnen oplossen met een externe lening. In de beleidsregels is echter aanvullend opgenomen dat in het geval van een dorpshuis de bijdrage in nieuwe investeringen in principe gedaan wordt in de vorm van een renteloze lening. Het Huus veur Sport en Cultuur bezit ook een dorpshuis functie. Daarom wordt in dit voorstel gekozen voor een lening. Staatssteun Onderzocht is of bij onderhavige constructie sprake is van staatssteun. Dit is niet het geval. Personele effecten: Geen effect.
Deze stichting is verantwoordelijk voor de personele inrichting van het beheer (inclusief horeca). Juridische effecten: • De gemeente is bouwheer van het totale Huus veur Sport & Cultuur Zuidwolde; • Het gebouw wordt tegen kostprijs overgedragen aan stichting HSC. In de overdrachtsakte is vastgelegd dat de gemeente een eerste recht van koop heeft, als de functie van het Huus veur Sport & Cultuur vervalt of de stichting ophoudt te bestaan;
Pagina 3 van 5
• • • •
•
•
De stichting betaalt voor de verkrijging een vergoeding, die gelijk is aan de kostprijs, van het gebouw inclusief grond. De gemeente verstrekt hiervoor een lening; De gemeente verstrekt voor de inventaris ook een lening aan de stichting; De stichting draagt zorg voor beheer en de exploitatie van het gebouw (denk onder andere aan: gezamenlijke inkoop, planning, schoonmaak, onderlinge afstemming tussen gebruikers, etc); Recht van eerste koop: In de koopovereenkomst is recht van eerste koop opgenomen. Inhoudende; mocht de Stichting het pand willen verkopen, om welke redenen dan ook, dat de Stichting het HSC als eerste moet aanbieden aan de gemeente. Met het recht van eerste koop, zijn op voorhand financiële afspraken met de Stichting gemaakt dat de gemeente noch winst nog verlies zal leiden met de terugkoop. Hierdoor is ook rechtszekerheid gecreëerd dat de verstrekte lening aan de Stichting volledig zal worden ingelost. Verbod op vestiging 2e hypotheek zonder instemming gemeente. Naast het recht van eerste koop is tevens bij de koopovereenkomst een verbod op vestiging 2e hypotheek zonder instemming gemeente opgenomen. Door dit verbod wordt voorkomen dat de Stichting zonder toestemming het pand extra kan bezwaren en/of dat er een wijziging komt in de rangorde van preferente schuldeisers.
Na formele overdracht van het HSC heeft de gemeente geen formele zeggenschap meer over het gebouw en/of eventuele exploitatie. Zonder enige exploitatiesubsidie is het niet mogelijk om het beheer en exploitatie van het HSC financieel te kunnen behapstukken. Derhalve zijn er afspraken gemaakt in de exploitatieovereenkomst omtrent onderhoud (MJOP), verhuur en overlegmomenten. Door deze overlegmomenten blijven wij op de hoogte omtrent het beheer en exploitatie van het HSC en kunnen waar nodig sturen. In de exploitatieovereenkomst is tevens opgenomen dat de eerste drie (3) jaar als opstartfase worden gezien en zowel de Stichting als gemeente voldoende de tijd en mogelijkheden hebben om tot werkbare en definitieve afspraken te komen.
Participatie- en communicatieparagraaf: (in te vullen aan de hand van de menukaart) Met de nieuwe stichting HSC wordt veelvuldig overleg gevoerd over de ontwikkeling van het HSC en de nieuw in te richten exploitatie. De stichting heeft ook zitting in diverse overleggen van het nieuwe HSC waaronder de stuurgroep. Fatale termijnen: Op het moment van ingebruikname moet de stichting eigenaar zijn van het HSC. Vanwege de vervroegde ingebruikname van het sportgedeelte moet de notariële levering plaatsvinden op uiterlijk 20 oktober 2023. Aanpak en uitvoering: De stichting ontvangt de lening op basis van de afspraken die zijn vastgelegd in de overeenkomsten (bijlagen 1 en 2). De stichting zal jaarlijks een inhoudelijke en financiële verantwoording moeten indienen ter verantwoording zoals vastgelegd in de exploitatieovereenkomst.
Pagina 4 van 5
Bijlagen: 1. Overeenkomst van geldlening voor gebouw en grond 2. Overeenkomst van geldlening voor inventaris 3. Begrotingswijziging Zuidwolde, 14 september 2023 Burgemeester en wethouders van De Wolden,
Roelof Pieter Koning Gemeentesecretaris
Inge C.J. Nieuwenhuizen Burgemeester
Raadsvoorstel leningsovereenkomsten HSC - 14sept_
Pagina 5 van 5