Raadsbreedprogramma 2022-2026 De Wolden 30 maart 2022

Raadsbreedprogramma De Wolden 2022-2026 “We doen het samen!” In dit Raadsbreedprogramma presenteren wij als raad De Wolden de belangrijkste maatschappelijke opgaven en ambities. Hier gaan we de komende vier jaren mee aan de slag. Dit doen wij uiteraard niet alleen. Naar goed De Woldens gebruik zoeken wij in nauwe samenwerking met de Woldense samenleving, oplossingen voor deze maatschappelijke opgaven. Een betrokken samenleving van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Deze samenwerking zal vooral, maar niet uitsluitend, vorm krijgen aan de hand van de voor De Wolden zo kenmerkende dialoogbijeenkomsten, als onderdeel van 3DeWolden: dialoog, debat en decision (besluitvorming). In de komende vier jaar zien wij de nodige opgaven op ons afkomen, die allemaal onverminderd onze aandacht vragen. In dit Raadsbreedprogramma stellen we de volgende opgaven centraal: 

Woningbouw



Duurzaamheid



Landbouw



Het sociale gezicht van De Wolden



Dienstverlening en kwaliteit van bestuur

Voor elke opgave geldt dat we niet blanco starten. Elk thema kent zijn eigen aanloop, waarbij vaak al sprake is geweest van een nauwe interactie tussen de gemeente en de samenleving. Dit komt het beste tot uitdrukking in onze Toekomstvisie “Samen aan zet” 2022-2040, waarin we al belangrijke richtinggevende uitspraken doen. Deze hebben we meegenomen in de genoemde opgaven. Vervolgens benoemen we per opgave welke gezamenlijke aanpak wij kiezen om tot invulling van de met de opgave samenhangende vraagstukken te komen. Dit vraagt om een nauw samenspel tussen raad, college, ambtelijke organisatie én samenleving. Gelijkwaardigheid, duidelijkheid en respect zijn hierbij voor ons belangrijke uitgangspunten. We hebben oog en oor voor signalen uit de samenleving en willen hier verbinding tot stand brengen. Dat doen we door voortdurend de dialoog aan te gaan met de samenleving. We stellen opgaven en plannen bij wanneer de situatie daar om vraagt. We vinden het belangrijk om het Raadsbreedprogramma de komende periode goed te monitoren en deze jaarlijks te evalueren.

1. Woningbouw De Wolden is het groene hart van de regio waar het prettig en ruim wonen is. Het aantal huishoudens in de Wolden groeit. Dit draagt bij aan de draagkracht van voorzieningen en het sociale vangnet voor oudere inwoners. Wij willen een gemeente zijn waar elke inwoner passende woonruimte kan vinden.

1

Evenals in de rest van Nederland, is ook in De Wolden de druk op de woningmarkt erg hoog. De huizenprijzen zijn de afgelopen jaren explosief gestegen. Hierdoor is het met name voor jongeren en starters moeilijk om (betaalbare) woonruimte te vinden. Er moeten zo snel mogelijk voldoende betaalbare woningen komen. Daarbij is het belangrijk dat nieuwe ontwikkelingen passen bij het karakter van de omgeving. Ook het verduurzamen en levensloopbestendig maken van deze woningen zien wij hier als belangrijke opgaven. Deze opgaven vragen om nieuw woonbeleid. Daarin leggen wij vast hoe wij omgaan met deze opgaven. Bij het zoeken naar oplossingen werken wij nadrukkelijk samen met inwoners, makelaars, ontwikkelaars, woningbouwcorporaties en belangenorganisaties; hiertoe zullen wij diverse dialoogbijeenkomsten organiseren. Het is immers belangrijk dat het toekomstige woonbeleid draagvlak heeft en uitvoerbaar is. Tegelijkertijd vraagt de urgentie van deze opgaven om directe maatregelen. Vooruitlopend op het nieuwe woonplan zetten wij daarom al de eerste stappen om de woningbouw te versnellen. De gemeente heeft hierin een actieve rol, maar er moet ook ruimte blijven voor eigen initiatieven. 2. Duurzaamheid In De Wolden zien we grote veranderingen op ons afkomen op het gebied van duurzaamheid. Het is onze ambitie om in 2050 volledig circulair te zijn en in 2040 volledig energieneutraal te zijn.

Dat begint bij het besparen en van energie en grondstoffen. Daarbij willen we dat de energie op een duurzame manier wordt opgewekt. Een belangrijke rol binnen duurzaamheid is weggelegd voor onze inwoners. Wij willen samen met hen bespreken hoe we onze ambities kunnen realiseren. Samen komen we tot ideeën en oplossingen. Waarbij we voortdurend de verschillende belangen afwegen. Immers, de ruimte is schaars ten opzichte van de uitdagingen waar we met elkaar voor staan. Lokaal eigenaarschap hebben we zeer hoog in het vaandel. Wij geloven dat deze aanpak het best passend is in onze gemeente: met en voor de inwoners! In samenwerking met de dorpen stellen we een Dorps Energie Strategie (DES) op. Samen met onze inwoners staan we voor deze opgave. We willen inwoners faciliteren bij het invullen hiervan. We willen particulieren ondersteunen en adviseren bij de verdere verduurzaming van hun huis. Ook stimuleren en faciliteren we lokale initiatieven. 3. Landbouw Ongeveer 80% van de totale oppervlakte van de gemeente wordt benut door landbouw. We zien dat het lastig is voor agrariërs om op dezelfde voet door te gaan, gezien de landelijke en Europese discussies over onder andere stikstof, voldoende woningbouw en ruimte voor de energietransitie. Wij willen onze agrariërs ondersteunen om toe te werken naar een toekomstbestendige en duurzame bedrijfsvoering.

We willen vaart maken met de uitkomsten uit het eindrapport ‘Onderzoek toekomst agrarische sector’ en invulling geven aan het Transitiefonds Toekomstgerichte landbouw. Landbouw is een belangrijke sector, die we graag ondersteunen en faciliteren om verder te innoveren zodat er stabiliteit en helderheid is voor agrariërs.

2

4. Het sociale gezicht van De Wolden De Wolden is een vitale en inclusieve gemeente waarin iedereen naar vermogen mee kan doen in onze samenleving. Inwoners voelen betrokkenheid bij hun omgeving en daarbij is het naoberschap, het omkijken naar elkaar, een groot goed. Wij vinden het daarbij van belang dat inwoners zelf regie kunnen voeren over hun eigen leven. Indien nodig met de juiste ondersteuning. Wij willen dat niemand in onze gemeente tussen wal en schip valt. Ook in onze gemeente zien we kwetsbare inwonersgroepen. Denk hierbij aan eenzame inwoners, inwoners met een lichamelijke of psychische beperking en inwoners met schuldenproblematiek. Maar ook van buiten onze gemeente zien we mensen met een kwetsbare positie, zoals vluchtelingen. Zoals gezegd kunnen niet alle inwoners op eigen kracht meedoen in onze gemeente. Voor deze inwoners bieden wij passende ondersteuning op maat. Dit zien we bijvoorbeeld terug binnen de Jeugdhulp, Participatiewet en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). De laatste jaren hebben we gemerkt dat het bieden van passende ondersteuning op gespannen voet is geraakt met de door het Rijk beschikbare financiële middelen. Als raad zien we het als onze opdracht om in gezamenlijkheid de balans te vinden. 5. Dienstverlening en kwaliteit van bestuur De gemeenteraad stelt de inwoner centraal.

In 2021 hebben we de nieuwe visie Dienstverlening 2021-2025 vastgesteld. Daarbij hebben we uitgesproken te zorgen voor een voor iedereen passende dienstverlening. Ook de Omgevingswet, die op 1 januari 2023 in werking treedt, heeft veel invloed op de dienstverlening. Voor inwoners en ondernemers willen we een betrouwbare en laagdrempelige overheid zijn. Voor het vertrouwen in de lokale democratie zijn kwaliteit en snelheid van de gemeentelijke diensten alsook een goede en zorgvuldige communicatie van groot belang. We zetten optimaal in op digitale mogelijkheden. Met tegelijkertijd oog voor de menselijke maat. Niet alleen als het gaat om persoonlijk contact maar ook bij het zorgvuldig toepassen en uitvoeren van regels. We constateren dat dit geen gemakkelijke opgave is. De betrokkenheid van de raad bij deze processen is groot. We vragen ook uitdrukkelijk aandacht voor de kwaliteit van de informatievoorziening en actieve advisering van de raad. De dienstverlening aan het gemeentebestuur verdient permanente aandacht. Het samenspel van raad -college-ambtelijke organisatie moet uitstekend verlopen om zo de gestelde maatschappelijke opgaven in een zeker tempo te kunnen realiseren. De voor De Wolden zo kenmerkende samenwerking met en tussen inwoners, ondernemers, organisaties en gemeente blijven we met kracht ondersteunen. Initiatiefrijk De Wolden speelt hierbij een belangrijke rol.

We willen dat de komende vier jaar blijven faciliteren. Tot slot Om invulling te kunnen geven aan deze opgaven zijn er een aantal randvoorwaarden van belang. We denken hierbij aan communicatie, onderlinge omgangsvormen en de wijze waarop we inwoners betrekken. Hierover maken wij nadere afspraken. 3

Als raad vinden we het belangrijk jongeren te betrekken bij maatschappelijke opgaven. We gaan naar de jongeren toe om daarover met hen in gesprek te gaan. Bij al deze opgaven moet er aandacht zijn voor de financiële haalbaarheid. Als gemeente zijn we gebaat bij een solide financiële positie. We streven hier naar een sluitende meerjarenbegroting. Daarbij willen we ruimte houden voor investeringen en oplossingen ten behoeve van de maatschappelijke opgaven. Wij vragen het nieuwe college om bij het opstellen van het collegeakkoord in te gaan op de opgaven en de randvoorwaarden uit dit Raadsbreedprogramma.

4