Bijlage 3. Bestuurlijke reactie Eindrapportage rekenkameronderzoek Duurzame uitstroom uit de bijstand

POSTADRES

BEZOEKADRES

Postbus 250

T

0297 29 16 16

3641 AL Mijdrecht

F

0297 28 42 81

Croonstadlaan 111

E

gemeente@derondevenen.nl

3640 AG Mijdrecht

I

www.derondevenen.nl

Rekenkamer gemeente De Ronde Venen

DATUM

t.a.v. de heer A.J.H. Smets

UW KENMERK ONS KENMERK

13 februari 2024 2024-002856

UW BERICHT VAN CONTACTPERSOON

Maikel de Vries

DOORKIESNUMMER

0297 291616

E-MAIL

gemeente@derondevenen.nl

ONDERWERP

Bestuurlijke reactie Rekenkameronderzoek Duurzame uitstroom uit de bijstand

Geachte heer Smets, De Rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar de wijze waarop in de gemeente de begeleiding naar uitstroom uit de bijstand is geregeld en wordt uitgevoerd. Daarbij is onderzocht tot welke resultaten dit heeft geleid en welke verbeteringen hierin mogelijk zijn. Met de aanbevelingen uit het onderzoek hoopt de Rekenkamer een bijdrage te leveren aan de begeleiding en sturing op de uitstroom en, waar nodig, meer grip van het gemeentebestuur op de effectiviteit daarvan. Het college heeft met belangstelling kennisgenomen van uw rapportage en de conclusies en aanbevelingen die u hierin verwoord heeft. Het college dankt de Rekenkamer voor het uitgevoerde onderzoek en geeft u middels deze brief een reactie op het rapport. Het college herkent zich in de conclusies die getrokken worden en gaat in onderstaande reactie in op de door u opgestelde aanbevelingen. Reactie op de aanbevelingen 1. Breng de organisatorische randvoorwaarden op orde. Het gaat hierbij in het bijzonder om het bewaken van de beschikbare ambtelijke capaciteit, de monitoring van de doelgroep en de effectiviteit van het ingezette instrumentarium, en het bestuurlijk draagvlak. Reactie Het college is zich ervan bewust dat de afstand tot de arbeidsmarkt voor veel mensen uit het bestand groot is en neemt de aanbeveling daarom over.

Dit vraagt om het bewaken van de beschikbare capaciteit, zodat Klantmanagers goed bereikbaar zijn en voldoende tijd hebben om inwoners zo veel als mogelijk toe te leiden naar werk. Het is daarom positief dat inwoners aangeven dat zij de ondersteuning van de gemeente overwegend als doeltreffend ervaren en dat deze recent is verbeterd. In het onderzoek

REGISTRATIENUMMER

D2024-01-015191

VERZONDEN

naar de visie op de samenwerking met het sociaal ontwikkelbedrijf Kansis wordt daarnaast onderzocht hoe de dienstverlening zo efficiënt en effectief mogelijk kan worden ingericht. Naar aanleiding van de Quickscan (2022) is daarnaast een start gemaakt met het monitoren van de doelgroep (participatieladder) en is een start gemaakt met het evalueren van de inzet van reintegratievoorzieningen, zodat de re-integratievoorzieningen zo veel als mogelijk aansluiten bij de kenmerken van de doelgroep 2. Zet in op het verbeteren van het integraal werken binnen de gemeente. Binnen het sociaal domein (jeugd, Wmo en participatie), maar bijvoorbeeld ook tussen het economisch en het sociaal domein in het kader van het optimaliseren van de werkgeversdienstverlening. Reactie Het verbeteren van het integraal werken binnen het sociaal domein heeft de aandacht van het college, zodat de ondersteuning is afgestemd op de vraag van de inwoner wat bijdraagt aan een betere dienstverlening. Conform het onderzoek zal komende periode worden ingezet op de bekendheid bij klantmanagers van de verschillende (minima)regelingen en gaat er meer onderlinge kennisdeling plaatsvinden. In het kader van de werkgeversdienstverlening werken het economisch en het sociaal domein recentelijk samen.

Zo worden er gezamenlijk informatiebijeenkomsten georganiseerd voor werkgevers en de banenmarkt is georganiseerd en daar komt elke 4 maanden een vervolg op. Het college is voornemens om deze samenwerking voort te zetten en waar nodig uit te bouwen. 3. Gebruik de beschikbare sturingsinformatie actief, waaronder de Benchmark Werk & Inkomen, om bijvoorbeeld te komen tot een goede inzet van re-integratievoorzieningen en bijstelling of aanscherping van beleid. Daarbij is maatwerk van belang, zo blijkt bijvoorbeeld ook uit de recente ervaringen van andere gemeenten die succesvol zijn geweest in het bevorderen van de uitstroom uit de bijstand. Reactie Naar aanleiding van de Quickscan (2022) heeft het college verbeteracties ingezet om de beleidsdoelen alsnog te realiseren. Eén van de actiepunten was om actiever re-integratietrajecten in te zetten en te evalueren. De pilots bij onder andere AM match en UW (trajecten om inwoners werktfit te maken) worden

REGISTRATIENUMMER

D2024-01-015191 Pagina 2 van 5

dan ook geëvalueerd om zo tot een goede inzet van re-integratievoorzieningen te komen. Daarom is het college voornemens om in de toekomst de Eva-tool in te zetten, zodat deze gevuld kan worden met lokale instrumenten die bijdragen aan het maximaal meedoen en/of begeleiding naar werk. Hiermee wordt ook in kaart gebracht welke instrumenten het beste aansluiten bij welke hulpvraag, waarmee maatwerk kan worden geleverd. Het college gaat de Benchmark Werk & Inkomen gebruiken om enerzijds de gemeente te vergelijken met vergelijkbare gemeenten en anderzijds om te leren van de ervaringen van andere gemeenten om haar eigenbeleid en/of uitvoering te verbeteren 4. Uit de benchmarkcijfers komen de volgende aanbevelingen naar voren: •

Zet in op het beperken van de instroom door gebruik te maken van de zoektermijn en direct als er een aanvraag wordt gedaan het gesprek aan te gaan over werk.

Reactie Het college zet de zoektermijn al zo veel als mogelijk in, waardoor de instroom van jongeren tussen de 18 en 27 jaar lager dan gemiddeld is. Daarnaast merkt het college op dat er landelijk steeds meer gemeenten zijn die de zoektermijn voor deze doelgroep hebben geschrapt of hebben ingekort. Als reden geven deze gemeenten aan dat door het hanteren van de zoektermijn jongeren buiten beeld raken en lange tijd in onzekerheid verkeren over hun inkomen. Wanneer er een aanvraag wordt gedaan voor een bijstandsuitkering wordt bij de intake de Klantmanager Werk zo veel als mogelijk betrokken, zodat tijdens de intake meteen de mogelijkheden voor werk worden besproken met de inwoner. •

De gemiddelde leeftijd van de bijstandsgerechtigden is met 45 jaar relatief hoog. Een interessante groep is de leeftijdscategorie tussen de 45 en 55 jaar. Deze groep is relatief groot en kent een relatief hoge instroom, maar stroomt minder vaak uit. Zet in op het verhogen van de uitstroom, in het bijzonder van de doelgroep van 45-55 jaar door gerichte inzet van reintegratievoorzieningen en door het versterken van contacten met werkgevers. Hierbij valt te denken aan de vergroting van de inzet van loonkostensubsidie om de ervaren terughoudendheid bij werkgevers weg te nemen en ondersteuning op de werkplek.

REGISTRATIENUMMER

D2024-01-015191 Pagina 3 van 5

Reactie Het college merkt op dat de inzet van re-integratievoorzieningen hoog is, maar dat de inzet van loonkostensubsidie achter blijft. Het college gaat zich de komende periode inzetten om de inzet van loonkostensubsidie te vergroten en de terughoudendheid bij werkgevers weg te nemen. Dit wordt opgenomen in actualisatie van het arbeidsparticipatiebeleid. •

In de gemeente De Ronde Venen ontvangen relatief veel alleenstaande ouders een bijstandsuitkering. Zet mede daarom meer in op parttimewerk en onderzoek of er voldoende mogelijkheden zijn voor kinderopvang. Uit eerder onderzoek op basis van de Benchmark Werk & Inkomen blijkt dat de uitstroom naar werk onder parttimewerkenden drie keer zo hoog is.

Reactie De inzet van parttime werk blijft binnen De Ronde Venen achter ten opzichte van vergelijkbare gemeenten, waardoor de gemiddelde prijs van een uitkering relatief hoog is. De wens van het college is om inwoners te stimuleren om mee te blijven doen en dit kan onder meer door de inzet van parttime werk. Dit wordt meegenomen in de actualisatie van het arbeidsparticipatiebeleid. Daar waar nodig zet het college kinderopvang in, zodat dit voor inwoners geen belemmering vormt om aan het werk te gaan. •

Zet meer vervoersvoorzieningen in, gelet op de ligging van de gemeente en de beperkte openbaar vervoersvoorzieningen.

Reactie Het college is zich bewust van de geografische ligging en de uitdagingen die dat met zich meebrengt voor werkzoekenden. Naar het oordeel van het college wordt hier binnen de (wettelijke) kaders voldoende rekening mee gehouden getuige ook het feit dat de gemeente relatief vaak vervoersvoorzieningen in zet. Vervolg Het college gaat vermoedelijk met de Raad in gesprek over het rapport tijdens de commissievergadering van 14 maart 2024. Waar mogelijk zullen de voorgestelde aanbevelingen worden opgenomen in het nieuw vast te stellen arbeidsparticipatiebeleid. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van de gemeente De Ronde Venen,

REGISTRATIENUMMER

D2024-01-015191 Pagina 4 van 5

Marco Vonk

Maarten van der Greft

secretaris

loco-burgemeester

REGISTRATIENUMMER

D2024-01-015191 Pagina 5 van 5