Raadsinformatiebrief Jaarbrief Wonen 2025

Raadsinformatiebrief Aan: de gemeenteraad Datum: 17 februari 2026 Portefeuillehouder: Wethouder Van der Greft Naam behandelend ambtenaar: Marella den Ouden Organisatieonderdeel: Ruimte en Economie Registratienummer: 1234902 Ter inzage: Bijlage(n): Bijlage 1 Jaarbrief Wonen 2025 Bijlage 2 Woningbouwoverzicht

Onderwerp: Jaarbrief Wonen 2025

Geachte raad, Aanleiding Via de Jaarbrief Wonen (bijlage 1) wordt de raad op de hoogte gebracht van de actuele ontwikkelingen rondom bouwen en wonen in De Ronde Venen. Deze jaarlijkse brief geeft inzicht in het gevoerde beleid, de regionale opgaven, de gemaakte prestatieafspraken, de uitkomsten van de woonruimteverdeling en de voortgang van zowel gerealiseerde als geplande woningbouwprojecten. Deze raadsinformatiebrief is een korte samenvatting van de Jaarbrief Wonen. Voor de complete inhoud verwijzen wij naar bijlage 1. Kernboodschap Bovenlokale ontwikkelingen wonen De Wet versterking regie volkshuisvesting geeft overheden meer mogelijkheden om gezamenlijk te sturen op hoeveel, waar en voor wie er wordt gebouwd. Regio’s moeten daarbij zorgen voor 30% sociale huur en twee derde betaalbare woningen. Gemeente De Ronde Venen zet in op minimaal 30% sociale huur in de programmering conform de bestaande woonvisie . Daarnaast verplicht de wet gemeenten om regionaal afspraken te maken over de verdeling van wettelijke urgent woningzoekenden. Deze fair-share afspraken zijn in 2025 al regionaal vastgesteld en corporatie Cazas Wonen heeft een inspanningsverplichting opgenomen.

Gemeenten moeten straks een volkshuisvestingsprogramma opstellen waarin concrete bouwlocaties, aantallen en doelgroepen worden vastgelegd; De Ronde Venen werkt in 2026 aan zo’n programma op basis van de Woonvisie 2025–2030.

blad 1 van 4

De voorgestelde huurbevriezing voor 2025 en 2026 is in juni 2025 geschrapt, waardoor huren vanaf 1 juli weer met maximaal 5% konden stijgen. Dit voorkomt financiële problemen voor corporaties. Het Provinciaal Programma Wonen en Werken voor regio U10 bepaalt waar woningen en bedrijventerreinen kunnen komen en stelt eisen aan nieuwe uitbreidingslocaties, zoals duurzaamheid en goed ruimtegebruik. De Woondeal voor regio U10 is herijkt. Het gewenste woningbouwprogramma voor de regio tot 2030 bestaat uit totaal 52.101 woningen. Het gevraagde aandeel van De Ronde Venen is 2.661 woningen. Dit past binnen de plancapaciteit van ruim 3.200 woningen van De Ronde Venen, zoals opgenomen in bijlage 2 Woningbouwoverzicht. Ook zijn concrete afspraken in ontwikkeling over ouderenhuisvesting en de verdeling van aandachtsgroepen. Lokaal Beleid In november 2025 is de Omgevingsvisie “Sterke dorpen, rijke landschappen” vastgesteld, waarin de koers voor de fysieke leefomgeving tot 2040 is vastgelegd. De visie beschrijft drie kernambities: leefbare en gezonde dorpen, een sterke positie in de regio en een toekomstbestendig buitengebied. De uitgangspunten uit de Woonvisie zijn hierin meegenomen. Op 30 januari 2025 is de Woonvisie 2025–2030 vastgesteld, die als strategisch kader dient voor woningbouw, leefbaarheid, betaalbaarheid en duurzaamheid.

De woonvisie borgt 30% sociale huur in nieuwbouw, waarbij een vereveningsfonds wordt ingezet wanneer dit percentage niet op locatie kan worden gehaald. De eerste afdracht aan dit fonds wordt in 2026 of 2027 verwacht, waarna het op verschillende locaties en flexibel kan worden ingezet om extra sociale huur te realiseren. De Huisvestingsverordening Regio Utrecht 2024 bleef in 2025 ongewijzigd, maar de bijbehorende beleidsregels zijn aangepast om lokale voorrang — zoals 50% voor inwoners uit De Ronde Venen bij grote projecten — mogelijk te maken. In 2026 wordt op regionaal niveau onderzocht of het huidige aanbodsysteem voor woonruimteverdeling nog goed werkt. De pilot voorrang voor vitale beroepsgroepen is in 2025 geëvalueerd en blijkt vooral zorgmedewerkers te helpen; Vanaf 2026 komt een steeds groter aantal betaalbare koopwoningen op de markt. Om het proces voor het verlenen van voorrang bij nieuwbouwprojecten uniform uit te voeren, worden volgens de experimentregeling huisvestingsvergunningen verstrekt aan kopers die aan de gestelde voorwaarden voldoen door WoningNet. Hiermee wordt de beoogde 50% voorrang voor inwoners van De Ronde Venen gerealiseerd. De experimentregeling geldt tot 1 oktober 2026. Tot die datum worden er geen leges in rekening gebracht bij kopers.

Indien het experiment wordt omgezet in regulier beleid, zal aan de raad worden voorgelegd of het heffen van kostendekkende leges voor deze vergunning wenselijk is. Tot slot is in 2025 het startersleningenfonds tweemaal met €500.000 aangevuld vanwege grote vraag; er zijn 24 startersleningen verstrekt, ruim boven het langjarig gemiddelde.

Duurzaamheid In 2025 heeft de gemeente De Ronde Venen meerdere acties uitgevoerd om de verduurzaming van woningen te stimuleren. De Lokale Aanpak Isolatie werd succesvol voortgezet, waarbij inwoners volledig worden ontzorgd met onafhankelijk advies, uitvoering door erkende installateurs

blad 2 van 4

en toegang tot subsidies of collectieve inkoop. Ondanks het onverwachte faillissement van partner Winst uit je Woning konden de werkzaamheden dankzij een snelle doorstart binnen een maand worden hervat; eind 2025 waren al bijna 300 isolatiemaatregelen uitgevoerd. In november opende het nieuwe Energiepunt De Ronde Venen, een onafhankelijk loket waar inwoners terechtkunnen voor advies, financiële regelingen en informatie over lokale duurzaamheidsinitiatieven. Daarnaast lanceerde de gemeente samen met 14 andere Utrechtse gemeenten een VvE-aanpak om verenigingen van eigenaren actief te begeleiden bij verduurzaming, aangevuld met een gemeentelijke subsidieregeling vanaf begin 2026. Ten slotte verwerkt De Ronde Venen de nieuwe landelijke ontwerpprincipes voor netbewuste nieuwbouw, bedoeld om woningen te kunnen blijven bouwen ondanks netcongestie. In 2026 wordt hiervoor een provinciale norm ingevoerd, die de gemeente structureel gaat toepassen om binnen de beperkte netcapaciteit toch nieuwe woningbouw mogelijk te maken.

Wonen en Zorg De woonzorgvisie voor De Ronde Venen bepaalt dat er minimaal 490 nultredenwoningen, 165 geclusterde woningen en 115 zorggeschikte woningen moeten worden gebouwd, waarvan de helft in de sociale sector. Deze aantallen zijn opgenomen in de Woonvisie 2025–2030 en worden gerealiseerd binnen nieuwbouwprojecten. Geclusterde woonvormen worden onder andere onderzocht via een CPO-initiatief op de Bon-gronden en een mogelijk Knarrenhof op het terrein van de voormalige Trekvogel-school. Zorggeschikte woningen in de sociale sector zijn geprogrammeerd binnen projecten zoals Hofland, De Meijert en Dagelijks Leven in Oosterland. In 2025 zijn zes sociale huurwoningen beschikbaar gesteld voor doorstroming vanuit maatschappelijke opvang en beschermd wonen, in lijn met de regionale ambitie om meer mensen zelfstandig te laten wonen met begeleiding. Voor de huisvesting van statushouders wees Cazas Wonen in 2025 twaalf woningen toe aan statushouders in De Ronde Venen, 5,9% van de vrijkomende sociale huurwoningen.

Binnen Utrecht West zijn via Kamers met Aandacht zes matches gerealiseerd waarbij particuliere verhuurders jongeren helpen aan een stabiele woonplek. Daarnaast is in 2025 de pilot Onder de Pannen gestart om inwoners die door omstandigheden dakloos dreigen te worden tijdelijk via hospitaverhuur op te vangen; er was één succesvolle match. Prestatieafspraken In 2025 zijn nieuwe meerjarige prestatieafspraken opgesteld met Cazas Wonen en Huurdersvereniging Weidelanden voor de periode 2026–2029; deze zijn in januari 2026 vastgesteld. De afspraken worden jaarlijks uitgewerkt in een concrete jaarschijf, waarvan die voor 2026 al is opgenomen. De afspraken richten zich op vijf hoofdthema’s. Voor het thema samenwerking zijn er vaste overleggen en jaarlijks een gezamenlijke jaarschijf. Onder het thema beschikbaarheid en betaalbaarheid streven partijen naar 30% sociale nieuwbouw, meer toegankelijke appartementen, behoud van sociale huur en inzet van het vereveningsfonds. Het thema duurzaamheid bevat doelen zoals CO₂-neutraliteit in 2050, het wegwerken van EFG-labels voor 2028, pilots voor gasloos wonen en meer voorlichting. Binnen het thema wonen en zorg wordt gewerkt aan passende huisvesting voor aandachtsgroepen en senioren, inclusief zorggeschikte en geclusterde woningen.

Tot slot zet het thema leefbaarheid en participatie in op veilige wijken met gezamenlijke wijkagenda’s, overleg over overlast en ondersteuning van buurtinitiatieven.

blad 3 van 4

Woonruimteverdeling sociale huurwoningen De druk op de sociale huurwoningmarkt in De Ronde Venen is hoog. Het college werkt hard aan het terugdringen van de zoektijd naar een sociale huurwoningen door veel woningen te realiseren. 63% van de vrijgekomen sociale huurwoningen wordt verhuurd aan inwoners uit De Ronde Venen. Een overzicht van de verdeling van de vrijgekomen sociale huurwoningen in De Ronde Venen is opgenomen in de Jaarbrief Wonen 2024. Vereveningsfonds Tijdens de bespreking van verschillende ruimtelijke kaders heeft de raad vragen gesteld over de inzet en invulling van het vereveningsfonds. Het college heeft aangegeven hierin de Jaarbrief Wonen nader op in te gaan. De verwachting is dat de eerste afdracht aan het vereveningsfonds eind 2026 of begin 2027 zal plaatsvinden. Het college is voornemens deze middelen in te zetten als een generieke maatregel om, bij meerdere ruimtelijke ontwikkelingen, in overleg met zowel de ontwikkelaar als Cazas te komen tot de realisatie van meer dan 30% sociale huurwoningen. Hiermee wordt beoogd om op projectniveau maatwerk te kunnen leveren en de beschikbare middelen zo effectief mogelijk in te zetten. Het college kiest er bewust voor om op dit moment geen specifiek project aan te wijzen waarvoor het merendeel van het vereveningsfonds in één keer wordt aangewend.

Deze keuze houdt de inzet van het fonds flexibel, zodat het optimaal kan bijdragen aan de totale gemeentelijke opgave voor sociale woningbouw. Parallel plannen Als gemeente geven wij invulling aan parallel plannen door procedures en onderzoeken gelijktijdig uit te voeren in plaats van na elkaar. Dit betekent dat we het participatieproces, de planuitwerking, de benodigde onderzoeken en de wettelijk procedures zoveel mogelijk parallel laten lopen. Hierdoor verkorten we de doorlooptijd, behouden we bestuurlijke grip en kunnen we eerder duidelijkheid bieden aan ontwikkelaars en omwonenden. Tegelijkertijd borgen we de kwaliteit door vooraf duidelijke randvoorwaarden op te stellen en regelmatig integraal af te stemmen met alle betrokken partijen. De toezegging (nr. 24034) om de raad te informeren hoe de gemeente invulling geeft aan parallel plannen wordt hiermee afgedaan. Vervolg De Jaarbrief Wonen 2025 is geagendeerd voor de informerende bijeenkomst van 4 maart 2025. Cazas Wonen is hierbij aanwezig. Tijdens deze avond wordt de gemeenteraad in staat gesteld om vragen te stellen over de Jaarbrief Wonen en de onderwerpen die hiermee te maken hebben. De volgende Jaarbrief Wonen wordt begin 2027 aangeboden.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van de gemeente De Ronde Venen

Marco Vonk secretaris

Rosan Kocken burgemeester

blad 4 van 4