Raadsbrief ondersteuning lokale energie-initiatieven

Aan de leden van de Gemeenteraad

Datum: Onderwerp: Ons kenmerk:

17 februari 2026 Ondersteuning lokale energie-initiatieven

Geachte heer, mevrouw, Op 30 oktober 2025 heeft u de Energiestrategie De Wolden 2025-2040 vastgesteld. Een belangrijk uitgangspunt binnen zowel het collegeprogramma De Wolden geeft energie! als de Energiestrategie is dat we de energietransitie samen met inwoners, organisaties en bedrijven in De Wolden vormgeven. Bij alle duurzame energieprojecten geldt daarbij als doelstelling een lokaal eigenaarschap van minimaal 70%, met een streven naar 100%. Eerder bent u per brief (d.d. 16 december 2025) geïnformeerd over hoe we invulling hebben gegeven aan uw motie om ondersteuning te bieden aan inwoners die met duurzame energieoplossingen en alternatieven voor plannen van de gemeente aan de slag willen gaan. Destijds schreven we over een loket voor de ondersteuning van lokale energie-initiatieven en dat wij hier in het eerste kwartaal van 2026 bij u op terug zouden komen. Met deze brief informeren wij u over de ondersteuningsstructuur voor lokale energie-initiatieven en de bijbehorende subsidieregeling die wij in het kader van de Dorps Energie Strategieën (hierna: DES) en in het kader van de invulling van onze opgave vanuit de Regionale Energie Strategie (hierna: RES) hebben opgesteld. U vindt de notitie Ondersteuning lokale energie-initiatieven De Wolden 2026 (hierna: notitie) als bijlage. Hieronder lichten we de hoofdlijnen uit.

Dorps Energie Strategieën Met de DES krijgen dorpen en/of samenwerkende gebieden de mogelijkheid eigen lokale energie-initiatieven op te zetten. Daarbij willen we initiatieven die vanuit de dorpen zelf komen ondersteunen. Lokale energie-initiatieven die zich richten op het besparen, opwekken of opslaan van duurzame energie, alsmede die zich richten op het duurzaam verwarmen van gebouwen, kunnen ondersteuning krijgen van de gemeente om een plan uit te werken en waar mogelijk uit te voeren. Bij het opstellen van de plannen hebben we gesprekken gevoerd met lokale energie-initiatieven om hun ondersteuningsbehoefte scherp te krijgen. Ook hebben we lessen getrokken uit de Proeftuin Aardgasvrije Wijken in Ansen. DES-loket Naar aanleiding hiervan hebben we besloten het DES-loket op te richten. Bij dit online loket kunnen lokale energie-initiatieven zich aanmelden. Een hiervoor aangestelde ‘aanjager lokale energie-initiatieven’ zal vervolgens met de initiatiefnemers kijken naar de mogelijkheden en welke ondersteuning er nodig is. Bij ondersteuning moet u denken aan financiële ondersteuning in de vorm van subsidie, aan ondersteuning bij het maken van een plan, of bij het bepalen in hoeverre het plan kansrijk is. Ook stelt de gemeente geld beschikbaar om in twee dorpen en/of afgebakende gebieden aan de slag te gaan met een slim energiemanagementsysteem.

Met zo’n systeem kunnen bewoners op een

slimme manier gebruikmaken van de lokaal opgewekte energie. De beschikbare gelden zijn opgenomen in de begroting. Tot slot stelt de gemeente ook, zoals staat omschreven in de brief van 16 december 2025, jaarlijks een budget vanuit de reguliere Klimaatmiddelen beschikbaar voor het uitvoeren van onderzoeken. Dit budget is beschikbaar voor de DES, maar ook voor inwonersalternatieven in het kader van de RES-opgave 2030. De lokale energie-initiatieven kijken samen met de ‘aanjager’, die de initiatieven gedurende het gehele proces zal begeleiden, naar de verschillende mogelijkheden. De komende periode zal het platform online beschikbaar komen en kunnen lokale energie-initiatieven zich aanmelden via www.dewoldengeeftenergie.nl/des. Verdere ondersteuning lokaal eigenaarschap In de Energiestrategie heeft u als doelstelling een lokaal eigenaarschap van minimaal 70%, met een streven naar 100% bij alle duurzame energieprojecten vastgesteld. Lokaal eigenaarschap betekent dat de lusten in de omgeving van het project belanden, maar dat de omgeving ook zeggenschap heeft over het project en wat er met de opbrengsten gebeurt. Het invullen van deze doelstelling vraagt veel van de omgeving. Aan organisatie, maar ook aan vereiste investeringen. Mogelijk zal de gemeente hier ook een rol in moeten spelen. Zowel op financieel als op organisatorisch gebied.

De komende periode werken we, samen met lokale energie-initiatieven en andere betrokkenen, een plan uit om het lokaal eigenaarschap te organiseren en te realiseren. We hopen u hierover in de loop van 2026 verder te informeren. Vervolg Nu de ondersteuningsstructuur voor lokale energie-initiatieven staat, kijken we ernaar uit om samen met de initiatieven verder te werken aan de energietransitie. Wij gaan ervan uit dat wij u hiermee voldoende hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders,

Roelof Pieter Koning gemeentesecretaris

Inge C.J. Nieuwenhuizen burgemeester

Bijlage - Notitie ondersteuning lokale energie-initiatieven De Wolden 2026