Oplegger raadsvoorstel opinierend ontsluitingruinerwold

Oplegger opiniërend overleg gemeenteraad betreffende een zuidelijke ontsluitingsweg Ruinerwold Datum debat Agendapuntnummer Portefeuillehouder

: 22 juni 2023 : I, punt C : Wethouder Mark Turksma

Aan de gemeenteraad Onderwerp: Zuidelijke ontsluitingsweg Ruinerwold Samenvatting: Naar aanleiding van een burgerinitiatief onderzoekt gemeente De Wolden de vraag of de bebouwde kom van Blijdenstein meer kan worden ontzien van het doorgaande verkeer van en naar Ruinerwold. Omdat dit vraagstuk veel impact kan hebben op Ruinerwold, de lokale omgeving en belanghebbenden, heeft de gemeenteraad een raadsdialoog georganiseerd. Veel geïnteresseerden kregen de gelegenheid om mee te denken in de vraag of-, en waar een nieuwe ontsluitingsweg aangelegd zou kunnen worden. Met de input uit deze dialoogavond en enkele algemene aandachtpunten vraagt het college de gemeenteraad om de nodige overwegingen te maken en daarmee al dan niet richting een concreet uitvoeringsproject te werken. Mede vanuit de feedback uit de dialoogavond zijn 3 varianten voor een ontsluitingsweg op hoofdlijnen benoemd. Deze varianten kunnen alle 3 een toekomstbestendige oplossing bieden als ontsluitingsweg voor Ruinerwold. Aan de hand van de achtergrondinformatie in deze oplegger wordt de gemeenteraad gevraagd om bij eventueel besluit tot verdere uitwerking, ook richting mee te geven; welke optie zou in aanmerking kunnen komen voor een verdere uitwerking. Fase van besluitvorming: Opiniërend Ontwerpbesluit: 1.

Het college opdracht geven de projectkoers na de opiniërende raadsvergadering verder en concreet uit te werken en hier zo spoedig mogelijk op terug te komen via de begroting en/of een gemeenteraadsvoorstel. Inleiding en aanleiding: In november 2021 hebben bewoners van Blijdenstein een burgerinitiatief ingediend bij de gemeenteraad. Vervolgens heeft de gemeenteraad dit besproken en is besloten om verkeersremmende maatregelen aan te brengen op de rijbaan Blijdenstein. Ook werd € 50.000 beschikbaar gesteld voor onderzoek naar de mogelijkheden voor de komst van een nieuwe ontsluitingsweg. Aanvullend heeft de gemeenteraad een dialoogavond georganiseerd in Ruinerwold waarbij inwoners aan konden geven hoe zij de ontsluiting willen zien ten zuiden van Ruinerwold. De opkomst was hoog en er werd goed meegedacht. Na de brede feedback vanuit de dialoogavond is het nu aan de gemeenteraad om de ingekomen input te duiden en te bespreken. Op deze wijze wordt breed overwogen of er vervolgstappen moeten komen richting de eventuele komst van een zuidelijke ontsluitingsweg naar Ruinerwold. Uit onderzoek is gebleken dat de verkeersintensiteit en de gemiddelde snelheid op Blijdenstein hoog is. Om tegemoet te komen aan de snelheidsklachten zijn eerst tijdelijke verkeersdrempels geplaatst. Helaas werd door deze verkeerdrempels

Pagina 1 van 6

geluidoverlast ervaren en deze zijn spoedig weer verwijderd. Voor een periode van een aantal maanden zijn 2 matrixborden geplaatst. Met deze maatregelen proberen we het gedrag van de weggebruiker positief te beïnvloeden. De maatregelen hebben geen invloed op de verkeersintensiteit, waardoor aanwonenden nog steeds overlast ervaren. Het bedrijventerrein Hoge akkers in Ruinerwold gaat uitbreiden. Het bestemmingsplan is inmiddels onherroepelijk en er zal ongeveer 4 hectare aan uitbreiding worden gerealiseerd met diverse bedrijfsactiviteiten. Het nieuwe bedrijventerrein wordt in het noorden ontsloten via de rijbaan Haakswold, maar in het zuiden blijft het verkeer de Kerkweg en Blijdenstein benutten als route naar de N375. Daarnaast wordt er gewerkt aan een plan om ongeveer 120 woningen te bouwen aan de Kerkweg. Gezien deze ontwikkelingen in Ruinerwold en de daarbij behorende verkeersintensiteit zou de aanleg van een nieuwe ontsluitingsweg ten zuiden van Ruinerwold een goede optie kunnen zijn. Problemen of vraagstukken: We vragen de gemeenteraad om met elkaar van gedachten te wisselen over de onderstaande overwegingen. Op basis hiervan kan het college een richting meekrijgen voor een eventuele verdere uitwerking van de plannen. Om zorgvuldige en onderbouwde overwegingen te kunnen maken geven we bij toelichting en argumentatie, diverse achtergrondinformatie mee.

Op basis van dit startpunt kan de gemeenteraad zoeken naar een goede en gedragen oplossing voor de zuidelijke ontsluiting van Ruinerwold. •

Waarom is een nieuwe ontsluiting zuidelijk van Ruinerwold wenselijk?

•

Waarom zouden we de nieuwe ontsluiting niet aanleggen?

•

Nieuwe ontsluiting tussen Kraloo en Westerweiden?

•

Nieuwe ontsluitingsweg tussen brug Wold Aa en Westerweiden?

•

Aansluiten rechtstreeks op de N375?

•

Achterblijvende situatie Blijdenstein, en wens voor vrijliggend fietspad buiten de bebouwde kom van Blijdenstein?

Ontwerpbesluit: toelichting en argumentatie: In de afgelopen tijd en ondersteund door de input vanuit de raadsdialoog zijn diverse zaken nader onderzocht. De scoop voor een eventuele zuidelijke ontsluiting van Ruinerwold is nu nog erg breed. Toch proberen we enkele handvaten mee te geven in zaken waarover relatief concrete informatie beschikbaar is. Bijvoorbeeld; hoe denkt onze buurgemeente Meppel over de situatie. Hoe liggen de kansen voor het verkrijgen van de benodigde grondpositie en hoe denkt de provincie Drenthe erover als er eventueel een nieuwe aansluiting nodig is op de N375. Dergelijke input verwoorden we hieronder, aangevuld met informatie en aannames uit ervaringen in het verleden. We beogen hiermee geen waardeoordeel te geven. Het is aan de gemeenteraad zelf om op basis van de informatie de nodige overwegingen te maken en het college een richting mee te geven, voor eventueel, een verdere planuitwerking. Verkeersintensiteit Gezien de stijgende verkeersintensiteit, de aankomende ontwikkelingen (bedrijventerrein en woningbouw) en de verkeersveiligheid vraagt de huidige zuidelijke ontsluiting van Ruinerwold toekomstbestendige overwegingen. Daarnaast ervaart de woonomgeving Blijdenstein veel overlast van het stijgende verkeersaanbod. Dit is onder andere via een burgerinitiatief onder de aandacht gebracht bij de gemeente.

Vanuit de input uit de raadsdialoog bleek dat velen de dilemma’s in het verkeersaanbod en de verkeersveiligheid herkennen.

Pagina 2 van 6

Grondpositie Voor de genoemde overwegingen is het belangrijk om te weten welke kansen de grondpositie biedt. In de variant waarbij er een ontsluitingsweg wordt aangelegd vanaf Kraloo naar de Westerweiden is grondaankoop relatief concreet. Er is slechts 1 externe grondeigenaar in beeld. Daarnaast moeten er eventueel afspraken worden gemaakt met de huidige pachter van het perceel. Gelet op het onderzoek dat de gemeente heeft opgestart voor de eventuele komst van de ontsluitingsweg, is globaal gesproken met deze grondeigenaar. De grondeigenaar heeft een positieve houding in de eventuele komst van de ontsluitingsweg, maar we benadrukken dat verdere afstemming noodzakelijk is mochten de kaders voor het project scherper worden. Voor de andere varianten is duidelijk dat er in alle gevallen meer grondaankoop noodzakelijk is. Doordat er nog een grote variatie mogelijk is in de manier waarop de eventuele ontsluiting ingepast kan worden, is het niet mogelijk om elke potentiële grondeigenaar feedback te vragen. In die zin weten we ook niet hoe realistisch de kans is dat een nieuwe ontsluitingsweg kan worden aangelegd over de gronden van meerdere grondeigenaren. Op basis van ervaring en kans inschatting nemen we aan dat er meer risico’s en kosten zitten in de aanleg van een ontsluitingsweg over grotere lengte en via meerdere eigendommen van derden.

Daarnaast kan het in elke variant nog voorkomen dat het niet lukt om de benodigde grondpositie te verkrijgen of dat dit financieel (redelijkerwijs) niet haalbaar blijkt. Bestemming, archeologie en natuur Er kunnen belemmeringen ontstaan waarbij de inpassing van de nieuwe ontsluitingsweg tegenstrijdig is met de kaders of belangen vanuit bijvoorbeeld het bestemmingsplan, de archeologie of natuurbescherming. Het is bijvoorbeeld al bekend dat er in omgeving Blijdenstein een archeologisch hoge trefkans gebied aanwezig is en het gebied tussen de Wold Aa en Kraloo behoort tot het Natuur Netwerk Nederland. We verwijzen naar de bijlage (notitie Tauw) om u meer achtergrondinformatie mee te geven over de potentiële belemmeringen of aandachtspunten. Burgerinitiatief en tijdelijke maatregelen Pogingen om de verkeersveiligheid tussentijds te verbeteren, met plaatselijke (tijdelijke) verkeersmaatregelen hebben nog niet het gewenste effect gehad. Naar aanleiding van het burgerinitiatief onderzoekt gemeente De Wolden de vraag of de bebouwde kom van Blijdenstein meer kan worden ontzien van het doorgaande verkeer van en naar Ruinerwold. Omdat dit vraagstuk veel impact kan hebben op Ruinerwold, de lokale omgeving en belanghebbenden, heeft de gemeenteraad een raadsdialoog georganiseerd.

Veel geïnteresseerden kregen de gelegenheid om mee te denken in de vraag of-, en waar een nieuwe ontsluitingsweg aangelegd zou kunnen worden. Met de input uit deze avond en enkele algemene aandachtpunten vraagt het college de gemeenteraad om de nodige overwegingen te maken en daarmee al dan niet richting een concreet uitvoeringsproject te werken. Variant Kraloo - Westerweiden Bij deze optie wordt de bebouwde kom van Blijdenstein geheel of gedeeltelijk ontzien van het doorgaande verkeer naar Ruinerwold. In overleg (op te richten werkgroep) kunnen nadere afspraken worden gemaakt over hoe de achterblijvende situatie eruit komt te zien. Het is daarnaast ook nog niet bekend of de aanleg van nieuwe kruisingsvlakken of een rotonde de beste koers is voor de aansluiting bij Westerweiden. Het doel is om een soepele en vanzelfsprekende route te creëren voor het doorgaande verkeer naar Ruinerwold. Deze oplossing kan relatief snel en concreet worden uitgewerkt. We verwachten dat een doorlooptijd van 3 jaar realistisch is. De ontbrekende grondpositie is namelijk bij één eigenaar in het bezit, waarmee de gemeente globaal heeft gesproken over de haalbaarheid. Ook lijkt de invloed vanuit de archeologische kaders te overzien en is het nabijgelegen natuurgebied (Natuur Netwerk Nederland) grotendeels te vermijden bij de aanleg van deze variant.

Pagina 3 van 6

Variant Wold Aa - Westerweiden Aansluitend bij de toelichting hiervoor vraagt deze oplossing de nodige aandacht in de uitwerking omdat de ontbrekende grondpositie bij meerdere eigenaren in het bezit is. Ook lijkt de invloed vanuit archeologische kaders groter en doorkruisen we het Natuur Netwerk Nederland, waarvoor stevige motivering noodzakelijk is. De verwachte doorlooptijd wordt ingeschat op 3 tot 5 jaar. Daarnaast is het tracé voor de ontsluitingsweg langer, moet er meer grond worden aangekocht en zullen de kosten hoger zijn dan de voorgenoemde variant. Bij deze variant is er wel sprake van een gehele en eenduidige nieuwe situatie vanaf de gemeentegrens (Wold Aa) tot aan de Westerweiden. Variant aansluiten op N375 Een andere benadering om het probleem op te lossen is het creëren van een nieuwe ontsluitingsweg tussen de N375 en het bestaande of nieuwe bedrijventerrein Hoge Akkers. Deze optie heeft een meer ambitieuze koers, maar kan voor een goede ontsluiting van Ruinerwold ook een toekomstbestendige invulling opleveren. Naast de voordelen waarbij de bebouwde kom van Blijdenstein wordt ontzien van het doorgaande verkeer, kan deze optie als aanvullend voordeel hebben dat ook de Kerkweg iets meer wordt ontzien.

In deze variant kan het doorgaande verkeer namelijk het (nieuwe) bedrijventerrein gemakkelijker bereiken en vervolgens via Haakswold haar weg vervolgen naar Dijkhuizen (Ruinerwold) of Meppel. Omdat in deze optie de nieuwe ontsluitingsweg veel westelijker komt te liggen, is er wel een risico dat het doorgaande verkeer naar Ruinerwold de route via Blijdenstein blijft kiezen. Om dit te ontmoedigen zouden aanvullende verkeersmaatregelen nodig zijn wat potentieel nadelen heeft voor het plaatselijke verkeer in en om Ruinerwold. De verwachting is dat de uitwerking van deze optie meer dan 5 jaar in beslag zal nemen en dat de kosten het hoogst zijn. Er ontstaat namelijk een grote afhankelijkheid van de bereidheid van derden om medewerking te verlenen. Naast een grote groep aan verschillende grondbezitters is medewerking nodig van gemeente Meppel en provincie Drenthe. Om na te gaan of deze koers kansen biedt, is op bestuurlijk niveau gesproken met gemeente Meppel. Gemeente Meppel heeft momenteel geen plannen of ambities om in het noorden van haar gebied (daar waar de ontsluiting is beoogd) veranderingen door te voeren. Samen optrekken biedt daarom geen kansen. Ze staan neutraal tegenover ons onderzoek naar een ontsluitingsweg. Ook is gesproken met de provincie Drenthe.

Zij geven vooralsnog aan dat het niet wenselijk is om een nieuwe rotonde in de N375 aan te leggen ten behoeve van deze potentiële ontsluiting mede ook in relatie met het project Duurzaam Veilig N375. Blijdenstein achterblijvende situatie en fietspad Bij de komst van een nieuwe ontsluitingsweg zal er ongeacht de beoogde variant nagedacht moeten worden over hoe de rijbaan in het bewoonde gebied langs Blijdenstein wordt ingericht. De goede bereikbaarheid van de plaatselijke kerk en de begraafplaats spelen hierin ook een rol. Zaken als; auto’s te gast, alleen voor bestemmingsverkeer, of zelfs (deels afgesloten) voor (doorgaand) verkeer, zullen nader overwogen moeten worden. Ook de wens om een vrij liggend fietspad aan te leggen buiten de bebouwde kom van Blijdenstein tot de gemeentegrens met Meppel dient geïntegreerd te worden in het project. De achterblijvende situatie en verkeersintensiteit op de rijbaan kan namelijk meewegen in de noodzaak om geheel of gedeeltelijk dit vrij liggende fietspad in te richten. Alternatief beleid: Met dit voorstel brengen we verschillende overwegingen in beeld. Uiteraard zijn er ook andere keuzes te maken, maar we denken met de bovenstaande overwegingen dichtbij concrete kansen te blijven en tegemoet te komen aan de wensen vanuit inwoners en belanghebbenden onder andere binnengekomen via het burgerinitiatief en de raadsdialoog.

Pagina 4 van 6

Financiële effecten: De minimale projectkosten voor een ontsluitingsweg tussen Kraloo en Westerweiden zijn in 2022 globaal geraamd op een bedrag van € 3 miljoen. Uiteraard zijn bij het uitwerken van deze raming enkele fictieve aannames gedaan die nadrukkelijk nog verder uitgewerkt moeten worden. In de overige varianten zitten dusdanig veel onzekerheden dat deze (nog) niet met stabiele achtergronden op geld zijn gezet. Duidelijk is wel dat in beide varianten (brug Wold Aa of ontsluiting naar N375) complexere situaties ontstaan waarbij het aannemelijk is dat we met duurdere en meer tijdrovende oplossingen te maken hebben. Elke variant biedt voldoende kansen voor het behalen een structurele verbetering in de verkeersafwikkeling zuidelijk van Ruinerwold. Het genoemde bedrag is exclusief de aanleg van een fietsbrug en fietspad. Deze worden in de Fietsnota De Wolden 2021/2026 genoemd en financieel verantwoord. Het is de intentie om dit werk integraal mee te nemen als er wordt gekozen voor een nieuwe zuidelijke ontsluitingsweg. Gemeente De Wolden heeft potentieel € 994.811 aan BDUsubsidie van de provincie beschikbaar voor het realiseren van Duurzaam Veilige situaties. De gemeente kan overwegen deze BDU-subsidie grotendeels in te zetten voor het realiseren van de zuidelijke ontsluitingsweg Ruinerwold.

Als de uitkomst van het opiniërende raadsoverleg hier aanleiding toe geeft, wordt bij de begroting en/of toekomstige gemeenteraadsvoorstellen nader ingegaan op de financiële kansen en beperkingen voor een ontsluitingsweg zuidelijk van Ruinerwold. Personele effecten: Nvt Juridische effecten: Nvt Participatie- en communicatieparagraaf: (in te vullen aan de hand van de menukaart) De raad heeft een dialoogavond georganiseerd voor belanghebbenden. Daarnaast zijn er verschillende gesprekken geweest met Dorpsbelangen, ondernemers en bewoners van Blijdenstein. Ook wordt er door de gemeente gewerkt aan het inzetten van een medewerker met een overkoepelende en coördinerende rol, om alle ontwikkelingen in Ruinerwold goed op elkaar af te stemmen. Zodra de bevindingen over een ontsluitingsweg zuidelijk van Ruinerwold scherper worden, zullen we de inwoners informeren en eventueel een projectgroep starten waarin belanghebbenden zijn vertegenwoordigd. De eventuele uitwerking zal vervolgens een koers volgen die zoveel mogelijk aansluit bij de overwegingen die de gemeenteraad heeft meegegeven. Fatale termijnen: Niet van toepassing. Voorspoedige besluitvorming over de eventuele nieuwe ontsluitingsweg Ruinerwold kan invloed hebben op overwegingen in diverse andere planvorming te Ruinerwold; te weten het nieuwe bedrijventerrein en de potentiële woningbouw ontwikkeling in het zuiden van Ruinerwold.

Aanpak en uitvoering: Indien het besluit hier aanleiding toe geeft, kunnen we eind 2023 of in 2024 een projectgroep opstarten. Zaken als de financien, het bestemmingsplan, diverse onderzoeken, de grondpositie ed. vragen snel de nodige aandacht. Bij een gunstige en positieve doorloop van de processen, zou de aanleg op zijn vroegst eind 2025 in beeld kunnen komen. Bijlagen: • Verslag dialoogavond • Presentatie dialoogavond

Pagina 5 van 6

•

Notitie Tauw (met fictieve schetsoplossing en aannames)

Zuidwolde, 8 juni 2023 Burgemeester en wethouders van De Wolden,

Roelof Pieter Koning Gemeentesecretaris

Inge C.J. Nieuwenhuizen Burgemeester

Pagina 6 van 6