Raadsvoorstel 80 Besluitvorming in voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet (verzamelvoorstel)

Voorstel raad de gemeenteraad

AAN AGENDAPUNT NUMMER RAADSVERGADERING COMMISSIE ORGANISATIEONDERDEEL PORTEFEUILLEHOUDER BEHANDELEND AMBTENAAR ORGANISATIEONDERDEEL

REGISTRATIENUMMER TER INZAGE

80/21 27 januari 2022 Commissie RZ CS Rein Kroon Henrike Geurkink CS

BIJLAGE(N)

DIV

Onderwerp Besluitvorming in voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet (verzamelvoorstel)

Voorstel 1 2 3 4

5 6 7

In te stemmen met het “Proces raadsadvies bij vergunningen in afwijking van het omgevingsplan” (bijlage I behorend bij het raadsbesluit) De “Lijst van gevallen waarin advies van de gemeenteraad verplicht is” vast te stellen (bijlage II behorend bij het raadsbesluit) De “Aanwijzing van gevallen waarin participatie door de initiatiefnemer verplicht is” vast te stellen (bijlage IIIA behorend bij het raadsbesluit) De bevoegdheid om het omgevingsplan te wijzigen in bepaalde gevallen aan het college te delegeren met het “Delegatiebesluit ex artikel 2.8 en 4.14 lid 5 Omgevingswet” (bijlage IV behorend bij het raadsbesluit) De “Verordening nadeelcompensatie De Ronde Venen 2022” vast te stellen (bijlage V behorend bij het raadsbesluit) De gemeentelijke adviescommissie in te stellen met het “Instellingsbesluit gemeentelijke adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit De Ronde Venen” (bijlage VI behorend bij het raadsbesluit) Het college de opdracht te geven een jaar na inwerkingtreding van de Omgevingswet een rapportage voor de raad op te stellen over de toepassing van deze besluiten en deze te bespreken met de raad.

Inleiding Naar verwachting treedt op 1 juli 2022 de Omgevingswet in werking. Voorafgaand aan de inwerkingtreding is een aantal raadsbesluiten noodzakelijk. Met deze besluiten geeft de raad invulling aan nieuwe bevoegdheden, voorkomt u dat er juridische hiaten ontstaan en ondersteunt het toekomstige proces en de samenwerking.

Voorstel raad - documentnummer: 51851

Dit voorstel bevat diverse besluiten. Deze zijn per besluit in een bijlage bij dit raadsvoorstel opgenomen. Bij elke bijlage is een toelichting op het specifieke besluit gevoegd. In dit raadsvoorstel beperkt het college zich tot de argumenten die de noodzaak en kern van het besluit onderbouwen. Dit verzamelvoorstel omvat nog niet alle besluitvorming in voorbereiding op de Omgevingswet. Kort voor de inwerkingtreding ontvangt de raad nog de aangepaste legesverordening en de Verordening uitvoering en handhaving (nu Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht De Ronde Venen 2017). Dit gaat om technische verordeningen, waarbij minder beleidsafweging aan de orde is.

Beoogd effect Met deze besluitvorming is gemeente De Ronde Venen tijdig voorbereid op de inwerkingtreding van de Omgevingswet.

Argumenten 1.1

Het is lastig om een raadsadvies in te passen in de reguliere vergunningprocedure van 8 weken, eventueel verlengt tot 14 weken De reguliere werkwijze is hier niet op toegerust. Vandaar dat het college heeft gezocht naar een werkwijze waarin ieders rol tot zijn recht komt.

1.2

Procesafspraken maken dat raad, inwoners en college weten hoe het adviestraject loopt Zo creëert de gemeente vooraf duidelijkheid over wat ieder van elkaar kan verwachten. Daarbij benadrukken we naar alle partijen dat iedereen uiteindelijk gebaat is bij een zorgvuldig proces.

1.3

De voorkeursroute voor vergunningen waarvoor raadsadvies verplicht is, is de uitgebreide procedure Het gaat hierbij om aanvragen met een ruimtelijke of maatschappelijke impact. Extra zorgvuldigheid is daarbij op zijn plaats. Dit vraagt overleg met de initiatiefnemer, want we kunnen de uitgebreide procedure in de meeste gevallen niet afdwingen. In bijlage I lichten we toe hoe we dit proces voor ons zien.

2.1

Met de lijst met categorieën waarvoor raadsadvies verplicht is, legt de raad vast dat plannen met een ruimtelijke of maatschappelijke impact door het college voor advies aan de raad moeten worden voorgelegd

REGISTRATIENUMMER

Pagina 2 van 8

Daarmee geeft de raad invulling aan de bevoegdheid uit artikel 16.15a lid b. onder 1 o van de Omgevingswet. De wet geeft met deze nieuwe bevoegdheidsverdeling aan dat kaderstelling bij de raad ligt en uitvoering hiervan bij het college. Met de lijst geeft de raad aan in welke gevallen de afweging die gemaakt wordt verder gaat dan uitvoering. 2.2

In de lijst is bepaald dat het college in sommige gevallen ook in onverplichte gevallen de raad raadpleegt Het is niet objectief te bepalen wanneer vergunningverlening wel of geen beleidsafweging bevat. Naast de aard van de ontwikkeling zijn ook de kwetsbaarheid van de omgeving en de betrokkenheid van belangen van omwonenden belangrijke factoren die hierop van invloed zijn. Dit is niet in een objectief ingekaderde lijst te vatten. Vandaar dat het collge in bijlage II beschrijft dat raad en college ook over zaken die níet op de lijst staan goed in gesprek blijven.

2.3

De raad kan de lijst met categorieën bijstellen op basis van de ervaring die de gemeente opdoet met de nieuwe werkwijze Het college weet nog niet precies hoe dit uitpakt. Of naar een ieders gevoel de juiste plannen aan de orde komen. Beslispunt 7 richt zich met name hier op. Het college stelt daarom voor om op basis van de eerste ervaringen met de nieuwe wet te bekijken of de lijst en de nieuwe manier van werken aangepast moeten worden.

3.1

In de Omgevingswet is het de verantwoordelijkheid van de initiatiefnemer of en zo ja, hoe hij participatie organiseert; in sommige gevallen is dat niet voldoende De wet maakt participatie belangrijk, maar geeft niet veel mogelijkheden om hier op te sturen (zie bijlage IIIB voor een overzicht). De wet stelt de eigen verantwoordelijkheid van de initiatiefnemer centraal. Dit is voor veel mensen moeilijk en dan is ondersteuning door de gemeente gewenst. Daarom bereidt het college een richtlijn voor als stimulans en hulpmiddel voor initiatiefnemers. In sommige gevallen heeft de gemeente zelf ook een belang bij het plan. Dan adviseert en helpt de gemeente bij het vormgeven van participatie.

3.2

Participatie is extra belangrijk in gevallen die veel effect op de omgeving hebben en waartegen naar verwachting veel bedenkingen bestaan Voor deze gevallen is artikel 16.55 lid 7 in de Omgevingswet opgenomen. Op basis van dit artikel kan de raad categorieën van gevallen van buitenplanse omgevingsplanactiviteiten aanwijzen waarvoor het organiseren van participatie door de initiatiefnemer verplicht is. In deze gevallen is het een reden om een plan af te wijzen als participatie niet of onvoldoende ingevuld is. Overigens blijft de initiatiefnemer wel vrij om naar eigen inzicht invulling te geven aan de participatie. De gemeente mag hier geen specifieke eisen aan stellen.

REGISTRATIENUMMER

Pagina 3 van 8

3.3

Het is voor inwoners duidelijk als er één lijst is voor zowel raadsadvies als voor verplichte participatie Verschillen tussen de lijsten betekent dat er meer variatie in de te volgen procedure bestaat die de gemeente aan inwoners moet kunnen uitleggen: regulier of uitgebreid, wel of geen raadsadvies, wel of geen verplichte participatie. Door dit gelijk te schakelen is er zo veel mogelijk sprake van twee procedures: (1) de reguliere procedure zonder raadsadvies en zonder verplichte participatie en (2) de uitgebreide procedure met raadsadvies en met verplichte participatie.

4.1

Het college kan het omgevingsplan wijzigen als geen sprake is van een beleidsafweging Denk daarbij aan het verwerken van verleende vergunningen of het vertalen van vastgesteld beleid. Door het college deze bevoegdheid te geven, zorgt de raad dat het omgevingsplan steeds zo actueel mogelijk kan zijn.

5.1

Met de verordening nadeelcompensatie regelt de gemeente hoe inwoners die financieel nadeel ondervinden van rechtmatig handelen van de gemeente en een tegemoetkoming kunnen vragen De gemeente kan rechtmatig handelen en toch schade veroorzaken. Met de verordening Nadeelcompensatie wordt geregeld hoe tegemoetkoming in dit soort schade an worden aangevraagd en afgehandeld. De verordening Nadeelcompensatie is gebaseerd op de modelverordening van de VNG en vervangt de huidige procedureverordening voor advisering tegemoetkoming in planschade van de gemeente.

5.2

Nadeelcompensatie is breder dan planschadevergoeding Bij planschade gaat het om inkomensderving of vermindering van de waarde van een onroerende zaak als gevolg van een planologische maatregel. Nadeelcompensatie voegt daar om schade veroorzaakt door rechtmatige feitelijke handelingen, zoals werkzaamheden, aan toe.

6.1

De gemeente kan de huidige werkwijze van monumenten- en welstandsadvies voortzetten Onder de Omgevingswet is alleen de verplichte advisering over rijksmonumenten geregeld. Om de huidige praktijk van monumenten- en welstandsadvies te kunnen voortzetten, moet de raad een gemeentelijke adviescommissie instellen. De raad kan de reikwijdte van de advisering van de adviescommissie in de toekomst uitbreiden of inperken. Dit doet de gemeente in het omgevingsplan.

7.1

De Omgevingswet is nieuw en de gemeente moet ervaring opdoen met nieuwe instrumenten en bevoegdheidsverdeling

REGISTRATIENUMMER

Pagina 4 van 8

De voorstellen die het college nu doet, doen we op basis van huidige inzichten en informatie vanuit het programma ‘Aandeslagmetdeomgevingswet’ en de VNG. Niemand heeft nog ervaring met deze besluiten en instrumenten. Het is belangrijk om de vinger aan de pols te houden of de besluiten de gewenste uitwerking hebben. 7.2

Op basis van een rapportage over de ervaringen met de Omgevingswet, kan de raad besluiten of er aanleiding is om de nu genomen besluiten bij te stellen Het werken met een nieuwe wet, betekent dat de gemeente een fase ingaat waarin we moeten leren en bijstellen. Dit geldt met name voor de werkwijze rond het raadsadvies, de lijst van categorieën voor advies en de gevallen waarin participatie verplicht is.

Kanttekeningen 1.1

De werkwijze rond het raadsadvies staat of valt met het aantal vergunningen waar het om gaat en de bereidheid van initiatiefnemers om mee te werken aan de uitgebreide procedure Als er veel vergunningen in de reguliere procedure aan de raad moeten worden aangeboden, vraagt dit creativiteit om deze tijdig op de raadsagenda te krijgen. Het college gaat er van uit dat dit met een terughoudende advieslijst en goed overleg met initiatiefnemers niet snel voor zal komen.

3.1

Hier ligt een relatie met het opstellen van participatiebeleid voor de gemeente Het college kiest er de gevallen waarbij participatie verplicht is voor de initiatiefnemer vooruitlopend op het beleid aan te wijzen, omdat dit besluit samenhangt met andere besluiten die vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet moeten worden genomen. De verdere ontwikkeling van het participatiebeleid in 2022 loopt ook na de inwerkingtreding van de wet door. Het college houdt daarbij de doelstellingen van de Omgevingswet in beeld. Zo nodig kan de lijst in verband met het beleid worden bijgesteld.

3.2

Het participatiebeleid geeft verder invulling aan wat inwoners en gemeente van elkaar verwachten in de voorbereiding op plannen en besluiten Daarover gaan gemeenteraad, inwoners en het college in 2022 in gesprek. De uitkomst hiervan is van invloed op de participatierichtlijn en de manier waarop de gemeente participatie door initiatiefnemers begeleidt. Het kan zijn dat dit ook gevolgen heeft voor de aanwijzing van gevallen waarvoor participatie verplicht is. Het college neemt dit dan mee in het voorstel voor het participatiebeleid.

7.1

Bij verder uitstel van de wet is het te overwegen om deze besluitvorming met de raad in de nieuwe samenstelling te updaten

REGISTRATIENUMMER

Pagina 5 van 8

Het college kiest nu voor besluitvorming in januari 2022, omdat we de voorbereiding hiervan in deze raadsperiode hebben gedaan.

Financiën De voorgestelde besluiten leggen vooral nieuwe werkwijzen vast. Wij verwachten hiervan geen gevolgen voor benodigde middelen of capaciteit, zodat het college dit voorstel binnen de financiële kaders van de programmabegroting kan uitvoeren.

Betrokkenheid en communicatie Het raadsadvies bij vergunningen in afwijking van het omgevingsplan heeft het college met de raad besproken in verschillende voorbereidende raadsbijeenkomsten. De inzichten uit deze bijeenkomsten zijn gebruikt bij dit voorstel. Mooisticht heeft conceptstukken voor de aanwijzing van de gemeentelijke adviescommissie aangeleverd. Deze heeft het college gebruikt bij het opstellen van het besluit en met hen afgestemd.

Vervolg De raadsbesluiten worden voor zover nodig gepubliceerd en bekend gemaakt op overheid.nl. Ze treden in werking gelijk met de inwerkingtreding van de Omgevingswet zelf. In aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet informeert de gemeente inwoners, ondernemers en organisaties over de nieuwe wet. Dat gaat zowel over nieuwe (vergunning)procedures als over de nieuwe instrumenten die de gemeente heeft en wat de samenleving daarvan merkt. Binnen deze bredere communicatie heeft ook deze besluitvorming een plek.

Evaluatie Een jaar na de inwerkingtreding van de Omgevingswet levert het college een rapportage op, waarin staat hoe de gemeente met de verschillende bevoegdheden is omgegaan en of dit bijstelling behoeft.

Het ontwerpbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan. Burgemeester en wethouders van De Ronde Venen,

REGISTRATIENUMMER

Pagina 6 van 8

de secretaris,

de burgemeester,

REGISTRATIENUMMER

Pagina 7 van 8

De raad van de gemeente De Ronde Venen gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders (raadsvoorstel nr. 80/21 van 27 januari 2022). Gelet op de Omgevingswet en bijbehorende wet- en regelgeving Overwegende dat een aantal raadsbesluiten noodzakelijk is om de gemeentelijke taken onder de Omgevingswet goed uit te kunnen oefenen

Besluit 1

In te stemmen met het “Proces raadsadvies bij vergunningen in afwijking van het omgevingsplan” (bijlage I behorend bij het raadsbesluit)

8

De “Lijst van gevallen waarin advies van de gemeenteraad verplicht is” vast te stellen (bijlage II behorend bij het raadsbesluit) De “Aanwijzing van gevallen waarin participatie door de initiatiefnemer verplicht is” vast te stellen (bijlage IIIA behorend bij het raadsbesluit) Middels het “Delegatiebesluit ex artikel 2.8 en 4.14 lid 5 Omgevingswet” de bevoegdheid om het omgevingsplan te wijzigen in bepaalde gevallen aan het college te delegeren (bijlage IV behorend bij het raadsbesluit) De “Verordening nadeelcompensatie De Ronde Venen 2022” vast te stellen (bijlage V behorend bij het raadsbesluit) De gemeentelijke adviescommissie in te stellen middels het “Instellingsbesluit gemeentelijke adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit De Ronde Venen” (bijlage VI behorend bij het raadsbesluit) Te bepalen dat een jaar na inwerkingtreding van de Omgevingswet een rapportage over de toepassing van deze besluiten wordt aangeboden en deze te bespreken met de raad.

9 10

11 12 13

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente De Ronde Venen, d.d. 27 januari 2022.

De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,