Informatienota Uitkomsten meicirculaire gemeentefonds 2021
Tekst van het document
Informatienota raad REGISTRATIENUMMER
AAN
de gemeenteraad
DATUM
15 juni 2021
TER INZAGE
ORGANISATIEONDERDEEL
CS-BMO
BIJLAGE(N)
PORTEFEUILLEHOUDER
Alberta Schuurs
Meicirculaire 2021
gemeentefonds
BEHANDELEND AMBTENAAR Gilbert Okx
29 16 22
TOESTELNUMMER
Onderwerp Uitkomsten meicirculaire gemeentefonds 2021
Waarom naar de raad De uitkomsten van de circulaires van het gemeentefonds hebben een belangrijke impact op de financiële positie van onze gemeente. De laatste ontwikkelingen van de rijksbijdragen is opgenomen in deze informatienota. Met u is afgesproken dat tijdig informatie wordt verstrekt over de uitkomsten van de circulaires van het gemeentefonds.
Inleiding In onze informatienota over de maartcirculaire 2021 hebben we aangegeven dat we eind mei 2021 de volgende circulaire verwachten over de algemene uitkering. In deze informatienota gaan we in op de uitkomsten van de meicirculaire 2021.
Kernboodschap Voor 2021 zorgt de stijging van de algemene uitkering met € 1.280.000 van € 55.470.000 naar € 56.750.000 voor een verbetering van de financiële positie. Deze verbetering nemen we op in de tweede bestuursrapportage 2021. Voor de jaren 2022 – 2025 is een groei voorzien van onze opbrengst van de algemene uitkering van € 890.000 in 2022 aflopend naar € 610.000 in 2025. Deze groei zal ingezet worden ter compensatie van loon- en prijsontwikkelingen van onze kosten en voor de nieuwe Wet open overheid. Hierdoor is er geen sprake van een verbetering van de financiële positie. Voor de uitkomsten van de meicirculaire 2021 vier kanttekeningen:
- documentnummer: 50996
1. Vlak voor het bekend maken van de meicirculaire 2021 heeft het Rijk aangegeven 1,3 miljard euro te verstrekken aan de gemeenten voor de jeugdzorg in 2022. De wijze waarop dit bedrag verdeeld naar de gemeenten wordt in de zomer van 2021 bekend gemaakt. Hierdoor kunnen we rekening
Informatienota raad
houden met deze bijdrage bij het samenstellen van de begroting 2022. We schatten in dat het gaat om een extra opbrengst in 2022 tussen de 1 en 1,5 miljoen euro. De formele verdeling vindt vervolgens plaats in de septembercirculaire 2021. 2. Voor extra budgetten voor de jeugdzorg aan gemeenten vanaf 2023 neemt het nieuwe kabinet besluiten. 3. Er is een herverdeling voorzien van de algemene uitkering waarover het nieuwe kabinet besluiten neemt. De verwachting is dat dit in zal gaan per 2023. Of we een voor-of nadeelgemeente worden ontvangen we in de tweede helft van 2021 meer duidelijkheid. 4. Voor de jaren 2021 en 2022 komt het Rijk in latere circulaires met aanvullende coronacompensatie. Ontwikkelingen tussen de maart- en meicirculaire 2021 voor de jaren 2021 tot en met 2025 zijn in een grafiek weergegeven.
Ontwikkeling opbrengst algemene uitkering 2021 - 2025 [bedragen x € 1 miljoen] € 57,5
€ 57,1
€ 57,0
€ 56,8 € 56,5 € 56,4
€ 56,4
€ 56,5
€ 56,5
€ 56,0
€ 56,0 € 55,5
€ 55,5
€ 55,7
€ 55,5
€ 55,0 € 54,5 2021
2022
2023
Maartcirculaire 2021
2024
2025
Meicirculaire 2021
Een specificatie van de ontwikkelingen tussen de twee circulaires is opgenomen in onderstaande tabel.
Ontwikkeling rijksbijdragen algemene uitkering 2021 – 2025 (bedragen x € 1.000)
Stand maartcirculaire 2021
2021
2022
2023
2024
2025
55.470
55.470
55.680
56.450
56.450
Ontwikkelingen: 1. Algemene groei (accres) 440 1.067 502 86 741 2. Afrekening BTW-compensatiefonds 2020 187 3. Compensatie jeugdzorg
620
p.m.
p.m.
p.m.
4. Voogdij 18+
-299
-299
-299
-299
0
5. Coronacompensatie 33 p.m.
p.m.
6. Wet open overheid 0 122 137 153 168
Stand meicirculaire 2021
Toelichting: 1. Algemene groei Informatienota raad - documentnummer: 50996 - pagina 2
56.750
56.360
56.020
56.390
57.060
Ontwikkelingen zoals ‘samen de trap op en af’ en die van de landelijke en lokale omvang inwoners, woningen, uitkeringsgerechtigden e.d. zijn opgenomen in de algemene groei. De bedragen voor 2022 – 2025 worden ingezet ter compensatie van loon- en prijsontwikkelingen van onze kosten. 2. Afrekening BTW compensatie 2020 De middelen in het BTW-compensatiefonds groeien jaarlijks met hetzelfde accrespercentage van het gemeentefonds. Vallen de declaraties van gemeenten op het BTW-compensatiefonds lager uit dan er aan middelen inzitten, dan wordt het restant overgemaakt aan het gemeentefonds. Omgekeerd wordt er geld uit het gemeentefonds aan het BTW-compensatiefonds toegevoegd als de declaraties hoger zijn dan er middelen in het BTW-compensatiefonds zitten. De finale afrekening hierover vindt altijd plaats in de meicirculaire na afloop van het desbetreffende jaar. In de septembercirculaire 2020 werd een vrijval van het BTW-compensatiefonds aan het gemeentefonds over het jaar 2020 geraamd van 96,6 miljoen euro. Naar nu blijkt was die raming aan de voorzichtige kant. De vrijval blijkt achteraf 96,0 miljoen euro hoger en bedraagt in totaal 192,6 miljoen euro. Dit zorgt voor een incidenteel voordeel voor onze gemeente van € 187.000 in 2021. 3. Compensatie jeugdzorg De aangekondigde compensatie voor 2021 voor de kosten jeugdzorg is opgenomen in de meicirculaire 2021 voor 2021.
Dit zorgt voor een hogere rijksbijdrage van € 620.000 in 2021. Voor de jaren 2022 en verder is een pro memorieraming opgenomen omdat het Rijk nog hierop terugkomt. 4. Voogdij 18+ Er zijn nieuwe gegevens (jaar 2020) over voogdij/18+ beschikbaar welke gebruikt zijn voor de verdeling van de bedragen voor 2022. Daarbij is het budget 2022 verdeeld op basis van het nieuwe woonplaatsbeginsel dat per 1 januari 2022 wordt ingevoerd. Het nieuwe woonplaatsbeginsel kent als woonplaats van een jeugdige de gemeente waar de jeugdige stond ingeschreven direct voorafgaand aan de zorg met verblijf. Tot 2020 was dat de gemeente waar de ouder met gezag woont. De nieuwe gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek zorgt voor een lagere structurele bijdrage aan onze gemeente van € 299.000. De verwachting is dat de kosten voor jeugdzorg door het aanpassen van het nieuwe woonplaatsbeginsel beperkt wijzigt. Doordat de kosten wijzigen door het nieuwe woonplaatsbeginsel en de inkomsten door een technische aanpassing dalen ontstaat een nadelig financieel effect op de begrotingsresultaten. 5. Coronacompensatie Zoals vermeld in de uitkomsten van de maartcirculaire 2021 verwachten we van het Rijk coronacompensatie. Nu betreft het een bijdrage van € 10.000 voor de jeugd en € 23.000 voor heroriëntatie zelfstandigen. In de komende circulaires verwachten we nog meer compensatie van het Rijk.
In de tweede bestuursrapportage 2021 geven we een totaalbeeld van de kosten van corona en de compensatie daarvan. 6. Wet open overheid Voor de Wet open overheid krijgen gemeenten structureel middelen via de algemene uitkering. Hiertoe wordt de algemene uitkering in 2022 verhoogd met 21 miljoen euro, welk bedrag oploopt naar structureel 42 miljoen euro in 2026. Daarnaast ontvangen gemeenten vanaf 2022 vijf jaar lang 25 miljoen euro incidenteel per jaar voor de invoering ervan. Voor onze gemeente betekent dit een extra rijksbijdrage van € 122.000 in 2022 die oploopt naar € 168.000 in 2025. In de begroting 2022 – 2025 gaan we rekening houden met extra uitvoeringskosten voor de Wet open overheid.
Consequenties De financiële positie voor 2021 wordt versterkt met € 1.280.000 doordat dit bedrag in de tweede bestuursrapportage 2021 wordt toegevoegd aan het begrotingsresultaat 2021. Daarmee kantelt het opgenomen tekort van € 1.037.000 in de eerste bestuursrapportage 2021 naar een overschot. Informatienota raad - documentnummer: 50996 - pagina 3
In de begroting 2022 zal rekening worden gehouden met loon- en prijsontwikkeling. Hiervoor zal de toename van de opbrengst van de algemene uitkering 2022 worden ingezet. Deze autonome ontwikkeling zal in begroting 2022 nadrukkelijk zichtbaar worden opgenomen in de financiële analyses.
Communicatie Met de gemeenteraad is afgesproken dat tijdig informatie wordt gedeeld over de uitkomsten van circulaire van het gemeentefonds. Deze informatienota is een uitwerking daarvan. Vervolg In de tweede bestuursrapportage 2021 zal het positieve effect voor het jaar 2021 worden opgenomen. De effecten voor de jaren 2022 tot en met 2025 worden betrokken bij het samenstellen van de begroting 2022. Deze begroting wordt in september 2021 aan u aangeboden.
Informatienota raad - documentnummer: 50996 - pagina 4