B. VRD DWD 28-5-2026
Tekst van het document
Zienswijze Gemeenschappelijke Regeling Naam Gemeenschappelijke Regeling
Veiligheidsregio Drenthe
Portefeuillehouder
Inge Nieuwenhuizen
1. Inleiding Achtergrond van de gemeenschappelijke regeling De Veiligheidsregio Drenthe bestaat sinds 2014. In oktober 2010 is de Wet veiligheidsregio’s (Wvr) in werking getreden, wat leidde tot de vorming van 25 Veiligheidsregio’s in Nederland, waaronder de gemeenschappelijke regeling VRD in Drenthe. Aanleiding van de wet zijn enkele grote incidenten in Nederland, waardoor de coördinatie van hulpdiensten beter moest worden geregeld. In artikel 9 van de Wet veiligheidsregio’s is vastgelegd, dat de colleges van burgemeester en wethouders van de gemeenten die behoren tot een regio als bedoeld in artikel 8 Wvr, een gemeenschappelijke regeling treffen, waarbij een openbaar lichaam wordt ingesteld met de aanduiding: Veiligheidsregio. Dit betekent, dat deelname aan de GR VRD op basis van deze wet verplicht is.
Waarover gaat de gemeenschappelijke regeling De belangrijkste aandachtsgebieden zijn Brandweer Drenthe, Crisisbeheersing en GHOR Drenthe.
Wat doet de gemeenschappelijke regeling De VRD is een samenwerkingsverband tussen de 12 Drentse gemeenten en andere ketenpartners, gericht op het voorkomen en bestrijden van rampen en crises. Het doel is om door middel van preventie – pro actie – preparatie – repressie en maatschappelijke weerbaarheid de fysieke veiligheid in de regio te vergroten. De kerntaken zijn: •
Risico-inventarisatie
•
Brandweerzorg
•
GHOR
•
Bevolkingszorg
•
Crisisbeheersing
•
Bestuurlijke afstemming
2. Samenwerking Alle 12 Drentse gemeenten nemen gelijkwaardig deel aan de VRD. Het Algemeen Bestuur bestaat uit de 12 burgemeesters van deze gemeenten. Burgemeester Nieuwenhuizen is lid van het AB VRD. De verdeelsleutel per gemeente bedraagt voor de Gemeente De Wolden 4,9%.
1
3. Actuele ontwikkelingen Terugblik Maatschappelijke weerbaarheid In 2025 zijn bijeenkomsten, waaronder een doorleefsessie langdurige stroomuitval, georganiseerd met bestuurders en partners. Daarnaast is het in het verleden afgesloten convenant ‘noodzender’ met RTV Drenthe, geactualiseerd Brandweerzorg De brandweer richtte zich op klimaat gerelateerde risico’s, nieuwe fysieke risico’s en toekomstbestendige brandweerzorg. Crisisbeheersing Er is verder gebouwd aan informatie gestuurd werken. De implementatie van het Uniform Kwaliteitsniveau Bevolkingszorg is voorbereid. Voor Bevolkingszorg werd een opleidings- en oefencyclus georganiseerd met als thema’s extreem geweld, maatschappelijk onrust, cybergevolgen en uitval van vitale voorzieningen. Verder hebben vier GRIP1-incidenten in Drenthe plaatsgevonden. GHOR Het zorgrisicoprofiel voor Noord-Nederland is vastgesteld. GHOR Drenthe investeerde in crisisvoorbereiding van de niet-acute zorg, waaronder netwerkkaarten en trainingen.
Toekomst De VRD geeft richting aan hoe zij hun kerntaken toekomstbestendig willen organiseren. Daarbij kijken zij vooruit naar opgaven als de druk op vrijwilligers en personeel, toenemende natuurbrandrisico’s, effecten digitalisering en mogelijke uitval van vitale voorzieningen en een veranderend zorglandschap. De uitdagingen waar zij voor staan zijn: •
Weerbaarheid en veerkracht: dit is een opgave van de Rijksoverheid om dit zoveel mogelijk te bevorderen.
•
Duurzaamheid: overgaan naar een meer milieubewuste organisatie raakt meerdere delen van de organisatie.
•
Schaarste: om hun taken te kunnen uitvoeren wordt de VRD steeds meer geconfronteerd met de spanning tussen dat wat zij nodig hebben en dat wat beschikbaar is om dat te bereiken.
•
Ongekende crisis: is een crisis waarin verschillende factoren en effecten samenkomen, waardoor de maatschappij langdurig ontwricht. De oorzaak en het directe gevolg zijn niet altijd bekend, maar het effect is ontwrichting van de samenleving.
•
Risico’s die waarschijnlijk tot zeer waarschijnlijk kunnen plaatsvinden zoals: gevolgen geopolitieke spanning, gevolgen cyberverstoring, gevolgen maatschappelijke onrust, extreme weerssituatie, extreme natuurbrand en geïnduceerde aardbeving.
4. Financiën Begroting 2027 De tot 2026 opgestelde begrotingen passen niet meer bij de uitdagingen die de VRD de komende jaren aan moet gaan. Deze ontwikkelingen, in combinatie met de door de benchmark aangegeven relatief smalle financiële marge, vergroten de noodzaak voor aanpassingen in de begroting. Financiële aanpassing is nodig
2
om de basis op orde te houden, de informatiepositie te versterken en de opgave voor de Drentse samenleving uit te voeren. Bij een gelijkblijvende begroting neemt de kwaliteit af. Voor de loon en prijscompensatie wordt voor de jaren 2027-2030 rekening gehouden met een stijging van 3,7%, deze zijn verwerkt in onderstaande aanpassingen. In deze begroting zijn de keuzes en financiële gevolgen voor 2027 als onderdeel van een meerjarenperspectief opgenomen: a)
Ontwikkelingen gaan sneller dan verwacht: o.a. druk op de vrijwillige brandweer neemt toe.
b)
Begroting past niet meer bij de opgave.
c)
Meerjarenperspectief: vanaf 2029 verschuift de aandacht naar het maken van bestuurlijke keuzes over de gewenste kwaliteitsontwikkeling van de Drentse brandweerzorg.
Gemeentelijke bijdrage (op basis van de gemeentelijke begroting 2027): Onderdeel
Bedrag / antwoord
Gemeentelijke bijdrage 2027
€ 1.664.094
Dekking binnen begroting
Nee, onderstaand bedrag moet worden toegevoegd voor 2027, Gem. Bijdrage aan VRD - € 1.861.462
Kosten
€ 197.368
Incidenteel / Structureel
Structureel
Meerjarenperspectief (op basis van de ontwerpbegroting 2027 e.v.): Jaar
2027
2028
2029
2030
Lasten
€ 48.951.000
€ 51.690.000
€ 53.447.000
€ 55.413.000
Baten
€ 49.153.000
€ 51.773.000
€ 53.739.000
€ 55.824.000
Resultaat voor bestemming
€
202.000
€
83.000
€
292.000
€
411.000
Resultaat na bestemming
€
0
€
0
€
0
€
0
Jaarrekening 2025 De Veiligheidsregio Drenthe sluit het boekjaar af met een verlies van € 194.295, dit verlies wordt verdeeld over de 12 Drentse gemeenten en betekent voor de Gemeente de Wolden een bedrag van € 9.460. Deze voor 2026 – extra uitgaven hoeven niet te worden meegenomen bij de BeRapp, omdat wij bedragen van de VRD ontvangen over de vrijval van de reserves. Het ‘eigen vermogen’ bestaat uit geheel uit voorzieningen en bedroeg per eind 2025 - € 3.813.931 een afname t.o.v. 2025 van € 134.529. Het negatieve resultaat is voornamelijk ontstaan door structureel hogere kosten die voornamelijk betrekking op hogere personeelskosten van de 24-uurs dienst, hogere onderhoudskosten voertuigen en materieel en de toevoeging aan de voorziening FLO. De reserve “Versterking VRD-Begroting 2023 ” wordt opgeheven omdat de gestelde doelen waarvoor deze reserve was gevormd zijn behaald. Deze reserve is van € 45.763 valt dus vrij en de vrijvallende middelen worden uitbetaald aan de deelnemende gemeenten, dit betekent voor de Gemeente de Wolden een bedrag van € 2.227.
3
De reserve “Rampenpot” groot € 250.459 valt eveneens vrij, deze was gevormd voor het opvangen van bovenmatige kosten bij grotere incidenten, deze reserve is in 2018 voor het laatst aangesproken en daarom is besloten deze op te heffen. De vrijvallende middelen uit deze reserve worden uitbetaald aan de deelnemende gemeenten, voor de Gemeente de Wolden komt dit neer op een bedrag van € 12.195. De bestemmingsreserves zijn met een totaal van € 974.800 (dec 2025: € 3.576.583 – € 2.601.783, --(1 januari 2025)) toegenomen als gevolg van dotaties voor reserve en prijsontwikkelingen, versterking crisisbeheersing en goed werkgeverschap.
5. Zienswijze Voorstel: Er wordt voorgesteld om wel een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027.
Toelichting op de zienswijze In de zienswijze gaan wij in op de enorme kostenstijging m.b.t. de brandweerzorg en vragen wij om te zoeken naar andere alternatieven om deze kosten te reduceren. Verder verzoeken wij om m.b.t. de uitzettingen in kaar te brengen wat valt onder inflatie of anders, dat er geen stille reserves worden gevormd en dat er m.b.t. Weerbaarheid meer tempo op wordt gezet. Tot slot doen wij een oproep aan de voorzitter van de VRD om vanuit het AB VRD onze zorgen bij de minister kenbaar te maken.
Alternatief Het alternatief is om geen zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027. Dit heeft niet de voorkeur omdat de ontwerpbegroting 2027 een flinke toename laat zien van de bijdrage die benodigd is vanuit de gemeente.
4