240606 Presentatie Technische toelichting kadernota 5 juni 2024

Kadernota 2025 Technische toelichting 5 juni 2024

Inhoud presentatie Kadernota 2025 1.Uitgangspunten Kadernota 2025 2.Meerjarenperspectief 2026 – 2028

3.Stappenplan 2025 4.Scenario’s vanaf 2026

Uitgangspunten Kadernota 2025 Onderwerp Startpositie begroting 2025-2028

2025

2026

(NB. + = nadeel en - = voordeel)

2027

2028

- 2.158

4.181

3.547

3.547

Genomen raadsbesluiten

223

485

378

419

Raadsbesluiten onderweg

0

0

0

0

Mutaties 1e Berap 2024

300

300

300

300

Startpositie na 1e Berap en besluiten

- 1.635

4.966

4.225

4.266

Autonome ontwikkelingen

4.000

4.445

3.950

3.900

Beleidsontwikkelingen

1.679

1.202

1.202

1.402

0

88

155

381

- 640

- 100

- 50

0

Dotatie algemene reserve

- 1.500

- 1.500

- 1.500

- 1.500

Uitkomsten Voorjaarsnota Rijk

2.000

- 1.400

- 1.400

- 1.400

Ombuigingen

- 1.200

- 1.200

- 1.200

- 1.200

Verhogen inkomsten

- 1.500

- 1.500

- 1.500

- 1.500

Begrotingsresultaat

1.203

5.001

3.881

4.349

Afschrijving- en rentelasten Inzet reserves voor incidentele lasten

Prognose financieel meerjarenperspectief In de Kadernota presenteren we een financieel perspectief voor de komende jaren.

Het perspectief voor 2025 en verder, zoals gepresenteerd in de Kadernota, vormt de basis voor de verschillende de keuzes in de Kadernota 2025 en de scenario’s voor 2026 en verder. Jaar

Begrotingstekort

2025

- € 1.203.000

2026

- € 5.001.000

2027

- € 3.881.000

2028

- € 4.349.000

NB. In deze prognose zijn de voorgestelde besluiten uit de Kadernota reeds verwerkt. De effecten van de meicirculaire volgen bij de aanbieding van het raadsvoorstel.

Kadernota 2025 We hebben het stappenplan uit het coalitieakkoord gevolgd bij het opstellen van de Kadernota. 1. Mogelijkheden bekijken binnen bestaande budgetten; 2. Opnieuw prioriteren / oud beleid schrappen voor het nieuw voorgestelde beleid; 3. Aanpassingen in het voorzieningenniveau;

4. Vanuit begrotingsoverschot (structureel), vanuit algemene reserve (incidenteel); 5. Verhogen van de OZB.

Stap 1. Mogelijkheden bekijken binnen bestaande budgetten Onderwerp ‘Klein’ onderhoud Wegen Duurzaamheid Erfgoed en cultuurhistorie Gehandicaptenparkeerkaart (incl. aanleg voorzieningen) Bijzondere bijstand en minimabeleid Schoolbegeleiding Subtotaal (Programma 1, 2 en 3) Bedrijfsvoering (incl. capaciteitskosten) Subtotaal (Programma 4 en 5) Totaal

Bedrag € 200.000 € 100.000 € 50.000 € 50.000 € 50.000 € 50.000 € 500.000 € 700.000 € 700.000 € 1.200.000

Stap 2. We kijken opnieuw naar onze prioriteiten Onderwerp Uitvoeringsplan bestemmingsplan Plassengebied Opstellen Omgevingsplan Structureel vervanging bomen Subtotaal (Programma 1 - Wonen) Inkomensondersteuning verhogen van 110% naar 120% Banenafspraak Intensive Home Treatment (IHT, jeugdzorg) Subtotaal (Programma 2 - Sociaal) Uitbreiding handhavingsteam Subtotaal (Programma 3 - Veiligheid) Totaal

Bedrag - € 400.000 - € 100.000 - € 170.000 - € 670.000 - € 150.000 - € 200.000 - € 170.000 - € 520.000 - € 70.000 - € 70.000 - € 1.260.000

Stap 3. We kijken naar aanpassingen in het voorzieningenniveau Voor 2025 geldt dat er beperkte gevolgen zijn voor het voorzieningenniveau als gevolg van de budgetbijstellingen uit stap 1, zoals: • Minder ‘klein’ onderhoud wegen; • Inkomensregelingen 110% in plaats van 120% van het minimuminkomen; • Kostendekkende leges gehandicaptenparkeerkaart en –voorzieningen.

NB. Als op dit moment wordt gekozen voor aanpassingen in het voorzieningenniveau is dit niet zonder grote maatschappelijke effecten (zie scenario’s voor 2026).

Stap 4. We kijken naar mogelijkheden om onze tekorten te dekken uit de algemene reserve In deze Kadernota presenteren we een tekort van € 1.200.000. Het college stelt voor om dit tekort (deels) incidenteel te dekken uit de algemene reserve bij de programmabegroting 2025. Dit is afhankelijk van de afspraken die we hierover kunnen maken met de toezichthouder, de provincie Utrecht. 2025 - € 1.203.000 NB. De effecten van de meicirculaire volgen bij de aanbieding van het raadsvoorstel.

Stap 5. We kijken naar het verhogen van onze inkomsten Totaalopbrengsten zijn € 6.000.000 over de looptijd van 4 jaar. Bovenop de indexatie van de meicirculaire. Optie 1 Jaren

2025

2026

2027

2028

Percentuele stijging

+ 12%

+ 0%

+ 0%

+ 0%

Extra opbrengst

€ 1.500.000

€ 1.500.000

€ 1.500.000

€ 1.500.000

Jaren

2025

2026

2027

2028

Percentuele stijging

+ 7,5%

+ 2,5%

+ 2,5%

+ 2,5%

Extra opbrengst

€ 925.000

€ 1.250.000

€ 1.600.000

€ 1.950.000

Optie 2

Wat betekent dit voor een inwoner en ondernemer? Woningen

Huidige situatie

Verhoging 12%

Verhoging 7,5%

250.000

€ 155,00

€ 174,00 (+19)

€ 167,00 (+12)

400.000

€ 249,00

€ 279,00 (+30)

€ 267,00 (+18)

600.000

€ 373,00

€ 418,00 (+45)

€ 401,00 (+28)

800.000

€ 498,00

€ 557,00 (+59)

€ 535,00 (+37)

Niet-woningen

Huidige situatie

Verhoging 12%

Verhoging 7,5%

1.000.000

€ 2.478,24

€ 2775,63 (+297)

€ 2.664,10 (+186)

2.000.000

€ 4.956,48

€ 5.551,25 (+595) € 5.328,21 (+372)

3.000.000

€ 7.434,72

€ 8.326,88 (+892) € 7.992,31 (+558)

Vergeleken met de provincie Utrecht 0,1400

0,1200

0,1000

0,0800

0,0600

0,0400

0,0200

0,0000

We beschrijven scenario’s voor 2026 en verder We laten zien welke mogelijkheden er zijn om te komen tot een sluitende begroting op basis van het te verwachten tekort. Dit tekort wordt nog nader beïnvloed door de volgende factoren waar de gemeente slechts beperkt tot geen invloed op heeft: • Meicirculaire;

• Septembercirculaire; • Afspraken met het Rijk: • •

Structurele afspraken over meerjarige financiering; Uitkomsten coalitieonderhandelingen.

We kijken naar onze eigen uitgaven en inkomsten. Dit doen we op basis van de methodiek die we hebben gehanteerd voor het opstellen van de Kadernota 2025.

We presenteren definitieve keuzes op een later moment Uiterlijk bij het vaststellen van de Kadernota 2026 presenteren we een gezond financieel perspectief voor de komende jaren op basis van de voorgestelde scenario’s. Indien noodzakelijk, vanwege tegenvallende inkomsten uit het Rijk of andere keuzes die van invloed zijn op onze begrotingsresultaten, legt het college deze keuzes eerder voor. Op het moment dat het begrotingsresultaat voor 2025 negatief blijft, legt het college een aantal van deze keuzes voor bij het vaststellen van de programmabegroting 2025.

Startpositie voor de scenario’s voor 2026 De voorgestelde besluiten in de Kadernota 2025 zijn verwerkt in de scenario’s. • We starten met nieuw beleid voor de komende jaren, maar minder dan gewenst. • Inkomsten Rijk

+ 1,6 miljoen euro (zie beleidsontwikkelingen).

• We verminderen de uitgaven in de verschillende programma’s: ▪ Programma 1 t/m 3 – 500.000 euro; ▪ Programma 4 t/m 5 – 700.000 euro.

Eigen inkomsten en opbrengsten

• We verhogen onze eigen inkomsten door middel van een stijging van de lokale lasten bovenop het percentage uit de meicirculaire: Verminderen van uitgaven

•

+ 1,5 miljoen euro.

Scenario A In dit scenario gaan we uit van extra inkomsten van het Rijk van € 1.500.000 (bovenop de vermindering van de opschalingskorting). Dit betekent in totaal extra opbrengsten van het Rijk van € 3.000.000. Daarnaast zijn de voorgestelde besluiten uit de Kadernota voor wat betreft de extra inkomsten en het verminderen van de uitgaven verwerkt.

+ € 3.000.000 Inkomsten Rijk

+ € 1.500.000*

Eigen inkomsten en opbrengsten Verminderen van uitgaven

* Deze verhoging is conform voorgesteld besluit uit de Kadernota 2025. ** Deze bezuiniging is inclusief de voorgestelde bezuiniging van € 1.200.000 in 2025.

- € 3.700.000**

Mogelijke ombuigingen – scenario A (1/2) Programma

Onderwerp

Bedrag

Wonen

Terugbrengen straatreiniging

€ 150.000

Wonen

Geen planmatig (groen)onderhoud

€ 300.000

Wonen

Minder intensief groenonderhoud

€ 200.000

Wonen

Verminderen wegonderhoud

€ 500.000

Wonen

Niet uitvoeren MVP

€ 230.000

Programma 1 - Subtotaal

€ 1.380.000

Samenleven

Doorlichten subsidies (bovenop 0-lijn)

€ 155.000

Samenleven

Onderwijsachterstandenbeleid

€ 100.000

Samenleven

Cultuuronderwijs

€ 100.000

Samenleven

Volksgezondheid

€ 100.000

Samenleven

Stopzetten subsidies arbeidsparticipatie

€ 80.000

Samenleven

Stoppen met externe coördinatie maatschappelijke partners

€ 75.000

Samenleven

Niet indexeren subsidies

€ 65.000

Samenleven

Terugdraaien middelen Kunst & Cultuur

€ 35.000

Programma 2 - Subtotaal

€ 638.000

Mogelijke ombuigingen – scenario A (2/2) Programma

Onderwerp

Bedrag

Veiligheid

Terugbrengen Boa-capaciteit

€ 70.000

Veiligheid

Uitbesteden handhaving

PM

Programma 3 - Subtotaal

€ 70.000

Informatievoorziening en Automatisering (ICT en datagestuurd werken)

€ 500.000

Programma 4 - Subtotaal

€ 500.000

Totaal programma 1 t/m 4

€ 2.588.000

Bestuur en bedrijfsvoering

Scenario B In dit scenario zijn de eigen inkomsten verhoogd met € 1.500.000 en gaan we niet uit van extra inkomsten van het Rijk, maar zijn alleen de extra inkomsten vanwege het verlagen van de opschalingskorting van € 1.500.000 verwerkt. Daarnaast zijn de voorgestelde besluiten uit de Kadernota voor wat betreft de extra inkomsten en het verminderen van de uitgaven verwerkt.

+ € 1.500.000 Inkomsten Rijk

+ 1.500.000*

Eigen inkomsten en opbrengsten Verminderen van uitgaven

* Deze verhoging is conform voorgesteld besluit uit de Kadernota 2025. ** Deze bezuiniging is inclusief de voorgestelde bezuiniging van € 1.200.000 in 2025.

- € 5.200.000**

Aanvullende maatregelen – scenario B Onderstaand worden de aanvullende maatregelen beschreven die nodig zijn om bovenop de voorgestelde ombuigingen uit scenario A van 2,5 miljoen een bedrag van 1,5 miljoen om te buigen. Programma

Onderwerp

Wonen

Temporiseren investeringen maatschappelijk vastgoed

PM

Wonen

Verder versoberen groenonderhoud

PM

Wonen

Versoberen beleidsambities

PM

Programma 1 - Subtotaal

PM

Samenleven

Sluiten dorpshuizen Wilnis en Vinkeveen

PM

Samenleven

Verminderen openingstijden bibliotheek

PM

Samenleven

Versoberen beleidsambities

PM

Programma 2 - Subtotaal

PM

Versoberen dienstverlening

PM

Programma 4 – Subtotaal

PM

Totaal programma 1 t/m 4

Invullen tot 1.500.000

Bestuur en bedrijfsvoering

Bedrag

Scenario C In dit scenario zijn de eigen inkomsten verhoogd met € 1.500.000 en gaan we niet uit van extra inkomsten van het Rijk, maar zijn alleen de extra inkomsten vanwege het verlagen van de opschalingskorting van € 1.500.000 verwerkt. Dit scenario maakt inzichtelijk welke (extra) pijnlijke maatregelen nodig zijn op het moment dat de eigen inkomsten niet worden verhoogd.

+ € 1.500.000 Inkomsten Rijk

+ € 0*

Eigen inkomsten en opbrengsten Verminderen van uitgaven

* In dit scenario is de voorgestelde verhoging van de lokale belastingen niet verwerkt. ** Deze bezuiniging is inclusief de voorgestelde bezuiniging van € 1.200.000 in 2025.

- € 6.700.000**

Aanvullende maatregelen – scenario C Onderstaand worden de aanvullende maatregelen beschreven die nodig zijn om bovenop de voorgestelde ombuigingen uit scenario B van 4 miljoen een bedrag van 1,5 miljoen om te buigen. Er is sprake van een aantal dubbelingen ten opzichte van onderwerpen uit scenario B. Deze onderwerpen dienen voor een groter bedrag te worden ingevuld. Programma

Onderwerp

Bedrag

Wonen

Verder versoberen beleidsambities

PM

Programma 1 - Subtotaal

PM

Samenleven

Verder minderen openingstijden bibliotheek

PM

Samenleven

Sluiting Veenweidebad

PM

Samenleven

Verder versoberen beleidsambities

PM

Programma 2 - Subtotaal

PM

Bestuur en bedrijfsvoering

Verder versoberen dienstverlening

PM

Bestuur en bedrijfsvoering

Niet bouwen gemeentehuis

PM

Programma 4 – Subtotaal

PM

Totaal programma 1 t/m 4

Invullen tot 1.500.000

Scenario D In dit scenario zijn de eigen inkomsten verhoogd met € 1.500.000 (conform voorgesteld besluit). Daarnaast zijn de eigen inkomsten zodanig verhoogd dat het verminderen van de uitgaven, bovenop de bezuiniging in 2025, niet noodzakelijk is.

+ € 1.500.000

+ € 5.500.000*/**

Inkomsten Rijk

Eigen inkomsten en opbrengsten Verminderen van uitgaven

* 1% OZB-stijging betekent een extra opbrengst van € 125.000. ** Deze verhoging is € 4.000.000 (32%) bovenop het voorgestelde besluit uit de Kadernota 2025. *** In dit scenario is de bezuiniging van € 1.200.000 in 2025 verwerkt.

- € 1.200.000***

Toelichting extra verhoging OZB Een verhoging van de OZB met € 4.000.000 (32%) bovenop de reeds voorgestelde verhoging van de lokale belastingen met 12% zorgt voor een verhoging van de lokale belastingen voor de inwoner. De effecten zijn onderstaand in beeld gebracht.

Woningwaar de

Extra OZB n.a.v. verhoging 12%

Extra OZB n.a.v. verhoging 32%

Extra OZB – cumulatief (12% + 32%)

€ 250.000

€ 19,00

€ 56,00

€ 75,00

€ 400.000

€ 30,00

€ 90,00

€ 120,00

€ 600.000

€ 45,00

€ 135,00

€ 180,00

€ 800.000

€ 59,00

€ 179,00

€ 238,00