Accountantsverslag De Ronde Venen 2025
Tekst van het document
DATUM
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025
gemeente De Ronde Venen
BDO Audit & Assurance B.V., Postbus 71730 Amsterdam, 1008 DE, www.bdo.nl
Aan:
Geachte leden van de raad,
Gemeente De Ronde Venen T.a.v. de leden van de raad Postbus 250 3640 AG Mijdrecht
Wij hebben de jaarrekening 2025 van gemeente De Ronde Venen gecontroleerd. Zoals afgesproken in onze opdrachtbevestiging d.d. 4 november 2025, ontvangt u hierbij ons accountantsverslag 2025. In dit verslag hebben we de belangrijkste bevindingen en conclusies naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole opgenomen. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze werkzaamheden en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel over de jaarrekening 2025 van gemeente De Ronde Venen.
Amstelveen, 1 mei 2026 Kenmerk: JvS/IE/KT
Onze bevindingen en aanbevelingen hebben wij afgestemd met de verantwoordelijke wethouder. Een afschrift van dit verslag is toegezonden aan het college van burgemeester en wethouders. Op 20 mei 2026 hebben wij dit verslag besproken tijdens de bijeenkomst met uw auditcommissie. Het opstellen en controleren van de jaarrekening vraagt elk jaar weer een aanzienlijke inspanning. Bij deze willen wij alle betrokken medewerkers van de gemeente De Ronde Venen bedanken voor de constructieve en plezierige samenwerking tijdens de controle. Wij vertrouwen er op u met dit verslag van dienst te zijn. Vanzelfsprekend zijn wij graag bereid om een nadere toelichting op de inhoud te geven. Hoogachtend BDO Audit & Assurance B.V. namens deze,
J.F.A van Schaik RA Partner en extern accountant gemeente De Ronde Venen
3
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
Inhoudsopgave
01
02
03
Dashboard accountantscontrole
Uitkomsten jaarrekeningcontrole
Resultaat & financiële positie
04
05
06
Belangrijkste bevindingen
Bijlagen
4
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
1. Dashboard accountantscontrole
1.1 Dashboard accountantscontrole
5
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
STREKKING CONTROLEVERKLARING
BELANGRIJKE BEVINDINGEN
RESULTAAT 2025
Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt:
In het kader van getrouwheid hebben we een beperkt aantal fouten gerapporteerd, die gecorrigeerd zijn in de jaarrekening
Gemeente De Ronde Venen heeft in 2025 een positief resultaat behaald van € 8,9 miljoen.
Het jaarverslag, inclusief de opgenomen informatie in de paragraaf bedrijfsvoering, is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële onjuistheden.
De grondslagen van de jaarrekening zijn aanvaardbaar en het BBV wordt nageleefd.
De WNT-verantwoording van de gemeente De Ronde Venen voldoet aan de vereisten.
Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage vastgesteld.
De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 2.991.000 en de rapporteringstolerantie bedraagt € 149.000.
Getrouwheid: we hebben enkele controleverschillen geconstateerd waarbij geen sprake was van impact op het saldo van baten en lasten. Deze controleverschillen zijn aangepast. Rechtmatigheid: het totaal van onrechtmatigheden en onduidelijkheden bedraagt € 2,5 miljoen (2024: € 4,8 miljoen). Dit is lager dan de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens. Onrechtmatigheden zijn met name het gevolg van overschrijdingen in de lasten ten opzichte van de begroting (begrotingscriterium).
Het resultaat over 2025 is hiermee € 6,9 miljoen hoger dan de begroting na wijzigingen van € 1,9 miljoen.
Op meerdere programma’s is sprake is van aanzienlijke afwijkingen tussen begrote baten en lasten en de daadwerkelijke baten en lasten.
(x €1.000)
2025
BEGROTING NA WIJZIGINGEN
Saldo van baten en lasten
7.962
-1.077
910
3.030
8.871
1.953
Mutatie reserves RESULTAAT
SAMENWERKING
AANDACHTSPUNTEN 2026
UW FINANCIËLE POSITIE
We hebben een positieve en constructieve samenwerking met de organisatie ervaren
Wij zien voor gemeente De Ronde Venen de volgende aandachtspunten voor 2026
Gemeente De Ronde Venen is in 2025 financieel gezond
Voor de jaarrekeningcontrole 2025 heeft een positieve en constructieve samenwerking plaatsgevonden.
De oplevering was zoals voorgaande jaren tijdig en van voldoende kwaliteit.
Besluitvorming in het kader van de voorziening voor pensioenaanspraken van politieke ambtsdragers. Daarnaast is de pensioenvoorziening gevoelig voor wijzigingen in uitgangspunten, met name bij bestuurswisselingen; in 2026–2027 kunnen verkiezingen leiden tot materiële mutaties.
De groei van de algemene dekkingsmiddelen staat tegenover oplopende lasten, met name binnen Wmo en jeugdzorg. Deze ontwikkelingen vragen om blijvende sturing op structurele uitgaven en om aandacht voor de lange termijn houdbaarheid van het financiële beleid.
We hebben geen (aanwijzingen of signalen van) fraude of non-compliance geïdentificeerd. Een expliciete risicoanalyse op het thema fraude en corruptie ontbrak echter in het VIC-plan. Aandacht voor deze thema’s vergroot de bewustwording binnen de organisatie en vraagt aandacht in 2026.
Het weerstandsvermogen van gemeente De Ronde Venen met een ratio van 3,1 (2024: 2,6) is volgens het GTK 2020 uitstekend.
Gemeente De Ronde Venen valt met een ratio grondexploitatie van 1% (2024: 0%) qua signaleringswaarde in de categorie ‘minst risicovol’. Grondexploitatie de Bocht bevindt zich in een opstartende fase.
6
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2. Uitkomsten jaarrekeningcontrole
2.1 Onze opdracht en controle 2.2 Strekking controleverklaring 2.3 Proces jaarrekeningcontrole 2.4 Aandachtspunten 2026
7
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.1 Onze opdracht en controle (1) Doel en object van de controle Het doel van de controle is het geven van een onafhankelijk oordeel of de financiële overzichten van gemeente De Ronde Venen, in alle van materieel belang zijnde opzichten, zijn opgesteld in overeenstemming met het BBV. De reikwijdte van onze controle nader toegelicht Wij hebben de jaarrekening gecontroleerd conform de Nederlandse controlestandaarden en de met u gemaakte afspraken in de opdrachtbevestiging van 4 november 2025. Tevens beoordeelden wij de verenigbaarheid van de andere informatie, inclusief de overige gegevens en het jaarverslag met de jaarrekening en of deze geen materiële afwijkingen bevatten op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins. Voor een accountantscontrole gelden inherente beperkingen, die zijn uiteengezet in de opdrachtbevestiging. Strekking van de controleverklaring is goedkeurend Aangezien de jaarrekening 2025 van gemeente De Ronde Venen aan de daaraan te stellen eisen voldoet, hebben wij hierbij een goedkeurende controleverklaring, gedateerd op datum, afgegeven. Alle bevindingen voortvloeiend uit onze controle zijn afdoende behandeld en onze controle is dan ook afgerond. Wij de hebben de materialiteit voor de jaarrekening bepaald op € 2.991.000 . De rapporteringstolerantie bedraagt € 149.000.
Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fouten of fraude en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. Dit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Bij onze controlewerkzaamheden hebben wij als uitgangspunt de door de raad vastgestelde toleranties gehanteerd.
De raad heeft ons daarbij opgedragen om bij onze oordeelsvorming en rapportering uit te gaan van de hierna vermelde goedkeurings- en rapporteringstolerantie. Op basis van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en onze professionele oordeelsvorming hebben wij de voor de jaarrekening de materialiteit als geheel bepaald op € 2.991.000. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 149.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. Onze controle richt zich tevens op de getrouwheid van de informatie in de WNTverantwoording en de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage van de jaarrekening. Voor de WNT en SiSa gelden specifiek voorgeschreven rapporteringstoleranties die veelal lager zijn dan uw rapporteringstolerantie. Wij passen deze voorgeschreven WNT- en SiSa-toleranties eveneens op correcte wijze toe.
Het jaarverslag en de jaarrekening van gemeente De Ronde Venen zijn verenigbaar De jaarstukken 2025 van gemeente De Ronde Venen bestaan uit: het jaarverslag 2025 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen); de jaarrekening 2025 (rechtmatigheidsverantwoording, balans met toelichtingen, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting inclusief SiSa-bijlage en taakvelden); In het onderdeel ‘programmaverantwoording’ van het jaarverslag is informatie opgenomen over ‘wat hebben we gedaan’, ‘wat hebben we bereikt’ en ‘wat heeft het gekost?’ De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn met elkaar verenigbaar.
8
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.1 Onze opdracht en controle (2)
De materiële schattingen die onderhevig zijn aan de jaarrekening hebben we gecontroleerd en daartoe hebben we geen bijzonderheden aangetroffen De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van uw gemeente zijn uiteengezet in de grondslagen van de jaarrekening 2025. In 2025 zijn er geen wijzigingen geweest in toegepaste verslaggevingsgrondslagen die een aanzienlijke invloed hebben op de baten en lasten of de financiële positie van uw gemeente. Significante verslaggevingsgrondslagen en toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie van uw gemeente en de baten en lasten in de jaarrekening. Daarnaast vereisen zij van het college en het management dat zij een oordeel vormen ten aanzien van soms moeilijke, subjectieve en complexe posities vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. Wij hebben het door het college en het management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering, hoofdzakelijk een gegevensgerichte controleaanpak hebben wij toegepast. Deze aanpak gaat uit van een risicoanalyse op transactiestromen, zoals verkoopactiviteiten en personeelszaken.
In de risicoanalyse hebben wij beoordeeld in hoeverre de onderkende risico’s van invloed kunnen zijn op de jaarrekening. Wij hebben voor de volgende risico’s in onze controle verhoogde aandacht gehad: Het risico van management override of internal controls; dit is het op grond van de controlestandaarden (NV COS) expliciet te onderkennen risico dat het management buiten de getroffen interne beheersingsmaatregelen om invloed zou kunnen of willen uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten. Als accountant moeten wij in onze werkzaamheden hier specifiek aandacht aan besteden.
Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de frauderisico’s verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor materiële fraude(risico’s) of vermoedens van materiële fraude(risico’s). Wij zijn onafhankelijk van gemeente De Ronde Venen Op basis van Nederlands recht en overige beroepsregels, zoals de ‘Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assuranceopdrachten’ (ViO), is vereist dat wij onafhankelijk zijn ten opzichte van onze controlecliënten. Wij zijn van mening dat door ons is voldaan aan deze eisen. Wij hebben de overige dienstverlening naast de controle van de jaarrekening beoordeeld aan de hand van onze beroepsregels en hebben geconcludeerd dat het type dienstverlening en de vergoeding onze onafhankelijkheid niet beïnvloeden. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van gemeente De Ronde Venen uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld De accountant dient op basis van artikel 2:393, lid 4 BW, melding te maken van zijn bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Tijdens de interim-controle hebben wij ook relevante processen met betrekking tot de geautomatiseerde gegevensverwerking getoetst. Voor onze bevindingen verwijzen wij naar onze managementletter.
Wij hebben de automatiseringsorganisatie van de organisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld.
9
ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.2 Strekking controleverklaring (1)
Strekking van de controleverklaring is goedkeurend Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt. Dit betekent dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van de activa en passiva per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV). De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording geeft een getrouw beeld en de met de raad gemaakte afspraken hierover zijn nageleefd (zie ook verdere uitwerking in paragraaf 4.3). Wij hebben enkele controleverschillen geconstateerd van beperkte omvang, die door de gemeente zijn gecorrigeerd. Daarnaast hebben wij onderstaande verschillen geconstateerd welke niet zijn verwerkt in de jaarrekening. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 149.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn.
ONGECORRIGEERDE CONTROLEVERSCHILLEN 2025 #
Omschrijving
Post/toelichting
1
Onzekerheid jeugdzorg
Lasten Jeugdzorg waarvan levering zorg niet is vastgesteld
2
Onzekerheid Wmo TOTAAL
Lasten Wmo waarvan levering zorg niet is vastgesteld
Fouten en onzekerheden (in €)
Verwijzing
1.821.000
4.1
312.000 2.133.000
Materialiteit (2% voor fouten en onzekerheden)
2.991.000
Uitvoeringsmaterialiteit (85% van de materialiteit )
2.542.000
Rapporteringstolerantie
149.000
4.1
10 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.2 Strekking controleverklaring (2)
Wij vinden de inschatting van het college v.w.b. het vermogen om risico’s vanuit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen aanvaardbaar Gemeente De Ronde Venen heeft een ‘voldoende’ financiële positie. In generieke zin kunnen gemeenten bij langdurige financiële tekorten een beroep doen op een extra uitkering uit het gemeentefonds. Gemeenten kunnen echter niet failliet gaan. Het gevolg hiervan is dat crediteuren en andere stakeholders nooit benadeeld kunnen worden door een faillissement. Desalniettemin is de financiële positie vanuit het perspectief van raadsleden van belang en moet het college inzicht geven in hoeverre de gemeente in staat is om de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen, zonder tussenkomst van de toezichthouder. Met de invoering van de aangepaste Nederlandse Standaard 700 dienen accountants voor gemeenten in hun controleverklaringen bij jaarrekeningen naast fraude te rapporteren over de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie. Onze controlewerkzaamheden hebben geen informatie opgeleverd die strijdig is met de veronderstellingen en aannames van het college over de gehanteerde uitgangspunten om de normale bedrijfsvoering voort te kunnen zetten.
Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025.
De besprekingen met het management en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd Bij de planning van de jaarrekeningcontrole houden wij rekening met het risico dat de jaarrekening als gevolg van fraude en onregelmatigheden onjuistheden van materieel belang zou kunnen bevatten. Daarnaast hebben wij beoordeeld in hoeverre sprake kan zijn van een risico omtrent corruptie of een risico omtrent het niet-naleven van wet- en regelgeving. Eén van de door ons uitgevoerde maatregelen is het bespreken van de mogelijke frauderisico’s en mogelijke fraudesituaties met verschillende personen binnen de gemeente. Daarnaast nemen wij kennis van de door u opgenomen toelichtingen in de jaarstukken. Het voorkomen en mitigeren van frauderisico’s is primair de verantwoordelijkheid van de directie, het college en de leden van de raad. Daarom hebben wij op diverse momenten met u en uw medewerkers van team Financiën, inkoop en juridische zaken en concerncontrol over dit onderwerp van gedachten gewisseld. Deze besprekingen en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd. Wij hebben in onze controleverklaring melding gemaakt van de belangrijkste frauderisico’s en hoe wij deze hebben geadresseerd.
Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor materiële fraude(risico’s) of vermoedens van materiële fraude(risico’s).
11 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.3 Proces jaarrekeningcontrole
Proces jaarrekeningcontrole De samenwerking tussen de ambtelijke organisatie van gemeente De Ronde Venen en onze controleorganisatie verloopt al meerdere jaren goed en is ook dit jaar wederom positief en constructief geweest. Wij zien dat deze solide basis zich verder heeft doorontwikkeld en heeft bijgedragen aan een efficiënt en beheerst verloop van het jaarrekeningproces. De aanlevering van de jaarrekening en de onderliggende documentatie heeft gedurende het gehele traject tijdig plaatsgevonden. Kenmerkend hierbij is de duidelijke en consistente afstemming over het proces, de planning en de verwachtingen ten aanzien van de oplevering van stukken. Dit heeft gezorgd voor transparantie en voorspelbaarheid in het controleproces. Daarnaast heeft de gemeente actief deelgenomen aan de door ons ingerichte scrumstructuur. De aanwezigheid bij deze scrumsessies faciliteerde korte communicatielijnen en maakte het mogelijk om vraagstukken snel en effectief af te stemmen. Hierdoor konden knelpunten tijdig worden geadresseerd en opgelost, hetgeen de voortgang van de controle aanzienlijk heeft ondersteund. Wij constateren dat de gemeente haar beheersing van het jaarrekeningproces op orde heeft en deze in de afgelopen periode verder heeft verstevigd.
Dit komt tot uiting in de kwaliteit, volledigheid en consistentie van de aangeleverde stukken, alsmede in de adequate en tijdige beantwoording van onze vragen. Het bovenstaande heeft ertoe geleid dat de jaarrekeningcontrole efficiënt en in lijn met de vooraf afgestemde planning kon worden uitgevoerd en afgerond. Wij spreken onze waardering uit voor de voortdurende constructieve samenwerking en de professionele houding van de betrokken medewerkers van de gemeente.
In het kader van kennisdeling en verdere professionalisering hebben wij een presentatie verzorgd aan de nieuwe gemeenteraad. Hiermee is bijgedragen aan het vergroten van het inzicht in de financiële verslaggeving en het controleproces, wat de samenwerking op bestuurlijk niveau ondersteunt.
12 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
2.4 Aandachtspunten 2026
Pensioenvoorziening Op 3 December 2025 heeft de BBV naar aanleiding van een Q&A over de voorzieningen voor pensioenaanspraken politieke ambtdragers de volgende stellige uitspraak gedaan: “In de jaarrekening dient een toelichting te worden opgenomen waarin de mogelijkheid voor eventuele vrijval van de voorziening door bijvoorbeeld rentestijging wordt benoemd alsmede de einddatum waarop de overdracht naar het ABP plaatsvindt”. Bij de vaststelling van de pensioenvoorziening is het van belang dat de gehanteerde uitgangspunten en parameters actueel en passend zijn bij de specifieke situatie van de gemeente. Dit geldt in het bijzonder voor kleinere gemeenten waar sprake is van relatief veel wisselingen van wethouders, aangezien wijzigingen in personele samenstelling hier een relatief grote impact kunnen hebben op de hoogte van de voorziening. Daarnaast wijzen wij erop dat in de komende jaren (2026 en 2027) substantiële wijzigingen in de uitgangspunten kunnen optreden, onder andere als gevolg van verkiezingen en daarmee samenhangende bestuurswisselingen. Dergelijke wijzigingen kunnen leiden tot materiële mutaties in de omvang van de pensioenvoorziening. Wij adviseren de gemeente hier tijdig rekening mee te houden en deze ontwikkelingen actief te monitoren.
Begrotingssubsidies Een begrotingssubsidie is een subsidie voor activiteiten die maar door één of heel weinig partijen uitgevoerd kunnen worden. Uit de jurisprudentie over begrotingssubsidies volgt dat deze uitsluitend kunnen worden verleend indien op basis van objectieve, toetsbare en redelijke criteria vaststaat dat redelijkerwijs slechts één serieuze gegadigde voor de te subsidiëren activiteit in aanmerking komt. In een dergelijk geval is een beperkte mededingingsprocedure toelaatbaar. Dit vereist een voorafgaande en transparante bekendmaking van het voornemen tot subsidieverlening, waarbij dit voornemen ten minste acht weken voorafgaand aan het subsidiebesluit openbaar wordt gemaakt. Daarnaast dient deugdelijk te worden gemotiveerd waarom de beoogde subsidieontvanger als enige serieuze gegadigde wordt aangemerkt. Incidentele subsidies In de uitspraak is bevestigd dat incidentele subsidies slechts in beperkte en uitzonderlijke gevallen kunnen worden verleend. Voor toepassing van deze grondslag is doorslaggevend dat sprake is van een onvoorzien en onverwacht project. Het dient te gaan om een activiteit met een bijzonder en naar haar aard eenmalig karakter, die niet reeds voorzienbaar was binnen bestaand beleid of lopende voorbereidingen.
Indien een project gedurende langere tijd in voorbereiding is, onderwerp is van bestuurlijk overleg of past binnen vastgesteld beleid, ontbreekt het incidentele karakter en kan geen incidentele subsidie worden verleend.
13 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
3. Resultaat & financiële positie
3.1 Begroting versus realisatie 3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s 3.3 Ons beeld van uw financiële positie
14 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
3.1 Begroting versus realisatie Het resultaat 2025 wijkt af van de totale begrote lasten (na wijziging). Op basis van onze ervaringsnorm bij decentrale overheden is een afwijking van 2-3% inherent aan een complex begrotingsproces. Realisatie vs. gewijzigde begroting Het resultaat 2025 van gemeente De Ronde Venen is € 6,9 miljoen beter in vergelijking met de begroting na wijzigingen. Procentueel wijken de werkelijke baten 0,6% en de werkelijke lasten -5,4% af ten opzichte van de begroting na wijzigingen (als percentage van de totale begrote baten en lasten). Deze afwijkingen zijn beperkt. In onderstaand overzicht is het resultaat per programma in het kort weergegeven: OVERZICHT REALISATIE PER PROGRAMMA 2025 *1000 € Programma
Realisatie
Begroting na wijziging
Verschil
1. Wonen
-14.848
-19.376
-4.528
2. Samenleven
-46.931
-50.047
-3.116
3. Veiligheid
-4.477
-4.707
-230
4. Bestuur en bedrijfsvoering
-24.247
-24.100
147
5. Financiën
99.347
100.182
808
Saldo van baten en lasten
7.962
-1.076
-9.038
Onttrekkingen reserves
6.821
9.168
2.347
Dotatie aan reserves
5.911
6.138
277
RESULTAAT
8.871
1.953
-6.918
Het resultaat van € 8,9 miljoen over 2025 is € 6,9 miljoen beter dan het verwachte resultaat vanuit de begroting na wijzigingen van € 2,0 miljoen.
Wij vinden het naast de analyse op de ontwikkeling van het resultaat ook goed om de ontwikkeling van het saldo van baten en lasten te analyseren, dus exclusief de reservemutaties. Het saldo van baten en lasten bepaalt immers de ‘winst’ (of ‘verlies’) van het betreffende jaar. Het eigen vermogen stijgt (of daalt) met de omvang van het saldo van baten en lasten. Het resultaat van € 8,9 miljoen over 2025 is € 6,9 miljoen hoger dan het verwachte resultaat vanuit de begroting na wijzigingen van € 2,0 miljoen. Het gerealiseerde structurele saldo over het boekjaar 2025 bedraagt € 6,6 miljoen positief. Dit betekent dat het totale gerealiseerde saldo voor € 2,3 miljoen wordt verklaard door incidentele baten en lasten. Wij adviseren de gemeenteraad om met het college voor de toekomstige jaren 2027-2030 de dialoog te voeren over de wijze waarop het structureel begrotingsevenwicht wordt beheerst, mede in het licht van de meerjarige financiële ontwikkelingen. Blijvende aandacht voor het beheersen van het structureel begrotingsevenwicht is van belang. Belangrijke oorzaken voor het positieve resultaat zijn hogere baten uit rijksbijdragen en omgevingsvergunningen. Daarnaast is sprake van incidentele baten uit vastgoedverkopen.
Deze baten hebben betrekking op de verkoop van onder meer maatschappelijk vastgoed en gronden en zijn in de jaarrekening 2025 afzonderlijk toegelicht en als incidenteel verantwoord.
15 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
RATIO WEERSTANDSVERMOGEN
3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s Onze rol in relatie tot het weerstandsvermogen en financiële kengetallen De analyse van het weerstandsvermogen en de financiële kengetallen is een onderdeel van het jaarverslag en de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Uit de samenhang van de kengetallen kan een beeld worden geschetst van de financiële positie van gemeente De Ronde Venen. Daarbij kan ook inzichtelijk worden gemaakt wat de oorzaak is van een sterke of zwakke financiële positie. De financiële kengetallen geven, met de inherente beperkingen hierbij, inzicht in (de ontwikkeling van) uw financiële positie. Hieronder lichten wij de belangrijkste ratio’s nader toe. Weerstandsvermogen van gemeente De Ronde Venen is uitstekend In de paragraaf weerstandsvermogen heeft het college een overzicht opgenomen van de weerstandscapaciteit. De weerstandscapaciteit bedraagt volgens deze paragraaf € 35,1 miljoen. In de beschikbare weerstandscapaciteit is onder meer een bedrag van € 13,9 miljoen aan vrij aanwendbare algemene reserves betrokken. In geval van calamiteiten is het mogelijk om een deel van deze reserves een andere aanwending te geven. In de paragraaf weerstandsvermogen zijn de relevante risico’s benoemd. Gemeente De Ronde Venen heeft op basis van interne berekeningen het totale bedrag aan risico’s waaraan de organisatie is blootgesteld bepaald op € 11,3 miljoen.
De verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de geïnventariseerde risico’s resulteert in een weerstandsratio van circa 3,1. Het weerstandsvermogen van gemeente De Ronde Venen is volgens het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader 2020 (GTK 2020) uitstekend te noemen. Solvabiliteit De solvabiliteit bedraagt ultimo 2025 19%. Voor de solvabiliteit geldt dat hoe hoger dit percentage is, hoe beter gemeente De Ronde Venen in staat is om haar verplichtingen op lange termijn te voldoen. De solvabiliteit laat een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van vorig jaar. Daarmee is sprake van een versterking van de financiële positie, hoewel de solvabiliteit in absolute zin aandacht blijft vragen bij de verdere ontwikkeling van het gemeentelijk investerings- en financieringsbeleid.
3,50
3,20
3,00
3,30
3,10
2,80
2,50
2,60
2,00 1,50 1,00 2021
2022
2023
2024
2025
Gemeente De Ronde Venen
SOLVABILITEITSRATIO 45,0% 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0%
36,4% 31,0%
38,9%
39,5%
39,9%
30,0% 22,0% 16,0%
2021
2022
2023
Gemeente De Ronde Venen
2024
19,0%
2025
Gemid. NL*
De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026
16 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s
NETTO SCHULDQUOTE
120,0% 100,0% 80,0%
Netto schuldquote De netto schuldquote bedraagt 58%. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie en de hoogte van de investeringen uit het nabije verleden.
60,0%
De netto schuldquote laat een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van de signaleringswaarden volgens het gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK 2020). Daarmee is sprake van een beheersbare schuldenpositie. Wij merken daarbij op dat toekomstige investeringsopgaven en renteontwikkelingen van invloed kunnen zijn op de verdere ontwikkeling van deze ratio.
0,0%
Ratio grondexploitatie De ratio grondexploitatie geeft inzicht in het belang van grondexploitaties in relatie tot de totale baten van de gemeente. Voor deze ratio geldt dat een lagere waarde duidt op een beperkter financieel risico. De ratio grondexploitatie van gemeente De Ronde Venen is laag, hetgeen samenhangt met de relatief beperkte grondpositie ten opzichte van de totale baten. Op basis van de signaleringswaarden uit het Gemeenschappelijk Toezichtkader 2020 (ratio < 20%) kan deze ratio als minst risicovol worden aangemerkt. Daarmee zijn de financiële risico’s die samenhangen met het grondbeleid beperkt. Structurele exploitatieruimte De structurele exploitatieruimte geeft inzicht in de mate waarin structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Een positieve structurele exploitatieruimte duidt op financieel evenwicht op langere termijn. Op basis van de jaarrekening 2025 is sprake van een positief structureel saldo. Dit wijst erop dat gemeente De Ronde Venen in staat is haar structurele lasten te dekken uit structurele baten. Wij merken daarbij op dat blijvende aandacht noodzakelijk is, mede gelet op onzekerheden in rijksbijdragen en de financiële ontwikkelingen binnen het sociaal domein.
51,0%
45,0%
57,0%
67,0%
58,0%
40,0% 20,0% 2021
2022
2023
2024
2025
RATIO GRONDEXPLOITATIE 120,0% 100,0% 80,0% 60,0% 40,0% 20,0% 0,0% -20,0%
7,7% -3,0%
6,0% -1,0%
5,7%
5,0%
0,0%
0,0%
1,0%
2021
2022
2023
2024
2025
Gemeente De Ronde Venen
Gemid. NL*
De bron voor de gemiddelden NL betreft het gemiddelde voor gemeenten op basis van: BDO Benchmark rapport januari 2026
17 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
3.3 Ons beeld van uw financiële positie Inleiding Schijn bedriegt: positieve cijfers verhullen structurele uitdagingen. Dat is de titel van ons benchmarkonderzoek gemeenten dat wij in januari 2026 hebben uitgebracht over de financiële positie van gemeenten. Wij concluderen hierin dat de meeste gemeenten over 2024 een positief resultaat hadden (per saldo € 2,0 miljard) terwijl voor de komende vijf jaren grote tekorten worden verwacht (over vijf jaar totaal voor alle gemeenten € 2,0 miljard). Dit is voornamelijk het gevolg van de gewijzigde financieringssystematiek vanuit het Rijk, wat leidt tot een zogenoemd ‘Ravijn’. Ook bij gemeente De Ronde Venen zien wij dit terug. Volgens de begroting 2026 wordt tot en met 2029 cumulatief een positief resultaat (vóór mutaties reserves) behaald van € 8,1 miljoen. In de grafiek hiernaast zijn de resultaten per jaar inzichtelijk gemaakt. Ontwikkeling reserves Door de inzet van reserves worden de negatieve resultaten in 2028 en 2029 tijdelijk opgevangen. Per saldo neemt het eigen vermogen in de periode 2026–2029 af van circa € 37,2 miljoen ultimo 2027 naar circa € 30,6 miljoen ultimo 2029, een daling van circa € 6,6 miljoen. Deze afname bedraagt circa 18% van het totale eigen vermogen en circa 47% van de algemene reserve ultimo 2025 (€ 13,9 miljoen).
Op basis van de huidige stand van reserves en het weerstandsvermogen beschikt gemeente De Ronde Venen over voldoende financiële buffers om deze ontwikkeling op korte termijn op te vangen. Tegelijkertijd constateren wij dat de structurele exploitatieruimte vanaf 2028 negatief wordt en dat de begroting in toenemende mate afhankelijk wordt van de inzet van reserves. Wij achten deze ontwikkeling van de reserves op korte termijn beheersbaar, maar merken op dat de afname van het eigen vermogen in combinatie met een negatieve structurele exploitatieruimte vanaf 2028 de financiële wendbaarheid van de gemeente op langere termijn beperkt. Uw score in onze landelijke benchmarkrapportage 6,4 (2024: 6) Vanuit hun taak als financieel toezichthouder hebben de twaalf provincies een gemeenschappelijk financieel toezichtkader opgesteld. In dit GTK 2020 zijn signaleringswaarden opgenomen voor de financiële kengetallen zoals opgenomen in het jaarverslag van de gemeente. Wij hebben deze signaleringswaarden als basis gebruikt voor het bepalen van uw score en dus financiële positie. Omdat uw gemeente voor de komende jaren (2028 en 2029) per saldo een negatief resultaat begroot (en inteert op het eigen vermogen), beïnvloedt dit de score. Een uitwerking van deze systematiek beschrijven wij in onze benchmarkrapportage.
BEGROOT RESULTAAT VOOR MUTATIE RESERVES (bedragen *1.000)
12.000 10.000 8.000 6.000 4.000 2.000 0 -2.000 -4.000 -6.000
10.301
4.435
2025 -1.107
2026
2027
2028 -2.716
2029 -3.928
18 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4. Belangrijkste bevindingen 4.1 Sociaal domein 4.2 Grondexploitaties 4.3 Rechtmatigheidsverantwoording 4.4 BBV, WNT en SiSa 4.5 Belangrijke schattingsposten
19 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4.1 Sociaal domein De lasten van gemeente De Ronde Venen in het programma ‘Samenleven’ welke toezien op het sociaal domein bedragen over 2025 circa €58 miljoen. In hoofdlijnen zijn deze lasten als volgt opgebouwd: Taakvelden sociaal domein #
Onderdeel
2025
2024
1
Samenkracht en burgerparticipatie
12.414
12.340
2
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
4.401
3.541
3
Wet maatschappelijke ondersteuning
10.194
8.883
4
Participatiewet (incl. energietoeslag)
15.514
15.649
5
Jeugdzorg
15.517
13.433
TOTAAL
58.039
53.846
Jeugdzorg Zin Ten aanzien van de jeugdhulp heeft de gemeente De Ronde Venen de zorg ingekocht en instellingen gecontracteerd. Met betrekking tot de lasten inzake jeugdhulp vraagt de gemeente De Ronde Venen om een controleverklaring. Uit onze controle blijkt dat van een aantal zorginstellingen nog onvoldoende controle-informatie is ontvangen, waarmee kan worden onderbouwd dat voor de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk prestaties zijn verricht. Omdat de omvang hiervan de materialiteitsgrens niet overschrijdt heeft dit geen impact op onze controleverklaring. In de financiële verantwoording Jeugdhulp 2025 is voor een bedrag ad € 1.821.000 aan onzekerheden geconstateerd (2024: € 2.322.000). Wij adviseren u na te gaan op welke wijze de interne beheersing versterkt kan worden, zodat de onzekerheid op prestatielevering teruggebracht kan worden. Hiervoor kan worden gedacht aan gerichte controles bij aanbieders waarbij geen sprake is van productieverantwoordingen of aanscherping van de registratie en dossiervorming van geleverde prestaties, waaronder verslaglegging van contactmomenten.
Wmo Zin De productieomvang van Wmo ZIN bij zorginstellingen bedraagt in 2025 circa € 6,1 miljoen. De toekenning van voorzieningen in het kader van Wmo ZIN vindt plaats vanuit gemeente De Ronde Venen. De gemeente heeft derhalve zelf inzicht in de cliënten en de gemaakte afspraken en geldende vereisten. De gemeente heeft een IC-plan opgesteld waarin de wijze van verantwoorden is opgenomen. Met betrekking tot de lasten Wmo ZIN vraagt gemeente De Ronde Venen per zorginstelling om een controleverklaring bij de productieverantwoording op basis van het landelijk protocol. Van een aantal zorginstellingen is geen controleverklaring ontvangen, waarmee kan worden onderbouwd dat voor de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk prestaties zijn verricht. Uitgaande van de interne beheersing , waaronder de interne controles welke achteraf plaatsvinden op uitkeringen in het sociaal domein, ramen wij het bedrag van deze resterende onzekerheid in totaliteit op € 312.000. Grip op lasten Wmo en Jeugdzorg De onzekerheden in de lasten Wmo en Jeugdzorg ten aanzien van de prestatielevering van de zorg zijn voor gemeente De Ronde Venen nemen weer af door strakkere monitoring op het ontvangen van productieverantwoordingen. Voor 2025 is voor een bedrag ad € 2.133.000 (van de € 18.122.000 lasten welke via uitkeringsadministratie zijn geboekt) aan onzekerheden aangemerkt tegenover € 2.559.000 voor 2024.
Wij concluderen dat gemeente De Ronde Venen niet volledig zelfstandig grip heeft op een deel van de lasten inzake Wmo en Jeugdzorg. Dit resulteert in een onzekerheid ten aanzien van de prestatielevering van de zorg die wij hebben meegewogen in onze oordeelsvorming. Wij adviseren naast het verkrijgen van de verantwoordingen vanuit zorginstellingen, in te zetten op het contractbeheer en toezicht om zekerheid te verkrijgen inzake de prestatielevering.
20 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4.2 Grondexploitaties Grondexploitaties
Nieuwe grondexploitatie De Bocht In maart 2025 heeft de gemeenteraad de grondexploitatie Bedrijventerrein de Bocht geopend. Ten grondslag aan de grondexploitatie ligt een bestemmingsplan en een vastgesteld ruimtelijk kader. Realisatie van kosten binnen de grondexploitatie is nog beperkt, het project bevindt zich in een vroeg stadium van uitvoering. Wij hebben de parameters, kosteninschattingen, verwachte opbrengsten en de planning van werkzaamheden gecontroleerd ten behoeve van de waardering van de bouwgrond. Wij kunnen ons vinden in de aannames en inschattingen binnen deze grondexploitatie. In de programmabegroting 2026 geeft de gemeente aan het grondbeleid beheerst en risicomijdend voort te zetten. De focus ligt daarbij op het realiseren en afronden van lopende projecten, in samenhang met de woningbouwopgave. Nieuwe grondexploitaties worden terughoudend geopend en alleen na zorgvuldige afweging van financiële en maatschappelijke risico’s. Wij constateren dat de grondexploitaties beheerst worden gevoerd en dat de financiële risico’s inzichtelijk en beheersbaar zijn.
21 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4.3 Rechtmatigheidsverantwoording Status wijziging wet– en regelgeving Naar aanleiding van de wijzigingen in het BBV wijzigt vanaf boekjaar 2025 het maximum van de door de raad vastgestelde verantwoordingsgrens naar 2% (was 3%). De omvangsbasis van de verantwoordingsgrens wijzigt naar de totale lasten, exclusief de toevoegingen aan de reserves. In september 2025 is de kadernota rechtmatigheid geactualiseerd. De belangrijkste wijzigingen zijn: • De verantwoordingsgrens valt vanaf 2025 binnen de bandbreedte van 0% tot 2% van de totale lasten van de gemeente. Dit was tot en met 2024 binnen de bandbreedte van 0% tot 3%. • Het percentage voor de verantwoordingsgrens geldt vanaf 2025 voor de rechtmatigheidsfouten en onduidelijkheden samen. Tot en met 2024 gold het percentage van de verantwoordingsgrens afzonderlijk voor rechtmatigheidsfouten en voor onduidelijkheden. • Vanaf 2025 geldt dat de omvangbasis voor het percentage van de verantwoordingsgrens de lasten van de gemeente exclusief toevoegingen aan de reserves is. Tot en met 2024 was dit inclusief toevoegingen aan de reserves. Strekking van de rechtmatigheidsverantwoording van gemeente De Ronde Venen De raad van gemeente De Ronde Venen heeft de verantwoordingsgrens bepaald op 2% van de totale lasten exclusief toevoegingen aan de reserves en de verantwoordingsgrens is daarmee bepaald op € 2.992.000.
Blijkens de rechtmatigheidsverantwoording stelt het college van gemeente De Ronde Venen vast dat de omvang van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen €2.155.000 bedraagt. Dit is lager dan de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens van € 2.992.000. Van de niet rechtmatig tot stand gekomen verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties is volgens het college van gemeente De Ronde Venen een bedrag van € 332.000 acceptabel op basis van door de gemeenteraad vastgestelde afspraken. De door het college gerapporteerde afwijkingen en onduidelijkheden kunnen als volgt worden samengevat:
BEVINDINGEN IN HET KADER VAN RECHTMATIGHEID Acceptabel (in €)
Niet-acceptabel (in €)
Totaal afwijkingen en onduidelijkheden (in €)
0
925.000
925.000
322.000
1.230.000
1.552.000
0
0
0
TOTAAL
322.000
2.155.000
2.477.000
Verantwoordingsgrens (2%)
2.992.000
Onrechtmatigheden Voorwaardencriterium (5.2) Begrotingscriterium (5.2) Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium (5.2)
Rapportagegrens
149.000
(5% van verantwoordingsgrens)
22 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4.4 BBV, WNT en SiSa Gemeente De Ronde Venen leeft de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) na. Wij hebben vastgesteld dat gemeente De Ronde Venen de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) heeft nageleefd. Naleving van de (publicatieverplichtingen) WNT De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De algemene bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2025 niet meer bedragen dan € 246.000 per jaar. De externe accountant is belast met de controle op de naleving van de WNT door de instelling. Overschrijding van de bezoldigingsnorm wordt aangemerkt als een onverschuldigde betaling, die door de topfunctionaris terugbetaald moet worden aan de instelling. Gebeurt dit niet, dan is BDO als accountant wettelijk verplicht om bij het ministerie melding te doen van deze onverschuldigde betaling. Wij hebben tevens een meldingsplicht indien u geen of onjuiste gegevens heeft gepubliceerd in de jaarrekening.
Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 van gemeente De Ronde Venen niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening 2025 van gemeente De Ronde Venen voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. SiSa-bijlage Wij hebben de in de SiSa-bijlage van de jaarrekening 2025 genoemde specifieke uitkeringen gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachting accountantscontrole SiSa 2025. Op grond van ons onderzoek hebben wij bij uw specifieke uitkeringen geen fouten en/of onzekerheden geconstateerd die de voor SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden (zie ook bijlage 5.1).
In bijlage 1 van de Nota Verwachtingen Accountantscontrole 2025 wordt ingegaan op de Wet Inburgering 2021. Vanaf 1 januari 2022 is het nieuwe inburgeringsstelsel ingegaan waarin de Wet Inburgering 2021 wordt uitgevoerd door gemeenten en verantwoord in de SiSa-bijlage 2025. Uit onze werkzaamheden ten aanzien van de bestedingen 2025 en opvolging IB-signalen uit eerdere jaren volgen geen controleverschillen en/of onzekerheden. In opzet zijn voldoende maatregelen opgenomen om het M&O-risico te mitigeren. In de jaarrekening 2025 wordt aandacht besteed aan misbruik en oneigenlijk gebruik als onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording en de interne beheersing. Daarbij wordt ingegaan op de onderkende risico’s en de maatregelen die zijn getroffen om deze risico’s te beheersen. De gemeente beschikt over een uitgewerkt beleid inzake misbruik, oneigenlijk gebruik en fraude, waarin de M&O-component expliciet is opgenomen. In dit beleid zijn onder meer de relevante risico’s, beheersmaatregelen en verantwoordelijkheden beschreven, passend binnen de inrichting van de interne beheersing en het three-lines-of-defense-model. Een expliciete positionering of vaststelling van dit beleid als afzonderlijk kader kan de transparantie richting raad en toezichthouder verder vergroten.
Wij zien een landelijke trend dat Ministeries steeds vaker een Specifieke regeling kiezen voor het verstrekken van subsidies aan decentrale overheden. Het aantal SiSa-regelingen is daardoor aanzienlijk toegenomen. Dit geeft een hoge druk op de organisatie binnen gemeente De Ronde Venen, andere gemeenten en decentrale overheden en de accountantskantoren. Voor uw gemeente is sprake van 27 SiSa-regelingen in 2025.
23 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
4.5 Belangrijke schattingsposten
Inherent aan het opmaken van een jaarrekening, is dat het college schattingen moet maken. Bepaalde schattingen zijn van bijzonder belang door hun invloed op de jaarrekening en doordat zij een hoge mate van schattingsonzekerheid vertonen. Een goed inzicht in de jaarrekening vereist kennis van deze posten. Als onderdeel van de controle hebben wij de oordeelsvormingen en besluiten van het college bij het maken van de schattingen beoordeeld op indicaties voor mogelijke tendentie bij het college. In het hierna opgenomen overzicht hebben wij van de jaarrekeningposten waaraan een belangrijke schatting ten grondslag ligt weergegeven of wij de schatting als conservatief, neutraal of optimistisch hebben aangemerkt.
POST IN DE JAARREKENING
BEDRAG 2025 (x € 1.000)
BEDRAG 2024 (x € 1.000)
BEOORDELING HUIDIG BOEKJAAR
BEOORDELING VORIG BOEKJAAR
Waardering vaste activa
€126.637
€119.529
Bij activa is sprake van schattingselementen inzake de economische levensduur, afschrijvingstermijnen en eventuele restwaarde van het actief.
Het schattingselement van deze post betreft de inbaarheid van de vorderingen. De directie bepaalt een voorziening dubieuze vorderingen op basis van de verwachte inbaarheid. Hierbij gehanteerde uitgangspunten en veronderstellingen zijn redelijk en consistent toegepast.
De belangrijkste voorzieningen zien toe op de voorziening groot onderhoud en de voorziening voor arbeidskostengerelateerde verplichtingen. Schattingselementen hierbij zien toe op de hoogte, looptijd en het moment van afwikkeling van de verplichting.
-
De waardering van grondexploitaties is gebaseerd op verwachte opbrengsten, geraamde kosten, de planning en fasering en de gehanteerde disconteringsvoet. Hierdoor is de waardering afhankelijk van toekomstige marktontwikkelingen en realisatieveronderstellingen.
Uiteenzettingen korter dan 1 jaar
Voorzieningen
€10.045
Grondexploitaties
conservatief
€20.615
neutraal
€2.137
€18.254
€9.506
-
optimistisch, maar aanvaardbaar
TOELICHTING SCHATTING
24 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5. Bijlagen
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage 5.2
Rechtmatigheidsverantwoording detailtoelichting
25 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage
Inleiding Bij de jaarrekening wordt als bijlage de SiSa-verantwoording toegevoegd. gemeente De Ronde Venen heeft de rechtmatige totstandkoming van de SiSa-bijlage getoetst. In onderstaande tabel zijn de te rapporteren bevindingen opgenomen: Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, artikel 5, lid 4, rapporteren wij in dit rapport over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2025 in het kader van SiSa worden verantwoord. Per regeling is aangegeven of, en zo ja welke financiële fouten of onzekerheden zijn geconstateerd.
STREKKING CONTROLEVERKLARING 2025 Strekking controleverklaring getrouwheid (jaarrekening)
Goedkeurend
Strekking controleverklaring rechtmatigheid (SiSa-bijlage)
Goedkeurend
NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek
C92
Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid
D8
Specifieke uitkering Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)
D14
Specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen
D23
Regeling eenmalige specifieke uitkeringen en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen
E20
Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2020-2021
E44B
Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
26 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE DE RONDE VENEN
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
E81
Tijdelijke regeling specifieke uitkering OV-ambassadeurprojecten 2023
E84
Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023
E115
Tijdelijke regeling specifieke uitkering duurzame en circulaire infrastructuur
E120
Regeling specifieke uitkering stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030
G2
Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025
G3
Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_gemeentedeel 2025
G4
Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)_gemeentedeel 2025
G10
Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2025
G12
Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel 2025
G13
Onderwijsroute _ deel gemeente 2025
H4
Specifieke uitkering stimulering sport 2024-2025
H21
Specifieke uitkering cliëntondersteuning
H12
Specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken
H30
Regeling specifieke uitkering sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023– 2026
H35
Regeling specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026
J17
Realisatiestimulans
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
27 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
J55
Aanpak energiearmoede
J94
Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie
K28
Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE)
M16
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
Wij verwijzen naar de toelichting op de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2025 van de gemeente De Ronde Venen. De gemeente De Ronde Venen heeft voor indicator 03 van regeling M16 ‘Bekostigingsregeling opvang Ontheemden Oekraïne’ beroep gedaan op de uitzonderingsbepaling, zoals vermeld in de Definitieve Invulwijzer SiSa 2025 – versie 7 januari 2026. Derhalve is voor deze indicator geen bedrag ingevuld in de SiSa-bijlage.
Tozo NR.
SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG
G4
Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025
G4
Tozo 2_gemeentedeel 2025
G4
Tozo 3_gemeentedeel 2025
G4
Tozo 4_gemeentedeel 2025
G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T gemeentedeel 2025 Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2025
G4
FOUT OF ONZEKERHEID
FINANCIËLE OMVANG IN €
TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID
28 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5.2 Rechtmatigheidsverantwoording detailtoelichting Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft en dat gemeente De Ronde Venen toereikende werkzaamheden heeft uitgevoerd om de in de rechtmatigheidsverantwoording genoemde onrechtmatigheden te onderbouwen. Rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening geeft een getrouw beeld Het is onze rol om de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening 2025 van gemeente De Ronde Venen te controleren. Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft. Onze controle richt zich op het bepalen of de opsomming van de onrechtmatigheden door het college toereikend is onderbouwd. De rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening richt zich op een drietal criteria die wij hieronder nader hebben toegelicht. Voor de SiSa-bijlage heeft het college negen rechtmatigheidscriteria in acht genomen. Hierbij stellen wij vast of de rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld in overeenstemming met de afspraken die gemaakt zijn tussen de gemeenteraad en het college. Deze afspraken zijn vastgelegd in het controleprotocol van gemeente De Ronde Venen, dat d.d. 20 november 2025 door de gemeenteraad is vastgesteld, en de financiële verordening.
Bij de uitvoering van onze werkzaamheden hebben wij vastgesteld dat de organisatie toereikende werkzaamheden heeft uitgevoerd om de opsomming van de onrechtmatigheden in de rechtmatigheidsverantwoording te onderbouwen. De paragraaf bedrijfsvoering is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële afwijkingen De paragraaf bedrijfsvoering is onderdeel van het jaarverslag. Wij hebben deze paragraaf gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of deze paragraaf materiële afwijkingen bevat. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. Op grond van onze werkzaamheden zijn wij van mening dat de paragraaf bedrijfsvoering verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat.
Gemeente De Ronde Venen heeft de volgende actie geformuleerd om rechtmatigheids-fouten in de toekomst te voorkomen: Intensivering van de maandelijkse bewaking van grote budgetten door directie en concerncontroller en tijdiger melden van (dreigende) overschrijdingen aan de gemeenteraad. In eerdere jaren zijn acties ondernomen om onrechtmatigheden te voorkomen, zoals de instelling van een centrale inkoopfunctie en het vaststellen van een kader middels het Inkoopbeleid 2024–2030. Deze acties hebben bijgedragen aan het verbeteren van de rechtmatigheid en zijn mede van invloed geweest op het feit dat in 2025 de verantwoordingsgrens niet is overschreden. Op basis van ons inzicht in het proces en interne beheersingsmaatregelen zijn de vervolgacties passend om rechtmatigheidsfouten in de toekomst te voorkomen. Wij adviseren aanvullend de volgende maatregelen onrechtmatigheden te minimaliseren: In de financiële verordening is niet expliciet benoemd wat de definitie is van tijdig, in het kader van het tijdig rapporteren van verwachte begrotingsafwijkingen. Advies is om de definitie van ‘tijdig’ nader te duiden in de financiële verordening.
29 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5.2 Rechtmatigheidsverantwoording detailtoelichting
Voorwaardencriterium Het college toetst bij de uitvoering van haar controlewerkzaamheden of bij de uitvoering van financiële beheershandelingen binnen de geldende wet- en regelgeving is gehandeld. De relevante wet- en regelgeving is tussen het college en de raad afgestemd door middel van het normenkader. Het voorwaardencriterium is met name relevant bij de processen: subsidieverstrekkingen, participatiewet en aanbestedingen. Indien is vast komen te staan dat de gemeente niet aan het voorwaardencriterium heeft voldaan is sprake van een onrechtmatigheid. Europese aanbestedingen In het kader van de rechtmatigheidsverantwoording 2025 heeft het college de juiste toepassing van de Europese aanbestedingsrichtlijnen gecontroleerd aan de hand van een zogenaamde spendanalyse. Over 2025 blijkt uit de spendanalyse een totaal aan onrechtmatigheden van € 925.000. Deze afwijking is als volgt opgebouwd: (x €1.000)
BEDRAG
Afwijkingen vanuit 2024 die doorlopen in 2025
667.000
Nieuwe afwijkingen met ingang van 2025
258.000
TOTAAL
925.000
Zoals in de tabel is te lezen bestaan het grotendeels uit afwijkingen die doorlopen vanuit voorgaande jaren.
Wezenlijke wijzigingen Gedurende de looptijd van een overeenkomst – dus na gunning - kan de inhoud van een opdracht wijzigen. Aanbestedingsrechtelijk geldt het uitgangspunt dat wijzigingen in zeer beperkte mate toelaatbaar zijn. Het risico kan niet worden uitgesloten dat andere inschrijvers geïnteresseerd waren geweest in de uitvoering van de gewijzigde opdracht en een andere inschrijving hadden ingediend. Het uitgangspunt is dat in geval van een wijziging de opdracht opnieuw aanbesteed moet worden. De werkelijke uitgaven uit hoofde van de betreffende contracten zijn hoger dan wat initieel overeengekomen was. Daarom wordt dit ook aangemerkt als onrechtmatigheid. Wij adviseren in het inkoopproces (bijvoorbeeld bij de uitvoering van periodieke spendanalyses) specifiek aandacht te hebben voor potentiële wezenlijke wijzigingen, waardoor deze eerder opgemerkt worden en hier tijdig actie op ondernomen kan worden. Niet in de balans opgenomen belangrijke financiële verplichtingen De commissie BBV doet de aanbeveling om meerjarige inkoopcontracten, die zouden moeten voldoen aan Europese aanbestedingsregels maar dat niet doen, in de toelichting op de jaarrekening op te nemen bij de ‘niet in de balans opgenomen belangrijke financiële verplichtingen’ voor het volledige bedrag waarover het contract is afgesloten.
De omvang van de totale fout is de omvang van de besteding (last of investering) in het jaar waarin de onrechtmatigheid wordt geconstateerd verhoogd met de bestedingen van de jaren erna voor de periode van het afgesloten contract. Gemeente De Ronde Venen licht in de niet in de balans opgenomen verplichtingen alle meerjarige inkoopcontracten met waarde boven €50.000 toe, ook de contracten waarbij voldaan wordt aan Europese aanbestedingsregels.
30 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – Gemeente De Ronde Venen
5.2 Rechtmatigheidsverantwoording detailtoelichting SiSa Voor de SiSa-bijlage heeft het college negen rechtmatigheidscriteria in acht genomen. Als gevolg hiervan heeft de VIC ook een interne controle uitgevoerd op de SiSa-verantwoording. Er zijn geen afwijkingen of onzekerheden met betrekking tot specifieke uitkeringen bevonden. Begrotingscriterium Het begrotingscriterium richt zich op het budgetrecht van de raad. Overschrijdingen van de lasten en overschrijdingen van investeringsbudgetten zijn op basis van de Gemeentewet onrechtmatig. Het totaal van de begrotingsonrechtmatigheden van gemeente De Ronde Venen heeft de verantwoordingsgrens niet overschreden en het college heeft het totaal van de begrotingsonrechtmatigheden opgenomen in de rechtmatigheids-verantwoording. De totale begrotingsonrechtmatigheden bedragen € 1.552.000 De begrotingsonrechtmatigheden zijn op basis van de afspraken tussen college en raad in de financiële verordening, deels acceptabel en deze zijn door het college in de toelichting nader uitgewerkt.
Overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten zijn op zichzelf niet onrechtmatig. Deze zijn echter wel onrechtmatig als deze niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan de raad zijn gemeld. Het college en de raad hebben door middel van de financiële verordening afspraken gemaakt over wanneer overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten in een begrotingswijziging aan de raad voorgelegd moeten worden. Het college van heeft de overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten tijdig, in lijn met gangbare procedures, voorgelegd aan de raad en er is in dit kader geen sprake van begrotingsonrechtmatigheden. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Als laatste dient het college een uitspraak te doen over de naleving van bepalingen die in wet- en regelgeving zijn opgenomen met betrekking tot misbruik en oneigenlijk gebruik. Hiervoor stelt het college vast welke verplichte handhaving noodzakelijk is en welke maatregelen binnen de gemeente genomen zijn om dit te kunnen uitvoeren. Tevens stelt het college vast of de getroffen maatregelen werken. Indien geconstateerd wordt dat beleid niet bestaat of niet wordt nageleefd dan wordt dit toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.
Alleen daadwerkelijke afwijkingen als gevolg van misbruik worden opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering. Er zijn geen afwijkingen geconstateerd als gevolg van misbruik of oneigenlijk gebruik.
31 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 - <KLANTNAAM>