Bijlage 8 Quickscan ecologie
Tekst van het document
QuickScan en Voortoets voor de locatie Nolderwoud, Ommerweg 59 te Zuidwolde (Update Stikstof en NNN)
2024-568 Versie 4.0 23-4-2024
QuickScan en Voortoets voor de locatie Nolderwoud, Ommerweg 59 te Zuidwolde (Update Stikstof en NNN)
Colofon © 2024
Tekst, samenstelling:
Fopma NatuurAdvies
Opdrachtgever:
Nolderwoud
Wijze van citeren:
Fopma NatuurAdvies, 2024. QuickScan en Voortoets voor de locatie Nolderwoud, Ommerweg 59 te Zuidwolde (Update Stikstof en NNN); Fopma NatuurAdvies, Rapport 2024-568, Wapse.
Niets uit dit rapport mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van scanning, internet, druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever hierboven aangegeven en Fopma NatuurAdvies. Ook mag het zonder een dergelijke toestemming niet worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd. Fopma NatuurAdvies is niet aansprakelijk voor gevolgschade, alsmede voor schade welke voortvloeit uit toepassingen van de resultaten van werkzaamheden of andere gegevens verkregen van Fopma NatuurAdvies. De opdrachtgever vrijwaart Fopma NatuurAdvies voor aanspraken van derden in verband met deze toepassing. De informatie in dit rapport is deels afkomstig uit de NDFF en mag niet zonder toestemming van BIJ12 worden verstrekt aan derden of op enige andere wijze openbaar gemaakt worden.
1
Inhoudsopgave 1
INLEIDING ............................................................................................................................................................ 4 1.1 ACHTERGROND ........................................................................................................................................................ 4 1.2 AANLEIDING ............................................................................................................................................................ 5 1.2.1 Soortbescherming ....................................................................................................................................... 5 1.2.2 NatuurNetwerk Nederland .......................................................................................................................... 5 1.2.3 Gebiedsbescherming ................................................................................................................................... 5 1.3 PROBLEEMSTELLING / DOELSTELLING ............................................................................................................................ 6
2
SOORTBESCHERMING – WET NATUURBESCHERMING ......................................................................................... 8 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5
3
BESCHERMINGSREGIME SOORTEN VOGELRICHTLIJN ......................................................................................................... 8 BESCHERMINGSREGIME SOORTEN HABITATRICHTLIJN ...................................................................................................... 8 BESCHERMINGSREGIME ANDERE SOORTEN .................................................................................................................... 8 ZORGPLICHT ............................................................................................................................................................ 8 OMGEVINGSVERORDENING DRENTHE........................................................................................................................... 8
LIGGING ONDERZOEKSGEBIED EN ONDERZOEKSOPZET ....................................................................................... 9 3.1 LIGGING ONDERZOEKSGEBIED ..................................................................................................................................... 9 3.2 ONDERZOEKSMETHODE ............................................................................................................................................. 9 3.2.1 Bronnenonderzoek ...................................................................................................................................... 9 3.2.2 Veldbezoek ................................................................................................................................................ 10
4
INVENTARISATIE NATUURWAARDEN ................................................................................................................ 11 4.1 VOGELS (WNB § 3.1) ............................................................................................................................................. 11 4.1.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ...................................................................................................... 11 4.1.2 Gegevens uit veldbezoek (vogels).............................................................................................................. 11 4.2 VLEERMUIZEN (WNB § 3.2) ..................................................................................................................................... 12 4.2.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ...................................................................................................... 12 4.2.2 Gegevens uit veldbezoek (vleermuizen) .................................................................................................... 12 4.3 OVERIGE GRONDGEBONDEN ZOOGDIEREN ................................................................................................................... 13 4.3.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ......................................................................................................
13 4.3.2 Gegevens uit veldbezoeken (overige zoogdieren) ..................................................................................... 13 4.4 AMFIBIEËN, VISSEN EN REPTIELEN .............................................................................................................................. 13 4.4.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ...................................................................................................... 13 4.4.2 Gegevens uit veldbezoek (amfibieën, vissen en reptielen) ........................................................................ 14 4.5 VLINDERS, LIBELLEN, JUFFERS EN INSECTEN .................................................................................................................. 14 4.5.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ...................................................................................................... 14 4.5.2 Gegevens uit veldbezoek (vlinders, libellen, juffers en insecten) ............................................................... 14 4.6 VAATPLANTEN ....................................................................................................................................................... 14 4.6.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ......................................................................................................
14 4.6.2 Gegevens uit veldbezoek (vaatplanten) .................................................................................................... 15 4.7 OVERIGE BESCHERMDE SOORTEN............................................................................................................................... 15 4.7.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen ...................................................................................................... 15 4.7.2 Gegevens uit veldbezoek ........................................................................................................................... 15
5
BEOORDELING WET NATUURBESCHERMING (SOORTEN) ................................................................................... 16 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8
6 2
VOGELS ................................................................................................................................................................ 16 VLEERMUIZEN ....................................................................................................................................................... 16 OVERIGE GRONDGEBONDEN ZOOGDIEREN ................................................................................................................... 16 REPTIELEN, AMFIBIEËN EN VISSEN .............................................................................................................................. 16 VLINDERS, LIBELLEN, JUFFERS EN INSECTEN .................................................................................................................. 17 VAATPLANTEN ....................................................................................................................................................... 17 OVERIGE DIERSOORTEN ........................................................................................................................................... 17 AANBEVELINGEN VOOR NATUURINCLUSIEF INRICHTEN ................................................................................................... 17
NATUURNETWERK NEDERLAND ........................................................................................................................ 18
7
NATURA 2000 GEBIEDEN (VOORTOETS GEBIEDSBESCHERMING) ....................................................................... 21
8
CONCLUSIES ...................................................................................................................................................... 22 8.1 8.2 8.3
9
CONCLUSIE WET NATUURBESCHERMING (SOORTEN) ..................................................................................................... 22 CONCLUSIE NATUURNETWERK NEDERLAND ................................................................................................................ 22 CONCLUSIE WET NATUURBESCHERMING (GEBIEDEN)..................................................................................................... 22
BRONNEN .......................................................................................................................................................... 23 9.1 9.2
LITERATUUR .......................................................................................................................................................... 23 GERAADPLEEGDE WEBSITES ...................................................................................................................................... 23
BIJLAGE 1
ALGEMENE VERBODSBEPALINGEN WNB ............................................................................................ 24
BIJLAGE 2
PROCES BEOORDELING ONTHEFFING WNB ........................................................................................ 25
BIJLAGE 3
JAARROND BESCHERMDE VOGELS...................................................................................................... 26
BIJLAGE 4
SAMENVATTING NDFF (1-1-2017 TOT 1-7-2022) ................................................................................. 28
BIJLAGE 5
OMGEVINGSVERORDENING DRENTHE ............................................................................................... 29
BIJLAGE 6
ADVIEZEN NATUURINCLUSIEF BOUWEN / INRICHTEN ........................................................................ 30
BIJLAGE 7
AERIUS AANLEGFASE .......................................................................................................................... 33
BIJLAGE 8
AERIUS GEBRUIKSFASE ....................................................................................................................... 39
3
1
Inleiding
1.1
Achtergrond
De opdrachtgever wil op de locatie Ommerweg 59 te Zuidwolde het gebied rondom de plas op het terrein inrichten voor visrecreatie (zie figuur). In deze QuickScan wordt gekeken of er beschermde soorten aanwezig zijn en of ontheffing/vvgb (soorten) of vergunning (gebieden) op grond van de Wet natuurbescherming noodzakelijk is. In hoofdstuk 7 staan de conclusies van de QuickScan. De te toetsen activiteit betreft: • Aanleg nieuwe groepsaccommodatie (nr. 2 in figuur 2). • Aanleg “family lodges” (nr. 6 in figuur 2). • Aanleg parkeervoorzieningen (nr. 7 in figuur 2). • Aanleg “visserslodges” (nr. 8 in figuur 2). • Aanleg kantine (nr. 9 in figuur 2). • Aanleg Shop (nr. 10 in figuur 2). • Aanleg kapschuur (nr. 11 in figuur 2). • Sloop accommodatie (zie figuur 3). Er worden voor de nieuwe ontwikkelingen geen bomen gekapt.
Figuur 1.
4
Kaart met ligging onderzoeksgebied zwarte kader en plangebied rode vlak. (Bron: NDFF).
Figuur 2.
1.2
Plantekening gewenste situatie.
Aanleiding
De aanleiding voor het maken van een QuickScan is de noodzaak en de wens om vooraf uit te sluiten dat door het project natuurwaarden aangetast kunnen worden.
1.2.1 Soortbescherming Realisatie van de voorgenomen plannen kan invloed hebben op de bepalingen in de Wet natuurbescherming. Deze wet regelt de bescherming van planten- en diersoorten in Nederland. Overtreding van de verbodsbepalingen (bijlage 1) ten aanzien van streng beschermde soorten vereist mogelijk een ontheffing (zie hoofdstukken 2 t/m 5 en 8).
1.2.2 NatuurNetwerk Nederland In hoofdstuk 6 en 8 van deze QuickScan wordt gekeken of er door de activiteit negatieve effecten zijn op de realisering van het NatuurNetwerk Nederland (NNN).
1.2.3 Gebiedsbescherming In deze QuickScan is tevens gekeken of er door de uitvoering van het voorgenomen plan sprake kan zijn van externe werking op nabijgelegen Natura 2000-gebieden. De Natura 2000-gebieden vallen eveneens onder de Wet natuurbescherming. Bij effecten op Natura 2000-instandhoudingsdoelen is mogelijk een vergunning vereist (zie hoofdstuk 7 en 8).
5
Figuur 3.
1.3
De te slopen accommodatie
Probleemstelling / doelstelling
De QuickScan geeft antwoord op onderstaande vragen: 1. Komen er natuurwaarden voor, waarvoor het noodzakelijk is om een soort specifiek onderzoek eventueel met mitigatieplan te laten uitvoeren om te beoordelen in hoeverre het project handelingen bevat die in strijd zijn met de verbodsbepalingen van de Wet natuurbescherming (soortbescherming)? 2. Zijn er effecten op het NNN? 3. Zijn er mogelijke effecten op de Natura 2000-instandhoudingsdoelen waardoor er een passende beoordeling gemaakt moet worden (gebiedsbescherming/ Wet natuurbescherming)?
6
Figuur 4. 7
Foto’s huidige situatie. Laatste foto toont de te slopen accommodatie.
2
Soortbescherming – Wet natuurbescherming
Op 1 januari 2017 is de Wet natuurbescherming in werking getreden. Voor het soortenbeleid deelt de Wet natuurbescherming de soorten in drie beschermingsregimes, namelijk vogels (EU-Vogelrichtlijn), soorten beschermd op grond van de Habitatrichtlijn en nationaal beschermde soorten.
2.1
Beschermingsregime soorten Vogelrichtlijn
Dit zijn alle van nature in Nederland in het wild levende vogels (zoals bedoelt in artikel 1 van de Vogelrichtlijn). De lijst met jaarrond beschermde vogels in Overijssel staat in bijlage 3.
2.2
Beschermingsregime soorten Habitatrichtlijn
Dit zijn soorten die genoemd zijn in Bijlage IV van de Habitatrichtlijn, Bijlage I en II van het Verdrag van Bern en Bijlage II van het Verdrag van Bonn. Het Beschermingsregime soorten Habitatrichtlijn is ten aanzien van verstoren strikter dan het Beschermingsregime soorten Vogelrichtlijn.
2.3
Beschermingsregime andere soorten
Dit zijn de in de bijlage van Wet natuurbescherming genoemde soorten. Het gaat hier om de bescherming van niet onder de bovenstaande twee categorieën vallende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen, kevers en vaatplanten voorkomend in Nederland, vermeld in de bijlage van de Wet natuurbescherming (art. 3.10 – 3.11 Wet natuurbescherming). Voor de soorten opgenomen in deze bijlage geldt geen Europese verplichting tot bescherming. Deze soorten worden beschermd vanwege de breed in de maatschappij levende overtuiging dat deze dieren een bescherming behoeven. De andere in de bijlage opgenomen soorten worden om ecologische redenen beschermd. Hiermee geeft Nederland uitvoering aan de algemene verplichting van het Biodiversiteitsverdrag om de staat van instandhouding van dier- en plantsoorten te beschermen. Omdat er ook veel algemene soorten in staan genoemd is de verwachting dat er weer een verdeling komt van meer en minder strikt beschermde soorten. Deze kan echter per provincie verschillen (zie bijlage 5).
2.4
Zorgplicht
Onder de Wet natuurbescherming geldt een zorgplicht voor alle in het wild levende dieren. De zorgplicht houdt in dat de initiatiefnemer werkzaamheden, die nadelig kunnen zijn voor dieren en planten, in redelijkheid zo veel mogelijk nalaat of maatregelen neemt om onnodige schade aan dieren en planten te voorkomen.
2.5
Omgevingsverordening Drenthe
De provincie heeft een Omgevingsverordening opgesteld met daarin opgenomen hoe om te gaan met soortenbescherming. Artikel 4.3 behandeld de soortenvrijstelling bij ruimtelijke inrichting, bestendig beheer en onderhoud. ‘Het wordt niet wenselijk geacht dat voor zeer algemeen voorkomende soorten voor elke ruimtelijke ontwikkeling of ingreep in het kader van beheer en onderhoud een ontheffing moet worden aangevraagd. Om deze reden wordt voor bepaalde soorten vrijstelling verleend. De Wet natuurbescherming geeft aan Provinciale Staten de mogelijkheid om vrijstelling te verlenen van de verboden voor bepaalde soorten voor bepaalde belangen. Over het algemeen gebeurde dit voor soorten waarvan werd aangenomen dat ze veel voorkomen en de soort niet bedreigd was. Vanwege de voormalige vrijstelling was het voor deze soorten niet verboden om bijvoorbeeld hun verblijfplaatsen te vernielen als dit nodig is om een bestemmingsplan uit te voeren, bijvoorbeeld bij de bouw van een huis. Ook mocht een vliegveld, een dijk of een spoorweg worden onderhouden zonder dat daarvoor een ontheffing nodig was als deze soorten daar voorkomen. De reden voor het Rijk om deze vrijstelling in te voeren was dat veel weerstand bestond tegen het steeds moeten aanvragen van ontheffingen voor deze soorten. Dit terwijl van deze soorten werd aangenomen dat ze veel voorkwamen.
Met de invoering van de Wet natuurbescherming is deze bevoegdheid grotendeels gedecentraliseerd naar de provincies. Provinciale Staten hebben besloten deze voormalige vrijstelling voor zover mogelijk voort te zetten. In bijlage 5 van deze QuickScan staan de soorten vermeld welke op grond van de Omgevingsverordening vrijgesteld worden.
8
3
Ligging onderzoeksgebied en onderzoeksopzet
3.1
Ligging onderzoeksgebied
Het onderzoeksgebied voor de Wet natuurbescherming beperkt zich tot het perceel waarop de ingreep heeft plaatsgevonden en de directe omgeving (zie figuur 1). Voor de effecten op Natura 2000-gebieden is in hoofdstuk 7 ook gekeken naar het aspect externe werking.
3.2
Onderzoeksmethode
Deze QuickScan is gebaseerd op bronnenonderzoek en een bureauanalyse. Aan de hand van expert judgement door een ecoloog (Ir. A. Fopma van Fopma NatuurAdvies) is ingeschat wat de beschermde natuurwaarden zijn en de mogelijke effecten die zijn opgetreden.
3.2.1 Bronnenonderzoek Gekeken is naar de volgende bronnen: • Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF, zie ook bijlage 4). (Periode laatste 5 jaar) • Literatuur (zie hoofdstuk 8). Wat zit er in het NDFF? Er is gebruik gemaakt van de Nationale Database Flora en Fauna (NDFF). Hiervoor hebben we de gevalideerde data 2014-2019 gebruikt (laatste 5 jaar). De omvang van het onderzoeksgebied is weergegeven in figuur 1. In de NDFF zit gevalideerde data van verschillende soortbeschermingsorganisaties en partners. Ook de data van Telmee.nl en waarneming.nl zit in de NDFF. Zo ook de eigen data van Fopma NatuurAdvies. Soortenorganisaties De soortenorganisaties zijn elk gespecialiseerd in een groep dieren of planten. Zij beheren databanken met verspreidings- en ecologische gegevens die door duizenden vrijwilligers verzameld zijn. Deze gegevens zijn ook beschikbaar in de Nationale Databank Flora en Fauna. De soortenorganisaties hebben in de loop der jaren een grote expertise opgebouwd met betrekking tot veldbiologisch onderzoek, de ecologie van de Nederlandse flora en fauna en het beheren en interpreteren van monitorings- en verspreidingsgegevens. • • • • • • • • • •
ANEMOON (Flora en fauna van de zee) Bryologische en Lichenologische Werkgroep (BLWG) (Mossen en korstmossen) De Vlinderstichting (Vlinders en libellen) EIS-Nederland (Ongewervelde dieren) FLORON (Planten) Nederlandse Mycologische Vereniging (NMV) (Paddenstoelen) RAVON (Reptielen, amfibieën en vissen) Sovon Vogelonderzoek Nederland (Vogels) TINEA (Micronachtvlinders) Zoogdiervereniging (Zoogdieren)
Partners Verschillende organisaties werken samen met de NDFF. Bijvoorbeeld door gegevens beschikbaar te stellen of andere kennis te delen. • • • • • • • • • •
9
Alterra (landelijke vegetatiedatabank) Instituut voor Biodiversiteit en Ecosystem Dynamica (IBED) Naturalis Biodiversity Center Natuurhistorisch Genootschap in Limburg Natuurbank Limburg Natuurnetwerk Netwerk Ecologische Monitoring (NEM) Regelink Ecologie & Landschap Stichting Natuurinformatie (waarneming.nl) Stichting Staring Advies
3.2.2 Veldbezoek Er hebben 2 veldbezoeken op de planlocatie en de naaste omgeving plaatsgevonden. Datum: Tijdstip: Weersbeeld: Temperatuur:
7 augustus 2019 na 18.00 uur droog, licht bewolkt. 20o Celsius.
Datum: Tijdstip: Weersbeeld: Temperatuur:
7 juli 2022 na 18:00 uur Licht bewolkt 19o Celsius
Tijdens de veldbezoeken is gekeken naar de potenties van het plangebied voor beschermde diersoorten en de mogelijke functies. Op basis van expert judgement is een inschatting gemaakt wat de mogelijke effecten zijn van de ingreep op beschermde soorten.
10
4
Inventarisatie natuurwaarden
4.1
Vogels (Wnb § 3.1)
4.1.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In het onderzoeksgebied (figuur 1) zijn 179 waarnemingen van vogels geregistreerd, verdeeld over 58 soorten. Hierbij zijn 6 ‘jaarrond’ beschermde vogelsoorten. Tabel 1.
Waargenomen vogelsoorten in onderzoeksgebied in de periode 1-1-2017 tot 1-7-2022. Vet en cursief zijn de jaarrond beschermde soorten (zie bijlage 3) (Bron: NDFF) Vogelsoorten Aalscholver Grote bonte specht Rode wouw Appelvink Grote lijster Roodborst Boerenzwaluw Heggenmus Sijs Bonte vliegenvanger Houtduif Sperwer Boomklever Huismus Spreeuw Boomkruiper Kerkuil Staartmees Boompieper Kievit Tjiftjaf Boomvalk Knobbelzwaan Toendrarietgans Bruine kiekendief Kokmeeuw Tuinfluiter Buizerd Koolmees Vink Fitis Koperwiek Vuurgoudhaan Gaai Meerkoet Wielewaal Geelgors Merel Wilde eend Gekraagde roodstaart Nijlgans Winterkoning Goudhaan Oeverloper Witte kwikstaart Goudvink Ooievaar Zanglijster Graspieper Pimpelmees Zwarte kraai Grauwe vliegenvanger Putter Zwartkop Groene specht Raaf Groenling Ringmus 58 soorten
Tabel 2. Soort Boomvalk Buizerd Huismus Kerkuil Ooievaar Sperwer
Waarnemingen jaarrond beschermde vogelsoorten t.o.v. plangebied. (Wrn = aantal waarnemingen, Jaren = alleen met broedindicatie) Wrn Jaren Locatie t.o.v. plangebied 1 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie. 16 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie. 1 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie. 1 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie. 7 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie. 1 nvt Geen waarnemingen met broedindicatie.
4.1.2 Gegevens uit veldbezoek (vogels) Aangetroffen soorten Tijdens de veldbezoeken is gekeken en geluisterd naar vogels op- en rond de plas. De plas zelf was beide keren zeer rustig. De plas heeft een klein strookje met riet, maar voor het overige is de oever vrij kaal. Soorten als Wilde eend, Blauwe reiger zou je hier verwachten. Als foerageergebied is het gebied ook geschikt voor de IJsvogel. Tijdens de veldbezoeken werd er alleen een overvliegende Oeverloper, enkele foeragerende Boerenzwaluwen en Meerkoeten waargenomen. In de bosrand waren de Grote bonte specht, Roodborst en Merel actief aan het hameren en zingen. Op het terrein met de appartementen zal een groepje (3) Huismussen. Hier vinden echter geen nieuwe activiteiten plaats.
11
Oorspronkelijk zouden er geen gebouwen gesloopt worden, maar dit is gedurende het project gewijzigd. Het gebouw dat wordt gesloopt (figuur 3) dient nader onderzocht te worden op de aanwezigheid van gebouw bewonende vogels en met name Huismussen.
4.2
Vleermuizen (Wnb § 3.2)
4.2.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) Op basis van landelijke verspreiding (Bron: Zoogdiervereniging), zijn de volgende soorten mogelijk: • Gewone dwergvleermuis • Ruige dwergvleermuis • Rosse vleermuis • Laatvlieger • Gewone grootoorvleermuis • Watervleermuis • Meervleermuis • Franjestaart • Baardvleermuis • Bechstein’s vleermuis • Brandt’s vleermuis Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In de tabel staat een overzicht van de in het onderzoeksgebied waargenomen soorten. Tabel 3.
Data NDFF in de periode 1-1-2017 tot 1-7-2022.
Soort Gewone dwergvleermuis Tabel 4.
Status Wnb § 3.2
Waarnemingen beschermde soorten t.o.v. plangebied. (Wrn = aantal waarnemingen, Max_ind = maximaal aantal waargenomen individuen tijdens een waarneming)
Soort Gewone dwergvleermuis
Wrn 1
Max_ind 1
Jaren 2019
Locatie t.o.v. plangebied Betreft een eigen waarneming uit 2019 tussen de appartementen tijdens vleermuisonderzoek.
Er zijn geen waarnemingen van vleermuizen rondom de visvijver in de NDFF.
4.2.2 Gegevens uit veldbezoek (vleermuizen) Tijdens het veldbezoek is gekeken naar potentiële verblijfplaatsen en vliegroutes op basis van expert judgement. Ook hebben we tijdens het eerste veldbezoek tot ca. 22.30 uur met een batdetector rondgelopen. Verblijfplaatsen Oorspronkelijk zouden er geen gebouwen gesloopt worden, maar dit is gedurende het project gewijzigd. Het gebouw dat wordt gesloopt (figuur 3) dient nader onderzocht te worden op de aanwezigheid van vleermuizen. In het gedeelte waar de nieuwe activiteiten plaatsvinden staan geen gebouwen. Ook zijn de struiken rondom de plas ongeschikt als verblijfplaats voor vleermuizen. Vliegroutes De plas op zich is prima geschikt als foerageergebied voor onder andere Watervleermuizen en Gewone dwergvleermuizen, Tijdens het bezoek is ook gekeken of de plas veelvuldig gebruik wordt. Tot 22.30 uur werd er geen vleermuis op de plas waargenomen. Bij de appartementen vloog wel één Gewone dwergvleermuis.
12
4.3
Overige grondgebonden zoogdieren
4.3.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In de tabel staat een overzicht van de in het onderzoeksgebied waargenomen soorten. Tabel 5.
Data NDFF in de periode 1-1-2017 tot 1-7-2022.
Soort Das
Status Wnb § 3.3
Eekhoorn
Wnb § 3.3
Egel
Wnb § 3.31
Gewone/Tweekleurige bosspitsmuis
Wnb § 3.31
Haas Huiskat
Wnb § 3.31 Onbeschermd
Mol
onbeschermd
Ree
Wnb § 3.31
Steenmarter
Wnb § 3.3
Tabel 6. Soort Das Eekhoorn
Steenmarter
Waarnemingen beschermde soorten t.o.v. plangebied. (Wrn = aantal waarnemingen, Max_ind = maximaal aantal waargenomen individuen tijdens een waarneming) Wrn Max_ind Jaren Locatie t.o.v. plangebied 1 1 2020 In bosgebied Nolderesch op ca. 450 meter ten Z van de planlocatie. 1 1 2019 Eén waarneming (april 2019) in ‘Esbosjes’ Zuidwolde. Dit op > 400 meter ten noordwesten van het plangebied. 3 1 2019, 2020 Drie verkeersslachtoffer N48 op > 250 meter van planlocatie.
4.3.2 Gegevens uit veldbezoeken (overige zoogdieren) Op het terrein liepen een viertal konijnen (geen zuivere wildvorm). Tijdens het veldbezoek zijn verder in het onderzoeksgebied geen grondgebonden zoogdieren waargenomen. Wel waren er op het terrein enkele molshopen en muizenholletjes.
4.4
Amfibieën, vissen en reptielen
4.4.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In de tabel staat een overzicht van de in het onderzoeksgebied waargenomen soorten. Tabel 7.
Data NDFF in de periode 1-1-2017 tot 1-7-2022.
Soort Bruine kikker
Status Wnb § 3.31
Gewone pad
Wnb § 3.31
Groene kikker (Onb.)
Wnb § 3.31
Poelkikker
Wnb § 3.2
1 Vrijgestelde soort op grond van de Omgevingsverordening Drenthe (zie bijlage 5).
13
Tabel 8. Waarnemingen beschermde soorten t.o.v. plangebied. (Wrn = aantal waarnemingen, Max_ind = maximaal aantal waargenomen individuen tijdens een waarneming) Soort Poelkikker
Wrn 1
Max_ind 2
Jaren 2018
Locatie t.o.v. plangebied Vijver/meertje op > 250 ten NO van de planlocatie. Monitoring Beoordeling Natuurkwaliteit EHS N2000 (SNL-2014)
4.4.2 Gegevens uit veldbezoek (amfibieën, vissen en reptielen) In de plas zit veel witvis. Dit is ook één van de redenen dat men de plas als visvijver wil inrichten. Voor amfibieën is de plas door de rijke visstand minder geschikt. Eieren en larven worden direct door de vissen opgegeten. Ook voor de reptielen (m.n. Ringslang) is de plas wel matig geschikt, maar niet optimaal vanwege het ontbreken van dekking tussen de waterplanten.
4.5
Vlinders, libellen, juffers en insecten
4.5.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In de tabel staat een overzicht van de in het onderzoeksgebied waargenomen soorten. Tabel 9. Data NDFF in de periode 1-1-2017 tot 1-7-2022. Dagvlinders Status Libellen Atalanta Azuurwaterjuffer Onbeschermd Bont zandoogje Onbeschermd Blauwe glazenmaker Boomblauwtje Onbeschermd Bruine winterjuffer Bruin zandoogje Onbeschermd Gewone oeverlibel Citroenvlinder Onbeschermd Grote keizerlibel Dagpauwoog Onbeschermd Lantaarntje Distelvlinder Onbeschermd Paardenbijter Gehakkelde aurelia Onbeschermd Platbuik Groot dikkopje Onbeschermd Viervlek Groot koolwitje Onbeschermd Vroege glazenmaker Hooibeestje Onbeschermd Vuurjuffer Klein geaderd witje Onbeschermd Watersnuffel Klein koolwitje Onbeschermd Azuurwaterjuffer Kleine vos Onbeschermd Blauwe glazenmaker Kleine vuurvlinder Onbeschermd Bruine winterjuffer Koevinkje Onbeschermd Gewone oeverlibel Landkaartje Onbeschermd Oranje zandoogje Onbeschermd Oranjetipje Onbeschermd
Status Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd Onbeschermd
4.5.2 Gegevens uit veldbezoek (vlinders, libellen, juffers en insecten) De plas is vooral voor libellen interessant. Ondanks de beperkte groei van oppervlakkige waterplanten waren er in 2019 wel Grote keizerlibel en Gewone oeverlibellen in het gebied aanwezig. De gemaaide grasoevers waren in 2019 voor de meeste soorten niet interessant. Hier werd alleen het Klein koolwitje aangetroffen. Tijdens het tweede bezoek in 2022 was het gras deels nog niet gemaaid. Hierdoor is het gebied voor dagvlinders aantrekkelijker geworden.
4.6
Vaatplanten
4.6.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In het onderzoeksgebied zijn geen beschermde soort op grond van de Wnb geregistreerd. Er zijn wel 814 waarnemingen van 270 onbeschermde soorten geregistreerd. 14
4.6.2 Gegevens uit veldbezoek (vaatplanten) Er zijn geen beschermde soorten aangetroffen in het plangebied.
4.7
Overige beschermde soorten
(Sprinkhanen, krekels, geleedpotigen, nachtvlinders, mossen, korstmossen, algen, wieren etc.)
4.7.1 Gegevens uit geraadpleegde bronnen Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) In het onderzoeksgebied zijn geen andere beschermde soorten op grond van de Wnb geregistreerd.
4.7.2 Gegevens uit veldbezoek Er zijn geen andere beschermde soorten aangetroffen.
15
5
Beoordeling Wet natuurbescherming (soorten)
5.1
Vogels
Effectenbeoordeling Er zijn geen effecten op jaarrond beschermde vogelsoorten te verwachten zijn. Effecten op jaarrond beschermde soorten (Cat. 1 t/m 4) zijn hier uitgesloten. Met name in de bosrand kunnen wel vogels broeden in 2020 en later. Om deze reden wordt aanbevolen om buiten het broedseizoen te werken, het voorzorgbeginsel. Periode werkzaamheden (voorzorgsbeginsel) Omdat geen ontheffingen worden verleend voor het verstoren van vogels en/of het vernielen van nesten wordt geadviseerd om het bouwrijp maken voor het broedseizoen (globale richtlijn2 15 maart - 15 juli) uit te voeren of te beginnen na 15 juli. Voorkom het vestigen van broedvogels op het bouwperceel door het plaatsen van wapperende zakken of enkele linten. Op deze wijze zijn effecten op de andere vogels worden uitgesloten. Ten aanzien van de sloop Oorspronkelijk zouden er geen gebouwen gesloopt worden, maar dit is gedurende het project gewijzigd. Het gebouw dat wordt gesloopt (figuur 3) dient nader onderzocht te worden op de aanwezigheid van gebouw bewonende vogels en met name Huismussen.
5.2
Vleermuizen
Effectenbeoordeling Gebouwen Oorspronkelijk zouden er geen gebouwen gesloopt worden, maar dit is gedurende het project gewijzigd. Het gebouw dat wordt gesloopt (figuur 3) dient nader onderzocht te worden op de aanwezigheid van vleermuizen. Vliegroutes / foerageergebied Het gebied blijft geschikt als vliegroute/foerageergebied. Er komt geen verlichting langs de plas. Effecten op vleermuizen zijn hier uitgesloten.
5.3
Overige grondgebonden zoogdieren
Effectenbeoordeling Er zijn, naast de verwilderde konijnen en mollen, geen waarnemingen van grondgebonden zoogdieren. Er is ook geen geschikt habitat aanwezig. Effecten op zoogdieren zijn uitgesloten.
5.4
Reptielen, amfibieën en vissen
Effectenbeoordeling Reptielen Voor met name de Ringslang zou de plas interessant kunnen zijn. De hoeveelheid vegetatie in de plas is echter gering. Doordat er verder met de plas niets gebeurd zijn effecten uitgesloten.
2
Broedseizoen: Vogels worden met name beschermd tijdens het broedseizoen. Een belangrijke vraag is dus: Van wanneer tot wanneer duurt het broedseizoen? Vaak wordt als grove lijn gezegd dat het broedseizoen duurt van 15 maart tot en met 15 juli. Inderdaad broeden vogels met name in deze periode. De bescherming van vogels is echter niet gebaseerd op een datum, maar op het daadwerkelijke broedseizoen. Dat kan ook al voor 15 maart of na 15 juli zijn. Het broedseizoen begint niet pas wanneer de eieren gelegd zijn. Het broedseizoen gaat al van start met de paarvorming, territorium afbakenen en het bouwen van nesten. In deze tijdsspan worden vogels, hun nesten en eieren beschermd door de Wet natuurbescherming. Het nest mag niet verwijderd, verstoord of leeggehaald worden (Bron: Vogelbescherming Nederland). 16
Amfibieën De hoge visstand in de plas voorkomst dat amfibieënlarven veel kans tot overleven hebben in de plas. De kans op deze soorten is dan ook klein. Doordat er verder met de plas ook niets gebeurd zijn effecten uitgesloten. Vissen Er zitten geen beschermde soorten in de plas. Wel een groot aantal onbeschermde soorten. Hierop wordt gevist, maar de vis wordt wel teruggezet in deze vijver. Door het ontbreken van beschermde soorten zijn effecten uitgesloten.
5.5
Vlinders, libellen, juffers en insecten
Effectenbeoordeling Libellen, juffers en dagvlinders In de huidige staat is de plas van gering belang voor libellen, juffers en dagvlinders. Door het hogere gras is de situatie wel verbeterd ten opzichte van 2019. Het aantal waterplanten dat deels boven water komt is beperkt. Ook is er relatief weinig oeverbeplanting. Beschermde soorten zijn dan ook niet aangetroffen. Effecten zijn vanwege het ontbreken van geschikt habitat voor beschermde soorten in het gebied uitgesloten.
5.6
Vaatplanten
Effectenbeoordeling In het gebied is geen geschikt habitat aanwezig voor beschermde soorten. Effecten op beschermde soorten kunnen worden uitgesloten.
5.7
Overige diersoorten
Effectenbeoordeling In het gebied zijn geen andere beschermde diersoorten aangetroffen.
5.8
Aanbevelingen voor natuurinclusief inrichten
Vanwege de achteruitgang van de biodiversiteit eisen provincies en gemeenten steeds vaker dat bij renovatie en nieuwbouw met natuur inclusief ontwerpt. Vogelbescherming Nederland en de Zoogdiervereniging hebben met steun van o.a. de Provincie Overijssel een toolbox ontwikkeld (www.bouwnatuurinclusief.nl). In dit geval is vooral gekeken naar de mogelijkheden om iets te doen met kleine zoogdieren. Het vrijblijvend advies is opgenomen in bijlage 6. Aan de oostrand van het perceel zijn al takkenrillen aangebracht.
17
6
NatuurNetwerk Nederland
Het NatuurNetwerk Nederland (NNN), waarvan de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) het belangrijkste onderdeel is, is een landelijk netwerk van natuur- en agrarische gebieden met een speciale natuurkwaliteit. Het netwerk bestaat zowel uit afzonderlijke natuurgebieden als uit verbindingszones die deze natuurgebieden met elkaar verbinden. Bovendien horen soms ook bermen, watergangen en kleine bosjes tot het netwerk, onderdelen die belangrijk zijn voor onze biodiversiteit. In totaal is het actuele Drentse natuurnetwerk ruim 70.000 hectare groot. Ongeveer 50.000 hectare is bestaande natuur zoals we dat al tientallen jaren kennen. De grote boswachterijen, de uitgestrekte heidevelden en de oude hoogveenkernen maken daar deel van uit. De 14 Natura 2000-gebieden (27.000 ha) vormen een belangrijk onderdeel van de bestaande natuur. Het behalen van Europese natuurdoelen voor deze gebieden vormen de belangrijkste natuuropgave voor de EHS. Bekende natuurgebieden die deel uitmaken van de NNN zijn onder meer Nationaal Park Dwingelderveld, Nationaal Park Het Drents-Friese Wold, de grote boswachterijen in Midden-Drenthe, het hoogveenreservaat Bargerveen, de Drentse Aa, de Hunze en de Reest. Zoals uit onderstaande figuur blijkt ligt het plangebied niet binnen het NNN. Derhalve zijn effecten op het NNN uitgesloten.
Figuur 5.
18
Overzicht van plangebied (rond de visvijver) met ligging t.o.v. het NatuurNetwerk Nederland 2020. (Bron: Geoportaal Drenthe)
Ondanks dat de activiteit plaatsvindt buiten het NNN is er wel getoetst aan de mogelijke aantasting van de wezenlijke kenmerken en waarden (art. 2.28 Provinciale Omgevingsverordenning) De provincie Drenthe heeft de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN niet expliciet beschreven. Voor de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN gelden het Natuurbeheerplan 2023 (https://kaartportaal.drenthe.nl) en de aanwezig beschermde waarden als uitgangspunt. Net buiten het plangebied is het natuurbeheertype “Kruiden- en faunarijk grasland” N12.02 te vinden op een strook tussen de bossen en aan de randen het natuurbeheertype “Droog bos met productie (N16.03)” (zie figuur 5). Er is gebruik gemaakt van de ambitiekaart uit het Natuurbeheerplan. Effecten: Kruiden- en faunarijk grasland N12.02 Kruiden- en faunarijk grasland omvat graslanden die kruidenrijk zijn, maar niet tot de kwetsbare schraallanden, vochtig hooiland, zilt grasland en overstromingsgrasland of glanshaverhooiland behoren. Kruiden- en faunarijk grasland wordt bij een goede kwaliteit gekenmerkt door variatie in structuur (ruigte en plaatselijk struweel, hogere en lage vegetatie) en een kruidenrijke graslandbegroeiing die rijk is aan kleine fauna. Gradiënten binnen (grond)waterpeil en voedselrijkdom zorgen voor diverse vegetatietypen. De ontwikkelingen zoals beschreven in paragraaf 1.1 vinden plaats buiten dit beheerstype.
In de huidige situatie is er voor het beheerstype weinig potentie om uit te breiden. Wandelaars zullen dit beheerptype alleen via bestaande wandelpaden betreden. Effecten: Droog bos met productie (N16.03) Droog bos met productie bestaat uit verschillende, veelal van oorsprong aangeplante, bosopstanden van den, (winter)eik, beuk, Douglas, lariks of fijnspar. De betekenis voor de biodiversiteit bestaat vooral uit (vaak bedreigde) paddenstoelen, korst- en bladmossen, enkele vaatplanten, insecten en broedvogels. Alle ontwikkelingen die zijn beschreven in paragraaf 1.1, vinden plaats buiten dit beheerstype. De bomen zelf en de bosbodem blijven in takt. Extra recrianten op de bospaden hebben geen effect op de wezenlijke kenmerken van dit beheertype. Effecten: Dennen-, eiken- en beukenbos (N15.02) Veel van deze bossen komen voor op zure, droge en zandige bodems. Wanneer de bodem meer leem bevat, kennen de bossen een grotere floristische rijkdom. Ook vochtiger typen van deze bossen met pijpenstrootje in de ondergroei behoren hiertoe. De betekenis voor de biodiversiteit is met name gelegen in grote aantallen (vaak bedreigde) paddenstoelen, blad- en korstmossen en enkele vaatplanten. Alle ontwikkelingen die zijn beschreven in paragraaf 1.1, vinden plaats buiten dit beheerstype. De bomen zelf en de bosbodem blijven in takt.
Extra recreanten op de bospaden hebben geen effect op de wezenlijke kenmerken van dit beheertype. Conclusie De nieuwe ontwikkelingen leiden niet tot een aantasting van de wezenlijke kenmerken en waarden. De nieuwe landschappelijk inrichting (oorspronkelijk harde grenzen en alleen kort grasland) met meer gradiënten tussen water en land hebben naar verwachting een positief effect.
19
Figuur 6.
20
Natuurbeheerplan 2023, Beheertypekaart
7
Natura 2000 gebieden (voortoets gebiedsbescherming)
Natura 2000 is een netwerk van Europese natuurgebieden. Het vormt de basis van het Europese natuurbeleid. Natura 2000 is gericht op de instandhouding en ontwikkeling van soorten en ecosystemen die voor Europa belangrijk zijn. Een voorbeeld is de Noordse woelmuis, die alleen nog maar in Nederland voorkomt. Zoals uit onderstaande figuur blijkt ligt het plangebied niet in de directe nabijheid van het Natura 2000 gebieden. Negatieve effecten op Natura 2000 gebieden zijn derhalve met zekerheid uitgesloten. Op 23 april 2024 zijn met de nieuwe AERIUS-versie 2023.2 ook nieuwe stikstofberekeningen gedaan. Aanlegfase: Er worden in fase 1 vier lodges en een kapschuur geplaats. Deze worden kant en klaar met fundering aangeleverd. Voor de verharding van de parkeerplaatsen wordt Nobre cál verharding gebruikt. Tabel 11 Inzet materieel Bron (Materieel Stage Verbruik liters/uur IV): Hijskraan 12 Kiepwagen 10 Graafmachine(s) 12
Verbruik per jaar (ltr)
Inzet uren/jaar
480 240 576
40 24 48
Voor het aanvoeren van materieel en werklui wordt gerekend met: - 800 vervoersbewegingen licht verkeer (auto’s en werkbusjes) - 50 vervoersbewegingen met zware vrachtwagens (Nobre cál en prefab-gebouwen) De pdf van deze berekening is opgeslagen (zie bijlage 7). Gebruiksfase: 7.300 vervoersbewegingen per jaar met licht verkeer. En dagelijks 1 middelzware vrachtwagen voor leveringen. Uit deze berekening komt zoals te verwachten dat er geen rekenresultaten zijn hoger dan 0,00 mol/ha/jaar. De pdf van deze berekening is opgeslagen (zie bijlage 8).
Figuur 7.
21
Ligging van het plangebied (rode pijl) ten opzichte van het Natura 2000-gebied (Bron: NDFF).
8
Conclusies
8.1
Conclusie Wet natuurbescherming (Soorten)
Als de aanbevelingen uit onderstaande tabel en hoofdstuk 5 worden uitgevoerd, dan kunnen effecten op beschermde soorten voorkomen worden en is er naar onze mening geen ontheffing op grond van de Wet natuurbescherming noodzakelijk. In de tabel zijn de effecten samengevat. Wij adviseren wel om deze conclusie (het rapport) door het bevoegd gezag voor de omgevingsvergunning (Gemeente De Wolden) te laten bevestigen, als u nog een nieuwe Omgevingsvergunning nodig hebt. Het is eventueel ook raadzaam om het rapport voor te leggen ter beoordeling aan de provincie. Tabel 12.
Overzicht conclusies aangaande verstoring en de eventueel te nemen vervolgstappen.
Soortgroep
Vogels
Broedvogels
Jaarrond beschermd
Verblijfplaatsen
Ingreep verstorend
Nader onderzoek noodzakelijk
Wnbontheffing noodzakelijk
Mogelijk
Ja
Mogelijk
Mogelijk
Ja
Mogelijk
Bijzonderheden / opmerkingen
Zie verder paragraaf 5.1 & 5.8 Betreft Huismus bij de te accommodatie
slopen
Zie verder paragraaf 5.1 Betreft Huismus bij accommodatie
slopen
de
Mogelijk
ja
Mogelijk
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.2
Overige zoogdieren
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.3 & 5.8
Amfibieën
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.4
Reptielen
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.4
Vissen
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.4
Libellen en vlinders
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.5
Vaatplanten
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.6
Overige soortgroepen
Nee
Nee
Nee
Zie verder paragraaf 5.7
Vleermuizen
Vliegroutes
8.2
te
Zie verder paragraaf 5.2 & 5.8 Betreft de te slopen accommodatie
Conclusie NatuurNetwerk Nederland
Er zijn geen effecten op de NNN/EHS-gebieden te verwachten.
8.3
Conclusie Wet natuurbescherming (gebieden)
Er zijn geen effecten op de Natura 2000-gebieden te verwachten. Een vergunning op grond van Wet natuurbescherming is dan ook niet noodzakelijk.
22
9
Bronnen
9.1
Literatuur
• • • • • • • • • •
9.2 • • • • • • • •
23
Bijlsma, R.G. (et al) 2001, Algemene en schaarse vogels van Nederland (Avifauna van Nederland 2) GMB uitgeverij/KNNV Uitgeverij, Haarlem/Utrecht. Dietz, C. (et al.) 2009, Vleermuizen; Alle soorten van Europa en Noordwest-Afrika, Tirion Natuur. Fopma NatuurAdvies, 2019. QuickScan voor de locatie Nolderwoud, Ommerweg 59 te Zuidwolde; Fopma NatuurAdvies, Rapport 2019-332, Wapse. Janssen A.M. & Schaminée H.J. 2003. Europese Natuur in Nederland; Habitattypen, KNNV Uitgeverij, Utrecht. Janssen A.M. & Schaminée H.J. 2008. Europese Natuur in Nederland; Soorten van de Habitatrichtlijn, KNNV Uitgeverij, Utrecht. Krijgsveld, K.L., Smits, R.R. & Winden J. van der 2008. Verstoringsgevoeligheid van vogels, Update literatuurstudie naar de reacties van vogels op recreatie, Bureau Waardenburg Rapport 08-173, Culemborg. Lange R. (et al.) 1994. Zoogdieren van West-Europa, KNNV Uitgeverij, Utrecht. Provincie Overijsel, 2019. Brochure: Soortenbescherming in Overijssel; Bunzing, egel, hermelijn en wezel. SOVON 1987, Atlas van de Nederlandse Vogels. SOVON Vogelonderzoek Nederland, 2002 Atlas van de Nederlandse Broedvogels 1998-2000, Nederlandse fauna 5, Naturalis, KNNV-uitgeverij Leiden.
Geraadpleegde websites www.sovonatlas.nl www.rijksoverheid.nl & www.synbiosys.alterra.nl www.natuurloket.nl www.overheid.nl www.uilen.org www.waarneming.nl www.zoogdieratlas.nl www.ndff.nl
[verspreidingsgegevens vogels] [natuurwetgeving / soortbescherming & gebiedsbescherming N2000 / EHS, profielendocument] [waarnemingen van flora en fauna] [actuele wetteksten] [vogelwaarnemingen en informatie / uileninformatie] [waarnemingen van flora en fauna] [waarnemingen zoogdieren]
BIJLAGE 1
Algemene verbodsbepalingen Wnb
§ 3.1. Beschermingsregime soorten Vogelrichtlijn Artikel 3.1 1. Het is verboden opzettelijk van nature in Nederland in het wild levende vogels van soorten als bedoeld in artikel 1 van de Vogelrichtlijn te doden of te vangen. 2. Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen. 3. Het is verboden eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te rapen en deze onder zich te hebben. 4. Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen. 5. Het verbod, bedoeld in het vierde lid, is niet van toepassing indien de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort. § 3.2. Beschermingsregime soorten Habitatrichtlijn Artikel 3.5 1. Het is verboden in het wild levende dieren van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel a, bij de Habitatrichtlijn, bijlage II bij het Verdrag van Bern of bijlage I bij het Verdrag van Bonn, in hun natuurlijk verspreidingsgebied opzettelijk te doden of te vangen. 2. Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren. 3. Het is verboden eieren van dieren als bedoeld in het eerste lid in de natuur opzettelijk te vernielen of te rapen. 4.
Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te vernielen. 5. Het is verboden planten van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel b, bij de Habitatrichtlijn of bijlage I bij het Verdrag van Bern, in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. § 3.3. Beschermingsregime andere soorten Artikel 3.10 1. Onverminderd artikel 3.5, eerste, vierde en vijfde lid, is het verboden: a) in het wild levende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen en kevers van de soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel A, bij deze wet, opzettelijk te doden of te vangen; b) de vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in onderdeel a opzettelijk te beschadigen of te vernielen, of c) vaatplanten van de soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel B, bij deze wet, in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. 2.
Artikel 3.8, met uitzondering van het derde en vierde lid, is van overeenkomstige toepassing op de verboden, bedoeld in het eerste lid, met dien verstande dat, in aanvulling op de redenen, genoemd in het vijfde lid, onderdeel b, de noodzaak voor de ontheffing of vrijstelling ook verband kan houden met handelingen: a) in het kader van de ruimtelijke inrichting of ontwikkeling van gebieden, daaronder begrepen het daaropvolgende gebruik van het ingerichte of ontwikkelde gebied; b) ter voorkoming van schade of overlast, met inbegrip van schade aan sportvelden, schietterreinen, industrieterreinen, kazernes, of begraafplaatsen; c) ter beperking van de omvang van de populatie van dieren, in verband met door deze dieren ter plaatse en in het omringende gebied veelvuldig veroorzaakte schade of in verband met de maximale draagkracht van het gebied waarin de dieren zich bevinden; d) ter voorkoming of bestrijding van onnodig lijden van zieke of gebrekkige dieren; e) in het kader van bestendig beheer of onderhoud in de landbouw of bosbouw; f) in het kader van bestendig beheer of onderhoud aan vaarwegen, watergangen, waterkeringen, waterstaatswerken, oevers, vliegvelden, wegen, spoorwegen of bermen, of in het kader van natuurbeheer; g) in het kader van bestendig beheer of onderhoud van de landschappelijke kwaliteiten van een bepaald gebied, of h. in het algemeen belang. 3.
De verboden, bedoeld in het eerste lid, onderdelen a, en b, zijn niet van toepassing op de bosmuis, de huisspitsmuis en de veldmuis voor zover deze dieren zich in of op gebouwen of daarbij behorende erven of roerende zaken bevinden. 24
BIJLAGE 2
Proces beoordeling ontheffing Wnb
Verdere uitwerking van het schema op: http://www.synbiosys.alterra.nl/natura2000/routeplanner.aspx?subj=routeplanner#initiatiefnemer
25
BIJLAGE 3
Jaarrond beschermde vogels
Categorieën: 1. Nesten die, behalve gedurende het broedseizoen als nest, buiten het broedseizoen in gebruik zijn als vaste rusten verblijfplaats. 2.
Nesten van koloniebroeders die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden en die daarin zeer honkvast zijn of afhankelijk van bebouwing of biotoop. De (fysieke) voorwaarden voor de nestplaats zijn vaak zeer specifiek en limitatief beschikbaar.
3.
Nesten van vogels, zijnde geen koloniebroeders, die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden en die daarin zeer honkvast zijn of afhankelijk van bebouwing. De (fysieke) voorwaarden voor de nestplaats zijn vaak zeer specifiek en limitatief beschikbaar.
4.
Vogels die jaar in jaar uit gebruik maken van hetzelfde nest en die zelf niet of nauwelijks in staat zijn een nest te bouwen.
5.
Nesten van vogels die weliswaar vaak terugkeren naar de plaats waar zij het jaar daarvoor hebben gebroed of de directe omgeving daarvan, maar die wel over voldoende flexibiliteit beschikken om, als de broedplaats verloren is gegaan, zich elders te vestigen.
26
Nesten van vogelsoorten van categorie 1 t/m 4 zijn jaarrond beschermd, de nesten van soorten in categorie 5 zijn beschermd als er onvoldoende alternatieven zijn. Nederlandse naam
Categorie Nederlandse naam
Categorie
Blauwe reiger
5
Ruigpootuil
5
Boerenzwaluw
5
Spreeuw
5
Bonte vliegenvanger
5
Tapuit
5
Boomklever
5
Torenvalk
5
Boomkruiper
5
Zeearend
5
Bosuil
5
Zwarte kraai
5
Brilduiker
5
Zwarte mees
5
Draaihals
5
Zwarte roodstaart
5
Eidereend
5
Zwarte specht
5
Ekster
5
Huismus
2
Gekraagde roodstaart
5
Kerkuil
3
Glanskop
5
Oehoe
3
Grauwe vliegenvanger
5
Ooievaar
3
Groene specht
5
Ransuil
4
Grote bonte specht
5
Roek
2
Hop
5
Slechtvalk
3
Sperwer
4
Huiszwaluw
5
Steenuil
1
IJsvogel
5
Wespendief
4
Kleine bonte specht
5
Zwarte wouw
4
Kleine vliegenvanger
5
Boomvalk
4
Koolmees
5
Buizerd
4
Kortsnavelboomkruiper
5
Gierzwaluw
2
Oeverzwaluw
5
Grote gele kwikstaart
3
Pimpelmees Raaf
5 5
Havik
4
27
BIJLAGE 4
Samenvatting NDFF (1-1-2017 tot 1-7-2022)
Wnb - Vogelrichtlijn Appelvink Bonte vliegenvanger Boomklever Boomkruiper Boompieper Geelgors Gekraagde roodstaart Grauwe vliegenvanger
Groene specht Groenling Koolmees Putter Raaf Spreeuw Tjiftjaf Vink
Wnb - Habitatrichtlijn Gewone dwergvleermuis
Poelkikker
Wnb - andere soorten Bruine kikker Das Eekhoorn Egel Gewone pad
28
Groene kikker (Onb.) Haas Ree Steenmarter
BIJLAGE 5
Omgevingsverordening Drenthe
Soortenvrijstellingslijst voor ruimtelijke ingrepen en bestendig beheer De vrijstelling als bedoeld in artikel 4.3 lid 1 van de Omgevingsverordening betreft de volgende soorten: Aardmuis Microtus agrestis Bastaardkikker (oude naam: middelste groene Pelophylax klepton esculenta (oude naam: Rana kikker) esculenta) Bosmuis Apodemus sylvaticus Bruine kikker Rana temporaria Bunzing Mustela putorius Dwergmuis Micromys minutus Dwergspitsmuis Sorex minutus Egel Erinaceus europeus Gewone bosspitsmuis Sorex araneus Gewone pad Bufo bufo Haas Lepus europeus Hermelijn Mustela erminea Huisspitsmuis Crocidura russula Kleine watersalamander Lissotriton vulgaris (oude naam: Triturus vulgaris) Konijn Oryctolagus cuniculus Pelophylax ridibundus (oude naam: Rana ridiMeerkikker bunda) Ondergrondse woelmuis Pitymys subterraneus Ree Capreolus capreolus Rosse woelmuis Clethrionomys glareolus Tweekleurige bosspitsmuis Sorex coronatus Veldmuis Microtus arvalis Vos Vulpes vulpes Wezel Mustela nivalis Woelrat Arvicola terrestris
29
BIJLAGE 6
Adviezen natuurinclusief bouwen / inrichten
Advies 1 Vleermuizen Aan de bomen en de gebouwen kunt u vleermuizenkasten ophangen. Goede kasten vindt u onder andere bij: https://www.veldshop.nl/nl/nestkasten/vleermuiskasten/vleermuiskasten-voor-aan-bomen/
30
Advies 2 Nestkasten vogels Op de website https://www.vivara.nl/nestkasten staan een aantal voorbeelden van nestkasten die u kunt kopen, maar uiteraard ook zelf kunt maken. Geschikt voor dit gebied zijn standaard nestkasten met een diameter invlieggat van 28 mm voor onder andere de Pimpelmees en standaardkasten met een diameter van 32-35 mm voor soorten als Koolmees, Bonte vliegenvanger, Ringmus en Huismus. Verder is het gebied ook geschikt voor Boomkruipers. Hiervoor staan ook voorbeelden van kasten op de website.
Aan de buitenrand zou u een Torenvalkennestkast geplaatst kunnen worden.
31
Advies 3 Takkenril
32
BIJLAGE 7
33
AERIUS AANLEGFASE
34
35
36
37
38
BIJLAGE 8
39
AERIUS Gebruiksfase
40
41
42
43
44
45