Ontwerpbegroting 2027 SamenDrenthe
Tekst van het document
Percentage
Fouten Onzekerheden
2% 2%
Totale lasten (incl. dotatie reserves)* 47.335.204 47.335.204
Verantwoordingsgrens 946.704 946.704
* o.b.v. begroting 2027
3.2
Begroting programma bedrijfsvoering
Programma Bedrijfsvoering
Baten
Taak
Product
Basis
Bedrijfsvoering Onvoorzien Kapitaallasten Service & Beheer Informatisering & Automatisering Communicatie M&O Samen Sterk Opleiding en ontwikkeling Algemeen Beheer Juridisch advies Financiën Informatieveiligheid & Privacy Kennisgedreven werken
Totaal Basis Totaal Baten Lasten
Basis
Bedrijfsvoering Onvoorzien Kapitaallasten Service & Beheer Informatisering & Automatisering Communicatie M&O Samen Sterk Opleiding en ontwikkeling Algemeen Beheer Juridisch advies Financiën Informatieveiligheid & Privacy Kennisgedreven werken
Totaal Basis Totaal Lasten Reserveringen
Basis
Totaal Basis Totaal Reserveringen Totaal Bedrijfsvoering
Bedrijfsvoering Algemeen Beheer Informatieveiligheid & Privacy
Rekening 2025 590 -636 242 40 21 41 0 325 0 20 69 0 177 430 1.317 1.317 -736 1.121 -242 -40 -21 -41 -0 -346 0 -71 -69 0 -239 -218 -902 -902 -256 51 8 -197 -197 218
Primitieve begroting 2026 -81 -711 231 0 20 0 0 308 0 43 71 0 283 319 482 482 27 711 -231 0 -20 0 0 -308 0 -43 -71 0 -283 -319 -536 -536 54 0 0 54 54 0
Begroting 2027 353 -859 156 0 0 245 125 320 307 385 167 208 188 439 2.035 2.035 -353 859 -156 0 0 -245 -125 -320 -307 -385 -167 -208 -216 -439 -2.062 -2.062 0 0 27 27 27 0
43
Om de versterking van de capaciteit van de bedrijfsvoering op een aantal onderdelen inhoud te kunnen geven zijn structurele middelen nodig. In 2026 deels en vanaf 2027 volwaardig. Vanaf 2027 is voor deze autonome ontwikkeling € 554.000 opgenomen in de begroting. De GGD is een professionele en kennisrijke organisatie die, zeker de komende jaren, een belangrijk kennisen expertisecentrum van en voor de gemeenten is. Om deze rol te kunnen blijven spelen, om nu en in de toekomst relevant te blijven als GGD, is het noodzakelijk om medewerkers en organisatie voortdurend te ontwikkelen. Voor organisatieontwikkeling zijn geen structurele posten opgenomen in de begroting. We zien het als onze taak hier structureel ruimte, tijd en aandacht aan te besteden, inclusief de daarbij behorende middelen. Onze inschatting is dat we met een structurele ruimte van € 350.000 een belangrijk deel van deze taak kunnen vervullen.
3.3
Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing
In deze paragraaf gaan we in op het weerstandsvermogen en de risicobeheersing van de GGD. Het weerstandsvermogen geeft de relatie aan tussen de risico’s waar geen maatregelen voor zijn getroffen en de capaciteit die een gemeenschappelijke regeling heeft om de niet begrote kosten op te vangen. De Paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing is als volgt opgebouwd: 1. Risicobeleid 2. De weerstandscapaciteit 3. Risico-inventarisatie per balansdatum 4. Kengetallen 3.3.1. Risicobeleid In 2021 heeft de werkgroep GRIP op GR-en, bestaande uit Drentse griffiers en VDG-bestuur, de notitie ‘Samen werken voor Drenthe’ opgesteld. In de notitie, die vanaf 2022 van toepassing is voor de gemeenschappelijke regelingen, worden ten aanzien van de weerstandsparagraaf de volgende werkafspraken gemaakt: 1. Weerstandscapaciteit is aanwezig bij de deelnemers en in beperkte mate bij de gemeenschappelijke regeling; 2. Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijk regelingen vermeldt in de begroting het verschil tussen benodigd en beschikbaar weerstandsvermogen in totaal en naar rato voor de afzonderlijke deelnemers; 3. Een algemene reserve is toegestaan om ontwikkelingen in het loon- en prijspeil af te dekken, met een maximale omvang van 2,5% van de lasten van het betreffende jaar; 4.
Als de verwachting is dat de ontwikkelingen in het loon- en prijspeil boven de maximale omvang van 2,5% uitkomt, is afwijken van de richtlijn van 2,5% mogelijk. Hiervoor doet het DB van de gemeenschappelijke regeling een gemotiveerd voorstel aan het algemeen bestuur; 5. Het bedrag boven het vastgestelde maximum van de algemene reserve, vloeit naar rato van de deelnemersbijdrage terug naar de deelnemers. GGD Drenthe heeft deze afspraken in zijn geheel overgenomen en uitgevoerd. 3.3.2. De weerstandscapaciteit Voor het berekenen van de weerstandscapaciteit mag op basis van de richtlijnen van het Gemeenschappelijk financieel Toezichtkader (GTK) alleen de Algemene Reserve worden meegenomen. 44
De weerstandscapaciteit geeft aan in welke mate GGD Drenthe in staat is de risico’s in financiële zin op te vangen. Op basis van de notitie ‘Samen werken voor Drenthe’ heeft de Algemene Reserve van GGD Drenthe een bestemming gekregen en kan deze alleen worden ingezet voor het opvangen van loon- en prijsontwikkelingen. GGD Drenthe heeft daardoor zelf geen beschikbaar weerstandsvermogen. De hoogte van de reserve loonen prijsontwikkelingen bedraagt 2,5% van de totale begrote lasten, zijnde 2,5% van € 20.330.744 = € 508.269. In onderstaande tabel is de stand van de reserves voor resultaatbestemming 2025 weergegeven:
3.3.3. Risicoparagraaf In het kader van ons actieve risicobeleid percipieert GGD Drenthe voor 2027 de volgende risico’s: Risico Algemeen Calamiteit waardoor reguliere dienstverlening in gevaar komt Arbeidsmarktproblematiek Boventalligheid Het niet voldoen aan de AVG ten aanzien van privacy en informatiebeveiliging Klachtenafhandeling/schade als gevolg van (medische) handelingen Forensische geneeskunde Onvoorziene toename van de vraag van onze dienstverlening Financieel/economisch Inkoopbeleid in relatie tot (Europese) aanbesteding Loon- en prijsontwikkelingen boven compensatie Verantwoording rechtmatigheid uitvoering van regelingen Informatisering en Automatisering Digitale verstoring/Cybercrime Huisvesting Ontwikkelingen huisvesting Totaal risico's
Risicokans
Impact
gemiddeld gemiddeld gemiddeld
groot groot gemiddeld
375.000 375.000 150.000
gemiddeld
groot
375.000
klein gemiddeld klein
klein gemiddeld groot
22.500 150.000 225.000
gemiddeld gemiddeld zeer klein
gemiddeld groot groot
150.000 375.000 75.000
groot
groot
525.000
groot
gemiddeld
Bedrag
210.000 3.007.500
Uit bovenstaande tabel blijkt dat alle risico’s zijn gewogen naar de kans dat ze zich kunnen voordoen en de financiële impact die ze voor GGD Drenthe kunnen hebben. Op geld gewaardeerd betekent dit een bedrag van € 3.007.500. Bij het inventariseren van de risico’s hebben wij het voorzichtigheidsprincipe in acht genomen. Dit betekent dat wij rekening houden met alle mogelijke risico’s op balansdatum. Overigens onderkennen wij dat nooit alle risico’s zich tegelijkertijd zullen voordoen.
45
Calamiteit waardoor reguliere dienstverlening in gevaar komt Capaciteitsproblemen (schaarste van mensen, (financiële) middelen, kennis) door onzekerheden over toekomstig verloop van nieuwe infectieziekten en de gevolgen voor de volksgezondheid op korte en lange termijn. Arbeidsmarktproblematiek In de huidige arbeidsmarkt zien we uitdagingen bij het invullen van vacatures, doordat het beschikbare potentieel blijft afnemen. Deze uitdaging zien we onder andere bij specialistische functies in de bedrijfsvoering en bij artsen. Dit vergroot het risico dat onze dienstverlening onder druk komt te staan wanneer we niet tijdig de juiste mensen op de juiste plek krijgen. De effecten hiervan zijn inmiddels merkbaar, met stijgende kosten voor werving, inhuur en langere inwerkperiodes. Dit vraagt om meer creativiteit en aanpassingen binnen onze organisatie om de continuïteit van onze dienstverlening te waarborgen. Boventallige medewerkers Uit ervaring van de afgelopen jaren leert dat de situatie van boventalligheid of medewerkers die op een ander spoor komen door veranderende werkzaamheden, gemiddeld 2 medewerkers op jaarbasis, zijn. Een ander risico op boventalligheid zit in het wegvallen van bepaalde financiering. Bijvoorbeeld bepaalde subsidiegelden (SPUK, ZonMW). Ook de toegenomen druk op de financiën bij gemeenten kan zijn weerslag vinden op de GGD.
Hierdoor lopen we het risico dat we onze vaste formatie financieel niet kunnen bekostigen en we in een situatie van boventalligheid terecht komen. Voldoen aan regels voor omgang met persoonsgegevens Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) GGD-en maken veel gebruik van persoonsgegevens. Er bestaan nog steeds wezenlijke risico’s voor bescherming van persoonsgegevens bij testen, vaccineren en het bron- en contactonderzoek tijdens de coronapandemie blijkt uit onderzoek AP. Op 28 maart 2023 heeft de GGD van Stichting Initiatieven Collectieve Acties Massaschade (ICAM) een dagvaarding ontvangen. Naast GGD Drenthe stelt ICAM met deze dagvaarding in totaal 34 partijen (waaronder VWS, GGD GHOR Nederland en alle GGD’en) aansprakelijk voor de schade die vele burgers volgens haar zouden hebben geleden naar aanleiding van de datadiefstal eind januari 2021 uit CoronIT (het landelijke registratiesysteem voor Covid-19 testen en vaccinaties). ICAM eist in deze massaclaim- zaak onder meer een schadevergoeding van €500 voor iedere persoon van wie de gegevens mogelijk gestolen zijn (volgens ICAM 6,5 miljoen personen), tot €1.500 voor eenieder waarvan vast komt te staan dat hun gegevens inderdaad zijn gestolen.
Onze verzekeraar heeft aangegeven aan de hand van de uitgebrachte dagvaarding te gaan beoordelen of dekking bestaat voor deze vorm van aansprakelijkheid en schade onder onze desbetreffende polis. De verzekeraar heeft ook een advocaat aangewezen, AKD Advocaten, die alle GGD’en vertegenwoordigt. Nu 25 GGD’en een claim boven het hoofd hangt, worden door VWS alle extra in- en externe kosten van de GGD’en gerelateerd aan de ICAM-claim vergoed via een meerkostenregeling. De kosten worden niet vergoed als men van mening is dat er sprake is van opzet of grove schuld aan de kant van de GGD’en.
46
Op 22 april 2024 vond de zitting plaats over de ontvankelijkheidsfase en op 17 juli 2024 is er (tussen)vonnis gewezen. De rechtbank heeft een niet-ontvankelijkheidsverklaring uitgesproken tegen zes gedaagde partijen. Ook heeft de rechtbank ICAM niet-ontvankelijk verklaard in de schadevergoedingsvorderingen. De overige ontvankelijkheidsverweren van de GGD’en, VWS en GGD GHOR Nederland zijn niet geslaagd, dus de rechtbank procedure gaat voor een deel van de vorderingen verder naar de inhoudelijke fase. ICAM heeft echter op 16 oktober 2024 hoger beroep aangetekend tegen het tussenvonnis. In de appeldagvaardingen zijn nog geen onderliggende gronden van het hoger beroep opgenomen. Deze worden pas bekend zodra ICAM een memorie van grieven (de inhoudelijke gronden voor het hoger beroep) indient. ICAM heeft gedagvaard tegen 8 april 2025. Op die datum zal AKD zich als advocaat melden bij het hof. AKD heeft met de andere advocatenteams afgestemd en gaat deze datum vervroegen naar 10 december. Na het melden als advocaat, namens de GGD-en, zal ICAM de memorie van grieven moeten indienen en gaat de procedure bij het hof inhoudelijk verder. In de tussentijd staat de procedure bij de rechtbank stil (aangehouden/geschorst). Het zal waarschijnlijk nog jaren duren voordat er een uitspraak volgt over het inhoudelijke deel van deze zaak.
Wat dit in de toekomst gaat betekenen, is volkomen onduidelijk daar dit geen verantwoordelijkheid is van GGD Drenthe maar hier wel tijd en energie in gaat zitten. Klachtenafhandeling/schade als gevolg van (medische) handelingen Het financiële risico van klachtenafhandeling en schadevergoeding als gevolg van (medische) handelingen kan GGD Drenthe aanzienlijke kosten opleveren. Het kan de reputatie van GGD Drenthe beschadigen, wat leidt tot verlies van vertrouwen en verdere financiële gevolgen. Het is daarom belangrijk om te investeren in een effectieve klachtenafhandeling en verzekeringsdekking om het financiële risico te beperken. Forensische geneeskunde De uitvoering van forensische geneeskunde, gemeentelijke lijkschouw en medische arrestantzorg voor de regionale politie-eenheden, is per 1 januari 2025 overgeheveld naar GGD Fryslan. Medewerkers werkzaam voor forensische geneeskunde in dienst van GGD Drenthe zijn per 1 januari 2025 in dienst getreden van GGD Fryslan. Door capaciteitsproblemen is de GGD Fryslan gedwongen extern artsen in te huren, wat heeft geleid tot aanzienlijke meerkosten. Er wordt gewerkt aan een oplossing, waarbij dit knelpunt niet van vandaag op morgen opgelost is. We lopen het risico lopen (tijdelijk) met een tekort resultaat te moeten werken.
Onvoorziene toename van de vraag van onze dienstverlening Niet tijdig voldoende (gekwalificeerd) personeel weten te krijgen en we daardoor hoger kosten gemaakt moeten worden voor werving en selectie of inhuur en inwerken. Inkoopbeleid in relatie tot (Europese) aanbestedingen Een niet goed inkoopbeleid in het kader van (Europese) aanbestedingen kan leiden tot financiële risico's. Dit komt omdat er meerdere regels en vereisten gelden voor deze aanbestedingen en fouten hierin kunnen leiden tot boetes en juridische procedures. Een goed inkoopbeleid is dan ook van belang om financiële risico's te beperken in het kader van Europese aanbestedingen. Het bewustzijn van het belang van dit beleid is er en de lopende knelpunten zijn in beeld.
47
Loon- en prijsindexatie De reserve loon- en prijsontwikkelingen is maximaal 2,5% van de begrote lasten op basis van de notitie ‘Samen werken voor Drenthe’. Voor de loon- en prijsontwikkelingen in de begroting wordt uitgegaan van de CPB reeksen; Prijs Bruto binnenlandsproduct, Prijs overheidsconsumptie beloning werknemers. De huidige CAO SGO heeft een looptijd tot en met 31 maart 2027. Het is moeilijk inschatten wat de COA ontwikkeling zal zijn. Maar afwijkingen van de begrote stijging heeft gezien ons groot aandeel van de personeelskosten in de totale kosten al snel impact. Verantwoording rechtmatigheid uitvoering van regelingen Als penvoerder is de GGD in meeste gevallen aansprakelijk voor een correcte verantwoording en op de rechtmatigheid van binnen het penvoerderschap bestede middelen. Ook voor participerende partners. Digitale verstoring/Cybercrime De snelle ontwikkelingen in ICT bieden kansen, maar vergroten ook de risico’s van digitale verstoringen en cybercrime. Onze toenemende afhankelijkheid van digitale systemen maakt ons kwetsbaar voor incidenten zoals stroomuitval, hacking of datadiefstal. Dergelijke verstoringen kunnen grote gevolgen hebben voor onze primaire processen, vooral voor de continuïteit van de acute hulpverlening.
Het blijft essentieel om te investeren in cyberbeveiliging, back-upsystemen en crisisplannen om de impact van digitale dreigingen zo optimaal mogelijk te beperken. Ontwikkelingen huisvesting Onze huisvesting is een cruciale factor voor onze bedrijfsvoering. Het gebouw aan de Mien Ruysweg vertoont steeds vaker tekenen van overbelasting en onderhoudsachterstand. Deze risico’s benadrukken de noodzaak van een duurzame huisvestingsstrategie om operationele verstoringen en oplopende kosten te voorkomen. Daarnaast maken we voor de uitvoering van onze diensten in de regio gebruik van locaties die in de praktijk niet altijd (meer) voldoen aan de eisen van een goede werkplek. We lopen hier het risico dat we aanpassingen moeten doen waarvoor het niet altijd duidelijk is waar de rekening komt te liggen. 3.3.4. Weerstandspositie Om te kunnen beoordelen of de opgebouwde reservepositie zich juist verhoudt tot de financiële risico’s wordt de ratio weerstandvermogen gehanteerd die ontwikkeld is door het Nederlands Adviesbureau voor Risicomanagement samen met de universiteit Twente. De ratio wordt berekend door het aanwezige weerstandvermogen te delen door de financiële totaalwaardering van de risico’s. Bij de beoordeling van het weerstandsvermogen wordt de volgende tabel gehanteerd: Ratio weerstandsvermogen
>2 1,4 - 2 1 - 1,4 0,8 - 1 0,6 - 0,8
Waardering
uitstekend ruim voldoende voldoende matig onvoldoende
Door het ontbreken van weerstandsvermogen bij GGD Drenthe is de ratio voor GGD Drenthe 0. GGD Drenthe is onvoldoende in staat om de mogelijke risico’s zelf op te vangen en zal bij het zich voordoen van deze risico’s een beroep doen op de bij gemeenten aanwezige weerstandscapaciteit. 48
Hieronder een overzicht met daarin het verschil tussen benodigd en beschikbaar weerstandsvermogen naar rato voor de Drentse gemeenten. inwoners 1-1-2024 Aa en Hunze Assen Borger-Odoorn Coevorden Emmen Hoogeveen Meppel Midden-Drenthe Noordenveld Tynaarlo Westerveld De Wolden Totaal
25.845 69.701 26.014 35.725 109.346 56.591 35.810 34.092 31.686 34.736 20.003 24.580 504.129
Benodigd weerstandsvermogen 154.184 415.818 155.193 213.126 652.329 337.607 213.633 203.384 189.030 207.226 119.333 146.638 3.007.500
3.3.5. Kengetallen Vanaf 2015 schrijft het BBV voor dat in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing een verplichte basis set van vijf financiële kengetallen moet worden opgenomen. Naast de kengetallen vindt ook een beoordeling plaats van de onderlinge verhouding van de kengetallen in relatie tot de financiële positie. Door middel van de genoemde kengetallen wordt ‘de structureel en reëel sluitende begroting’ onderbouwd. Hierna volgt een overzicht van de kengetallen. Verloop van de kengetallen Kengetallen netto schuldquote netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen solvabiliteitsrisico structurele exploitatieruimte grondexploitatie belastingcapaciteit
Resultaat 2025
Primitief 2026
-4,4% -4,4% 29,6% -1,3% nvt nvt
-4,2% -4,2% 25,1% -0,1% nvt nvt
Raming 2027
-3,9% -3,9% 29,7% 0,0% nvt nvt
Raming 2028
-4,7% -4,7% 35,0% 0,0% nvt nvt
Raming 2029
-5,5% -5,5% 40,5% 0,0% nvt nvt
Raming 2030
-6,4% -6,4% 46,1% 0,0% nvt nvt
Beoordeling kengetallen GGD Drenthe Voorgeschreven is dat naast de kengetallen zelf, een beoordeling plaatsvindt van de onderlinge verhouding hiervan in relatie tot de financiële positie. Het is overigens van belang de kengetallen in samenhang te zien omdat een afzonderlijk kengetal niet zoveel zegt over de financiële positie. Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Om inzicht te verkrijgen in hoeverre sprake is van doorlenen wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven (netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen). Op die manier wordt duidelijk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. Normaal ligt de netto schuldquote tussen 0% en 90% (landelijk gehanteerde 49
richtlijn). Als de netto schuldquote tussen 100% en 130% ligt, is de schuld hoog (oranje). Als de netto schuldquote boven de 130% uitkomt, dan bevindt men zich in de gevarenzone (rood). De netto schuldquote van de GGD Drenthe blijft ruimschoots binnen de norm. Solvabiliteitsratio Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin men in staat is aan de financiële verplichtingen te voldoen. Hierbij wordt het eigen vermogen uitgedrukt in een percentage van het balanstotaal. Volgens de landelijk gehanteerde richtlijn moet de solvabiliteitsratio minimaal 30% zijn. De solvabiliteitsratio van de GGD Drenthe is afgerond 30% en daarmee conform de landelijk gehanteerde richtlijn. Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt het onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. Bij incidentele lasten of baten gaat het om eenmalige zaken die zich gedurende maximaal drie jaar voordoen. De structurele exploitatieruimte van de GGD Drenthe is nagenoeg nihil. Grondexploitatie Dit kengetal is specifiek voor gemeenten en niet van toepassing voor de GGD Drenthe. Belastingcapaciteit Dit kengetal is specifiek voor gemeenten en niet van toepassing voor de GGD Drenthe.
3.4
Paragraaf Financiering
De Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) stelt regels voor het beheer van de treasury. De wet bevat normen voor het beheersen van risico’s op kort- en langlopende leningen. Verder worden de decentrale overheden verplicht een Treasurystatuut op te stellen en een Paragraaf financiering in de begroting en het jaarverslag op te nemen.
3.4.1
Treasurystatuut
Het treasurystatuut is onderdeel van de financiële verordening GGD Drenthe en VRD. In de verordening is vastgelegd dat GGD Drenthe voldoende liquiditeiten beschikbaar moet hebben om de vastgestelde plannen te kunnen uitvoeren. Hiervoor worden tijdig en voldoende middelen aangetrokken zodat de begroting kan worden uitgevoerd binnen de door het Algemeen Bestuur gestelde kaders. De afgelopen jaren zijn er belangrijke (maatschappelijke) ontwikkelingen geweest die van invloed zijn op de treasury van decentrale overheden. Op Europees niveau zijn er maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat de overheidsuitgaven nu en op langere termijn houdbaar blijven. Deze maatregelen zijn vertaald naar Nederlandse wetgeving, zoals de invoering van het verplicht schatkistbankieren en de Wet houdbare Overheids-Financiën (Hof). Deze wijzigingen zijn opgenomen in de financiële verordening van GGD Drenthe en VRD. 3.4.2.
Risicobeheer
Ten aanzien van het risicoprofiel is de richtlijn opgenomen dat de GGD alleen gelden uitzet bij instellingen met een zogenaamde triple A-status, de meest betrouwbare bankinstellingen in Nederland. Na de bankencrisis is een groot aantal instellingen teruggeplaatst naar een dubbele A-status. De Bank voor Nederlandse gemeenten (BNG) heeft zijn triple A-status behouden. Bij deze bank zetten wij de eventuele 50
overtallige middelen uit. Met de invoering van het schatkistbankieren eind 2013 dienen wij, net als alle andere lokale overheden, onze overtollige middelen (boven € 1.000.000) naar een gereserveerde rekening bij de BNG over te boeken. Uit deze overtollige middelen voorziet het Rijk zich in een deel van haar financieringsbehoefte. 3.4.3.
Renterisico kortlopende financiering (kasgeldlimiet)
Een belangrijk uitgangspunt van de Wet Fido is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten van openbare lichamen. Om een grens te stellen aan kortlopende financiering is in de Wet Fido de kasgeldlimiet opgenomen. De kasgeldlimiet bedraagt 8,2% van het begrotingstotaal. Voor 2027 is dat circa € 3,9 miljoen. De gemiddelde netto vlottende schuld per kwartaal mag de kasgeldlimiet niet structureel overschrijden. Uiterlijk bij de derde overschrijding geldt een meldingsplicht aan de toezichthouder. Wij verwachten, net als in voorgaande jaren, dat de kasgeldlimiet in 2027 niet zal worden overschreden. Berekening kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000) 1 Toegestane kasgeldlimiet * in procenten van de grondslag * in bedrag 2 Omvang vlottende schuld 3 Vlottende middelen Toets kasgeldlimiet 4 Netto vlottende schuld Toegestane kasgeldlimiet Ruimte (+)/Overschrijding (-)
3.4.4.
Begroot 2027
Begroot 2028
Begroot 2029
Begroot 2030
8,20% 3.881 6.417 8.282
8,20% 3.965 5.953 8.282
8,20% 4.059 5.429 8.282
8,20% 4.181 4.890 8.282
-1.865 3.881 5.746
-2.329 3.965 6.294
-2.853 4.059 6.912
-3.392 4.181 7.573
Renterisico vaste schuld (renterisiconorm)
Ook voor renterisico’s vaste schuld is in de Wet Fido een norm gesteld. Deze norm, de renterisiconorm, bedraagt 20% van het begrotingstotaal. Het doel van deze norm is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten, welke consequenties kunnen hebben voor de financiële positie. De verwachting is dat we ook voor 2027 ruimschoots onder de renterisiconorm zullen blijven. 3.4.5.
Europese Monetaire Unie (EMU)-saldo
Decentrale overheden moeten in hun begroting een berekening opnemen van het zogenoemde EMU-saldo op basis van artikel 20 van het BBV; het EMU-saldo over het vorig begrotingsjaar (2026), een raming voor het begrotingsjaar zelf (2027) en een raming voor de jaren na het begrotingsjaar (2028 t/m 2030). EU-lidstaten mogen een begrotingstekort (EMU-saldo) hebben van maximaal 3% van het bruto binnenlands product. Hiervan is in Nederland 0,5% voor de decentrale overheden. De EMU-systematiek werkt anders dan het baten-lastenstelsel dat deze overheden hanteren. Investeringen en uitgaven uit reserves tellen bijvoorbeeld niet mee in het baten-lastenstelsel, maar wel in het EMU-saldo. Bij een sluitende begroting kan daardoor toch een negatief EMU-saldo ontstaan. GGD Drenthe voldoet met een positief EMU-saldo ruimschoots aan de gestelde voorwaarden.
51
2026 €
Omschrijving
2027 €
2028 €
2029 €
2030 €
1
Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)
473
456
510
525
541
2
Afschrijvingen ten laste van de exploitatie
544
568
588
607
625
3
Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie minus de vrijval van de voorzieningen ten bate van de exploitatie
0
0
0
0
0
4
Investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd
515
570
590
608
627
5
Baten uit bijdragen van andere overheden, de Europese Unie en overigen, die niet op de exploitatie zijn verantwoord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4
0
0
0
0
0
6
Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa: Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs), voor zover niet op exploitatie verantwoord
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Lasten op balanspost Voorzieningen voorzover deze transacties met derden betreffen
0
0
0
0
0
10 Lasten ivm transacties met derden, die niet via de onder post 1 genoemde exploitatie lopen, maar rechtstreeks ten laste van de reserves (inclusief fondsen en dergelijke) worden gebracht en die nog niet vallen onder één van bovenstaande posten
0
0
0
0
0
7
Aankoop van grond en de uitgaven aan bouw-, woonrijp maken e.d. (alleen transacties met derden die niet op de exploitatie staan)
8
Baten bouwgrondexploitatie: Baten voorzover transacties niet op exploitatie verantwoord
9
11 Verkoop van effecten: a Gaat u effecten verkopen? (ja/nee) b Zo ja wat is bij verkoop de verwachte boekwinst op de exploitatie?
Berekend EMU-saldo
3.5
ja
nee
502
ja
nee
454
ja
nee
507
ja
nee
ja
524
nee
539
Openbaarheidsparagraaf (Woo)
1. Actieve openbaarmaking In 2027 zullen wij voldoen aan de vereisten van de invoeringstranches van de Woo. Hiertoe is een specifieke website www.open.ggddrenthe.nl ingericht waarop, naast de verplichte Woo-documenten, ook andere informatie openbaar wordt gemaakt. 2. Passieve openbaarmaking Bij voorkomende Woo-verzoeken is ons streven deze binnen de daarvoor geldende termijnen af te handelen. Hiervoor is een Woo-functionaris binnen onze organisatie beschikbaar. 3. Verbetering van de informatiehuishouding In gezamenlijkheid met de Veiligheidsregio werken wij vanuit een projectgroep aan de verdere implementatie van de Woo binnen onze organisaties. Voor 2027 staat de bewustwording van onze medewerkers op de implicaties van de Woo centraal.
52
4.
Financiële begroting
4.1 Begroting 2027
Baten
Totaal Baten Lasten
Totaal Lasten Reserveringen
Totaal Reserveringen Eindtotaal
Programma Bedrijfsvoering Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Crisis, Rampen en Incidenten Publieke Gezondheid Zorg en Veiligheid Bedrijfsvoering Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Crisis, Rampen en Incidenten Publieke Gezondheid Zorg en Veiligheid Bedrijfsvoering Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Publieke Gezondheid Zorg en Veiligheid
Rekening 2025 1.317 2.493 1.189 30.204 9.729 44.933 -902 -2.433 -1.172 -30.411 -9.996 -44.914 -197 -53 180 119 48 67
Primitieve begroitng 2026 482 2.847 1.211 29.913 10.070 44.522 -536 -2.776 -1.211 -29.554 -9.973 -44.049 54 -70 -359 -97 -473 0
begroting 2027 2.035 2.828 1.224 28.076 13.629 47.791 -2.062 -2.753 -1.224 -27.703 -13.593 -47.335 27 -75 -373 -35 -456 0
De belangrijkste wijzigingen in de beleidsbegroting 2027 ten opzichte van de begroting 2026 zijn: • De indexering voor loon- en prijsindexatie van 4,1% is bepaald aan de hand van de notitie ‘Samen werken voor Drenthe’. Op 12 maart 2026 heeft het CPB de CEP 2026 gepubliceerd. Deze publicatie is gebruikt voor het bepalen van de indexatie 2027 en verder. De gewogen index voor 2027 is berekend op 3,7%. Hierbij komt het verschil tussen de werkelijke indexatie en begrote indexatie over 2025. Deze correctie is berekend op 0,4%; • De ombuiging van additionele naar basisfinanciering van de volgende producten: - Forensische geneeskunde; - OGGZ: onderdelen Advies en meldpunt Zorgwekkend gedrag, Beleid en Ontwikkeling en Wet verplichte GGZ; - Veilig Thuis Drenthe; - Multidisciplinaire Aanpak (MDA++); - Centrum Seksueel Geweld (voor provincie Drenthe). • Het toevoegen van Zorg- en Veiligheidshuis Drenthe aan de basisfinanciering; • De toevoeging van middelen ten aanzien van de autonome ontwikkelingen voor: - Forensische geneeskunde; - Technische hygiënezorg; - OGGZ; - Veilig Thuis Drenthe; - Bedrijfsvoering. • De toevoeging van middelen voor organisatieontwikkeling.
53
Loon- en prijsindexatie 2027 CEP2026-12maart2026 Prijs bruto binnenlandsproduct Prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers
2027 verhouding indexatie 2,5 0,3 0,8 4,1 0,7 2,9 3,7
Prijs bruto binnenlandsproduct Prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers
2025 verhouding indexatie
3,2 4,5
0,3 0,7
Begrote indexatie 2025 Correctie 2025
1,0 3,2 4,2 3,8 0,4
T = 2027 T-2 = 2025 Loon- en prijsindexatie voor de begroting 2027
4.2
totaal
3,7 0,4 4,1
Meerjarenraming 2027-2030
Ook in de meerjarenbegroting is volgens de uitgangspunten van de notitie ‘Samen werken in Drenthe’; de gemeentelijke bijdragen zijn hierop aangepast. Hierna volgen overzichten van de meerjarenraming per kostensoort en per programma. Meerjarenraming programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling
Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Baten
Totaal Baten Lasten
Kostensoort Inwonerbijdrage gemeenten Opbrengsten Algemeen basis Opbrengsten Algemeen additioneel Overige opbrengsten Resultaat voorgaande jaren Salarissen en sociale lasten Overige personeelskosten Algemene Kosten Doorbelasting middelen Productiekosten Algemeen basis Resultaat voorgaande jaren
Totaal Lasten Reserveringen Reserveringen Totaal Reserveringen Totaal Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling
Primitieve Resultaat Begroting Begroting Begroting Begroting begroting 2025 2027 2028 2029 2030 2026 1.190 96 1.094 113 1 2.493 -1.840 -491 -83 -11 -7 -2 -2.433 -53 -53 7
1.415 63 1.297 72 0 2.847 -2.089 -552 -87 -37 -11 0 -2.776 -70 -70 0
1.284 0 1.464 80 0 2.828 -2.076 -460 -122 -84 -12 0 -2.753 -75 -75 0
1.330 0 1.517 83 0 2.929 -2.150 -476 -126 -87 -12 0 -2.852 -78 -78 0
1.371 0 1.564 85 0 3.020 -2.217 -491 -130 -89 -12 0 -2.940 -80 -80 0
1.412 0 1.610 88 0 3.111 -2.284 -506 -134 -92 -13 0 -3.028 -82 -82 0
54
Meerjarenraming programma Publieke Gezondheid
Programma Publieke Gezondheid Baten
Totaal Baten Lasten
Kostensoort Inwonerbijdrage gemeenten Opbrengsten Jeugd basis Opbrengsten Jeugd additioneel Opbrengsten Algemeen basis Opbrengsten Algemeen additioneel Bijdragen gemeenten huisvesting JGZ Overige opbrengsten Bijdragen gemeenten jeugd Resultaat voorgaande jaren Salarissen en sociale lasten Overige personeelskosten Kapitaallasten Huisvestingskosten Algemene Kosten Doorbelasting middelen Productiekosten Jeugd basis Productiekosten Algemeen basis Productiekosten Jeugd additioneel Productiekosten Algemeen addiitoneel Resultaat voorgaande jaren
Totaal Lasten Reserveringen Reserveringen Totaal Reserveringen Totaal Publieke Gezondheid
Primitieve Resultaat Begroting Begroting Begroting Begroting begroting 2025 2027 2028 2029 2030 2026 4.791 487 3.702 566 1.963 611 3.472 14.593 17 30.204 -16.890 -2.388 -148 -788 -650 -7.512 -488 -982 -2 -541 -22 -30.411 180 180 -27
5.234 285 3.734 495 1.705 632 3.354 14.474 0 29.913 -16.954 -1.602 -150 -810 -549 -7.759 -451 -949 -4 -327 0 -29.554 -359 -359 0
5.959 387 3.788 555 1.619 675 177 14.916 0 28.076 -16.598 -111 -179 -745 -493 -7.625 -450 -906 -4 -593 0 -27.703 -373 -373 0
6.174 401 3.924 575 1.677 699 184 15.453 0 29.087 -17.196 -115 -185 -772 -510 -7.899 -466 -938 -4 -614 0 -28.700 -387 -387 0
6.352 413 4.046 593 1.729 721 190 15.932 0 29.975 -17.716 -119 -191 -796 -526 -8.144 -480 -967 -4 -633 0 -29.577 -399 -399 0
6.540 425 4.167 611 1.781 743 195 16.410 0 30.871 -18.244 -122 -197 -820 -542 -8.388 -495 -996 -4 -652 0 -30.461 -411 -411 0
Meerjarenraming programma Zorg en Veiligheid
Programma Zorg en Veiligheid Baten
Totaal Baten Lasten
Kostensoort Inwonerbijdrage gemeenten Opbrengsten Algemeen additioneel Overige opbrengsten Resultaat voorgaande jaren Salarissen en sociale lasten Overige personeelskosten Kapitaallasten Huisvestingskosten Algemene Kosten Doorbelasting middelen Productiekosten Algemeen basis Productiekosten Algemeen addiitoneel Resultaat voorgaande jaren
Totaal Lasten Reserveringen Reserveringen Totaal Reserveringen Totaal Zorg en Veiligheid
Primitieve Resultaat Begroting Begroting Begroting Begroting begroting 2025 2027 2028 2029 2030 2026 306 8.349 997 77 9.729 -6.026 -1.753 -4 0 -298 -1.875 -0 -34 -5 -9.996 119 119 -147
313 8.763 994 0 10.070 -7.316 -449 -26 0 -235 -1.912 -2 -32 0 -9.973 -97 -97 0
351 12.470 808 0 13.629 -10.099 -673 -10 -73 -396 -2.294 -2 -45 0 -13.593 -35 -35 0
363 12.653 461 0 13.477 -9.811 -697 -11 -76 -410 -2.377 -2 -47 0 -13.432 -45 -45 0
375 13.045 475 0 13.895 -10.116 -719 -11 -78 -423 -2.450 -3 -49 0 -13.848 -47 -47 0
386 13.437 489 0 14.312 -10.419 -740 -11 -80 -436 -2.524 -3 -50 0 -14.263 -48 -48 0
55
Meerjarenraming programma Crisis, Rampen en Incidenten
Programma Crisis, Rampen en Incidenten Baten
Totaal Baten Lasten
Kostensoort Inwonerbijdrage gemeenten Bijdrage GHOR Overige opbrengsten Salarissen en sociale lasten Overige personeelskosten Algemene Kosten Doorbelasting middelen
Totaal Lasten Totaal Crisis, Rampen en Incidenten
Primitieve Resultaat Begroting Begroting Begroting Begroting begroting 2025 2027 2028 2029 2030 2026 47 1.134 8 1.189 -958 -13 -10 -192 -1.172 17
48 1.163 0 1.211 -1.002 -11 0 -197 -1.211 0
0 1.224 0 1.224 -1.007 -12 0 -205 -1.224 0
0 1.268 0 1.268 -1.044 -12 0 -212 -1.268 0
0 1.307 0 1.307 -1.076 -13 0 -219 -1.307 0
0 1.347 0 1.347 -1.108 -13 0 -226 -1.347 0
Meerjarenraming programma Bedrijfsvoering
Programma Bedrijfsvoering Baten
Totaal Baten Lasten
Kostensoort Inwonerbijdrage gemeenten Overige opbrengsten Bijdragen gemeenten jeugd Resultaat voorgaande jaren Salarissen en sociale lasten Overige personeelskosten Kapitaallasten Huisvestingskosten Algemene Kosten Doorbelasting middelen
Totaal Lasten Reserveringen Reserveringen Totaal Reserveringen Totaal Bedrijfsvoering
Primitieve Resultaat Begroting Begroting Begroting Begroting begroting 2025 2027 2028 2029 2030 2026 1.502 349 -605 71 1.317 -4.931 -2.644 -180 -1.054 -1.680 9.589 -902 -197 -197 218
809 293 -620 0 482 -5.742 -1.613 -368 -1.008 -1.711 9.906 -536 54 54 0
2.265 273 -503 0 2.035 -6.396 -2.392 -382 -1.051 -2.049 10.207 -2.062 27 27 0
2.347 282 -521 0 2.108 -6.598 -2.478 -395 -1.089 -2.123 10.575 -2.108 0 0 0
2.078 291 -537 0 1.832 -6.551 -2.555 -408 -1.122 -2.098 10.903 -1.832 0 0 0
2.140 300 -553 0 1.887 -6.748 -2.632 -420 -1.156 -2.161 11.230 -1.887 0 0 0
56
4.3
Gemeentelijke bijdragen 2027 – 2030
In onderstaande tabel geven we het verloop van de gemeentelijke bijdrage 2027-2030 weer. Voor 2027 is dit inclusief loon- en prijsindexatie van 5,9%. Verloop gemeentelijke bijdragen basistaken SamenDrenthe Primitieve begroting 2026 Taakstelling JGZ - Huisvesting 0-18 JGZ - Oekraïne --> autonoom THZ - kwaliteitseisen kinderopvang --> autonoom FG - Wet op de lijkbezorging --> autonoom ZvhD - aanpassing GR Samen Drenthe Bedrijfsvoering autonome ontwikkelingen Zorg en Veiligheid autonome ontwikkelingen Organisatieontwikkeling Onttrekking reserve organisatieontwikkeling Beheersbegroting 2026 JGZ - Oekraïne --> autonoom THZ - kwaliteitseisen kinderopvang --> autonoom FG - Wet op de lijkbezorging --> autonoom ZvhD - aanpassing GR Samen Drenthe Bedrijfsvoering autonome ontwikkelingen Zorg en Veiligheid autonome ontwikkelingen Organisatieontwikkeling WVGGZ --> basisaanbod OGGZ --> basisaanbod FG vaste bijdrage --> basisaanbod FG verrichtingen --> basisaanbod MDA++ --> basisaanbod CSG --> basisaanbod Loon- en prijscompensatie 2027 (4,1%) Bijdrage 2027 ZvhD - aanpassing GR Samen Drenthe Loon- en prijscompensatie 2028 (3,6%) Bijdrage 2028 Samen Sterk THZ - kwaliteitseisen kinderopvang --> autonoom Loon- en prijscompensatie 2029 (3,1%) Bijdrage 2029 THZ - kwaliteitseisen kinderopvang --> autonoom Loon- en prijscompensatie 2030 (3,0%) Bijdrage 2030
Jeugd 0-18 Huisvesting jaar 0-18 jaar 11.875.235 631.604 -6.159 16.807 130.750
Jeugd 4-18 Overige jaar programma's 1.978.004 7.819.398 -1.841 308.000
VTD 7.792.660 -300.000
48.310 44.032
295.000 370.000
€ 11.999.826 -130.750
€ 648.411
€ 2.024.473 -48.310
350.000 -350.000 € 8.466.430
€ 7.862.660
24.356 93.686 1.619.116 259.000 506.000 350.000 -96.922 131.578 242.632
486.632 € 12.355.708
26.585 € 674.996
81.023 € 2.057.186
444.805 € 12.800.514
24.300 € 699.296
396.816 € 13.197.329
21.678 € 720.974
395.920 € 13.593.249
21.629 € 742.603
74.059 354.926 € 2.131.244 € 10.213.987 -331.631 -12.528 66.069 305.965 € 2.197.313 10.175.792 -3.257 65.919 305.176 € 2.263.232 € 10.477.711
388.301 € 9.859.061
295.517 639.912
201.760 218.979 465.102 11.809.046 -257.026 415.873 11.967.893
371.005 12.338.898 370.167 12.709.065
Totaal 30.096.901 0 16.807 179.060 44.032 0 0 295.000 370.000 350.000 -350.000 € 31.001.800 -179.060 24.356 93.686 1.619.116 259.000 506.000 350.000 295.517 542.990 131.578 242.632 201.760 218.979 1.447.643 € 36.755.997 -257.026 1.313.963 € 37.812.934 -331.631 -12.528 1.161.532 € 38.630.306 -3.257 1.158.811 € 39.785.861
57
Financiering programma Jeugd Deze tabel specificeert de kosten voor gemeenten, die besloten hebben tot integrale jeugdgezondheidszorg.
2027
Jeugd 0-18 jaar
2028
inwoners 018 per 1-1- tarief 2027 2025
basisbijdrage
tarief 2028
2029
totaal
tarief 2029
2030
totaal
tarief 2030
totaal
Assen
12.892
189,35
2.441.111
196,17
2.528.991
202,25
2.607.389
208,32
Borger-Odoorn
4.362
189,35
825.948
196,17
855.682
202,25
882.209
208,32
908.675
Emmen
18.702
189,35
3.541.239
196,17
3.668.723
202,25
3.782.454
208,32
3.895.927
Hoogeveen
10.621
189,35
2.011.095
196,17
2.083.494
202,25
2.148.083
208,32
2.212.525
Midden-Drenthe
5.750
189,35
1.088.767
196,17
1.127.963
202,25
1.162.930
208,32
1.197.817
Noordenveld
5.475
189,35
1.036.696
196,17
1.074.017
202,25
1.107.311
208,32
1.140.531
Westerveld
3.019
189,35
571.650
196,17
592.229
202,25
610.589
208,32
628.906
De Wolden
4.432
189,35
839.203
196,17
869.414
202,25
896.366
208,32
Totaal
65.253
12.800.514
12.355.708
13.197.330
2.685.611
923.257 13.593.249
Conform bestuursbesluit zijn de huisvestingskosten van de JGZ niet meer opgenomen als onderdeel van de basistaken, maar worden deze separaat afgerekend met de desbetreffende gemeenten. Deze tabel specificeert deze kosten per gemeente. 2027
2028
2029
2030
bijdrage
bijdrage
bijdrage
bijdrage
Assen
111.197
115.200
118.771
122.334
Borger-Odoorn
66.520
68.915
71.051
73.183
Huisvesting 0-18
7.266
7.527
7.761
7.994
Emmen
190.562
197.422
203.543
209.649
Hoogeveen
81.475
84.408
87.025
89.635
Meppel
14.815
15.348
15.824
16.299
Midden-Drenthe
99.793
103.386
106.591
109.788
Noordenveld
47.200
48.899
50.415
51.927
Westerveld
27.905
28.910
29.806
30.700
De Wolden
28.262
29.280
30.188
31.093
Totaal
674.996
699.296
720.974
742.603
Coevorden
De tabel specificeert de bijdrage van de gemeenten die de integrale Jeugdgezondheidszorg niet onder hebben gebracht bij de gemeenten.
2027 Jeugd 4-18 jaar inwoners 418 per 1-1- tarief 2027 2025 Aa en Hunze
3.487
105,42
2028
2029
2030
basisbijdrage
tarief 208
367.603
109,22
380.837
112,60
392.643
115,98
404.422
532.647
112,60
549.159
115,98
565.634 627.451
totaal
tarief 2029
totaal
tarief 2030
Coevorden
4.877
105,42
514.138
109,22
Meppel
5.410
105,42
570.328
109,22
590.859
112,60
609.176
115,98
Tynaarlo
5.740
105,42
605.117
109,22
626.901
112,60
646.335
115,98
Totaal
19.514
2.057.186
2.131.244
2.197.313
totaal
665.725 2.263.232
58
Financiering overige programma’s Het totaal te financieren bedrag voor de gemeenten is in 2027 geïndexeerd met 4,1%. De toevoeging van middelen ten aanzien van autonome ontwikkelingen en de ombuiging van additionele naar basisfinanciering zijn verwerkt. De bijdrage per inwoner is hierop aangepast en bedraagt € 19,46 per inwoner in 2027.
Overige programma's
inwoners
2027
1-1-2025
per inw.
2028
totaal
per inw.
2029
totaal
per inw.
2030
totaal
per inw.
totaal
Aa en Hunze
25.935
19,46
504.798
20,16
522.971
20,09
521.015
20,69
536.474
Assen
70.392
19,46
1.370.107
20,16
1.419.431
20,09
1.414.123
20,69
1.456.081
Borger-Odoorn
26.049
19,46
507.017
20,16
525.269
20,09
523.305
20,69
538.832
Coevorden
35.860
19,46
697.978
20,16
723.105
20,09
720.401
20,69
741.775
Emmen
109.678
19,46
2.134.768
20,16
2.211.620
20,09
2.203.350
20,69
2.268.724
Hoogeveen
56.906
19,46
1.107.616
20,16
1.147.490
20,09
1.143.199
20,69
1.177.118
Meppel
36.271
19,46
705.977
20,16
731.393
20,09
728.658
20,69
750.277
Midden-Drenthe
34.021
19,46
662.183
20,16
686.022
20,09
683.457
20,69
703.735
Noordenveld
31.751
19,46
618.000
20,16
640.248
20,09
637.854
20,69
656.779
Tynaarlo
35.011
19,46
681.453
20,16
705.985
20,09
703.345
20,69
724.214
Westerveld
19.983
19,46
388.948
20,16
402.950
20,09
401.444
20,69
413.355
De Wolden
24.672
19,46
480.215
20,16
497.503
20,09
495.642
20,69
Totaal
506.529
9.859.061
10.213.987
10.175.792
510.348 10.477.711
Financiering Zorg en Veiligheid Dit was voorheen de bijdrage voor Veilig Thuis Drenthe. Per 2027 is de ombuiging van additionele naar basisfinanciering van de volgende taken in de bijdrage Zorg en veiligheid opgenomen: - Zorg- en Veiligheidshuis Drenthe; - OGGZ: onderdelen Advies en meldpunt Zorgwekkend gedrag, Beleid en Ontwikkeling en Wet verplichte GGZ; - Veilig Thuis Drenthe; - Multidisciplinaire Aanpak (MDA++); - Centrum Seksueel Geweld (voor provincie Drenthe). Eerst worden de bijdragen van de centrumgemeenten Assen, Emmen en Hoogeveen bepaald. Het restant wordt verdeeld o.b.v. het aantal inwoners.
2027 Bijdrage centrumgemeenten
2028
Verdeling o.b.v. inwoners (1-1-2025)
totaal
2029
Bijdrage centrumgemeenten
o.b.v. inwoners 457.515
457.515
648.984
1.241.772
1.890.756
totaal
2030
Bijdrage centrumgemeenten
o.b.v. inwoners 471.949
471.949
663.376
1.280.949
1.944.325
totaal
Bijdrage centrumgemeenten
o.b.v. inwoners 486.350
486.350
677.736
1.320.038
1.997.774 488.488
totaal
25.935
441.526
441.526
70.392
1.198.376
2.087.009
Borger-Odoorn
26.049
443.466
443.466
459.526
459.526
474.023
474.023
488.488
Coevorden
35.860
610.492
610.492
632.600
632.600
652.558
652.558
672.471
672.471
2.216.309
109.678
1.867.193
4.083.502
2.297.859
1.934.809
4.232.668
2.369.502
1.995.851
4.365.353
2.440.983
2.056.755
4.497.737
80.795
85.467
88.525
91.577
Aa en Hunze Assen
Emmen
888.633
56.906
968.786
1.049.581
1.003.868
1.089.335
1.035.539
1.124.064
1.067.139
1.158.716
Meppel
36.271
617.489
617.489
639.850
639.850
660.037
660.037
680.178
680.178
Midden-Drenthe
34.021
579.184
579.184
600.158
600.158
619.093
619.093
637.984
637.984
Noordenveld
31.751
540.539
540.539
560.113
560.113
577.785
577.785
595.416
595.416
Tynaarlo
35.011
596.038
596.038
617.623
617.623
637.108
637.108
656.550
656.550
Westerveld
19.983
340.197
340.197
352.516
352.516
363.638
363.638
374.735
374.735
De Wolden
24.672
420.024
420.024
435.234
435.234
448.965
448.965
462.666
462.666
506.529
8.623.310
11.809.046
8.935.584
11.967.893
9.217.495
12.338.898
9.498.769
12.709.065
Hoogeveen
Totaal
3.185.737
3.032.309
3.121.403
3.210.295
59
4.4
Additionele bijdrage 2027
Op basis van de additionele beheersbegroting 2026 inclusief een indexatie voor 2027 van 4,1% kan de additionele bijdrage voor 2027 als volgt worden gespecificeerd. Programma
Aa en Hunze
Product
Beleid, Onderzoek, Advies Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling en Ontwikkeling Kamsrijke Start Nu niet zwanger STORM Publieke Gezondheid Infectieziektebestrijding Seksuele Gezondheid Technische hygiënezorg Preventieve logopedie JGZ additionele opdrachten Publieke gezondheid asielzoekers Reizigersvaccinaties Zorg en Veiligheid Openbare geestelijke gezondheidszorg Centrum Seksueel Geweld Totaal Programma
Product
18.515 30.552 78.899
BorgerOdoorn
Coevorden De Wolden
Emmen
Hoogeveen
10.709
39.104 111.090 47.603
24.699
32.401 11.306
1.148 51.242 9.448
8.674 230.540 228.636
30.095
92.073
110.448
669.374
242.129
196.925
99.681
Meppel
MiddenDrenthe
Noordenveld
Tynaarlo
Westerveld
Beleid, Onderzoek, Advies Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling en Ontwikkeling Kamsrijke Start Nu niet zwanger STORM Publieke Gezondheid Infectieziektebestrijding Seksuele Gezondheid Technische hygiënezorg Preventieve logopedie JGZ additionele opdrachten Publieke gezondheid asielzoekers Reizigersvaccinaties Zorg en Veiligheid Openbare geestelijke gezondheidszorg Centrum Seksueel Geweld Totaal
4.5
Assen
24.926
2.296 32.933 155.497 6.199
14.767
13.781
73.229 199.823
1.148 47.560 10.374
9.688
44.015
21.342
30.095
331.834
94.205
39.783
2.296 22.630
1.148 73.229 124.045
3.975 84.997
8.674
38.263 49.629
96.566
1.148 133.479 853.228
6.144 87.178 173.963 16.963
152.443
6.771
1.338.095
315.718
Overige
Totaal
970.975
1.010.079 162.006 183.423 108.312 191.553 398.703 27.977 767.653 1.929.222 1.213.052 1.191.945 661.251 326.896 8.172.072
21.332 29.413 191.553 398.703
7.264 1.189.890 1.191.945 284.417 326.896 4.612.388
Reserves en voorzieningen 2027-2030
In onderstaande overzichten wordt het meerjarig verloop van de reserves en voorzieningen weergegeven. Het verloop is uitgesplitst in toevoegingen en onttrekkingen per jaar. Het doel, de risicocalculatie en de ontwikkeling wordt per reserve geduid. Tevens is een overzicht van het verloop van de reserves en voorzieningen per programma weergegeven.
Reserve loon- en prijsontw. Risicoreserve Organisatieontwikkeling Totaal
2027 Beginstand 285 2.031 82 2.398
Reserve loon- en prijsontw. Risicoreserve Organisatieontwikkeling Totaal
2028 Beginstand 285 3.024 54 3.363
2027 Onttrekking Eindstand 0 0 285 492 -9 2.515 0 -27 54 492 -36 2.854
Storting
2029 Onttrekking Eindstand 0 0 285 525 0 3.549 0 0 54 525 0 3.889
Storting
2028 Onttrekking Eindstand 0 0 285 510 0 3.024 0 0 54 510 0 3.363
Storting
2030 Onttrekking Eindstand 0 0 285 541 0 4.090 0 0 54 541 0 4.430
Storting
Reserve loon- en prijsontwikkeling Doel Op basis van de notitie ‘Samen werken voor Drenthe’ heeft de algemene reserve van de GGD een bestemming gekregen en kan deze alleen worden ingezet voor het opvangen van loon- en prijsontwikkelingen. 60
Risicocalculatie Voor deze reserve is de bestuurlijke norm dat wij 2,5% aanhouden van de kostenomvang van het basistakenpakket. Het maximum voor 2027 bedraagt € 902.025. Risicoreservering Doel Het opvangen van risico van additioneel werk. Risicocalculatie De berekening is op basis van ‘Personeelsvolume additionele taken per einde jaar’ x ‘worst-case scenario (=33%)’. De gewenste omvang, conform deze norm, voor 2027 bedraagt € 1.655.607. Ontwikkelingsplanning Indien de gewenste omvang overschreden wordt, zal het overschot uitgekeerd worden aan de gemeenten conform de relatieve omvang van de afname van de additionele taken. Reserve organisatieontwikkeling Doel Aansluiten op verwachte en gesignaleerde ontwikkelingen. Voor organisatieontwikkeling zijn geen structurele posten opgenomen in de begroting. De GGD is een professionele en kennisrijke organisatie die, zeker de komende jaren, een belangrijk kennis- en expertisecentrum van en voor de gemeenten is. Om deze rol te kunnen blijven spelen, is het noodzakelijk om medewerkers en organisatie voortdurend te ontwikkelen. Risicocalculatie Realistische inschatting van de te verwachten kosten bij ‘doel’ genoemde onderwerpen en de mogelijk claims. Ontwikkelingsplanning Voor organisatieontwikkeling zijn geen structurele posten opgenomen in de begroting. De reserve wordt gevoed wanneer de bedrijfsvoering dat in enig jaar toelaat.
GGD moet het zelf inverdienen in de bedrijfsvoering.
61
Meerjarenraming 2027-2030 onttrekking/storting reserves per programma
Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Programma Publieke Gezondheid Programma Zorg en Veiligheid Programma Crisis, Rampen en Incidenten Programma Bedrijfsvoering Totaal
Raming 2027 storting onttrekking 75 0 373 0 44 -9 0 0 0 -27 492 -36
Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Programma Publieke Gezondheid Programma Zorg en Veiligheid Programma Crisis, Rampen en Incidenten Programma Bedrijfsvoering Totaal
Raming 2029 storting onttrekking 80 0 399 0 47 0 0 0 0 0 525 0
saldo 75 373 35 0 -27 456
saldo 80 399 47 0 0 525
Raming 2028 storting onttrekking 78 0 387 0 45 0 0 0 0 0 510 0 Raming 2030 storting onttrekking 82 0 411 0 48 0 0 0 0 0 541 0
saldo 78 387 45 0 0 510
saldo 82 411 48 0 0 541
62
4.6
Incidentele baten en lasten
Op grond van artikel 28 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) moet een overzicht worden verstrekt van de incidentele baten en lasten. Dit betreft een overzicht van de incidentele baten en lasten per programma, waarbij per programma ten minste de belangrijkste posten afzonderlijk worden gespecificeerd. Het overzicht van de incidentele baten en lasten is een onmisbaar overzicht voor het verkrijgen van een juist beeld van het materieel sluiten van de (meerjaren)begroting en daarmee van de financiële positie van GGD Drenthe. Per definitie behoren de stortingen en onttrekkingen aan en van de reserves tot de incidentele lasten en baten. Om die reden worden deze in onderstaande tabel weergegeven.
Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Publieke Gezondheid Zorg en Veiligheid Crisis, Rampen en Incidenten Bedrijfsvoering
Begroting 2027 0 0 9 0 27 36
Begroting 2028 0 0 0 0 0 0
Begroting 2029 0 0 0 0 0 0
Begroting 2030 0 0 0 0 0 0
Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Publieke Gezondheid Zorg en Veiligheid Crisis, Rampen en Incidenten Bedrijfsvoering
Begroting 2027 -75 -373 -52 0 -27 -528
Begroting 2028 -78 -387 -45 0 0 -510
Begroting 2029 -80 -399 -47 0 0 -525
Begroting 2030 -82 -411 -48 0 0 -541
Programma Zorg en Veiligheid Onttrekking risicoreserve Totaal programma Gezondheid en Leven
Begroting 2027 9 9
Begroting 2028 0 0
Begroting 2029 0 0
Begroting 2030 0 0
Programma Bedrijfsvoering Onttrekking Reserve organisatieontwikkeling Totaal programma Bedrijfsvoering
27 27
0 0
0 0
0 0
Begroting 2027 -75 -75
Begroting 2028 -78 -78
Begroting 2029 -80 -80
Begroting 2030 -82 -82
Programma Publieke Gezondheid Storting Risicoreserve Totaal programma Publieke Gezondheid
-373 -373
-387 -387
-399 -399
-411 -411
Programma Zorg en Veiligheid Storting Risicoreserve WW lasten voormalig personeel Totaal programma Zorg en Veiligheid
-44 -9 -52
-45 0 -45
-47 0 -47
-48 0 -48
Programma Bedrijfsvoering Privacy officer Totaal programma Bedrijfsvoering
-27 -27
0 0
0 0
0 0
Baten
Totaal Baten
Lasten
Totaal Lasten Specificatie incidentele baten
Specificatie incidentele lasten Programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling Storting Risicoreserve Totaal programma Beleid, Onderzoek, Advies en Ontwikkeling
63
Voor de additionele taken wordt een opslag van 10% berekend op de kostprijs van de additionele producten. Deze opslag is bedoeld voor eventuele frictiekosten als gemeenten besluiten geen additionele producten meer af te nemen van de GGD. De opslag wordt gestort in de risicoreserve. Deze stortingen gebeuren jaarlijks. De omvang van de risicoreserve is gehouden aan een bestuurlijke afspraak dat deze niet hoger is dan 33% van de loonkosten. Als de reserve boven deze bestuurlijke norm komt wordt het meerdere in principe terug betaald aan de gemeenten. Om te beoordelen of de begroting structureel sluitend is, worden de begrotingssaldi gecorrigeerd met het saldo van incidentele baten en lasten. Structureel begrotingssaldo
Geraamde lasten Geraamde baten (Geraamd totaal) Saldo baten en lasten Beoogde toevoegingen aan reserves Beoogde onttrekkingen aan reserves Begrotingssaldo na bestemming Waarvan incidentele lasten en incidentele toevoegingen aan reserves Waarvan incidentele baten en incidentele onttrekkingen aan reserves Saldo incidentele baten en lasten Structureel begrotingssaldo
Begroting 2027 -47.335 47.791 456 -492 36 0 492 -36 456 456
Begroting 2028 -48.360 48.869 510 -510 0 0 510 0 510 510
Begroting 2029 -49.504 50.029 525 -525 0 0 525 0 525 525
Begroting 2030 -50.986 51.527 541 -541 0 0 541 0 541 541
64
Bijlage 1
Verklarende woordenlijst
ABO ABR AIOS AMV AVG AZC BBV BCG BI BMR BRMO BRP BSO BVD CB CJG COA CRI CSG DI-PG DTP DKTP FG FMEK GAGS GGD GGZ GHOR
Algemeen bestuurlijk overleg Antibioticaresistentie Arts in opleiding tot specialist Alleenstaande minderjarige vreemdeling Algemene Verordening Gegevensbescherming Asielzoekerscentrum Besluit Begroting en Verantwoording Bacillus calmette-guérin (vaccin tegen tuberculose) Business-intelligence (vaccin tegen) Bof, mazelen en rodehond Bijzonder resistente micro-organismen Basisregistratie van personen Buitenschoolse opvang Bestuurlijk veiligheidsoverleg Drenthe Consultatiebureau Centrum voor jeugd en gezin Centraal orgaan opvang asielzoekers Crisis, rampen en Incidenten Centrum Seksueel Geweld Deskundige Infectiepreventie Publieke Gezondheid (vaccin tegen) Difterie , tetanus, polio (vaccin tegen) Difterie , kinkhoest, tetanus, polio Forensische Geneeskunde Forensisch medische expertise bij kindermishandeling Gezondheidskundig Adviseur Gevaarlijke Stoffen Gemeentelijke gezondheidsdienst Geestelijke gezondheidszorg Geneeskundige hulverleningsorganisatie in de regio
GIDS GOB GROP IKB IKK IZB HBO HG HIb HPV JGZ JOGG KDV KIES KNMAR KWE KWG
Gezond in de stad: landelijke stimuleringsprogramma Gastouderbureau GGD rampen opvangplan Individueel Keuze Budget Innovatie en Kwaliteit Kinderopvang Infectieziektebestrijding Hoger beroepsonderwijs Huiselijk geweld Haemophilus influenzae type B (Hib)-ziekten Humaan papillomavirus Jeugdgezondheidszorg Jongeren op gezond gewicht Kinderdagverblijf Kinderen in Echtscheidingssituaties Koninklijke Nederlandse Marechaussee Kleinschalige Wooneenheid Kleinschalige Woongroep 65
LHBT LPK MDA++ NJI NODO OGGZ OTO P&O PGA PSHi RIVM RUD RVP SBOH SOA TBC THZ UMCG VDG VNG VenJ VNN VO VRD VVE VTD VWS WMO WOB WNT
lesbische vrouwen/homoseksuele mannen/biseksuelen/transgenders Landelijk Professioneel Kader Multidisciplinaire aanpak intersectoraal en specialistisch Nederlands Jeugdinstituut Nader Onderzoek DoodsOorzaak Openbare geestelijke gezondheidszorg Opleiden, trainen, oefenen Personeel & organisatie Publieke gezondheid asielzoekers Psychosociale hulverlening bij incidenten Rijksinstituut voor volksgezondheid en milieu Regionale uitvoeringsdienst Rijksvaccinatieprogramma Stichting beroepsopleiding huisartsen Seksueel overdraagbare aandoening Tuberculosebestrijding Technische Hygiënezorg Universitair Medisch Centrum Groningen Verenigde Drentse Gemeenten Verenigde Nederlandse Gemeenten Veiligheid en Justitie Verslavingszorg Noord-Nederland Voortgezet Onderwijs Veiligheidsregio Drenthe Voorschoolse – en Vroegschoolse Educatie Veilig Thuis Drenthe Volksgezondheid, welzijn, sport Wet maatschappelijke ondersteuning Wet Openbaarheid van Bestuur Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector
66
Bijlage 2
Overige overzichten
In het Besluit Begrotingsverantwoording voor gemeenten en provincies (BBV) staat aangegeven welke overzichten onderdeel van de begroting moeten zijn. Deze overzichten zijn hieronder opgenomen en waar mogelijk toegelicht. Tabel inzake beleidsindicatoren formatie en organisatie Beleidsindicatoren
2026
2027
2028
2029
2030
1. Formatie
0,60
0,62
0,62
0,62
0,62
0,60
0,62
0,62
0,62
0,62
€ 94
€ 92
€ 94
€ 96
€ 99
5%
5%
5%
5%
5%
20%
19%
19%
19%
19%
Fte per 1.000 inwoners 2. Bezetting Fte per 1.000 inwoners 3. Apparaatkosten per inwoner 4. Externe inhuur % van de loonkosten 5. Overhead % van de totale lasten Aantal inwoners Drenthe
506.529
Toelichting Formatie en bezetting De toegestane formatie bij de GGD bedraagt in 2026 306 fte, zijnde 0,60 fte per 1.000 inwoners. Onder toegestane formatie verstaan wij de formatie voor de basistaken plus de formatie voor additionele taken. Per 2027 stijgt het ten opzichte van 2026. Dit heeft te maken met autonome ontwikkelingen zoals bij bedrijfsvoering en Zorg en Veiligheid. De geraamde bezetting wordt wat lager ingeschat vanwege vacatures die er altijd zijn en waarvan het tijd kost ze in te vullen. Apparaatskosten De apparaatskosten voor 2027 stijgen ten opzichte van 2026. De stijging vanaf 2027 als bedrag per inwoner komt door de loon- en prijsstijgingen en de overige ontwikkelingen die zijn verwerkt in de meerjarenbegroting. Externe inhuur Externe inhuur betreft de kosten van structurele inhuur van een aantal functies die niet op de loonlijst van de GGD voorkomen. Het gaat o.a. om technisch beheer van de automatiseringsomgeving en GAGS piket.
67
Tabel inzake geprognosticeerde balans Geprognosticeerde balans (in € 1.000) Activa Materiele vaste activa Voorraden Uitzettingen korter dan 1 jaar Overlopende activa Liquide middelen Totaal activa Passiva Eigen vermogen Voorzieningen Netto vlottende schulden korter dan 1 jaar Overlopende passiva Totaal passiva
1-1-2027 31-12-2027 1.248 1.250 64 64 7.371 7.371 660 660 251 251 9.594 9.596 -2.398 -2.854 -438 -325 -737 -737 -6.021 -5.680 -9.594 -9.596
1-1-2028 31-12-2028 1.250 1.252 64 64 7.371 7.371 660 660 251 251 9.596 9.598 -2.854 -3.364 -325 -281 -737 -737 -5.680 -5.216 -9.596 -9.598
Geprognosticeerde balans (in € 1.000) Activa Materiele vaste activa Voorraden Uitzettingen korter dan 1 jaar Overlopende activa Liquide middelen Totaal activa Passiva Eigen vermogen Voorzieningen Netto vlottende schulden korter dan 1 jaar Overlopende passiva Totaal passiva
1-1-2029 31-12-2029 1.252 1.253 64 64 7.371 7.371 660 660 251 251 9.598 9.599 -3.364 -3.889 -281 -281 -737 -737 -5.216 -4.692 -9.598 -9.599
1-1-2030 31-12-2030 1.253 1.255 64 64 7.371 7.371 660 660 251 251 9.599 9.601 -3.889 -4.430 -281 -281 -737 -737 -4.692 -4.153 -9.599 -9.601
68
Tabel inzake taakvelden BBV-Taakvelden Baten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) 0 Bestuur en ondersteuning 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid 1 Veiligheid 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen 6.81b Maatschappelijke en vrouwenopvang 6 Sociaal Domein 7.1 Volksgezondheid 7.5 Begraafplaatsen en crematoria 7 Volksgezondheid en milieu Totaal Baten Lasten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) 0 Bestuur en ondersteuning 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid 1 Veiligheid 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen 6.81b Maatschappelijke en vrouwenopvang 6 Sociaal Domein 7.1 Volksgezondheid 7.5 Begraafplaatsen en crematoria 7 Volksgezondheid en milieu Totaal Lasten Eindtotaal Overhead %
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Begroting 2030
36 0 2.648 156 0 0 2.840 1.404 210 1.614 1.552 11.462 308 13.322 30.423 487 30.910 48.686
0 0 2.744 162 0 0 2.905 1.454 218 1.672 1.608 11.233 319 13.160 31.518 505 32.022 49.759
0 0 2.583 167 0 0 2.749 1.500 224 1.724 1.645 11.581 329 13.555 32.399 520 32.919 50.947
0 0 2.660 172 0 0 2.832 1.545 231 1.776 1.691 11.928 338 13.958 33.371 536 33.907 52.472
-492 0 -11.895 0 -1.145 0 -13.531 -1.176 -191 -1.367 -993 -9.492 -266 -10.750 -22.551 -487 -23.038 -48.686 -0
-510 0 -12.294 0 -1.186 0 -13.990 -1.219 -198 -1.416 -1.029 -9.191 -275 -10.495 -23.354 -505 -23.859 -49.759 -0
-525 0 -12.429 0 -1.223 0 -14.177 -1.256 -204 -1.460 -1.048 -9.476 -284 -10.807 -23.982 -520 -24.502 -50.947 -0
-541 0 -12.802 0 -1.259 0 -14.603 -1.294 -210 -1.504 -1.076 -9.760 -292 -11.128 -24.702 -536 -25.237 -52.472 -0
19,0%
19,2%
19,3%
19,3%
In deze tabel worden de totale kosten van de GGD (basis en additioneel) gerubriceerd naar de verplichte gemeentelijke taakvelden.
69