Raadsvoorstel Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 'Wonen en zorg in balans'
Tekst van het document
Raadsvoorstel Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 ‘Wonen en zorg in balans’
Raadsvoorstel Aan: de gemeenteraad Datum: 19-3-2024 Raadsvergadering: 24-04-2024 Commissie: Commissie Samenleven, Veiligheid, Bestuur en bedrijfsvoering en Financiën Organisatieonderdeel: Team Ruimte en Economie; Team Welzijn en Samenleving Portefeuillehouder: Cees van Uden Naam behandelend ambtenaar: Jeroen Cornelissen; Yermo Wever Registratienummer: Klik of tik om tekst in te voeren. Ter inzage: Klik of tik om tekst in te voeren. Bijlage(n): Bijlage 1 – Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 – Wonen en Zorg in balans Bijlage 2 – Bijlagen Woonzorgvisie De Ronde Venen Bijlage 3 – Reactie Adviesraad sociaal domein DRV – Woonzorgvisie 2024-2030 Bijlage 4 – Reactie Jongerenadviescommissie – Woonzorgvisie 2024-2030 Bijlage 5 – Bestuurlijke reactie op reactie Adviesraad sociaal domein DRV – Woonzorgvisie 20242030 Bijlage 6 – Bestuurlijke reactie op reactie Jongerenadviescommissie DRV – Woonzorgvisie 2024-2030
Onderwerp Raadsvoorstel Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 ‘Wonen en zorg in balans’. Voorstel 1. De Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 ‘Wonen en zorg in balans’ vast te stellen; 2. Voor de uitvoeringsagenda € 60.000 beschikbaar stellen en deze te bekostigen uit de IZAgelden. Inleiding Steeds vaker wonen mensen die behoefte hebben aan zorg en ondersteuning zelfstandig. Dat vraagt om geschikte woningen, een zorginfrastructuur die aan hun behoefte voldoet en een samenleving waarin zij zich thuis voelen. Deze uitdaging geldt niet alleen voor inwoners die op leeftijd zijn maar ook inwoners met een beperking of inwoners die wegens andere omstandigheden behoefte hebben aan een aangepaste woning, zorgvoorzieningen en ondersteuning in de buurt of een zinvolle dagbesteding. Om tegemoet te komen aan deze ontwikkelingen is inzet van meer en andere partijen nodig dan nu het geval is. Waar voorheen zorgorganisaties, zorgkantoor en zorgverzekeraars de zorgvraag konden
blad 1 van 5
beantwoorden, komt dit vraagstuk op verschillende tafels te liggen en zijn er veel partijen die een rol kunnen en moeten spelen in de oplossing. Ontwikkelingen hangen in sterke mate met elkaar samen en kunnen niet binnen één sector, bijvoorbeeld de zorg, het sociale domein of het fysieke domein, worden opgelost. Om die reden is een integrale visie noodzakelijk. De integrale visie vraagt om een regierol van de gemeente. Met deze Woonzorgvisie pakt de gemeente De Ronde Venen die rol. De Woonzorgvisie bepaalt de koers van de gemeente daar waar wonen, welzijn en zorg elkaar raken. Het geeft de opgaven en ontwikkelingen op het gebied van wonen, zorg en welzijn in samenhang voor de periode tot 2030 weer. Na vaststelling door de raad biedt de Woonzorgvisie het kader voor de intentie- en prestatieafspraken tussen gemeente, woningcorporatie, ontwikkelaars, zorgaanbieders en welzijnsorganisaties. De visie voorziet daarnaast inwoners en maatschappelijke partners van een duidelijke beleidsrichting. Beoogd effect De Woonzorgvisie zorgt ervoor dat De Ronde Venen een gemeente is en blijft met een passend woningaanbod en zorgaanbod voor alle inwoners.
Argumenten 1.1 Het beschikken over een Woonzorgvisie wordt bij de wet verplicht gesteld De Wet Versterking regie volkshuisvesting geeft het Rijk, de provincies en gemeenten de wettelijke instrumenten om samen regie te voeren op de volkshuisvesting. De verwachte datum van inwerkingtreding is 2024. Op basis van deze wet moeten gemeenten uiterlijk 2026 beschikken over een Woonzorgvisie op basis van de lokale woonzorgopgave. Ook wordt verplicht gesteld om de Woonzorgvisie te vertalen naar lokale prestatieafspraken. Met vaststelling van de Woonzorgvisie De Ronde Venen 2024-2030 voldoet de gemeente ruim op tijd aan deze verplichting. 1.2 De Woonzorgvisie omvat een integrale benadering van de woonzorgopgave. De woonzorgopgave omvat een complex samenspel van verschillende elkaar beïnvloedende ontwikkelingen op diverse beleidsterreinen. De Woonzorgvisie is dan ook een domein overstijgende visie, opgebouwd uit vijf samenhangende oplossingsstrategieën: 1. Bewustwording van inwoners 2. Eigen kracht inwoners. 3. Versterken wijkinfrastructuur. 4. Diversiteit aan geschikte woningen. 5. Verpleeghuis van de toekomst. De Woonzorgvisie draagt daarmee bij aan een integrale benadering vanuit het sociaal en fysiek domein en borgt dit zowel bestuurlijk als ambtelijk.
1.3 De Woonzorgvisie is tot stand gekomen op basis van een breed gedragen samenwerkingsproces Samenwerking en participatie vormen een belangrijke bouwsteen voor een succesvolle uitvoering van de woonzorgopgave. Daarom is gekozen voor een vroegtijdige inzet op participatie en externe samenwerking. Er is een brede stakeholdersbijeenkomst gehouden met vertegenwoordigers van inwoners, zorgaanbieders, de welzijnsorganisaties, het zorgkantoor, initiatiefnemers en Cazas Wonen. Daarnaast is er meermaals op individuele basis gesproken met onze partners om gerichte input te verzamelen. Daarmee ligt er een breed gedragen visie waarmee partijen gezamenlijk aan de slag kunnen gaan.
blad 2 van 5
1.4 De Woonzorgvisie stuurt op de beschikbaarheid van nul-treden-, geclusterde-, en zorggeschikte woningen op de juiste plek De Woonzorgvisie brengt de woonopgave in beeld voor ouderen met een zorgvraag: hoeveel van welk type woningen in welke prijscategorie moeten worden toegevoegd tot 2030 voor ouderen die zijn aangewezen op woningen met zorgcomponent. In de toekomstige woningvoorraad zijn deze woningen, onder andere vanwege veranderend rijksbeleid, onvoldoende beschikbaar. Hierdoor is meer regie op nieuwbouw nodig voor ouderen met een zorgvraag. Gemeente De Ronde Venen wil een inclusieve gemeente zijn waar iedereen prettig en veilig thuis kan wonen. Met de Woonzorgvisie zijn we in staat scherper te sturen op de totstandkoming van passende nul-treden-, geclusterde-, en zorggeschikte woningen. De aantallen nul-treden-, geclusterde-, en zorggeschikte woningen worden verankerd in de nieuwe Woonvisie en daarmee in de bouwopgave die uit de nieuwe Woonvisie volgt. Hiermee borgt het college de realisatie van deze woningen. 1.5 De Woonzorgvisie stuurt op een goed woonzorgklimaat en veerkrachtige wijken Een passende woning in een inclusieve omgeving zorgt ervoor dat mensen zich thuis voelen en op eigen wijze prettig kunnen (blijven) wonen. Dit draagt bij aan stabiliteit, (eigen) regie, integratie en maatschappelijke participatie.
Dit is niet alleen individueel belangrijk maar ook voor onze gemeenschap als geheel. Het schept ruimte voor samenredzaamheid, onderlinge verbondenheid en veerkrachtige wijken. Zo houden we de gemeenschap sterk en vitaal, bevorderen we dat iedereen mee kan doen én zijn we in staat om de zorg in de toekomst betaalbaar en toegankelijk te houden. 1.6 Gemeentelijke regie op de woonzorgopgave is noodzakelijk en urgent Gemeentelijke regie op de woonzorgopgaven is noodzakelijk en urgent om wonen met zorg betaalbaar en toegankelijk te houden, te zorgen voor voldoende kwaliteit en het op gang brengen van noodzakelijke innovatie. Als we de opgaven niet oppakken stagneert de doorstroming op de (sociale) woningmarkt, neemt het beroep op Wmo voorzieningen toe, is de inzet van zorgverlening aan huis minder efficiënt, komt de toegankelijkheid van voorzieningen in wijk onder druk te staan en bestaat de kans dat de veerkracht en leefbaarheid van wijken zal afnemen. Dit alles kan leiden tot een verschraling van de zorg en ondersteuning, een stijging van maatschappelijke kosten en een toename van kwetsbare inwoners die onvoldoende gefaciliteerd kunnen worden in hun woon- en zorgbehoeften doordat zij in een onvoldoende geschikte woning en (net zo belangrijk) een onvoldoende passende woonomgeving wonen.
1.7 Gemeentelijke regie op samenwerking is noodzakelijk voor het realiseren van de woonzorgopgave De woonzorgopgave raakt veel partijen: in de eerste plaats de mensen met een zorgvraag zelf, mantelzorgers en vrijwilligers, zorgaanbieders, welzijnsaanbieders, zorgverzekeraars, woningcorporaties, projectontwikkelaars, initiatiefnemers, technologiebedrijven. Samenwerking is niet alleen nodig voor het organiseren van zorg en ondersteuning maar gaat ook over de vraag hoe de woning en de woonomgeving er uit moeten zien voor een optimaal woon(zorg)klimaat. Dit is een meervoudig en complex vraagstuk waarbij betrokkenen verschillende belangen kunnen hebben maar samenwerking noodzakelijk is om tot resultaat te komen. 2.1 Om uitvoering te geven aan de Woonzorgvisie zijn financiële middelen noodzakelijk. De Woonzorgvisie is het beginpunt van een langer traject. De visie markeert vooral een startpunt van een toekomstbestendig woonzorglandschap. Om de doelen te bereiken uit de Woonzorgvisie is een uitvoeringsagenda nodig. De uitvoeringsagenda maakt concreet welke activiteiten de gemeente onderneemt om de doelen uit deze visie te bereiken. Ook is het daarmee helder voor alle betrokken
blad 3 van 5
partijen welke bijdrage op welk moment van hen verwacht wordt. Na het opstellen van de uitvoeringsagenda, dient deze tot uitvoering gebracht te worden. Hiervoor moeten concrete acties en projecten opgezet worden, wat in sommige gevallen extra personele inzet vraagt. Kanttekeningen 1.1 Er is veel samenhang met beleid op verschillende niveaus Wijzigingen in landelijk en provinciaal beleid kunnen de uitvoering van de Woonzorgvisie beïnvloeden. Te denken valt aan beleidskeuzes in het sociaal domein, het vastgoedbeleid, de financiële situatie van de gemeente zelf of ontwikkelingen in de woningmarkt. Daarnaast moet de gemeente rekening houden met veranderingen in het Rijksbeleid. Met behulp van de uitgangspunten in deze visie kan de gemeente bewuste afwegingen maken om haar beleid te passen aan nieuwe situaties. Financiën Voor het opstellen van de uitvoeringsagenda wordt een extern bureau of programmamanager aangetrokken. Hiervoor vraagt het college € 60.000 budget beschikbaar te stellen en te bekostigen uit de gelden van het Integraal Zorgakkoord. Betrokkenheid en communicatie De brede maatschappelijke opgave op het gebied van wonen, zorg er welzijn is niet alleen door de gemeente op te lossen. Zoals benoemd is daarom gedurende het traject afstemming gezocht met onze partners.
Ook is de visie voorgelegd aan de Adviesraad sociaal domein, de Jongerenadviescommissie (JAC) en de Woonadviescommissie (WAC). Van de Adviesraad sociaal domein en de Jongerenadviescommissie heeft het college een reactie ontvangen. Deze zijn bijgevoegd in bijlage 3 en 4. In bijlage 5 en 6 zijn de reacties van het college hierop opgenomen. Ook heeft er in 2023 een voorbereidende bijeenkomst plaatsgevonden met u als raad. De waardevolle input van deze bijeenkomst is meegenomen in de Woonzorgvisie. Vervolg In 2024 wordt samen met alle betrokken organisaties gestart met het opstellen van een uitvoeringsagenda. Deze organisaties hebben reeds bijgedragen en de totstandkoming van deze visie en hun medewerking toegezegd aan het vervolg. Daarnaast wordt eind 2024 de nieuwe Woonvisie voorgelegd ter besluitvorming aan de raad. De Woonzorgvisie is een belangrijke bouwsteen voor de nieuwe Woonvisie van De Ronde Venen. De genoemde aantallen nul-treden-, geclusterde-, en zorggeschikte woningen (met de bijhorende percentages sociale huur en vrije sector) worden geïntegreerd in de toekomstige woonvisie. Hiermee wordt de bouw van deze woningen onderdeel van de totale woningbouwopgave van 4800 woningen tot 2040. Het is daarmee een verfijning van de toekomstige bouwopgave, op het gebied van wonen en zorg.
Na het vaststellen van de nieuwe woonvisie is het moment daar om nieuwe prestatieafspraken met Cazas Wonen (en zorgaanbieders) op te stellen, waarbij de lokale woonzorgopgave ook een plek
blad 4 van 5
krijgt. De genoemde aantallen nul-treden-, geclusterde-, en zorggeschikte woningen zijn ook bij deze afspraken mede leidend. Evaluatie Met het opstellen van de uitvoeringsagenda wordt duidelijk wanneer welke acties en/of projecten uitgevoerd worden. Dit maakt inzichtelijk wanneer en met welke frequentie evaluatie van de doelen uit de Woonzorgvisie wenselijk en/of noodzakelijk is.
Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van de gemeente De Ronde Venen,
Marco Vonk secretaris
Maarten Divendal burgemeester
blad 5 van 5