Bijlage 1. Notitie Investeringen Veenweidebad

Investeringen Veenweidebad Notitie

Inhoudsopgave Vooraf.......................................................................................................................................................................................3 Achtergronden bij het Veenweidebad .......................................................................................................................4 1.

Het Veenweidebad en andere voorzieningen in het complex aan de Ontspanningsweg .....4

2.

Exploitatieresultaten Optisport DRV BV tot heden ...............................................................................5

Achtergronden bij en uitwerking van de toekomstscenario’s ........................................................................6 3.

Stijgende energietarieven.................................................................................................................................6

4. Financiële (steun)regeling vanuit het Rijk: SPUK MEOZ en verhoging bijdrage vanuit gemeentefonds ................................................................................................................................................................7 5.

Wet- en regelgeving ten aanzien van energiegebruik ..........................................................................7

6.

(Onderzoeken naar) Energiebesparende maatregelen .......................................................................8

7. Gevolgen van de stijging van de energiekosten voor zwembaden vanaf 2024 en 3 toekomstvarianten voor het Veenweidebad ......................................................................................................9 8.

Scenario 1: Geen (aanvullende) energiebesparende maatregelen. ................................................9

9. Scenario 2: 2030 (einde contractperiode Optisport) als horizon hanteren, in dat perspectief aanvullende energiebesparende maatregelen nemen en, voor zover nog nodig, Optisport financieel compenseren voor gestegen energieprijzen. ........................................................11 10.

Scenario 3: Inzetten op een duurzame exploitatie van het Veenweidebad.......................12

11.

Scenariokeuze ..............................................................................................................................................12

12.

Overige maatregelen om exploitatieresultaat te verbeteren...................................................13

Eigenaarsonderhoud ......................................................................................................................................................13 13.

(Reservering voor) eigenaarsonderhoud, afschrijvingen en toe te rekenen rente ........13

14.

Financiële implicaties voor de gemeente .........................................................................................15

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 2

Vooraf De gestegen energieprijzen hebben ingrijpende gevolgen voor de exploitatie van zwembaden. In een raadsinformatiebrief d.d. 19 september 2023 heeft het college van burgemeester en wethouders aangekondigd drie toekomstscenario’s uit te zullen (laten) werken voor het Veenweidebad. In deze notitie staan de uitkomsten van het onderzoek naar de aangekondigde scenario’s. In afwachting van de uitkomsten van de toekomstscenario’s is het Veenweidebad voor het uit te voeren eigenaarsonderhoud niet meegenomen in het gemeentelijk Beheerplan Vastgoed dat op 27 november 2023 is vastgesteld. Daar moet dus alsnog invulling aan gegeven worden. In deze notitie komen de volgende punten aan de orde: Achtergronden bij het Veenweidebad 1. Het Veenweidebad en andere voorzieningen in het complex aan de Ontspanningsweg 2. Exploitatieresultaten Optisport De Ronde Venen BV tot heden Achtergronden bij en uitwerking van de toekomstscenario’s 3. Stijgende energietarieven 4. Financiële (steun)regeling vanuit het Rijk: SPUK MEOZ en verhoging bijdrage vanuit gemeentefonds 5. Wet- en regelgeving ten aanzien van energiegebruik 6. (Onderzoeken naar) Energiebesparende maatregelen 7. Gevolgen van de stijging van de energiekosten voor zwembaden vanaf 2024 en 3 toekomstscenario’s voor het Veenweidebad 8. Scenario 1: Geen (aanvullende) energiebesparende maatregelen 9.

Scenario 2: 2030 (einde contractperiode Optisport) als horizon hanteren, in dat perspectief aanvullende energiebesparende maatregelen nemen en, voor zover nog nodig, Optisport financieel compenseren voor gestegen energieprijzen 10. Scenario 3: Inzetten op een duurzame exploitatie van het Veenweidebad 11. Scenariokeuze 12. Overige maatregelen om het exploitatieresultaat te verbeteren Eigenaarsonderhoud 13. (Reservering voor) eigenaarsonderhoud, afschrijvingen en toe te rekenen rente 14. Financiële implicaties voor de gemeente

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 3

Achtergronden bij het Veenweidebad 1. Het Veenweidebad en andere voorzieningen in het complex aan de Ontspanningsweg In 2008 start de gemeente een aanbestedingsprocedure voor de bouw en de exploitatie van een zwembad op een stuk grond aan de Ontspanningsweg. De aanbestedingsprocedure biedt inschrijvers de mogelijkheid om bij het zwembad (voor eigen rekening en risico) aanvullende (commerciële) voorzieningen te realiseren en te exploiteren. Optisport De Ronde Venen BV (verder te noemen Optisport DRV) komt als winnaar van de aanbestedingsprocedure naar voren. Het Veenweidebad wordt op kosten van de gemeente gebouwd. Optisport DRV huurt voor een periode van 20 jaar (ingaande medio 2010) het zwembad en verplicht zich om voor een periode van 20 jaar de exploitatie tegen een gemeentelijke exploitatievergoeding te verzorgen. De gemeente verplicht zich om gedurende 20 jaar de accommodatie te verhuren en verhuurdersonderhoud financieel mogelijk te maken en uit te (laten) voeren. De omvang van de gemeentelijke exploitatievergoeding en van de huursom zijn bij aanvang van de samenwerking vastgesteld en worden volgens een van tevoren vastgestelde wijze jaarlijks geïndexeerd. In verband met de sluiting van het Veenbad en van zwembad Blijdrecht is voor de medewerkers van deze zwembaden een Sociaal Plan opgesteld.

Gemeente De Ronde Venen betaalt Optisport DRV in dat kader een jaarlijkse vergoeding voor de door Optisport overgenomen personeelsleden. In het plan van de winnende aanbieding van Optisport DRV is het te realiseren zwembad gekoppeld aan ruimtes voor commerciële voorzieningen. Als financierder van voor realisatie van commerciële ruimtes trekt Optisport DRV Brevé Beheer B.V. aan. Brevé Beheer BV koopt grond van de gemeente. Brevé Beheer investeert tevens in de bouw van de in het plan van Optisport DRV opgenomen commerciële voorzieningen. Brevé Beheer verhuurt deze commerciële ruimtes (een bowlingcentrum en een “health center”) aan Bowling Mijdrecht (Meijert Bowling BV) respectievelijk aan Optisport Healthclub BV (locatie De Ronde Venen). Op 21 februari 2024 is voor het totale complex een akte van inbreng, splitsing en toedeling bij de notaris gepasseerd, waarin het juridisch eigendom en verantwoordelijkheden van de diverse onderdelen van het complex zijn geregeld. Optisport DRV en Optisport Healthclub BV behoren beide tot de Optisport groep. Bij de healthclub en het zwembad is sprake van een zekere “vermenging”. Deze vermenging is bij de volgende aspecten aan de orde: •

Het zwembad en de healthclub hebben een gezamenlijke entree;

•

Medewerkers worden binnen de Optisportgroep door de vennootschappen (waaronder die in De Ronde Venen) onderling uitgeleend. Er is sprake van verrekening van kosten voor in- en uitleen van personeel;

•

Leden van Optisport Healthclub mogen (zonder extra kosten) gebruik maken van het zwembad en deelnemen aan activiteiten in het zwembad. Optisport Healthclub betaalt aan Optisport DRV hiervoor een vergoeding;

•

De door Brevé Beheer aan Optisport Healthclub verhuurde ruimtes in het gebouw (onderdeel van de Healthclub) hebben geen eigen aansluiting voor nutsvoorzieningen. Alleen het zwembad beschikt over een gas-, elektra- en wateraansluiting. De energie- en

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 4

watervoorziening naar de ruimtes van de Healthclub loopt derhalve via het zwembad. Er is sprake van doorbelasting van kosten voor water- en energieverbruik door Optisport DRV aan de Optisport Healthclub. •

Brevé Beheer verhuurt haar ruimtes in het complex aan de Ontspanningsweg “casco” aan Optisport Healthclub. Voor verwarming en luchtbehandeling van deze ruimtes wordt gebruik gemaakt van in de technische ruimte van het zwembad aanwezige installaties. De gemeente heeft tijdens het traject van het opstellen van een splitsingsakte voor het Veenweidebad aan Optisport en aan Brevé Beheer laten weten, dat de gemeente deze situatie vooralsnog ongewijzigd laat. De gemeente heeft gemeld zich het recht voor te behouden (en het voornemen te hebben) om deze “service” per direct te beëindigen zodra er sprake is van:

o

(verhuurders)onderhoud aan de betrokken installaties;

o

vervanging van de betrokken installaties;

o

een situatie waarbij Optisport niet meer huurder/exploitant is van zowel het zwembad als van de commerciële ruimtes.

Op een groot deel van het dak van het Veenweidebad liggen zonnepanelen. Het betrokken dakdeel is in 2018 door de gemeente middels een overeenkomst en een recht van opstal voor een periode van (minimaal) 15 jaar in gebruik gegeven aan Zon op Ronde Venen Coöperatief U.A. De gemeente heeft derhalve tot minimaal 2032 verplichtingen ten opzichte van Zon op de Ronde Venen.

2. Exploitatieresultaten Optisport DRV BV tot heden Het resultaat na belasting van Optisport DRV is, met uitzondering van kalenderjaar 2021, negatief en varieert tussen een verlies van € 25.000 tot een verlies van € 320.000. Alleen in 2021 heeft de vennootschap geen negatief resultaat geboekt. Hierbij speelt de door het Rijk beschikbaar gestelde coronasteun een essentiële rol. In de jaren 2012 tot en met 2018 verzorgde Optisport DRV naast het Veenweidebad de exploitatie van meerdere sport- en welzijnsaccommodaties (ook van buiten gemeente De Ronde Venen). De exploitatie van deze voorzieningen werd integraal meegenomen in de financiële huishouding van Optisport DRV. Volgens Optisport hebben de resultaten van de positieve exploitatie van de sport- en welzijnsaccommodaties in andere gemeenten het resultaat van Optisport DRV in de jaren 2012 tot en met 2018 positief beïnvloed.

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 5

Achtergronden bij en uitwerking van de toekomstscenario’s 3. Stijgende energietarieven In het voorjaar van 2022 was sprake van een enorme stijging van de gas- en elektriciteitstarieven als gevolg van de oorlog in de Oekraïne. Overigens was in de maanden daaraan voorafgaand ook al sprake van een (zij het toen nog relatief beperkt blijvende) stijging. Daarnaast is sprake van stijgende energiebelastingen. Tot aan de zomer van 2022 zijn verzoeken van Optisport voor gemeentelijke financiële steun in relatie tot de stijgende energiekosten afgewezen. Op het verzoek van Optisport om de tarieven voor zwemles en verenigingen sterker te laten stijgen dan de contractueel overeengekomen maximale verhoging, heeft de gemeente tot eind 2024 eveneens negatief gereageerd. Vanaf zomer van 2022 heeft de gemeente regelmatig (in het begin maandelijks) bestuurlijk overleg gevoerd over de forse consequenties van de sterke stijging van de energieprijzen voor Optisport DRV/het Veenweidebad en over de manier waarop daarmee kan/moet worden omgegaan. In de raadsinformatiebrief van 11 oktober 2022 (over de gevolgen van de gestegen energieprijzen voor “maatschappelijke partners”) werd al gemeld dat er op basis van de toenmalige inzichten bij het Veenweidebad voor het kalenderjaar 2022 sprake zou zijn van een bedrag van ruim € 200.000 aan extra energiekosten boven het niveau van 2020.

Gegeven de toch al verlieslatende exploitatie van het Veenweidebad, werd gemeld dat Optisport DRV in de gevarenzone kwam. De gemeente was toen al enige tijd met Optisport in overleg over de gevolgen van gestegen energieprijzen. Voor directe financiële steun keek de gemeente in eerste instantie naar eventuele steunmaatregelen vanuit het Rijk. In tabel 1 staan de energiekosten van het zwembadgedeelte van het Veenweidebad over de jaren 2019 tot en met 2023. De stijging van de energiekosten tussen 2019 en 2023 komt bij het zwembad uit op circa € 165.000. (€ 353.000 - € 186.000). Tabel 1: Energiekosten bedragen x 1.000 en prijspeil heden

2019

2020

2021

2022

2023

Energiekosten totaal

211

209

234

414

407

Energiekosten (geschoond voor Healthclub)

186

180

200

362

353

217

145

Ontvangen SPUK MEOZ Energiekosten (netto)

186

180

200

145

208

Energiekosten bij 3% prijsstijging

186

192

197

203

209

In de jaren 2020 tot en met 2022 werd het energieverbruik beïnvloed door de gedwongen sluiting van het zwembad als gevolg van coronamaatregelen van het Rijk. In 2023 zet een daling van het energieverbruik in als gevolg van de in dat jaar genomen energiebesparende maatregelen.

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 6

Voor de jaren 2022 en 2023 is er sprake van een steunmaatregel vanuit het Rijk. (Deze regeling wordt in de volgende paragraaf nader toegelicht.) In 2023 en 2024 zijn diverse energiebesparende maatregelen genomen. Als er geen energiebesparende maatregelen uitgevoerd zouden zijn, zouden de energiekosten voor 2024 (uitgaande van het gemiddeld energieverbruik in 2017, 2018,2019 en 2022 en op basis van de door Optisport in 2023 gemiddeld betaalde tarieven) uitkomen op circa € 455.000 (Electra € 178.000 en gas € 278.000). De ontwikkeling van de energieprijzen naar de toekomst laat zich lastig voorspellen. TNO heeft de verwachte energietarieven voor de komende jaren bepaald1. Deze liggen bijna gelijk aan de gemiddelde tarieven die Optisport in 2023 heeft betaald.

4. Financiële (steun)regeling vanuit het Rijk: SPUK MEOZ en verhoging bijdrage vanuit gemeentefonds In november 2022 kondigde het Kabinet een steunpakket voor zwembaden aan in verband met de gestegen energietarieven. Als onderdeel van dit steunpakket werd in het voorjaar van 2023 de “Speciale Uitkering meerkosten energie openbare zwembaden” (SPUK MEOZ) opengesteld. Gemeente De Ronde Venen heeft bij het Rijk in het kader van de SPUK MEOZ een aanvraag voor het Veenweidebad ingediend. Op grond van de SPUK MEOZ kwamen zwembaden in de jaren 2022 en 2023 in aanmerking voor compensatie van een deel van de energiekosten. Één van de voorwaarden van deze compensatie is het opstellen van een verduurzamingsplan. Het resterende deel van de “financiële schade” in 2022 en 2023, alsmede de “financiële schade” vanaf 2024 moest worden opgevangen door de zwembadexploitant en/of de gemeente. Op basis van de daadwerkelijke ontwikkeling van de energietarieven en het energieverbruik zal de daadwerkelijke SPUK MEOZ-uitkering voor het Veenweidebad over 2022 en 2023 tezamen naar verwachting circa € 362.000 bedragen. In november 2022, toen diverse specifieke steunmaatregelen voor de sport (waaronder de SPUK MEOZ) werden aangekondigd, meldde het Kabinet tevens dat gemeenten extra financiële armslag zouden krijgen door een extra uitkering van € 300 miljoen via het gemeentefonds.

Gemeenten zijn vrij bij de besteding van dit geld, maar de minister ging ervan uit dat gemeenten deze middelen ook aanwenden om bijvoorbeeld zwembaden, sporthallen en kunstijsbanen te ondersteunen in relatie tot de gevolgen van de gestegen energieprijzen. De Rijksbijdrage uit de SPUK MEOZ-regeling gold immers alleen voor 2022 en 2023. In de meicirculaire (mei 2023) is de toegezegde € 300 miljoen verlaagd tot € 127 miljoen voor de jaren 2023 tot en met 2025, waarna het bedrag verlaagd wordt naar € 115 miljoen in 2028. Gemeentes hebben derhalve geld gekregen mede ter compensatie van (te nemen maatregelen in verband met) de stijging van de energiekosten bij accommodaties als het Veenweidebad.

5. Wet- en regelgeving ten aanzien van energiegebruik Het “Activiteitenbesluit milieubeheer” verplicht bedrijven en instellingen om alle energiebesparende maatregelen uit te voeren als er sprake is van een terugverdientijd van 5 jaar of minder. Deze energiebesparingsplicht geldt voor locaties van bedrijven en instellingen die per jaar vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent) gebruiken. Bij één gebouw met één gebruiker is de gebruiker verantwoordelijk voor de energieverplichtingen. Als de gebruiker wordt aangesproken op de energie maatregelen in een gebouw dat niet in eigendom is, dan treedt de gebruiker in overleg met de eigenaar. Formeel is Optisport als “drijver” van het Veenweidebad verantwoordelijk voor energieverplichtingen. Een 1 https://repository.tno.nl/SingleDoc?find=UID%20b0cf309b-1262-4522-8186-84a610513934

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 7

energieverplichting die bestaat uit een wijziging in het instellen van de technische installatie is volledig een verantwoordelijkheid van Optisport (huurder). Het aanbrengen van wijzigingen in gebouw en installatie kan niet buiten de eigenaar (de gemeente) om plaatsvinden. Partijen dienen dan in gezamenlijk overleg afspraken te maken over de wijze waarop de verplichte energiebesparende maatregelen financieel afgewikkeld worden. Al met al is er voor gemeente De Ronde Venen een rol weggelegd bij het realiseren van energiebesparende maatregelen bij het Veenweidebad.

6. (Onderzoeken naar) Energiebesparende maatregelen In de afgelopen jaren is op initiatief van Optisport en gemeente een aantal onderzoeken uitgevoerd naar mogelijkheden voor duurzaamheidsmaatregelen. Sistendo/Fit-Our-Future heeft, rekening houdend met de eerder uitgebrachte rapporten/adviezen/verplichtingen, een integraal verduurzamingsplan voor het Veenweidebad opgesteld. Dit verduurzamingsplan voldoet aan eisen van de SPUK MEOZ regeling en geeft het benodigde inzicht om een onderbouwde keuze te kunnen maken voor een toekomstbestendig Veenweidebad. Vanzelfsprekend heeft Optisport DRV invulling gegeven aan de in de rapporten opgenomen adviezen over het aanpassen van instellingen van de installatie. Vanaf 2023 wordt planmatig onderhoud naar voren geschoven als een energiebesparende variant van de onderhouds- en vervangingswerkzaamheden zich binnen een periode van (vooralsnog) maximaal drie jaar laat terugverdienen. In de afgelopen periode zijn, mede in het kader van planmatig onderhoud, de in de navolgende tabel genoemde projecten uitgevoerd. In de tabel staan tevens de geprognotiseerde besparingen op gas- en elektraverbruik, de besparing op de energiekosten, de met de maatregel gepaard gaande kosten en de terugverdientijd.

Aangezien de door het TNO geprognotiseerde tarieven vrijwel overeenkomen met het gemiddeld tarieven voor Optisport in 2023, is in de tabel de besparing ten opzichte van de effectieve cijfers van 2022 berekend aan de hand van het gemiddeld tarief van Optisport in 2023. De reeds genomen maatregelen leiden tot een afname van het jaarlijkse energiegebruik van circa 2.000 GJ (Gigajoules) en een jaarlijkse kostenbesparing op de energiekosten van circa € 80.000. Dat is een besparing van 19% van het totale energiegebruik en de energiekosten. In voorstaande tabel is bij de LED-verlichting de terugverdientijd iets langer dan 3 jaar. Dat komt omdat de terugverdientijden zijn doorgerekend tegen het gemiddeld tarief van 2023 (tevens de verwachte tarieven komende jaren). Op het moment van het investeringsbesluit voor de LEDInvesteringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 8

verlichting werd genomen, lagen de werkelijke tarieven aanmerkelijk hoger dan het gemiddelde tarief van 2023. Daardoor lag de terugverdientijd op dat moment duidelijk onder de drie jaar. Tevens speelde een rol dat veel armaturen dusdanig waren aangetast dat vervanging noodzakelijk was. De uitgevoerde werkzaamheden waren in de Meerjaren Onderhoudsrapportage opgenomen.

7. Gevolgen van de stijging van de energiekosten voor zwembaden vanaf 2024 en 3 toekomstvarianten voor het Veenweidebad Het is lastig om te voorspellen hoe de energieprijzen zich naar de toekomst zullen ontwikkelen. Een daling van het energieverbruik als gevolg van de energiebesparende maatregelen zal een dempend effect hebben op de stijging van energiekosten in relatie tot tariefstijgingen. Het is op zich moeilijk te voorspellen wat het effect van beide ontwikkelingen voor het Veenweidebad uiteindelijk kan en zal zijn. De mate waarin een prijseffect kan worden gecompenseerd door energiebesparende maatregelen hangt mede af van de omvang van het maatregelenpakket. Voor Optisport waren de negatieve exploitatieresultaten tot nu toe nog geen aanleiding om de exploitatie van het Veenweidebad te beëindigen. Optisport DRV heeft de gemeente gemeld dat zij de gevolgen van de stijging van de energietarieven niet zonder steun kan oplossen. Gegeven de ontstane situatie heeft de gemeente, overeenkomstig de raadsinformatiebrief van 19 september 2023, de volgende scenario’s onderzocht: 1. De gemeente neemt als eigenaar van het Veenweidebad geen nieuwe (aanvullende) energiebesparende maatregelen meer. 2. De gemeente neemt als eigenaar van het Veenweidebad nieuwe (aanvullende) energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd die korter is dan de resterende contractperiode met Optisport.

Voorts compenseert de gemeente Optisport DRV vanaf 2024 gedurende de resterende contractperiode financieel voor gestegen energieprijzen voor zover die niet door lager energieverbruik wordt gecompenseerd. 3. De gemeente zet als eigenaar van het Veenweidebad in op een duurzame exploitatie van de accommodatie met een horizon die verder reikt dan de resterende contractperiode met Optisport. Bij afwegingen voor het investeren in energiebesparende maatregelen, wordt ervan uitgegaan dat het Veenweidebad ook na afloop van het contract met Optisport haar (zwembad)functie blijft vervullen.

8. Scenario 1: Geen (aanvullende) energiebesparende maatregelen. De energiekosten van 2019 voor het zwembad (circa € 186.000) komen met een (“normale”) jaarlijkse indexering van 3% uit op circa € 209.000. In tabel 2 van paragraaf 6 is aangegeven dat de totale energiekosten in 2024 met de op dit moment genomen maatregelen voor uitkomen op circa € 336.300. Hiervan is circa € 54.0002 toe te rekenen aan Optisport Healthclub. Daarmee komen de aan het zwembad toe te rekenen energiekosten op € 282.300. Dat betekent dat in relatie tot gestegen energietarieven ten opzichte van de (jaarlijks met 3% geïndexeerde 2 Zie tabel 1: € 407.000 – € 353.000

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 9

energiekosten uit 2019) nog sprake is van een aan het zwembad toe te rekenen kostenstijging van circa € 73.300 (€ 282.300 - €209.000). Als er geen aanvullende energiebesparende maatregelen worden genomen die bijdragen aan het omlaag brengen van het energieverbruik en de energiekosten en als Optisport niet met €73.300 gecompenseerd wordt voor de gestegen energiekosten, dan zal dit scenario kunnen resulteren in het zich terugtrekken door Optisport als exploitant van het zwembad. In de jaarrekeningen van Optisport DRV wordt jaarlijks melding gemaakt van het feit dat er sprake is van een negatief eigen vermogen. De directie van Optisport zegt maatregelen te hebben genomen die positief bijdragen aan de ontwikkeling van het resultaat van de onderneming en acht een duurzame voortzetting van de bedrijfsactiviteiten mogelijk. De aandeelhouder heeft tot nu toe jaarlijks schriftelijk bevestigd dat zij zich voor een periode van 12 maanden na het opstellen van de jaarrekening garant stelt voor de schulden van de vennootschap. Een verder oplopen van de jaarlijkse verliezen zal de aandeelhouder van Optisport DRV naar alle waarschijnlijkheid niet accepteren. Bij beëindiging door Optisport DRV van de exploitatie van het Veenweidebad moet de gemeente op zoek naar een nieuwe exploitant.

Als de gemeente een nieuwe exploitant vindt, zal de huidige gemeentelijke exploitatievergoeding naar verwachting stijgen met de € 73.300 in relatie tot de energiekosten en een bedrag ter dekking van het huidige verlies bij Optisport (thans circa € 200.000). Indien de exploitatie van het Veenweidebad wordt gestaakt, blijft er (los van het maatschappelijk aspect) nog sprake van doorlopende (financiële) kosten/verplichtingen bij de gemeente. In tabel 3 staan de effecten van scenario 1 voor de gemeentelijke exploitatiebijdrage. Hierbij is onderscheid gemaakt in scenario 1a en scenario 1b. In scenario 1a wordt overgegaan tot het uitkeren van een aanvullende bijdrage van € 73.300 aan Optisport in verband met de gestegen energiekosten. In scenario 1b blijft deze bijdrage achterwege en wordt de exploitatie door een andere exploitant voortgezet.

Zoals gemeld zou een verhoging van de Rijksbijdrage ruimte moeten bieden voor compensatie van de gestegen energielasten. Deze verhoging is echter een niet gespecificeerd (en daarmee onbekend) onderdeel van het totale accres dat aan de gemeente is toegekend.

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 10

9. Scenario 2: 2030 (einde contractperiode Optisport) als horizon hanteren, in dat perspectief aanvullende energiebesparende maatregelen nemen en, voor zover nog nodig, Optisport financieel compenseren voor gestegen energieprijzen. In dit scenario investeert de gemeente als eigenaar van het Veenweidebad in energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd die korter is dan de resterende contractperiode voor het Veenweidebad. Het contract eindigt 20 jaar na oplevering van het Veenweidebad: medio 2030. Het voordeel van de energiebesparing komt ten gunste van Optisport DRV. Als de gerealiseerde energiebesparing onvoldoende is om het effect van de tariefstijging te compenseren, compenseert de gemeente Optisport DRV hiervoor. Indien de gerealiseerde energiebesparing groter is dan het effect van de tariefstijging, betaalt Optisport DRV de gemeente hiervoor een vergoeding. In tabel 4 staan de aanvullende maatregelen van scenario 2 met een terugverdientijd die korter is dan de resterende exploitatieperiode. De enige maatregel met een langere terugverdientijd betreft het realiseren van solar carports op het parkeerterrein. Deze maatregel is in scenario 2 meegenomen, omdat deze voorziening eventueel ook is te koppelen aan een te realiseren gemeentehuis.

In de tabel staan tevens de geprognotiseerde besparingen op gas- en elektraverbruik, de besparing op de energiekosten, de met de maatregel gepaard gaande kosten en de terugverdientijd opgenomen.

De in scenario 2 opgenomen maatregelen met betrekking tot het energiebeheerssysteem en de vloeibare afdekking van het recreatiebad leiden tezamen tot een afname van het jaarlijkse energiegebruik van ruim 750 GJ (Gigajoules) en een jaarlijkse kostenbesparing van ruim € 25.000 (€ 20.800 + € 6.900). De solar carport leidt tot een besparing op het energiegebruik van ruim 1.100 GJ en leidt tot een afname van het jaarlijks elektriciteitsgebruik met 10% ten opzichte van 2022. De jaarlijkse besparing op de energiekosten bedraagt € 63.000. Behalve de eenmalige investeringskosten is ook sprake van jaarlijks terugkerende kosten. Bij het uitvoeren van alle maatregelen, komen de totale energiekosten uit op € 245.500. Hiervan is circa € 54.000 toe te rekenen aan Optisport Healthclub. Daarmee komen de aan het zwembad toe te rekenen energiekosten op € 191.500. De energiekosten van 2019 voor het zwembad (circa € 186.000) komen met een jaarlijkse indexering van 3% uit op circa € 209.000. Dat betekent dat de energiebesparende maatregelen een besparing van circa € 23.000 opleveren ten opzichte van de jaarlijks met 3% geïndexeerde energiekosten uit 2019. Daar staat tegenover dat de maatregelen gepaard gaan met een stijging van de jaarlijkse kosten met € 20.000. Met de maatregelen van scenario 2 wordt de stijging van

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 11

de energieprijzen dus vrijwel volledig gecompenseerd door lager energieverbruik als gevolg van op kosten van de gemeente gerealiseerde energiebesparende maatregelen. De stijging van de energieprijzen is daarmee voor Optisport geen argument om de exploitatie vóór het einde van de contractperiode (2030) te beëindigen. Het installeren van het energiebeheerssysteem en het gebruik van vloeibare afdekking kan op vrij korte termijn ingevoerd worden. De daarmee te realiseren besparing kan daarmee op korte termijn ingaan. Vooralsnog wordt uitgegaan van 2025. Voor de solarport is sprake van een langere realisatietijd. Vooralsnog wordt uitgegaan van realisatie in 2026. De in tabel 4 genoemde besparingen gaan derhalve in per 2025 respectievelijk 2026. Voor 2024 en 2025 is derhalve nog sprake van het verstrekken van een compensatiebedrag aan Optisport voor de gestegen energiekosten. In 2024 komt dit uit op het in scenario 1 genoemde bedrag van €73.000. Voor 2025 komt het compensatiebedrag uit op € 57.5003. Na realisatie van de solarport resteert voor Optisport een nadeel van iets meer dan € 2.000 per jaar4. De financiële implicatie van scenario 2 voor de gemeente wordt toegelicht in paragraaf 14.

10. Scenario 3: Inzetten op een duurzame exploitatie van het Veenweidebad. In dit scenario investeert de gemeente als eigenaar van het Veenweidebad in energiebesparende maatregelen ook als de terugverdientijd langer is dan de resterende contractperiode met Optisport voor het Veenweidebad. Het contract met Optisport eindigt 20 jaar na oplevering van het Veenweidebad: medio 2030. Het voordeel van de energiebesparing komt gedurende de resterende tijd van het huidige contract ten gunste van Optisport DRV. Na deze periode valt dit voordeel toe aan de partij die na 2030 de exploitatie van het zwembad uitvoert. Vanzelfsprekend kunnen met Optisport en met de exploitant in de periode na 2030 afspraken gemaakt worden over verrekeningen. Er is een mogelijkheid uitgewerkt om het zwembad (bijna) aardgasvrij te verwarmen. Hierin wordt alle warmte uit het spoelwater teruggewonnen, de verwarming van lucht en van zwembadwater gaat op lage temperatuur plaatsvinden en resterend benodigde warmte wordt met warmtepompen uit de buitenlucht gewonnen. De totale energiekosten kunnen met een nieuw verwarmingsconcept ruim € 50.000 lager zijn dan het kostenniveau van 2019.

Er is echter een belangrijke kanttekening bij dit scenario te maken: Voor het verwarmingsconcept is veel extra elektriciteit nodig en zolang de netbeheerder (Stedin) geen ruimte op het net vindt, kan er geen grotere piekvraag voor elektriciteit bediend worden. Daarmee is een aardgasvrij (verwarmings)concept voorlopig nog niet haalbaar.

11.

Scenariokeuze

Van de 3 scenario’s komt scenario 2 als meest optimaal naar voren. Scenario 3 is vanwege netcongestie geen optie. Als de gemeente Optisport in scenario 1 niet compenseert voor de gevolgen van gestegen energiekosten, leidt dat hoogstwaarschijnlijk tot beëindiging van de 3 € 336.300 (energiekosten Optie 1) - € 20.800 (besparing energiekosten energiebeheerssysteem) +

€ 11.000 (jaarlijkse kosten energiebeheerssysteem) - € 6.900 (besparing energiekosten vloeibare afdekking) + € 1.000 (jaarlijkse kosten vloeibare afdekking) - € 54.000 (energiekosten Healthclub) 4 € 336.300 - € 20.800 + € 11.000 - € 6.900 + € 1.000 - € 54.000 - € 63.000 (besparing energiekosten Solarport) + € 8.000 (jaarlijkse kosten Solarport)

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 12

exploitatie van het Veenweidebad door Optisport. Bij continuering van de exploitatie van het Veenweidebad door een andere organisatie zal de hiervoor benodigde gemeentelijke exploitatiebijdrage fors hoger uitvallen dan het voor scenario 1 berekende compensatiebedrag.

12. Overige maatregelen om exploitatieresultaat te verbeteren Los van de energiekostenproblematiek vraagt de (verlieslatende) exploitatie van Optisport DRV de nodige creativiteit om het bezoek en de inkomsten naar een hoger niveau te brengen. Op deze manier kunnen verliezen worden beperkt en mogelijk omgebogen worden naar een positief resultaat. Gemeente De Ronde Venen denkt met Optisport mee om activiteiten die bijdragen aan de doelstellingen van de Brede SPUK-regeling (mede) te financieren uit het aan de gemeente toegekend Rijksbudget. De Brede SPUK-regeling is voor alle gemeenten beschikbaar gesteld voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis. De SPUK-regeling heeft een gezonde generatie in 2040 als stip op de horizon. Met budget uit de Brede SPUK-regeling kunnen gemeenten afspraken uitvoeren, die zijn vastgelegd in het Hoofdlijnen Sportakkoord II, het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Preventieakkoord.

Eigenaarsonderhoud 13. (Reservering voor) eigenaarsonderhoud, afschrijvingen en toe te rekenen rente In afwachting van de uitkomsten van de toekomstscenario’s is het Veenweidebad voor het uit te voeren eigenaarsonderhoud en -vervangingen niet meegenomen in het gemeentelijk Beheerplan Vastgoed dat op 27 november 2023 is vastgesteld. Daar moet dus alsnog invulling aan gegeven worden. Navolgend staat een toelichting op de stand van zaken met betrekking tot (benodigde) reserveringen voor eigenaarsonderhoud en -vervangingen, afschrijvingen en toe te rekenen rente. Investeringskosten voor het Veenweidebad worden door de gemeente afgeschreven. Dat geldt voor de initiële investering die is gepleegd bij de bouw van het zwembad in 2009 en 2010 en voor vervangingsinvesteringen die daarna aan de orde komen. Aangezien de installaties van het zwembad in 15 jaar worden afgeschreven, is bij de afschrijvingen een bedrag van € 175.000 aan afschrijvingen in de technische installatie vanaf 2025 vrijgevallen. De boekwaarde van het Veenweidebad bedraagt per 1 januari 2024 € 5.577.669,37. De gemeente reserveert voor eigenaarsonderhoud en gebruikt de onderhoudsreservering voor uitgaven die in dat kader voor haar rekening komen. Het onderhoudsfonds voor het Veenweidebad bedraagt per 1 januari 2024 circa € 675.000. De afgelopen jaren werd jaarlijks € 65.000 aan het onderhoudsfonds toegevoegd.

Het onderhoudsplan voor het Veenweidebad (uit 2022) is in 2024 herijkt, waarbij onder meer rekening is gehouden met uitgevoerd onderhoud en uitgevoerde vervangingsinvesteringen en aanpassing in verband met prijsontwikkelingen. Rekening houdend met de huidige omvang van het onderhoudsfonds en op basis van het nieuwe Meerjaren Onderhoudsplan kan de jaarlijkse dotatie aan de onderhoudsvoorziening met €30.000 verlaagd worden. De verlaging van deze dotatie kan gebruikt worden ter dekking van de met scenario 2 gepaard gaande lasten voor de gemeente. Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 13

Daarnaast is het noodzakelijk om investeringsbudgetten beschikbaar te stellen voor het uitvoeren van vervangingsinvesteringen en duurzaamheidsmaatregelen. Dit onderhoud is opgenomen in het Duurzaam Meerjaren onderhoudsplan van BBN in bijlage 3. De financiële uitwerking van dit plan is terug te vinden in paragraaf 14 van deze notitie.

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 14

14.

Financiële implicaties voor de gemeente

In onderstaande tabel staan de financiële implicaties voor de gemeente van scenario 2 en van het onderhoud.

Er zijn geen rente- en afschrijvingslasten meegenomen voor de investering om vloeibare afdekking van de bassins mogelijk te maken. Deze investering is volgens de nota activeren, waarderen en afschrijven te klein om te activeren. Binnen het reeds aanwezige exploitatiebudget voor onderhoudskosten is voldoende ruimte om deze investering uit te voeren. Scenario 2 kan voor de gemeente gunstiger uitvallen dan de in deze notitie opgenomen uitkomsten. Voorzichtigheidshalve is geen rekening gehouden met: •

Het aanvragen van Provinciale subsidie.

Investeringen Veenweidebad | Gemeente De Ronde Venen | Pagina: 15