Libau Koersdocument 2025-2029

Koersdocument 2025-2029

Onze leefomgeving. Jouw verhaal.

Bij Libau zetten we ons in voor een aantrekkelijke woon- en leefomgeving, waarin bewoners van Groningen en Drenthe zich kunnen herkennen en waar ze zich thuis voelen. Daarmee dragen we bij aan de leefbaarheid van de regio. In dit koersdocument beschrijven we de ruimtelijke opgaven waar we als land en regio voor staan, welke rol Libau daarin speelt, hoe we ons laten inspireren en hoe deze ontwikkelingen zich weerspiegelen in onze ambitie, speerpunten, manier van werken en advisering.

Welke ontwikkelingen zien we?

4

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

We staan in Nederland voor aanzienlijke en complexe uitdagingen die vrijwel allemaal een beroep doen op de beperkte beschikbare ruimte. Dit omvat niet alleen grote vraagstukken verbonden met de bouwopgave, maar ook ontwikkelingen gerelateerd aan onder andere de energietransitie, klimaatadaptatie en de landbouwtransitie. Al deze vraagstukken hebben impact op het landelijk gebied. We moeten het zó vormgeven dat de ruimtelijke inrichting resulteert in winst voor de leefbaarheid van onze omgeving en van alle inwoners. Een integrale benadering binnen het fysieke domein, én de verbinding met het sociale en het economische domein zijn daarbij cruciaal. Omgevingswet

De Omgevingswet, die in Nederland in 2024 in werking is getreden, bundelt de regels voor ruimtelijke ordening, milieu en waterbeheer. Het doel is om de fysieke leefomgeving – zoals de natuur, infrastructuur, gebouwen en water – beter en efficiënter te beheren. Door alle relevante wet- en regelgeving te integreren in één wet, kunnen burgers en bedrijven eenvoudiger vergunningen aanvragen en sneller inzicht krijgen in wat wel en niet is toegestaan. Daarnaast stimuleert de wet een meer lokale en flexibele besluitvorming, waardoor gemeenten en provincies meer ruimte krijgen voor maatwerk. Het is belangrijk om vroeg in het proces het gesprek over kwaliteit te voeren.

Landelijk

Het Rijk stimuleert een integrale aanpak voor de verschillende opgaven, met speciale aandacht voor de ruimtelijke kwaliteit. Met het programma Mooi Nederland stelt het Rijk de belevingswaarde, de gebruikswaarde én de toekomstwaarde centraal bij het ordenen van de ruimte. Concrete toekomst- en handelingsperspectieven hebben daarbij als doel Nederland mooi, functioneel, robuust en duurzaam te houden. Verder zoekt het Rijk naar manieren om bijvoorbeeld de bouwopgave een stevige impuls te geven.

Provinciaal

Met de nieuwe Omgevingsvisie Mooi Groningen en de Omgevingsvisie Drenthe vertalen de provincies Groningen en Drenthe het rijksbeleid naar regionaal beleid, in samenwerking met de waterschappen. Deze visies dienen als uitgangspunt voor de ontwikkeling van nieuwe gemeentelijke omgevingsvisies. Bij nieuwe ontwikkelingen en programma’s die zich richten op brede welvaart, wordt ruimtelijke kwaliteit niet altijd voldoende betrokken.

Gemeentelijk

Gemeenten maken zich zorgen over de vele ruimtelijke uitdagingen. Ze denken na over dilemma’s, over keuzes die gemaakt moeten worden, en vragen zich af: welke oplossingen en mogelijkheden zijn geschikt voor onze specifieke situatie? Hoe houden we de regio herkenbaar, zodat bewoners zich er blijvend mee kunnen identificeren? Er is behoefte aan een overstijgende strategische visie en aan generieke oplossingen, zodat niet elke gemeente afzonderlijk het wiel hoeft uit te vinden.

Capaciteit

De verschillende overheden en professionals in het werkveld zoeken naar manieren om de wetgeving en transities in goede banen te leiden en te structureren. Denk hierbij bijvoorbeeld aan ‘de grote verbouwing van Nederland’, initiatieven als ‘Architect aan zet’ en de inzet van stads- en dorpsbouwmeesters. Verder staat de (wettelijke) uitvoering van ruimtelijke kwaliteit en erfgoed bij gemeenten en provincies onder druk. Gemeenten en provincies hebben behoefte aan versterking van hun capaciteit en kennis. Zo is het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap samen met het Interprovinciaal Overleg, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed het programma Erfgoed en Overheid gestart.

“Grote ruimtelijke opgaven vragen om een gezamenlijke aanpak en een duidelijke koers” 5

Rol Libau Libau is er al bijna honderd jaar voor de gemeenten van de provincies Groningen en Drenthe – ooit ontstaan als provinciale Schoonheidscommissie en inmiddels al heel wat jaren een onafhankelijke kennisorganisatie. Als spil en verbinder in het regionale netwerk zetten wij ons in voor een integrale benadering van ruimtelijke opgaven. Op die manier dragen we bij aan een zo plezierig en gezond mogelijke woon- en leefomgeving voor iedereen. Wij doen dit samen met provincies, gemeenten, netwerkpartners en bewoners. Daarbij maken we gebruik van onze kennis op het gebied van architectuur, erfgoed, stedenbouw en landschap. Het is onze taak om onze kennis, expertise en ervaring in te zetten en breed te delen met gemeentelijke ambtenaren en andere professionals in het veld. We stimuleren visievorming in de ruimtelijke kwaliteit. We bevorderen onderlinge kennisdeling en ontwikkelen praktische handvatten en instrumenten, samen met en voor de gemeenten. Zo vermeerderen en borgen we de expertise die zo hard nodig is om weloverwogen keuzes te maken om samen te bouwen aan prachtige plekken en gebieden. Dat doen we onder meer via de Adviescommissies voor Omgevingskwaliteit en onze steunpunten Ruimtelijke Kwaliteit en Cultureel Erfgoed. In de huidige tijd vol complexe opgaven, keuzemogelijkheden en beslissingen, bieden wij provincies en gemeenten gespecialiseerde ondersteuning.

We beschikken over specialistische kennis en deskundigheid die gemeenten niet altijd (voldoende) bezitten; door de inzet van die kennis en onze brede ervaring versterken we de denk- en daadkracht van gemeenten.

6

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Onze veelzijdige expertise en onafhankelijke positie stelt ons in staat constructief mee te denken, snel te schakelen en met integrale en creatieve oplossingen te komen. Verder zijn wij door onze kennis en contacten met onder andere de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, ons lidmaatschap van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit, de samenwerking in het landelijke Netwerk Steunpunten Cultureel Erfgoed en door ons penvoerderschap van het Erfgoedberaad Groningen, vaak in een vroeg stadium betrokken bij nieuwe landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen. Libau is zo ingericht dat we hier goed op kunnen anticiperen. Daarbij zoeken we altijd naar oplossingen vanuit de verschillende aanwezige waarden en belangen, die gewogen en waar mogelijk met elkaar verbonden worden.

“Wij denken mee met gemeenten om keuzes te maken in het doolhof van belangen, dilemma’s en kansen”

7

Dit is wat we doen In ons werkveld is het cruciaal dat er integraal wordt gewerkt. Onze collega’s brengen hun expertise samen in verschillende lopende projecten – zo kunnen we goed inspelen op de behoeften en vragen die er liggen. Het onderling afstemmen van processen, werkwijzen en expertises leidt tot een beter gezamenlijk plan en helpt bij overkoepelende thema’s en projecten – met de grote opgaven die op ons afkomen, is dat juist nu zeer relevant. Organisatieschema Daarom is Libau als volgt georganiseerd: gevingskwaliteit Om

Expertise Ruimtelijke kwaliteit

• Adviescommissies Groningen en Drenthe • Steunpunt Cultureel Erfgoed • Erfgoedloket Groningen • Steunpunt Ruimtelijke kwaliteit • Huisadviseurschap

Erfgoedwaarden

jke opgaven mteli Rui

telijke opgave Ruim n

Architectonische kwaliteit

• Overige dienstverlening aan overheden

Staf en dienstverlening Monumentenwacht Groningen

8

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Naast onze reguliere dienstverlening aan overheden faciliteren we de onafhankelijke Adviescommissies voor Omgevingskwaliteit en geven we uitvoering aan de steunpunten Cultureel Erfgoed en Ruimtelijke Kwaliteit, en aan het Erfgoedloket. Adviescommissies voor Omgevingskwaliteit

Onze architecten en monumentenadviseurs zetten zich ervoor in om adviesaanvragen met gemeenten soepel te laten verlopen. Ze zijn eraan gewend om initiatiefnemers, in goede afstemming met de gemeenten, vroegtijdig bij inrichtings-/ bouwprocessen te betrekken.

Aanvragen voor omgevingsvergunningen worden aan de adviescommissie voorgelegd om onafhankelijk te toetsen aan het beleid van de betreffende gemeente. Ook adviseert de commissie op verzoek van de gemeenten bij nieuw te ontwikkelen beleid. Door de Omgevingswet kan de adviescommissie breder adviseren, zoals op het gebied van duurzaamheid, archeologie, leefomgeving en de omgeving van erfgoed.

Om aandacht te blijven vragen voor het belang van omgevingskwaliteit en daarmee een fijne leefomgeving, geven we op verzoek voorlichting aan gemeenteraden, leveren we data en analyses aan of voeren we aanvullende werkzaamheden uit. Zo sluiten de collega's aan bij de omgevingstafels en zijn zij bij planvorming in alle stadia betrokken.

In de Adviescommissies voor Omgevingskwaliteit voor Groningen en Drenthe, die Libau faciliteert voor de gemeenten, komen de waarden van erfgoed, ruimtelijke kwaliteit en architectonische kwaliteit samen.

De behandeling van aanvragen voor omgevingsvergunningen wordt afgestemd op het type en de kwaliteit van een project. Zo mogelijk wordt een plan bij de gemeente beoordeeld door de rayonarchitect, die daarvoor door de adviescommissie is gemandateerd. Grotere projecten en aanvragen met een breed publiek belang worden behandeld in de vergaderingen van de adviescommissies, op de vergaderlocaties van Libau in Groningen en Drenthe. De vergaderingen van de commissies zijn openbaar. Monumentenzorg is in de commissies geborgd door monumentenadviseurs. Deze adviseurs zijn zich bewust van maatschappelijke veranderingen en maken afwegingen op basis van monumentale waarden, met oog voor actuele opgaven en ontwikkelingen. De werkwijze van de commissies is geoptimaliseerd met behulp van Portaal Libau, dat wordt aangesloten op het Digitaal Stelsel voor de Omgevingswet. We zien het belang om goed aan te sluiten bij de belevingswereld van initiatiefnemers en ontwerpers, en heldere communicatie is daarbij essentieel. Om dit te borgen, komen de adviseurs, voorzitters en commissieleden herhaaldelijk bij elkaar voor intervisie.

Steunpunt Cultureel Erfgoed

Monumenten, zowel boven- als ondergrondse, maar ook karakteristieke objecten zijn belangrijke ankerpunten in onze leefomgeving en dragen sterk bij aan de identiteit en het karakter van de regio. In Groningen en Drenthe kennen we Werelderfgoed, rijksmonumenten, provinciale en gemeentelijke monumenten, karakteristieke en beeldbepalende objecten, beschermde stads- en dorpsgezichten, archeologische (rijks-)monumenten en gebieden met archeologische (verwachtings-)waarden. Bij Libau maken we ons sterk voor het behoud en de doorontwikkeling van ons cultureel erfgoed. Een belangrijke activiteit is de organisatie en uitvoering van het Steunpunt Cultureel Erfgoed Groningen, een platform waarin kennisdeling én kennisbevordering centraal staat. Het steunpunt, bedoeld voor overheden en organisaties in de provincie Groningen die zich bezighouden met cultureel erfgoed, organiseert het gesprek over actualiteiten en ontwikkelingen met het Groninger erfgoedveld en participeert in een landelijk netwerk. Wij brengen ambtenaren actief bij elkaar, organiseren kennisbijeenkomsten en brengen publicaties uit.

9

Erfgoedloket

Naast het Steunpunt Cultureel Erfgoed geven wij uitvoering aan het Erfgoedloket Groningen. Dit is het informatie- en steunpunt voor eigenaren en bewoners van monumentale en karakteristieke panden in de provincie Groningen. We bieden hun ondersteuning bij de instandhouding van het Groninger erfgoed, bijvoorbeeld bij vragen over onderhoud en restauratie, financiering en subsidies, versterking en schade(herstel) of duurzaamheid en herbestemming.

Steunpunt Ruimtelijke Kwaliteit

Ons Steunpunt Ruimtelijke kwaliteit is er voor de overheden in de Provincie Groningen. Ook in dit steunpunt staan kennisdeling én kennisbevordering centraal. We verbinden de verschillende overheden, signaleren belangrijke ontwikkelingen en gaan met gemeenten en de provincie in gesprek over ruimtelijke vraagstukken. Vanuit onze expertise vertalen we landelijk, provinciaal en gemeentelijk beleid, en het beleid van de waterschappen naar de praktijk. Voor dit steunpunt stellen we jaarlijks een agenda op. De onderwerpen worden aangedragen door de zogenoemde ‘ruimtemakers’, de ambtenaren uit het werkveld. We diepen voor én samen met hen thema’s uit en ontwikkelen concrete handvatten. Het delen en verdiepen van kennis doen we via spreekuren, werkplaatsen en ruimtemakersbijeenkomsten. Daarbij versterken we het onderlinge netwerk en delen we ervaringen tijdens intervisiemomenten. Zo leren we van elkaar en inspireren we elkaar bij relevante thema's, zoals herbestemming, fabrieksmatig bouwen, circulair bouwen, biodiversiteit en regionale identiteit. Tijdens werkplaatsbijeenkomsten kunnen gemeenten en waterschappen ruimtelijke vraagstukken naar behoefte verder uitdiepen, met begeleiding vanuit het steunpunt. Ambtenaren kunnen bij het spreekuur terecht voor korte concrete ruimtelijke vragen. 10

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Huisadviseurschap

Een steeds groter aantal gemeenten in Groningen en Drenthe maakt gebruik van het huisadviseurschap. Het huisadviseurschap heeft als belangrijkste doel gemeenten op een laagdrempelige manier te ondersteunen bij gemeente specifieke beleidsvraagstukken die zijn gerelateerd aan ruimtelijke kwaliteit. Zo kunnen we meewerken aan strategiebepaling, beleidsontwikkeling, visieontwikkeling, planontwikkeling, regievoering en bestuursadvisering. Ook kunnen adviseurs worden ingezet voor concrete vragen, bijvoorbeeld voor dorpse of stedelijke plannen of voor ontwikkelingen in het buitengebied. De huisadviseur ondersteunt de gemeente in het aansturen van projecten en versterkt de gemeente daarmee in haar opdrachtgeversrol en verantwoordelijkheid. Het huisadviseurschap is er ook voor vraagstukken over erfgoed. Zo brengen we waarden van erfgoed in kaart, adviseren we over herbestemming en maken we analyses met betrekking tot het historisch landschap.

Archeologische expertise

Sinds de ratificatie van het verdrag van Valetta hebben gemeenten een steeds grotere rol in de bescherming van het archeologisch erfgoed. Hierbij geldt dat de gemeente bij ruimtelijke ontwikkelingen onder andere moet toezien op de inhoudelijke kwaliteit van de omgang met archeologisch erfgoed. Ook via het huisadviseurschap kunnen gemeenten hiervoor Libau-adviseurs inzetten. Sinds jaar en dag vult Libau de rol van regio-archeoloog voor een groot aantal Drentse gemeenten in. Sinds 2024 vervult Libau ook de rol van regio-archeoloog voor de aardbevingsgemeenten in Groningen.

Inzet van dorps- en stadsbouwmeesters

In het werkveld constateren we een groeiende vraag naar dorps- en stadsbouwmeesters of behoefte aan een ruimtelijk strateeg. Deze professionals zijn ook beschikbaar om op strategisch niveau mee te denken en te adviseren over ruimtelijke ontwikkelingen binnen een gemeente. Hun inzet is gericht op het bevorderen van duurzame en kwalitatieve stads- en dorpsontwikkeling in brede zin.

Overige dienstverlening aan overheden

De activiteiten op het gebied van ruimtelijke kwaliteit zijn gericht op landschappelijke en stedenbouwkundige vraagstukken. Wij ondersteunen de gemeenten in hun verschillende rollen – van beleidsmaker tot initiatiefnemer – en helpen bij concrete vragen. Op die manier dragen we bij aan het versterken van de slagkracht van gemeenten en aan het bevorderen van de omgevingskwaliteit in brede zin. (zie ook pagina 19, rollen Libau in de beleidscyclus Omgevingswet). Daarbij gaan we altijd uit van de identiteit van een locatie. Op basis van onderzoek naar die identiteit, de functie van gebouwen en de waarde voor een gebied of regio, leggen we een basis om weloverwogen keuzes te maken die houdbaar zijn voor de lange termijn.

Door de toegenomen complexiteit van vraagstukken, de druk op de ruimte en de druk op de capaciteit bij gemeenten, worden we steeds meer gevraagd voor strategie- en visieontwikkeling en wordt onze expertise gevraagd bij themaof gebiedsgerichte aanpak of programma's. Onze erfgoedspecialisten dragen vanuit hun verschillende activiteiten bij aan de programma’s en projecten die wij bij Libau ontwikkelen. We voeren onder meer projecten uit voor gemeenten en adviseren over erfgoedbeleid.

Team Dienstverlening & Communicatie

Het Team Dienstverlening & Communicatie van Libau bestaat uit front- en backofficemedewerkers, projectondersteuners en communicatiemedewerkers. Zij vormen het eerste telefonische aanspreekpunt voor relaties, faciliteren de collega’s bij het organiseren van bijeenkomsten en excursies en zorgen voor herkenbare communicatie-uitingen in onder meer publicaties, op de website en op sociale media.

“Niet eendimensionaal, maar integraal werken biedt oplossingen voor de toekomst” 11

Onze ambitie en speerpunten Door de vele ontwikkelingen en transities staat de samenleving de komende periode voor belangrijke afwegingen met betrekking tot de ruimtelijke inrichting – afwegingen die van grote invloed zijn op onze toekomst. Wij helpen de gemeenten om bij die afwegingen weloverwogen beslissingen te kunnen nemen. Dat doen we met oog voor alle relevante ontwikkelingen, zo mogelijk gebiedsgericht én met behoud van de rijke historie en identiteit van de regio. Van pand tot landschap denken en helpen we mee bij het maken van aan ruimte gerelateerd beleid. Onze ambitie is helder: bijdragen aan het versterken van een zo aantrekkelijk mogelijke leefomgeving – nu en voor de generaties na ons. Binnen dit hogere doel focussen we ons op de volgende speerpunten, die de basis vormen voor onze koers.

1. Omgevingskwaliteit De ruimtelijke kwaliteit van de leefomgeving is ons centrale criterium in alle te ontwikkelen plannen, visies en programma’s. Wij helpen gemeenten de vertaling te maken van visie naar praktijk en bij het betrekken van de samenleving bij de besluitvorming over de fysieke leefomgeving. We reiken de gemeenten instrumenten aan en voeren al kwaliteitsgesprekken voordat een ruimtelijk vraagstuk concreet wordt opgepakt. Onze plek is in het hart van de planvorming en wij begeleiden gemeenten en initiatiefnemers gedurende het hele proces.

“De aanpak van complexe opgaven vereist dat we samen op zoek gaan naar het gemeenschappelijk belang.” Lees “Ruimte voor omgevingskwaliteit!” hier. 12

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

2. Verbinding, samenwerking en participatie Wij streven naar leefbare regio’s, steden en dorpen, die in harmonie zijn met hun culturele identiteit en erfgoed, en een duurzaam perspectief bieden voor landschap en natuur. We verbinden verleden, heden en toekomst. Met onze bijdrage aan een duurzame, aantrekkelijke leefomgeving voor mens, plant en dier vervullen we in beide provincies een verbindende rol. Vanuit die rol zoeken we voortdurend naar zoveel mogelijk samenwerking en co-creatie met inwoners, gemeenten en partners in het veld. Transparantie en openheid vinden we belangrijk en ons streven is om gemeenten meer invloed te geven binnen Libau. De Omgevingswet legt de nadruk op het belang van vroegtijdige en actieve betrokkenheid van belanghebbenden bij projecten. Het betrekken van burgers, ondernemers en andere relevante partijen bij de besluitvorming zien ook wij als heel waardevol – op die manier creëren we draagvlak en maken we gebruik van de plaatselijke (historische) kennis.

Informeren

Co-creëren

Betrekken

Participatieladder

“Voor Libau staat de dialoog centraal. Zo zorgen we dat iedereen de ruimte krijgt om op zijn eigen manier bij te dragen aan een optimale invulling van de fysieke leefomgeving – een omgeving waarin we ons herkennen, ons thuis voelen en elkaar ontmoeten.”

Raadplegen

Autonoom Beslissen

3. Kennisdeling, onderzoek en innovatie Libau is geworteld in Noord-Nederland en we beschikken over uitgebreide regionale kennis. Die kennis houden we up-to-date door onze medewerkers opleidingen en trainingen te laten volgen, maar ook door ruimte vrij te maken voor onderzoek. De uitkomsten daarvan agenderen we breed onder de ambtenaren in het veld. Als kennisorganisatie voor omgevingskwaliteit en cultureel erfgoed leggen we de verbinding tussen theorie en praktijk, tussen regelgeving en dat wat nodig is voor een aantrekkelijke inrichting van onze leefomgeving.

Ons doel is om zoveel mogelijk kennisuitwisseling tot stand te brengen en kennis te vermeerderen en daarmee de leefomgeving te versterken. Daarnaast kunnen gemeenten gebruik maken van de beschikbare gemeente specifieke data en kennis. Deze kennis willen we nog beter ontsluiten en toegankelijk maken voor gemeenten en andere stakeholders via de bestaande kanalen; onze website, de beschikbare data uit Portaal Libau en de steunpunten. We gaan onderzoeken of een online expertiseplatform van toegevoegde waarde is voor de verschillende professionals in het veld. Het platform biedt ruimte voor: • •

•

•

het organiseren van trainingen, workshops, excursies en intervisie; het verder vormgeven van samenwerkingen met de Rijksuniversiteit Groningen, hogescholen, BuildinG en andere kennisorganisaties; het verkennen, ontwikkelen en implementeren van nieuwe ideeën, thema’s, trends, initiatieven en visies op het gebied van omgevingskwaliteit; ontwerpend onderzoek gericht op circulariteit en duurzaamheid in het algemeen.

Lees ‘Ruimte voor circulair bouwen’ hier. 13

Dit is hoe we werken Om met elkaar te kunnen staan voor een regio waarin we ons herkennen en thuis voelen, helpen criteria om kwalitatieve keuzes te maken. Daarom gaan we in onze manier van werken uit van het Davos Baukultur-kwaliteitssysteem. In de Baukultur gaat het vooral om de samenwerkingscultuur bij het tot stand brengen van een kwalitatief hoogwaardige stedelijke of landschappelijke omgeving, in plaats van hoogwaardige bouwwerken in het algemeen. Libau zet op de volgende wijze de verschillende bouwstenen van de Davos Baukultur in. Goed beleid

We stimuleren de verbinding van ruimtelijk en cultuurhistorisch beleid met andere beleidsdomeinen, zodat ze elkaar versterken. Samenhangend en breed geworteld beleid is effectiever en bestendiger. We werken daarbij samen met een brede groep betrokkenen.

Functionaliteit

Een toekomstbestendige omgeving is adaptief en evolueert mee met de tijd. We zetten onze expertise en ontwerpkracht dan ook in voor een omgeving met een hoge gebruiks- en toekomstwaarde.

Duurzaamheid

We kennen onze omgeving en adviseren op het gebied van duurzaamheid; in de volledige breedte en voor de lange termijn. We hebben daarom aandacht voor monumenten, circulair bouwen en vergroening.

14

KOERSDOCUMENT 2025-2029

Economie

Erfgoed- en landschapswaarden vormen een economische katalysator. Met onze inzet dragen we bij aan een omgevingskwaliteit die de gedeelde welvaart bevordert.

Diversiteit

Met onze expertise en ontwerpkracht zetten we in op het samen gebruiken en inrichten van de omgeving. We beogen een veelzijdig en harmonieus gebruik van de leefomgeving.

Context

In onze advisering over de leefomgeving gaan we uit van de bestaande ruimtelijke, cultuurhistorische en sociaal-economische context. We betrekken bewoners daarbij.

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Sense of place

Regionale identiteit is de basis voor onze werkzaamheden. Met onze adviezen beogen we nieuwe ruimtelijke ingrepen die specifiek zijn voor de plek en daarnaast de unieke kenmerken van het gebied en zijn bewoners te versterken. Op die manier voelt iedereen zich thuis.

Schoonheid

Schoonheid is een subjectief begrip. Een ontwerp kan op verschillende manieren schoonheid uitstralen. Wij stimuleren schoonheid die berust op een betekenisvol ontwerp van hoge kwaliteit. Hierin staan culturele waarden boven economische winst voor de korte termijn.

Goed beleid

Diversiteit Duurzaamheid

Davos Baukulturkwaliteitssysteem

Context Economie

Functionaliteit

Sense of place

Schoonheid

15

Voorbeeldproject

16

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Behoud van boerderijen: een integrale aanpak

Boerderijen zijn essentieel voor de identiteit van onze regio. Een aantal boerderijen vragen echter extra aandachtdooronderhoudsbehoeften en mogelijke schade door bodemdaling. In het project Boerderijenprogramma Oldambt komen de bouwstenen van de Davos Baukultur en onze manier van werken bij elkaar. Samen met gemeente, bewoners en andere stakeholders hebben we gekozen voor een gerichte, integrale aanpak voor boerderijen. Deze is essentieel om de identiteit en de leefbaarheid van het landelijk gebied te behouden. Op basis van aanbevelingen van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en de Provincie Groningen, en onze ervaringen met het Boerderijenprogramma Oldambt, bieden we vanuit het Steunpunt Cultureel Erfgoed alle Groningse en Drentse gemeenten inspiratie en bouwstenen voor een boerderijenaanpak.

17

Kennisdeling, handvatten en instrumenten De producten, handvatten en activiteiten die we ontwikkelen, zijn altijd gericht op de kwaliteit van de leefomgeving. Het kwaliteitskwadrant1 is een praktisch instrument om overzicht te bieden van hetgeen wij hebben ontwikkeld en die bijdragen aan onze leefomgeving en helpen bij het voeren van het gesprek over die leefomgeving. kwaliteitscultuur Architectuurprijzen

Gebiedsbiografieën

Lezingen en symposia

Kernwaarden bepalen

Kwaliteitsgidsen

Beleidsadviezen

Inspiratiedocumenten

Regio archeoloog

Platform

Stads-/dorpsbouwmeester

Intervisie

Stappenplannen

Handreikingen

Visiedocumenten

Agenderen Informeren en inspireren Verkennen Mening vormen

Kernwaarden en doelen bepalen Regelingen opstellen Educatieprogramma’s opzetten

informeel

formeel Regelen en kaderstellen Belonen Beoordelen Controleren

Meedenken Co-creëren Stimuleren Raadplegen publiek Participatietrajecten Vooroverleg AvO en ontwerpadvies Maatwerkmethode Werkplaats en schetsateliers Kwaliteitsloketten

Beeldkwaliteitsplannen Nota’s Omgevingskwaliteit Beoordelingsadviezen AvO Erfgoedadviezen Plaatsadviezen windturbines

Q-teams

Advisering ruimtelijke kwaliteit

kwaliteitsresultaat 1

Sandra van Assen & José van Campen, juni 2022

18

KOERSDOCUMENT 2025-2029

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

In onderstaand model staat aangegeven hoe Libau van betekenis kan zijn voor gemeenten in de verschillende fasen van de beleidscyclus van de Omgevingswet.

Beleidscyclus Omgevingswet (Libau) Deskundig en onafhankelijk

Data en kennisdeling

Monitoring en evaluatie

tv

oe

Adviseren intake/ omgevingstafel Incidenteel

rki n

Strategisch/ procesadviseren

• Uitwerking Omgevingsvisie op thema of gebied • Uitgangspunten Omgevingsplan

or

Omgevingsplan

Ui

Wettelijk

Programma’s

we

Initiatief past

g

Omgevingsvergunning

Structureel

Incidenteel

Omgevingsvisie Toezicht en handhaving

Advisering regulier Adviescommissie voor omgevingskwaliteit

• Stads/dorpsbouwmeester • Ruimtelijk strateeg • Bevragen adviescommissie

rin

Initiatief past niet

do

Structureel

g lin e p

g lin ke ik

Advisering aanpassen Omgevingsvisie/plan

Ter ug ko p

(portal Libau)

Strategisch adviseren

Bele ids on tw

g

Be

le

i

Incidenteel

ds

Gemeentelijk initiatief • Q-Team Incidenteel

19

20

KOERSDOCUMENT 2024-2028

LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.

Samen naar morgen Onze gezamenlijke inzet is nu meer dan ooit van belang voor de ontwikkeling van onze leefomgeving. Door samen te werken en ons actief in te zetten, verbeteren we niet alleen de huidige leefomgeving, maar leggen we ook de basis voor een nog mooiere wereld – voor de generaties van nu en morgen. Onze leefomgeving. Jouw verhaal.

21

Hoge der A 5 9712 AC Groningen 050 312 65 45 info@libau.nl www.libau.nl LIBAU. VOOR DE SAMENLEEFOMGEVING.