Raadsvoorstel 48, bijlage 5 reactie op aanbevelingen pp en jac 18062021

Aanbeveling Participatieplatform overgenomen We vinden de nota heel algemeen geformuleerd. Het is Nee niet duidelijk waarom deze keuze is gemaakt voor specifiek Gemeente De Ronde Venen en hoe de gemeentelijke organisatie de integrale aanpak gaat borgen en uiteraard wat de gemeente als haar eigen rol ziet en gaat invullen.

ja

De aansluiting naar de Maatschappelijke Agenda en de daarin geformuleerde visie (iedere inwoner heeft recht op het krijgen van adequate hulp al dan niet tijdelijk om mee te doen in de maatschappij) wordt niet weergegeven in de visie in de gezondheidsnota.

reactie De ambities voor de lokale gezondheidsnota zijn gebasseerd op de inbreng van adviesraden en maatschappelijke partners, de cijfers met betrekking tot gezondheid van inwoners in De Ronde Venen en de thema’s uit de Landelijke nota gezondheidsbeleid. De lokale gezondheidsnota onderstreept het belang van een integrale aanpak. In het uitvoeringsplan staat gedetailleerder hoe we door lokale inspanning deze ambities gaan waarmaken. De lokale gezondheidsnota beschrijft bij 4.1 Hoe willen we dat bereiken: De gemeente stimuleert, faciliteert, organiseert, spreekt partners en inwoners op hun verantwoordelijkheden aan, stroomlijnt processen en geeft aanzet tot afstemming tussen betrokkenen.

Een verwijzing naar de relatie met de maatschappelijke agenda is toegevoegd bij de beschrijving van een inclusieve omgeving. Ook zijn de volgende twee zinnen toegevoegd: 'Het (de inclusieve omgeving) draagt er aan bij dat mensen beter in staat zijn om te participeren. Een inclusieve omgeving voorkomt dat mensen afgezonderd raken, en bevordert daarmee de gezondheid (p.10).' Ook is toegevoegd aan Dit is op de eerste plaats een verantwoordelijkheid van mensen zelf: 'wel kunnen we bijdragen aan het makkelijker maken van een gezonde keuze. Wij willen kwetsbare groepen actief ondersteunen in het nemen van de regie en het vergroten van hun gezondheidsvaardigheden(p.10).' Daarnaast is als aanvulling op de beschrijving van de aansluiting op de maatschappelijke agenda in hoofdstuk 3 een extra zin toegevoegd: 'Kwetsbare inwoners ontvangen tijdelijk of indien nodig permanente ondersteuning om mee te doen en zelfredzaam te zijn of te worden (p.18).'

deels Uitgaande van het feit dat gezondheid/ leefstijlverandering een transformatieproces is dat niet alleen op individueel niveau gericht is maar meer op het totaal aan cultuurverandering in de gemeente missen wij dat de gemeente haar rol opneemt bij het scheppen van randvoorwaarden. Het faciliteren en inzetten van de kracht van mensen in de gemeente zien wij in deze aanpak nog onvoldoende terug in de nota.

Randvoorwaarden voor leefstijlverandering en gezondheid schept de gemeente door in te zetten op een gezonde omgeving. Dit is een van de ambities in de gezondheidsnota. De volgende tekst is toegevoegd: We kunnen als gemeente wel bijdragen om de gezonde keuze de makkelijke keuze te maken en de omgeving meer gezondheidsbevorderend in te richten (p.19). De verdere invulling van het stimuleren van cultuurverandering is onderdeel van het uitvoeringsplan van de gezondheidsnota.

We missen een doelgroep benadering. In het stuk wordt kort aandacht besteed aan de inclusieve omgeving en gezinnen met een laag inkomen maar vervolgens wordt dat niet uitgewerkt. Het gaat om een twee sporen beleid Eerste spoor is gericht op de hele gemeenschap en haar inwoners qua cultuur verandering (vitaliteit in samenhang met sleutelmomenten in de levensfases van inwoners). Het tweede spoor is gericht op een aantal voor gemeente belangrijke (doel)groepen waar de impact het hoogst is . Het gaat om het realiseren van kansengelijkheid voor mensen die meerdere gezondheids- en levensproblematiek te maken hebben. Dit is onderbelicht in de nota. Wij zijn van mening dat nu in deze tijd van Corona en de effecten daarvan juist de aandacht moet krijgen. We willen dit dan ook beter uitgewerkt zien in deze nota.

N.a.v. deze opmerking is de volgende tekst toegevoegd: 'Voor buurten waarin veel mensen met een lage sociaal economische status (SES) wonen, geldt vaak dat de fysieke leefomgeving nog niet bijdraagt aan een gezonde leefstijl. Daarom kan gezondheidsbevordering via de leefomgeving effectief zijn, bijvoorbeeld door veilige ontmoetingsplekken, groene zones, beweegvriendelijke en openbaar toegankelijke schoolpleinen en sportparken, fiets- en wandelpaden en (inclusieve) speelvoorzieningen. Maar ook door het verbeteren van woningen bij renovaties (p. 8).' Ten tweede: 'Wel kunnen we bijdragen aan het makkelijker maken van een gezonde keuze. Wij willen kwetsbare groepen actief ondersteunen in het nemen van de regie en het vergroten van hun gezondheidsvaardigheden (p. 10).'Ten derde 'In De Ronde Venen ondersteunen we mantelzorgers individueel en in groepen. Ook zijn jonge mantelzorgers steeds beter in beeld. Mantelzorgers met een migrantenachtergrond zijn nog onvoldoende in beeld. ... Lager opgeleiden en mensen uit eenoudergezinnen die mantelzorg geven zijn vaker zwaar of overbelast (p. 17).' Ten vierde: 'We hebben specifieke aandacht voor wijken met een veel inwoners met een lagere SES.' En als laatste: 'Mantelzorgers spelen daar een belangrijke rol in.

We willen passende ondersteuning van mantelzorgers, zowel oudere als jonge mantelzorgers en ook voor mantelzorgers met een migrantenachtergrond (p. 21).'

Ja

Daarnaast worden er geen ambities geformuleerd. We adviseren dat wel te doen. Bijvoorbeeld: in 2024 beginnen jongeren niet met roken, of levensverwachting van mensen met gezondheidsachterstanden is met 40% verbeterd of het aantal mensen met overgewicht is max38%

Ambitie 1 Gezonde leefomgeving: Indicatoren: - 95% (i.p.v. 91,3%) van de kinderen van 10-11 jaar vindt dat er voldoende fijne buitenspeelplekken zijn - 30% (i.p.v. 24,7%) van de inwoners in De Ronde Venen gebruikt de fiets om zich te verplaatsen - Alle openbare ruimtes zijn rookvrij in 2025 Ambitie 2 Gezonde leefstijl: Indicatoren: - 55% (i.p.v. 48%) van de 10 en 11 jarigen in De Ronde Venen eet dagelijks fruit - 65% (i.p.v. 61,5%) van de volwassen inwoners voldoet aan de beweegrichtlijn - 40% (i.p.v. 35%) van de volwassenen voldoet aan de alcoholrichtlijn - 10% (i.p.v. 18%) van de 10 en 11 jarigen; 35% (i.p.v.) 41% van de 1965 jarigen in De Ronde Venen heeft overgewicht Ambitie 3 Gezond ouder worden: Indicatoren: - 45% (i.p.v. 39%) van de 65-plussers voldoet aan de beweegrichtlijn - 50% (i.p.v. 58%) van de 65-plussers in De Ronde Venen heeft overgewicht - 8% (i.p.v. 10%) van de 65-plussers voelt zich ernstig eenzaam - 85% (i.p.v. 82%) van de 65-plussers heeft beschikbare steun of hulp van mensen in de buurt

nee

De aanpak hiervoor staat in hetArmoede & Schulden Beleidsplan 2020-2023. In de lokale gezondheidsnota zoeken we de verbinding en samenhang hiermee.

ja

De GGD actualiseert de cijfers elke 4 jaar. Er gaat echter ook tijd overheen voordat de cijfers gepubliceerd worden. Naar verwachting zullen er nieuwe cijfers in september gepubliceerd worden.

nee

De ambitie gezonde leefstijl stelt het volgende: We verbeteren de gezondheidsvaardigheden, waardoor meer inwoners gezond(er) eten, bewegen en minder middelen gebruiken. We zetten daarbij in op zowel de gezondheidsvaardigheden bij kinderen als bij volwassenen. Verdere concretisering is onderdeel van het uitvoeringsplan van de gezondheidsnota.

Gemist wordt in deze nota de relatie tussen gezondheid en armoede en schuldenproblematiek. Het is mooi om doelen te hebben op het gebied van gezonde voeding, sport en ontspanning maar als er sprake is van een groot probleem op financieel gebied dan zijn deze doelen niet realistisch maar moet er eerst hulp op het gebied van armoede en schulden komen. De relatie tussen fysieke omgeving en overgewicht wordt onderbouwd door 5 jaar oude cijfers, de vraag is of deze cijfers nog wel een goed inzicht geven.

Ongezonde voeding verstoord de groei en gezondheid van kinderen, aandacht om hier actief een rol van de gemeente voor te vragen vindt het platform dan ook op zijn plaats, wat gaat de gemeente hier actief aan doen.

deels

We adviseren om naast relevante gezondheidscijfers die er instaan ook o.a. inzicht te geven in het voorzieningenniveau zoals zijn er voldoende wandel/fiets mogelijkheden, speelgelegenheden, voldoende activiteiten voor ouderen om te ontmoeten en om leuke dingen te doen, feitelijke gegevens en waar de gemeente naar toe wil werken.

We adviseren om naast relevante gezondheidscijfers nee die er instaan ook o.a. inzicht te geven de mogelijkheden die er zijn voor mensen met een beperking om te kunnen bewegen waar en wanneer zij dat willen (denk hierbij aan toegankelijkheid zwembaden etc.). deels Hoe ver is de gemeente met rookvrij krijgen van relevante plekken waar kinderen en jongeren komen. specifiek Pg 1: Omgevingswet. Hier mag explicieter staan dat de ja gemeente gezondheid, sociaal domein gaat verbinden aan het fysieke en welzijn.

Een aantal cijfers zijn toegevoegd. Toegevoegd aan al vermelde tevredenheid over de hoeveelheid groen in de gemeente: 'Heel veel kinderen (91,3%) van de 10- 11 jaar vinden dat er voldoende fijne buitenspeelplekken in de buurt zijn(p.9).' Verder is het volgende toegevoegd: 'Als er goede fietspaden zijn fiets je meer, is er minder uitstoot van schadelijke stoffen en dat is van positieve invloed op je lichaamsfuncties. Van de inwoners in De Ronde Venen gebruikt 24,7% de fiets om zich te verplaatsen. Dit is lager (27%) dan in de rest van Nederland (CBS mobiliteit, 2017) (p.9).' 'Ruim tweederde (69%) van de inwoners in De Ronde Venen laat zich positief uit over de begaanbaarheid van straten, paden en stoepen (Sociale kracht monitor, 2020) (p.9).' 'De tevredenheid van inwoners in De Ronde Venen is aanzienlijk groter in 2020 (58%) in vergelijking met 2018 (48%) voor de welzijnsvoorzieningen (p. 15).'

In het sportakkoord is de ambitie Inclusief sporten en bewegen opgenomen.

De gemeente volgt hierin de landelijke wetgeving. Vanaf 2020 zijn alle scholen en schoolpleinen rookvrij. Sommige sportvoorzieningen zijn al rookvrij. In de gezondheidsnota is de ambitie: alle openbare ruimtes zijn rookvrij in 2025 opgenomen.

Toegevoegd: De omgevingswet vraagt om goede samenwerking tussen het sociale domein en het fysieke domein (p. 6).

PG 2 lokaal kader: neem ook de ondernemers mee. Zij dragen bij aan (gezond)werk, maar hebben ook een rol in de gezonde keuze. Dus bij winkels: niet buiten het snoep goed laten zetten of bij de kassa.

ja

Toegevoegd: Ook zullen we ondernemers in De Ronde Venen benaderen om hieraan deel te nemen (p. 7).

ja

Toegevoegd: Rookvrije omgeving De campagne ‘Op weg naar een rookvrije generatie’ zet in op bescherming van kinderen tegen rook en tegen de verleiding om te beginnen met roken. Kinderen moeten de kans krijgen om rookvrij op te groeien. Dit kan in een rookvrije omgeving, zonder verleidingen en met goede voorbeelden om zich heen. Hoe minder mensen je ziet roken, hoe minder vanzelfsprekend het wordt om zelf te gaan roken (p. 10). Toegevoegd: Van de 10 en 11 jarigen in De Ronde Venen eet 48% dagelijks fruit (p. 10).

PG 4: Toevoegen een gezonde omgeving is ook een rookvrije omgeving

deels PG 7: ongezonde voeding: onduidelijk omschreven en geen verband met de gemeente gelegd ja Pg 6 multiproblematiek: duidt hoe groot deze groep is en waar ze wonen. Is het in bepaalde wijken of is dat gespreid. Handig om te weten voor het uitvoeringsplan. Is het zinvol om een wijkaanpak te doen of juist doelgroepgericht. Of beiden.

Toegevoegd: Vergeleken met de rest van Nederland (6%) zijn er minder kinderen (3%) die in een uitkeringsgezin opgroeien. Ook is de SES in alle wijken hoog of hoger vergeleken met de rest van Nederland (p. 13). En als laatste bij de ambitie: We hebben specifieke aandacht voor wijken met een veel inwoners met een lagere SES (p. 20). Ter informatie, Groenwest is samen met de gemeente en opbouwwerk bezig om de leefbaarheid in het appartementencomplex aan de Croonsstadtlaan te verhogen.

deels

In de visie staat: Niet iedereen leeft in de omstandigheden om zelf gezonde keuzes te maken en de dagelijkse verleidingen te weerstaan. De problemen die achter een verminderde gezondheid schuilgaan, gaan verder dan het gezondheidsdomein. Armoede, schulden, problemen rondom huisvesting, eenzaamheid, werkloosheid, een beperking, een lage opleiding of de kwaliteit en de inrichting van de leefomgeving hebben allemaal invloed op hoe gezond je bent en hoe gezond je je voelt. We willen vanuit de gedachte van Positieve Gezondheid aandacht hebben voor de samenhang tussen het individu en zijn of haar omgeving en de noodzaak tot samenwerking tussen verschillende domeinen benadrukken. We benaderen gezondheidsachterstanden niet als apart onderdeel, maar als aspect bij de drie gestelde ambities. Toegevoegd aan ambitie 1 Gezonde leefomgeving: We hebben specifieke aandacht voor wijken met veel inwoners met een lagere SES (p.20).Toegevoegd aan ambitie 2 gezonde leefstijl: Voor de aanpak van gezondheidsachterstanden is het nodig om het medisch en het sociaal domein met elkaar te verbinden, maar ook de beleidsterreinen gezondheid, werk en inkomen, onderwijs, minima, sport en ruimte (p. 20). Toegevoegd aan ambitie 3: We willen passende ondersteuning van mantelzorgers, ... ook voor mantelzorgers met een migrantenachtergrond (p. 21)

nee

Bij 4.1 Hoe willen we dat bereiken? Hebben we de indeling missie, preventie, signaleren en integrale aanpak, uitvoeringsplan om ambities invulling te geven. Deze indeling geeft voldoende ordening.

PG 11:In de visie is geen aandacht voor de ambitie om gezondheidsachterstanden te verkleinen. Iets wat juist in de landelijk nota als expliciet apart onderwerp wordt benoemd en wat belangrijk is om expliciet uit te werken en te faciliteren en voorwaarden voor te scheppen door de gemeente,

PG 14: De ordening is onduidelijk. Het gaat om een integrale aanpak die bestaat uit: voorlichting, bewustwording fysiek en sociaal goed verbinden (randvoorwaarden scheppen, faciliteren) vroeg signaleren , voorzorg en voorkomen.

samenwerking tussen diverse partijen (de aanpak) en neem daar ondernemers en onderwijs in mee in gemeentelijke beleid meenemen welke de consequenties zijn voor de gezondheid van de inwoners hierbij kan gedacht worden aan armoede en schuldenproblemen en het beleid dat hierop gevoerd wordt dat direct gevolgen heeft voor de gezondheid van inwoners. Aanbevelingen JAC

overgenomen reactie nee Het voorkomen van huidkanker is een complexer probleem, waarbij 1. In sectie 2.5 ‘Gezondheidssituatie in De Ronde meer factoren dan alleen schaduw van bomen van invloed zijn. Venen’ onder de kop ‘Groen om te ontspannen, bewegen, ontmoeten’ wordt gesproken over de isolerende werking van bomen en de positieve invloed van een groene omgeving op het stresslevel en het beweeggedrag. De JAC is van mening dat een meer groene omgeving verder onderbouwd kan worden met het feit dat meer bomen en schaduw zorgen voor een verminderde kans op huidkanker. Zeker gezien de oproep die laatst is gedaan door onder andere dermatologen en kankerpatiëntenverenigingen. Door meer schaduwplekken te hebben draagt de gemeente bij aan de gezondheid van haar inwoners.

deels

Bij sectie 3.2. staat: "In De Ronde Venen kan iedereen meedoen en zijn inwoners zoveel als mogelijk zelfredzaam. Inwoners kunnen hun leven zelf organiseren, onderhouden sociale contacten en zijn bij hun omgeving betrokken". Toegevoegd is: "Kwetsbare inwoners ontvangen tijdelijk of indien nodig permanente ondersteuning om mee te doen en zelfredzaam te zijn of te worden". Zoals iets verder bij sectie 3.3. staat: ‘Gezondheid is het vermogen je aan te passen en je eigen regie te voeren in het licht van de sociale, fysieke en emotionele uitdagingen van het leven’ (Machteld Huber, 2011). Hoe je omgaat met de externe omstandigheden heeft invloed op je gezondheid.

deels

Het woordje en zou de indruk wekken dat het om twee onderzoeken gaat. De komma is vervangen door een verbindingsstreepje.

1. De JAC merkt op dat in sectie 3.1 ‘Wat willen we bereiken?’ in de definitie van gezondheid als ‘het vermogen van inwoners om hun levensstijl aan te passen en zelf regie te voeren’, niet rekening wordt gehouden met externe omstandigheden waardoor ze gezond leven mogelijk niet volledig zelf in de hand hebben, zoals ontslag, mantelzorg, ziekte, etc.

1. In sectie 1 ‘Inleiding’ wordt gesproken over het onderzoek van de GGDrU in december 2020, januari 2021. In plaats van een komma kan naar onze mening hier beter het voegwoord ‘en’ worden geplaatst, omdat dit anders verwarring kan zorgen met de bijzin die hierop volgt. “Uit onderzoek van de GGDrU in december 2020 en januari 2021 blijkt dat veel mensen minder zijn gaan bewegen of sporten vergeleken met voor de coronamaatregelen.”

ja 2.In sec e 1 ‘Inleiding’ wordt, na een opsomming van onderliggende factoren voor gezondheidsproblemen, gesproken dat een integrale benadering van gezondheid van groot belang is. Wij zien hier daarom graag dat het woord ‘daarom’ in deze zin kan worden geplaatst. “Een integrale benadering van gezondheid is daarom van groot belang.”

1. In sectie 1.1 ‘Leeswijzer’ moet het woord ja ‘Allereest’ vervangen worden door ‘Allereerst Hetzelfde geldt voor het woord ‘Hoofstuk’ dat moet worden vervangen door ‘Hoofdstuk’. ja 1. In sectie 2.2 ‘Landelijk beleid’ onder het kopje ‘Landelijke nota gezondheidsbeleid 2020-2024’ moet het woord ‘rijk’ vervangen worden door ‘Rijk’. ja 1. In sectie 2.5 ‘Gezondheidssituatie in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Roken is ongezond’ is naar onze mening de opbouw van de zin “In De Ronde Venen rookt van de groep 13 tot 17 jarigen 4,7% en 17% van de volwassenen .” ambigu. Deze zin kan naar onze mening vervangen worden door de onderstaande. In De Ronde Venen rookt van de groep 13 tot 17 jarigen 4,7%, van de groep volwassenen rookt 17%.” ja 6. In sectie 2.5 ‘Gezondheidssituatie in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Bewegen, goed voor lichaam en geest’ kan de zin “Bewegen tijdens een schooldag is goed voor de leerprestaties van kinderen, kinderen die veel bewegen kunnen zich beter concentreren en zitten lekkerder in hun vel.” naar onze mening beter worden gesplitst in twee aparte zinnen. Een mogelijke suggestie hiervoor is de onderstaande zin. “Bewegen tijdens een schooldag is goed voor de leerprestaties van kinderen. Kinderen die veel bewegen kunnen zich beter concentreren en zitten lekkerder in hun vel.”

ja 7.In sec e 2.5 ‘Gezondheidssitua e in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Multiproblematiek vermindert zelfredzaamheid, en veroorzaakt zorgen en depressie’ moet ‘mee zit’ worden vervangen door ‘meezit’. ja 8.In sec e 2.5 ‘Gezondheidssitua e in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Gezond ouder worden’ moet ‘naar mate’ worden vervangen door ‘naarmate’. Hetzelfde geldt in sectie 2.5 ‘Gezondheidssituatie in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Kwetsbaarheid ouderen hangt samen met inkomensklasse en levensgebeurtenissen’ ja 9.In sec e 2.5 ‘Gezondheidssitua e in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Eenzaamheid veroorzaakt fysieke en psychische klachten’ is de zin “Daarnaast zijn er ook omgevingsfactoren zoals een gladde vloer, een losliggend kleed of het ontbreken van steunpunten de oorzaak van valpartijen.” grammaticaal incorrect. Een oplossing hiervoor zou zijn om het woord ‘er’ in deze zin weg te laten. ja 10.In sec e 2.5 ‘Gezondheidssitua e in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Eenzaamheid veroorzaakt fysieke en psychische klachten’ moet ‘reactie vermogen’ worden vervangen door ‘reactievermogen’.

1. In sectie 2.5 ‘Gezondheidssituatie in De Ronde Venen’ onder de kop ‘Mantelzorg’ kan naar onze mening de eerste zin beter worden opgesplitst in twee zinnen. Een voorbeeld is hieronder weergegeven. “Mantelzorg is alle hulp aan een hulpbehoevende door iemand uit diens directe sociale omgeving. Dit gaat verder dan de hulp die naar algemeen aanvaarde opvattingen in redelijkheid mag worden verwacht van het sociaal netwerk (de ‘gebruikelijke zorg’) (SCP, 2019).”

ja

ja 12. In sectie 4 ‘Ambities’ onder de kop ‘Ambitie 1 Gezonde omgeving: een omgeving die ontmoeting, ontspanning en beweging stimuleert‘ moet in de zin “We hebben specifieke aandacht voor wijken met een veel inwoners met een lagere SES.” het woord ‘een’ weg worden gelaten. 13.In sec e 4.1 ‘Hoe willen we dat bereiken?’ onder de ja kop ‘Preventie‘ moet ‘bewust zijn’ worden vervangen door ‘bewustzijn’. 14.In sec e 4.1 ‘Hoe willen we dat bereiken?’ onder de ja kop ‘Signaleren’ kan in de eerste zin ‘vroeg’ worden vervangen door ‘vroegtijdig’.