Raadsvoorstel Vaststelling TAM-omgevingsplan Groot Mijdrecht Noordoost (GMNO) bloemrijk grasland

Raadsvoorstel Aan: de gemeenteraad Datum: 20 mei 2025 Raadsvergadering: 10 juli 2025 Commissie: Wonen en Ruimte Organisatieonderdeel: Omgeving Portefeuillehouder: Wethouder van Uden Naam behandelend ambtenaar: Lucas de Ree Registratienummer: 1107406 Ter inzage: Bijlage(n): Bijlage 1 Motivering Bijlage 2 Planregels Bijlage 3 Verbeelding Bijlage bij motivering 1 Archeologisch bureauonderzoek (Moerasblok 1) Bijlage bij motivering 2 Archeologisch bureauonderzoek (percelen 3263 en 3165) Bijlage bij motivering 3 Bodem verkennend onderzoek (perceel 3263) Bijlage bij motivering 4 Bodem historisch onderzoek (percelen 3257 en 3262) Bijlage bij motivering 5 Bodem vooronderzoek (perceel 3202) Bijlage bij motivering 6 Onderzoek stikstofdepositie Bijlage bij motivering 7 AERIUS projectberekening Bijlage bij motivering 8 AERIUS extra beoordeling Bijlage bij motivering 9 Ontplofbare oorlogsresten onderzoek (percelen 3202, 3257 en 3262) Bijlage bij motivering 10 Ontplofbare oorlogsresten onderzoek (percelen 3262 en 3165) Bijlage bij motivering 11 Memo watertoets Bijlage bij motivering 12 Aanmeldnotitie m.e.r.-beoordeling

Onderwerp: Vaststelling TAM-omgevingsplan Groot Mijdrecht Noordoost (GMNO) bloemrijk grasland Voorstel 1. Het TAM-omgevingsplan ‘GMNO bloemrijk grasland’ met planidentificatienummer NL.IMRO.0736.TAM001GMNOgrasland-va01, vast te stellen. Inleiding Achtergrond De polder Groot Mijdrecht is een diepe droogmakerij met een oppervlakte van meer dan 2000 hectare. Het noordoostelijke deel is onderdeel van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). In 2010

blad 1 van 5

is vanuit het Rijk bezuinigd op de EHS, wat leidde tot een herijking. Hierdoor is de polder GMNO nu onderdeel is van het Natuur Netwerk Nederland (NNN). In samenwerking tussen de provincie, gemeente De Ronde Venen, waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV), Natuurmonumenten en een bewonersdelegatie uit de polder is een plan opgesteld. In 2012 is de "versoberde veenribbenvariant" vastgesteld. Hierin is de invulling van de natuurontwikkeling zichtbaar gemaakt en beschreven. In aansluiting hierop hebben betrokkenen partijen en bewoners het "Pact van de Poldertrots" ondertekend. Dit is een intentieovereenkomst waarin partijen maximale inspanning hebben toegezegd om te komen tot de versoberde veenribbenvariant. De ontwikkeling wordt getrokken door de Stuurgroep Groot Mijdrecht Noordoost, bestaande uit AGV, provincie Utrecht, Natuurmonumenten, de bewonersdelegatie en de gemeente De Ronde Venen. De wethouder Natuur en Landschap is lid van de stuurgroep. Ook ambtelijk is de gemeente betrokken bij de projectgroep. Sinds 2012 zijn er twee moerasblokken gerealiseerd. In de polder GMNO worden vijftien percelen voormalige agrarische grond met een oppervlakte van circa 50 hectare landbouwgrond omgevormd tot bloemrijk grasland. Het gaat om gronden die in eigendom zijn van de provincie Utrecht of Natuurmonumenten, maar op dit moment nog niet zijn ingericht als natuur.

Voor vijf (rood gestippeld in figuur 1) van de vijftien percelen staat het Figuur 1: Polder Groot Mijdrecht Noordoost geldende (tijdelijke) omgevingsplan agrarische activiteiten (lichtgroen gekleurd in figuur 1) toe. Agrarische activiteiten zijn niet gewenst op gronden die als natuur ontwikkeld worden. Deze gronden zijn gebaat bij een bij een langdurige natuurfunctie, waarbij de natuur wordt behouden en niet ingewisseld wordt voor agrarische activiteiten. In de toekomstige situatie worden alle vijf de percelen ingericht als natuur (donkergroen gekleurd in figuur 1). Daarom is de wens om het geldende planologisch regime te wijzigen, zodat uitsluitend ‘Natuur’ wordt toegestaan. TAM-omgevingsplan in plaats van bestemmingsplan Sinds het inwerkingtreden van de Omgevingswet op 1 januari 2024, is het niet meer mogelijk om bestemmingsplannen in procedure te brengen. In plaats van bestemmingsplannen moet de gemeente een omgevingsplan maken. Het opstellen van één omgevingsplan voor de gehele gemeente is echter erg complex en kost veel voorbereidingstijd. De gemeente heeft tot en met 2032 de tijd om dit vast te stellen. Totdat de gemeente zelf een omgevingsplan heeft vastgesteld zijn er twee mogelijkheden om planologisch medewerking te verlenen aan een ontwikkeling die afwijkt van het tijdelijk omgevingsplan. Deze twee mogelijkheden zijn de omgevingsvergunning voor een Buitenplanse

blad 2 van 5

Omgevingsplanactiviteit (BOPA) en een Tijdelijke Alternatieve Maatregel omgevingsplan (TAMomgevingsplan). Indien de gemeente medewerking wil verlenen aan een initiatief dat niet past in het omgevingsplan, kan het initiatief in de meeste gevallen met een BOPA vergund worden. Hiermee kan dan een ontwikkeling worden toegestaan die in strijd is met de onderliggende functie (voorheen: bestemming), zonder dat de gemeente hierbij direct de onderliggende functie moet wijzigen. Naast wat met de BOPA wordt toegestaan, blijven ook nog de bestaande planologische mogelijkheden op het betreffende perceel van toepassing. In sommige gevallen is het echter wenselijk om bij medewerking aan een initiatief wel direct de onderliggende functie te wijzigen. In zo een geval is een TAM-omgevingsplan een geschikt instrument. Werking van TAM-omgevingsplan Een TAM-omgevingsplan lijkt qua opzet en systematiek erg op een bestemmingsplan, zo bestaat het uit planregels, een verbeelding en een toelichting. Maar het plan dient wel te voldoen aan de regels uit de Omgevingswet. In de toelichting dient te worden beschreven op welke wijze rekening is gehouden met diverse aspecten van de fysieke leefomgeving en of er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL).

Het TAM-omgevingsplan lijkt op het oog los te staan van de rest van het (tijdelijk) omgevingsplan, maar is functioneel en juridisch een integraal onderdeel van het omgevingsplan. Om te zorgen dat het TAM-omgevingsplan juridisch één geheel is met het omgevingsplan van rechtswege, wordt het als het ware als een nieuw hoofdstuk toegevoegd. Om deze reden wordt dan ook het betreffende hoofdstuk vermeld in de titel van onderhavige plannen. Een TAM-omgevingsplan is een tijdelijke maatregel om ervoor te zorgen dat initiatieven niet onnodig veel vertraging oplopen, omdat gemeenten nog niet (volledig) volgens de standaarden van de Omgevingswet kunnen werken. Tot uiterlijk 31 december 2025 kan een gemeente van deze maatregel gebruikmaken, door voor die datum een ontwerp ter inzage te leggen. Het TAM-omgevingsplan heeft van 29 maart 2025 tot en met 9 mei 2025 ter inzage gelegen. Er zijn geen zienswijzen ingediend. Beoogd effect Dit TAM-omgevingsplan ziet toe op de planologische wijziging van agrarisch naar natuur. Argumenten 1.1 Het plan is een uitwerking van het Pact van Poldertrots Dit TAM-omgevingsplan maakt onderdeel uit van hetgeen dat in het Pact van Poldertrots is overeengekomen. De bloemrijke graslanden vormen de overgang tussen de onderlinge moerasblokken en het gebied eromheen. Dit is niet alleen positief voor de moerasvogels, maar ook voor diverse plant- en diersoorten.

De ambitie is om in de polder een ecologische verbinding tussen aangrenzende natuurgebieden te creëren. Hierdoor wordt het huidige NNN versterkt. 1.2 De natuurfunctie is noodzakelijk voor het verwezenlijken en behouden van de natuurontwikkeling en subsidiemogelijkheden

blad 3 van 5

Het natuurbeheerplan beschrijft de beleidsdoelen en de subsidiemogelijkheden in de provincie Utrecht voor de ontwikkeling en het beheer van natuurterreinen en voor agrarisch natuur- en landschapsbeheer. Het natuurbeheerplan vormt het inhoudelijk toetsingskader voor het beoordelen van subsidieaanvragen behorend tot het Subsidiestelsel Natuur- en Landschapsbeheer (SNL) Op basis van dit stelsel zijn subsidies mogelijk voor agrarisch natuurbeheer, het beheer van natuurterreinen, inrichting en kwaliteitsverbetering van natuurterrein. Om gebruik te kunnen maken van deze subsidieregeling door derden is het noodzakelijk om de functie natuur op het perceel te hebben. 1.3 De natuurontwikkeling wordt toekomstbestendig gemaakt De provincie Utrecht zal niet de eigenaar blijven van de desbetreffende percelen. Door het omzetten van de bestemming, is het niet meer mogelijk om hier binnenplanse vergunningen aan te vragen voor agrarische doeleinden, zoals bijvoorbeeld een schuur of stal. Dit zorgt ervoor dat de natuur die hier ontwikkeld wordt ook natuur zal blijven. 1.4

De functieomzetting naar natuur via TAM-omgevingsplan is noodzakelijk op basis van de

provinciale instructieregel Een omgevingsplan, wijziging omgevingsplan of TAM-omgevingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen het NNN moet regels bevatten die de kwaliteit, wezenlijke kenmerken en waarden en samenhang van het NNN beschermen en in stand houden. Door het wijzigen naar natuurfunctie is deze natuurontwikkeling binnen NNN ook in de toekomst beschermd en geborgd volgens de provinciale instructieregel. 1.5 Het plan past binnen nationaal, provinciaal en gemeentelijk beleid Deze ontwikkeling is een toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied, wat bijdraagt aan de nationale omgevingsvisie. Door de herinrichting is het mogelijk om moerasnatuur te ontwikkelen, waardoor flora en fauna uitgebreid en verbonden worden. De provincie wil, zoals beschreven is in de omgevingsverordening van de provincie Utrecht, 641 hectare natuur realiseren in het NNN. De realisatie van de moerasblokken en bloemrijk grasland draagt bij aan deze doelstelling. Op gemeentelijk niveau wordt er gestreefd naar ontwikkeling van biodiversiteit en ecologische waarde, dat door deze ontwikkeling wordt versterkt. 1.6 Uit de toelichting en onderzoeken van het plan blijkt dat het plan uitvoerbaar is In de toelichting van het ontwerp TAM-omgevingsplan wordt de uitvoerbaarheid van dit initiatief beschreven, dit wordt onderbouwd door de bijgevoegde onderzoeken.

Hieruit blijkt dat er geen (milieutechnische) belemmeringen te verwachten zijn die de uitvoerbaarheid van het plan in het geding zouden kunnen brengen. Kanttekeningen N.v.t. Financiën Het TAM-omgevingsplan is in opdracht en op kosten van de initiatiefnemer door een extern ruimtelijk adviesbureau opgesteld.

blad 4 van 5

De kosten voor de ambtelijke ondersteuning zijn conform de legesverordening bij de initiatiefnemer in rekening gebracht. Daarnaast is er een overeenkomst voor nadeelcompensatie met de initiatiefnemer gesloten, zodat eventuele planschade door de initiatiefnemer wordt vergoed. Betrokkenheid en communicatie De bewoners uit de polder Groot Mijdrecht werden in 2024 door drie verschillende brieven op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen. Op 17 april 2025 werd daarnaast een inloopbijeenkomst georganiseerd. De omwonenden en betrokkenen waren uitgenodigd. Tijdens deze bijeenkomst is het plan gepresenteerd en zijn er vragen over het plan beantwoord. Het TAM-omgevingsplan is van 29 maart 2025 tot en met 9 mei 2025 ter inzage gelegd. De directe omgeving heeft een informerende brief ontvangen betreffend de terinzagelegging van het TAMomgevingsplan. De vaststelling van het TAM-omgevingsplan wordt op de wettelijke voorgeschreven wijze bekendgemaakt door middel van een publicatie in het elektronisch Gemeenteblad, op de plaatselijke gemeentepagina De Groene Venen en op de gemeentelijke website. Na vaststelling van het TAM-omgevingsplan is het plan openbaar.

Dit kan via de functie regels op de kaart van de officiële landelijke website https://omgevingswet.overheid.nl Vervolg Nadat de raad dit TAM-omgevingsplan heeft vastgesteld, wordt het besluit gepubliceerd en gedurende 6 weken ter inzage gelegd. Tijdens die termijn kan door belanghebbenden beroep tegen het besluit worden ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Het TAM-omgevingsplan treedt 4 weken nadat het besluit tot vaststelling bekend is gemaakt in werking. Dit is ook het geval wanneer binnen deze termijn een verzoek om voorlopige voorziening is ingediend bij de voorzitter van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Alleen wanneer de voorzieningenrechter een verzoek om voorlopige voorziening geheel of gedeeltelijk toewijst wordt het besluit geschorst. Na de inwerkingtreding van het TAM-omgevingsplan kunnen de benodigde omgevingsvergunningen voor realisatie worden verleend. Evaluatie N.v.t. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van de gemeente De Ronde Venen

Marco Vonk secretaris

Maarten Divendal burgemeester

blad 5 van 5