Bijlage 3 Van Mobiele Milieustraat tot Circulair Ambachtscentrum (Brochure Milieustraatvormen)
Tekst van het document
Van Mobiele Milieustraat tot Circulair Ambachtscentrum Brochure milieustraatvormen
December 2024
1
Inhoudsopgave Inleiding 1.
Mobiele milieustraat ⚫
Afvalkraam gemeente Noordenveld
⚫
Milieubak gemeente Arnhem
5.
⚫
6.
2.
Kringloopplein ⚫
4.
Gemeente Eindhoven
Recyclepunt ⚫
Gemeente Oldenzaal
Gemeente Nieuw-Lekkerland
Milieustraat ⚫
Gemeente Roosendaal
Circulair Centrum ⚫
7. 3.
Grondstoffencentrum
Circulair Ambachtscentrum ⚫
Gemeente Almere
⚫
Gemeente Rotterdam
8.
Regionale kaart
9.
Aanvullende informatie
Recyclepunt gemeente Noordenveld
November 2024
2
Inleiding De verschillende vormen van milieustraten Historisch is de stortplaats uitgegroeid tot de hedendaagse milieustraat. Deze ontwikkeling zet zich door, waarbij er vanuit de milieustraat verder gekeken kan worden naar circulaire opschaalmodellen zoals het grondstoffencentrum en circulair ambachtscentrum. De benamingen die in Nederland voor de verschillende type milieustraten worden gebruikt, lopen nogal uiteen. Bovendien hebben volledig verschillende soorten milieustraten vaak overeenkomstige namen. Dit maakt het lastig om overzicht te krijgen. In deze brochure nemen wij u mee door de verschillende vormen van de milieustraat: van de mobiele milieustraat tot en met het circulair ambachtscentrum. Wij zetten voor u uiteen hoe wij de diverse modellen duiden en maken de verschillen inzichtelijk. Dit doen wij aan de hand van de onderstaande rangorde, die hoofdzakelijk gebaseerd is op het ruimtebeslag, maar ook circulariteit en maatschappelijke meerwaarde zijn bepalend bij de indeling naar vormen.
1. Mobiele milieustraat
2. Kringloopplein
3. Milieustraat
4. Recyclepunt
5.Grondstoffencentrum
6. Circulair Centrum
7. Circulair Ambachtscentrum
3
1. Mobiele Milieustraat
De mobiele milieustraat biedt bewoners, die moeilijk naar een milieustraat kunnen komen, de mogelijkheid om dichtbij huis alsnog afval te scheiden. De belangrijkste stroom afval die in ontvangst wordt genomen, zijn de kleine elektrische apparaten. Daarnaast heeft de mobiele milieustraat een informerende en educatieve functie: als gastheer informeren de medewerkers de bewoners over afval scheiden. Een mobiele milieustraat kan uitgerust worden met een papierpers en shredder voor piepschuim om zo efficiënt mogelijk grondstoffen op te halen: doordat deze apparatuur het papier of de piepschuim vermaalt, neemt deze minder ruimte in, en kan er meer grondstof tegelijkertijd worden opgehaald. De mobiele milieustraat kan opgewaardeerd worden met een ophaalfunctie voor kringloopgoederen, vaak in samenwerking met kringloopwinkels en hun medewerkers.
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag:
Bron: Kringloop GAiN en Waardlanden
De mobiele milieustraat is een voertuig, waarmee - als toevoeging op een bestaande milieustraat - stromen opgehaald kunnen worden bij inwoners in de buurt. Hierdoor worden stromen, die anders in het restafval kunnen belanden, alsnog opgehaald en kunnen ook mensen zonder auto grofvuil langsbrengen.
272 - 576 uur/jaar € 50k - 100k 10 m2
4
1. Mobiele Milieustraat: voorbeeld gemeente Noordenveld De mobiele milieustraat in Noordenveld heeft de vorm van een afvalkraam, waar bewoners op een laagdrempelige manier hun afval kunnen aanbieden en zo scheiden. De mobiele milieustraat is bedoeld voor kleine hoeveelheden afval zodat deze niet in het restafval belanden.
Ook de medewerkers vervullen door hun informerende taak een belangrijke rol: zij starten het gesprek met de bewoner om bijplaatsingen te voorkomen en circulair gedrag te stimuleren. De kraam wordt breed ingezet en gaat naar 12 verschillende locaties per maand. Op deze manier wordt de hele gemeente bediend.
Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag:
Bron: Gemeente Noordenveld
De kraam vervult nog een belangrijke functie: door het gastheerschap en de uitstraling van de kraam draagt deze bij aan de bewustwording van de burger rondom circulariteit.
576 uur/jaar € 60k - 95k 10 m2
5
1. Mobiele Milieustraat: voorbeeld gemeente Arnhem
De samenwerking met de kringlooporganisatie 2Switch scheelt investeringskosten in een grote modulaire kar.
Het ruimtebeslag van de tent is erg klein. De tent kan daardoor op veel plekken, waaronder in de binnenstad, ingezet worden. Tegelijkertijd is de hoeveelheid aan te leveren afval per inwoner beperkt: deze moet in een boodschappentas passen.
Voorbeelden van in te leveren goederen: Planken en paaltjes van max 1m, speelgoed, potten, scheerapparaten, stofzuiger, tuinstoelen etc.
Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag:
Bron:arnhemschoner.nl/blog/milieubak/
In de Milieubak van de gemeente Arnhem vindt u een alternatieve versie van de mobiele milieustraat: bewoners kunnen hun items bij de tent inleveren, en deze worden vervolgens opgeslagen in de vrachtwagen. Er kunnen minder stromen worden aangeboden dan in een modulaire mobiele milieustraat, maar niet alleen kringloopgoederen.
288 uur/jaar € 50k - 75k ca. 10 m2
6
2. Kringloopplein Het kringloopplein is een stationaire, maar iets uitgebreidere versie van de mobiele milieustraat met een focus op kringloopgoederen, reparatie en herbruikbaar bouwmateriaal.
Het kringloopplein is niet geschikt om alle stromen in te nemen, waardoor de inwoner op een andere manier toegang moet hebben tot een milieustraat om zo de 18 wettelijk verplichte stromen aan te kunnen bieden. Waar de mobiele milieustraat het gesprek opent over circulariteit kan een kringloopplein ingezet worden om inwoners te laten zien in hoeverre spullen gerepareerd kunnen worden en met welke afvalstromen er ruimte is voor upcycling.
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag:
Bron: Kringloop GAiN en Waardlanden
Een kringloopplein neemt minder afvalstromen in, maar er zijn meer mogelijkheden voor herbruikbare (kringloop)goederen in vergelijking met een normale milieustraat.
576 uur/jaar € 250k - 700k 3.000 m2
7
2. Kringloopplein: voorbeeld gemeente Nieuw-Lekkerland
In totaal neemt het kringloopplein minder afvalstromen in. Tegelijkertijd zijn er meer mogelijkheden voor herbruikbare (kringloop)goederen vergeleken met een normale milieustraat. Het kringloopplein kan dus echt gezien worden als een plek met circulaire meerwaarde naast een bestaande afvalinfrastructuur. Minder stromen betekent ook minder ruimtebeslag. In Nieuw-Lekkerland staan er 10 containers en een tent op een perceel van 3.000 m2, en met een andere inrichting zou een meer efficiënte indeling, waarbij er minder vierkante meters worden gebruikt, mogelijk moeten zijn. Alle spullen die goed genoeg zijn voor een tweede leven, worden gesorteerd en - als het kan - weer opgeknapt om verkocht te worden in de kringloopwinkel. Daarnaast kunnen kleine kapotte apparaten gerepareerd worden en neemt het kringloopplein kleine hoeveelheden afval van bepaalde stromen in zoals OPK, harde plastic en klein AEEA.
Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag:
Bron: Kringloop GAiN en Waardlanden
Het kringloopplein in Nieuw-Lekkerland bevindt zich naast een bestaande kringloopwinkel op een oud parkeerterrein. Hierdoor is een goede koppeling mogelijk tussen inname, reparatie met de medewerkers en faciliteiten. Ondanks deze mogelijkheid en bijkomende voordelen, is de koppeling niet strikt noodzakelijk.
1.196 uur/jaar € 275k 3.000 m2
8
3. Milieustraat Vandaag de dag kent Nederland maar liefst 360 milieustraten. De milieustraat is ook de meest voorkomende inzamelmethode voor grof huisvuil. Er worden ten minste de verplichte stromen ingezameld, met een mogelijkheid voor meer. Een volwaardige milieustraat zien wij als een milieustraat, die zich al voorbereid op mogelijk strengere eisen. Dit houdt in dat een volwaardige milieustraat faciliteiten heeft voor inzameling van de verplichte stromen, een bordes om verkeersstromen te scheiden en deponering van afval voor de inwoner te vergemakkelijken, een KCA-depot, en gescheiden verkeersstromen voor vrachtverkeer en inwoners in verband met veiligheid. Daarnaast kan het betaalde en gratis deel van het afval aanbieden worden gescheiden door het gebruik van twee weegbruggen. Er wordt steeds vaker gewerkt met een afspraakreservering voor de milieustraat, met als doel drukte te verminderen en de inwonerervaring op de milieustraat verbeteren. Milieustraten zijn, mits de ruimte het toestaat, modulair op te waarderen door extra containers te plaatsen, bijvoorbeeld voor kringloopgoederen.
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: 2.000 - 2.400 uur/jaar Investering: € 3,9 mio – 5,3 mio Ruimtebeslag: Standaard 6.000 - 8.000 m2 Betaald/gratis 8.000 - 10.000 m2
9
3. Milieustraat voorbeeld gemeente Eindhoven De milieustraat in Eindhoven is in 2020 geopend en door de inwoners goed ontvangen. Een aantal aspecten maken deze milieustraat bijzonder.
De milieustraat is in eigendom van Cure, die ook beheer en exploitatie verzorgt. Cure is een overheidsgedomineerde afvalinzamelaar, een organisatiestructuur waarbij gemeenten de enige aandeelhouders zijn en het afvalbeheer bij deze organisatie onderbrengen Bij de poort bekijkt een medewerker de soorten afval en bepaalt de hoeveelheid. Inwoners van Eindhoven kunnen 12x per jaar gratis afval aanleveren.
Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag:
Bron: Cure Afvalbeheer
Zo is er 900 m2 opstelruimte die ervoor zorgen dat wachtende bezoekers niet op de openbare weg staan. Daarnaast zorgen twee verschillende routes (voor verschillende stromen) voor minder opstoppingen en blijft er de optie om een tweede ronde te maken. Bovendien zorgt de ruimere opzet van het bordes ervoor dat meer mensen tegelijk gebruik kunnen maken van de milieustraat. Dit verbetert de bezoekerservaring.
2.236 uur/jaar € 3,9 mio – 5,3 mio 7.275 m2
10
4. Recyclepunt
Bij inname van kringloopgoederen is een medewerker aanwezig die de bruikbaarheid van de goederen inschat en gastheerschap mee brengt om de ervaring te verbeteren. Het recyclepunt is een gevarieerde vorm, die erg uiteen kan lopen. Een milieustraat met innamepunt en medewerker voldoet, maar er kan ook breed opgezette milieustraat gebouwd worden met vergaande stroominzameling zoals in Noordenveld. Het recyclepunt is een mooie tussenvorm voor een gemeente die circulaire ambities hebben maar geen budget of mandaat hebben om te streven naar een circulair ambachtscentrum. Deze vorm biedt koppelingskansen en ruimte voor een netwerkfunctie voor een aanzienlijk lagere prijs dan uitgebreidere vormen.
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag:
Bron: Gemeente Noordenveld en Modulo
Het recyclepunt is de uitbreiding van een milieustraat met inname van kringloopgoederen. Deze goederen worden ingenomen ten behoeve van een kringloopwinkel die zich niet op het terrein bevindt. Ook zamelt een recyclepunt meer verschillende stromen in dan een milieustraat.
2.236 uur/jaar € 4,2 mio - 6,1 mio 6.500 - 10.000 m2
11
4. Recyclepunt: voorbeeld gemeente Noordenveld Het recyclepunt in Noordenveld combineert een toekomstbestendige milieustraat met inname van kringloopgoederen en een gemeentewerf. De locatie is ruim opgezet waardoor de verkeersstromen van inwoners en gemeente goed gescheiden kunnen blijven.
Een deels overdekt bordes en poortingang met circulaire uitstraling helpen met bewustwording van de inwoner. Dit wordt versterkt door de hergebruikte materialen in de bouw in zowel het bordes als de ingang. De kringloopgoederen en het KCA worden onder het bordes ingenomen met aanwezige werknemers die de spullen beoordelen. Dit creëert een moment van bewustwording rondom kringloop en heeft qua ruimte synergievoordelen, bijvoorbeeld door de combinatie met een gemeentewerf voor opslag.
Geopende uren: Investering: Ruimtebeslag: Bouwjaar: 2022
Bron: Gemeente Noordenveld en Modulo
Het recyclepunt blinkt uit door het inzamelen van 50 verschillende stromen, waarvan een aantal meestal niet ingeleverd mogen worden op een milieustraat, zoals PVC, vilt en rubber.
2.236 uur/jaar € 4,1 mio – 6,1 mio 6.500 - 10.000 m2 Oplevering: 2024
12
Het grondstoffencentrum gaat verder dan het recyclepunt in die zin dat er als uitbreiding op het gastheerschap en de innamemogelijkheid ook een reparatiegelegenheid op locatie is. Het grondstoffencentrum straalt meer circulariteit uit door de aard van de faciliteiten en werkzaamheden die er plaatsvinden. Bovendien ziet de inwoner door de reparatie, sortering en inname van kringloopgoederen op locatie ook duidelijker wat er met de afgedankte spullen gebeurt. Bij een grondstoffencentrum kunnen verschillende partijen een samenwerking als circulair netwerk aangaan. Een standaard samenwerking is een kringlooporganisatie, een sociaal werkbedrijf en de inzamelaar, maar dit netwerk kan uitgebreid worden met lokale circulaire ondernemers of scholen voor educatieprojecten.
Bron: Gemeente Lansingerland. Modulo
5. Grondstoffencentrum
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag:
Bron: Saver
Onderscheidend van een milieustraat heeft een grondstoffencentrum inname voor kringloop en een bepaalde mate van sorteer, demontage of reparatieactiviteiten op locatie.
2.000 - 4.000uur/jaar € 4,8 mio – 8 mio 10.000-15.000 m2
13
5. Grondstoffencentrum: voorbeeld gemeente Roosendaal Op het terrein is er een sorteerhal, en een ambachtscentrum waar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een extra sorteerstap kunnen doen op bepaalde stromen en waar reparatie en demontage werkzaamheden uitgevoerd worden.
Iedere stroom is voorzien van een bord met daarop aangegeven wat er mee gedaan kan worden en wat er wel en niet in thuis hoort. Daarbij is op basis van de Ladder van Lansink een ‘label’ gekoppeld aan de stroom. Op deze manier heeft de inwoner direct inzicht in wat er met de stromen gebeurt en stimuleert dit het scheidingsgedrag. Het grondstoffencentrum heeft ook meetbare circulaire impact. Sinds de opening in 2019 zijn de bezoekersaantallen gestegen met als gevolg een structurele daling van het grof restafval van 37 kg tot 11 kg per inwoner in 2023, waarbij deze trend zelfs is doorgezet tijdens corona (terwijl veel gemeenten met verhoogd grof restafval te maken hadden).
Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag: Bouwjaar:
Bron: Saver
De bezoeker komt bij een bezoek aan het grondstoffencentrum Roosendaal als eerste langs de Kringloper, de innamehal van het centrum, waar alle herbruikbare spullen worden ingenomen.
2.210 uur/jaar € 5 mio 19.900 m2 2019
14
Een Circulair Centrum is een combinatie van een milieustraat met vergaande aparte stroominzameling, inname en reparatie van kringloopgoederen en een kringloopwinkel. In een circulair centrum is er wel circulaire bedrijvigheid zoals demontage of kringloop, maar wordt er niet met kleine, lokale circulaire ondernemers gewerkt waar dat wel gebeurt in een circulair ambachtscentrum. Een Circulair Centrum werkt vaak binnen een Circulair Netwerk en probeert verschillende partijen op het snijvalk MVO en Circulariteit te binden en samen te brengen. Zo heeft het Circulair Centrum in Geldrop een samenwerking met de voedselbank op de locatie.
Bron: Gemeente Oss
6. Circulair Centrum
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag:
Bron: Irado
Ook kan een Circulair Centrum fungeren als hub. Naast de directe combinatie met demontage zijn er ook andere initiatieven die vanuit het centrum georganiseerd worden. Zo worden in Oss zwerfafvalacties gedaan met scholen waarbij rondleidingen georganiseerd worden bij het Circulair Centrum waarna kinderen zwerfaval ophalen in de gemeente.
2.496 – 2.678 uur/jaar € 4.1 mio – 6,1 mio 15.000 - 20.000+ m2
15
Sinds 2006 wordt er op de locatie door Twente Milieu samengewerkt met de kringloopwinkel de Beurs. Er is een speciale ingang tot de milieustraat die eerst langs het innamepunt van de kringloop gaat. Deze aparte route heeft zelfs het voordeel dat na het kringlooppunt de inwoner wacht in een andere rij en dus niet per se veel tijd extra kwijt is voordat deze aan de beurt is op het milieustraat gedeelte. Op locatie vinden er demontage en reparatie werkzaamheden plaats door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het kringloopbedrijf. Hier hebben zij een veilige leeromgeving om met gepast tempo voorbereid te worden op de reguliere arbeidsmarkt.
Bron: Twente Milieu
6. Circulair Centrum: voorbeeld gemeente Oldenzaal
Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag: Bouwjaar:
2.678 uur/jaar € 7,8 mio - 14,5 mio 19.000 m2 2006
Bron: Kringloop de Beurs
De ingebrachte en opgehaalde goederen worden verwerkt op de verschillende afdelingen en werkplaatsen. Goederen worden gesorteerd, schoongemaakt, gecontroleerd, gerepareerd en vervolgens voorzien van een verkoopprijs.
16
Als meest vergaande vorm in deze brochure is een Circulair Ambachtscentrum een goede keuze voor gemeenten die koploper willen zijn op circulair gebied. Het ambachtscentrum kan functioneren als een hub voor lokale circulaire initiatieven door de ruimte te bieden voor circulaire bedrijvigheid en de afvalstromen beschikbaar te maken voor hergebruik.
Educatie is het onderscheidende punt van een circulair ambachtscentrum relatief aan een circulair centrum. Op een circulair ambachtscentrum is er een permanente plek of programma gefocust op bewustwording en educatie rondom circulaire thema’s. Vergaande stroominzameling is niet verplicht, maar wel passend bij het concept Circulair Ambachtscentrum. Extra ruimte reserveren/creëren voor toekomstige stromen die voortkomen uit circulaire/ideeën en initiatieven zijn daarbij een mooie stap.
Indicatie voor deze vorm: Geopende uren: Prijspeil: Ruimtebeslag:
2.200 - 2.496 uur/jaar € 10,8 mio - 20 mio 20.000+ m2
Bron: Upcyclecentrum Almere
Het Circulaire Ambachtscentrum combineert alle kwaliteiten van een circulair centrum en voegt daar educatie en meer ruimte voor circulaire startups aan toe.
Bron: Circulair Ambachtscentrum Foenix, Apeldoorn
7. Circulair Ambachtscentrum
17
Er is op het circulair ambachtscentrum veel aandacht voor educatie. Zo zijn schoolklassen er welkom voor een excursie, en vinden scholieren en studenten er circulaire leer-/werktrajecten, stageopdrachten en onderzoeksplekken. De circulaire ondernemers krijgen gratis toegang tot de afvalstromen om mee te werken en op locatie zijn er verschillende faciliteiten zoals een houtwerkplaats en een ontmoetingsruimte waar circulaire ondernemers elkaar kunnen ontmoeten en de samenwerking aan kunnen gaan. Het gebouw van De HER was jarenlang een laboratorium in Delft. Dat pand is helemaal uit elkaar gehaald. En nu is het weer opgebouwd in Rotterdam, waar het aan de Bovendijk een nieuwe functie krijgt
Geopende uren: 2.200 - 2.496 uur/jaar Prijspeil: € 10,8 mio - 20 mio Ruimtebeslag: 20.000+ m2 Bouwjaar: 2022 Oplevering: 2025
Bron: Gemeente Rotterdam
Milieupark + De HER is als circulair ambachtscentrum een plek waar hergebruik, onderwijs, creativiteit en ondernemerschap centraal staan. Vanaf begin 2025 kunnen Rotterdammers hun gebruikte materialen en spullen weggeven op het milieupark en zien hoe ondernemers in De HER deze grondstoffen verwerken tot waardevolle nieuwe producten. Niet alleen het gebouw zelf, maar ook de inrichting is grotendeels circulair: hiermee is de locatie voor bijna 90% gebouwd met gebruikte bouwmaterialen.
Bron: Rotterdam Circulair en Modulo
7. Circulair Ambachtscentrum: voorbeeld gemeente Rotterdam
18
7. Circulair Ambachtscentrum: voorbeeld gemeente Almere Het Circulaire Ambachtscentrum in Almere, wat door de gemeente Upcyclecentrum Almere wordt genoemd, is een efficiënt ingerichte locatie. Aan de straatkant zijn ruimtes voor circulaire bedrijvigheid en een belevingscentrum voor educatie met daarachter een vrijwel volledig overdekte milieustraat.
Boven het Upcyclecentrum zit het belevingscentrum. Hier kan iedereen zien wat upcyclen is, wat daarvoor nodig is en hoe je dat kan doen. De ruimte is circulair ingericht. Er zijn tal van ge-upcyclede spullen te zien waarvan de materialen uit Almere komen. Men kan hier workshops volgen, vergaderen en deelnemen aan een educatieprogramma. In de ruimtes beneden is MyATC gevestigd, die meubels maken van gerecyclede of herbruikbare materialen. Het Upcyclecentrum zelf is gebouwd en ingericht met hergebruikte materialen. Veel beton en staal komen uit de oude voertuigenhal en het oude recyclingperron van de gemeente Almere. Het gebouw voorziet in zijn eigen energie door zonnepanelen op het dak. Er is geen gasaansluiting en het toilet wordt doorgespoeld met opgevangen regenwater.
Geopende uren: Prijspeil : Ruimtebeslag: Bouwjaar:
2.496 uur/jaar € 10,8 mio - 20 mio 4.500 m2 2018
Bron: Upcyclecentrum Almere
Uniek aan het circulair ambachtscentrum Almere is dat er wel ruimte is voor educatie, circulaire bedrijvigheid, demontage en reparatie, maar dat er geen kringloop op locatie is. Deze is elders gevestigd in hetzelfde industriegebied.
19
Een landelijke ontwikkeling Circulaire initiatieven worden steeds breder uitgerold. In het overzicht is te zien welke gemeenten bezig zijn met circulaire initiatieven. De schaal varieert van richten (planvorming) tot en met gevorderd. De kaart laat veel circulaire initiatieven in de randstad zien met hotspots in grotere steden buiten de randstad.
De initiatieven lopen van reparatiewerkplaatsen tot circulaire ambachtscentra met veel aparte vormen ertussen. Deze brochure geeft al een goed beeld van de verschillende vormen, maar een kijkje op de interactieve kaart kan helpen om een beter beeld te krijgen welke initiatieven er lopen in het land. Overzicht Circulaire Ambachtscentra - Circulair Ambachtscentrum
20
Meer interesse? Hier vindt u links naar verschillende websites met verdere informatie Documenten
InfoMil
Home - Circulair Ambachtscentrum
Circulaire steden en gemeenten - Kenniskaarten - het Groene Brein
https://vang-hha.nl/kennisbibliotheek/inspiratiedocumentcirculaire-ambachtscentra/ Startersgids Circulaire Ambachtscentra Onderzoek milieustraat van de toekomst Rapport Onderzoek effecten circulaire ambachtscentra
Filmpjes Nieuwbouw grondstoffencentrum en gemeentewerf Noordenveld Circulair Ambachtscentrum
Rapport Milieustraten en de circulaire economie
Modulo Milieustraten, 3D schetsen Circulair Ambachtscentrum in filmpje
Rapportage WaardeRegio (pdf, 1.4 MB)
Modulo Milieustraten, modulair - circulair – betaalbaar
Circulaire Ambachtscentra – NVRD Wil jij een Circulair Ambachtscentrum in jouw gemeente? - VANG Huishoudelijk afval Steeds meer gemeenten transformeren milieustraat tot circulair ambachtscentrum - NVRD Samenvatting brancheinformatie milieustraten – Kenniscentrum
21