230324 Beantwoording technische vragen CU-SGP De Ronde Venen - Regioplan U16 beschermd wonen - Aanvullend

Gemeente De Ronde Venen Vragen vanuit de Raad aan het college: A. Schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 39 Reglement van Orde (beantwoording binnen 30 dagen) B. Technische vragen vergadering (beantwoording zo snel mogelijk) C. Technische vragen overig

Categorie:

A/B/C (Doorhalen wat niet van toepassing is)

Logo

Naam indiener: Wim Stam Fractie: ChristenUnie-SGP De Ronde Venen Datum van indienen: 6 2-2023 Onderwerp: regioplan U16 beschermd wonen

In te vullen door organisatie Behandelend ambtenaar: Datum beantwoording: Volgnummer: Inleiding We begrijpen dit voorstel niet. Er wordt verwezen naar rapporten en afspraken die de insteek hebben om de doelgroep zoveel mogelijk in de eigen omgeving te huisvesten en ambulant te ondersteunen (zie ook argument 1.3), maar in dit voorstel gaat het vooral om het overhevelen van middelen en de zorgtaak naar de centrumgemeente Utrecht; dus continueren zoals het nu is. Dit is volledig in tegenspraak. 1. Vragen 1. Graag een nadere duiding hoe we dit conflict in het voorstel moeten begrijpen, wat is nu het feitelijke doel van de gemeente, welke visie zit daar achter en wat is nog de waarde van bv de regionale koers cq het regioplan (waar een heel ander beleid in wordt geformuleerd dan in het besluit verwoord) als we in het besluit feitelijk iets anders doen. In 2015 is de “visie Dannenberg” breed over Nederland uitgerold. In deze visie is aangegeven hoe er een transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis moet komen. De afgelopen jaren is de visie eerst uitgewerkt in de Regionale Koers en later naar daadwerkelijke doelen met een financiële onderbouwing. Doel is om ervoor te zorgen dat inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen wonen in de eigen omgeving, ook als zij (tijdelijk) zijn aangewezen op Beschermd Wonen.

Tegelijkertijd is er een 24-7 zorginfrastructuur nodig en vraagt deze relatief kleine de doelgroep om (dure) specialistische zorg. Zorg die we als gemeente De Ronde Venen niet zelfstandig kunnen organiseren. Daarvoor is de gemeente qua

omvang te klein, de zorgvraag te divers en het financiële risico te groot. Om die reden willen we de komende periode samen blijven werken met de andere U16 gemeenten op dit dossier. Dit betekent niet dat we de zorg continueren zoals het nu is. Het voorstel beschrijft dat binnen de U16 de inkoop van 24-7 zorg gezamenlijk wordt vormgegeven, maar dat meer dan nu sámen gestuurd wordt op de gewenste beweging van beschermd wonen naar beschermd thuis. De rol van Utrecht als Centrumgemeente zal veranderen in de rol van gastheergemeente en hiervoor is een nieuwe governance structuur opgezet. Concreet betekent dit dat we als de U16 gemeenten de zorg zo lokaal mogelijk willen organiseren, sturen op een betere spreiding van het zorglandschap in samenwerking met aanbieders en dat we de toegang tot beschermd wonen lokaal gaan beleggen. 2. In het regioplan wordt iets gezegd over het Utrechts model (punt 1.6); we citeren: “Om gezamenlijk te sturen op deze bewegingen werken we vanuit het waarde gedreven sturingsmodel, dat al door de gemeente Utrecht wordt gebruikt (zie figuur 2). Dit model gaat uit van een gedeelde visie en leidende principes, gedeelde waarden, bijbehorende kaders en kwantitatieve en kwalitatieve informatievoorziening. Met elkaar duiden we wat we zien en voeren we continu het gesprek over hoe we onze inzet zo goed mogelijk kunnen vormgeven. We sturen taakgericht en op eenvoud.

Daarbij kijken we naar wat er al is, zoals de bestaande afspraken met aanbieders, en wat er daarnaast nog extra nodig is om onze ambitie te realiseren”. Met alle respect, maar we vinden dit onbegrijpelijke taal. We hebben geen idee wat hiermee bedoeld wordt. Kunt u in een paar eenvoudige zinnen uitleggen wat hier nu staat? Dit betekent dat binnen de U16 met de gecontracteerde aanbieders van Beschermd Wonen, meerjarige afspraken hebben gemaakt op basis van een taakgerichte financiering en een p*q financiering. Dat betekent dat het geen openeinde regeling is (wat financiële zekerheid geeft voor gemeenten en aanbieders), en waardoor ook aanbieders de mogelijkheid hebben om binnen hun opdracht de zorg op een passende manier in te richten. Per kwartaal worden er met de aanbieders voortgangsgesprekken gevoerd op de inhoudelijk beweging. 3. Op pag 18 van het rapport staat een tabel (fig 5), waarbij wij ons afvragen waarom de totale kosten voor de U16 met ca 20 miljoen stijgt; voornamelijk in de post lokaal maatwerk. Kunt u dat toelichten. 2023 is een overgangsjaar, het jaar voor de feitelijk doordecentralisatie. In 2023 is Utrecht nog Centrumgemeente en vanaf 2024 is Utrecht Gastheergemeente en zijn de U16 gezamenlijk verantwoordelijk voor Beschermd Wonen. Dat betekent ook dat alle U16 gemeenten vanaf 2024 verantwoordelijk zijn voor de totale Rijksbijdrage voor Beschermd Wonen.

Dit verklaart de toename van de totale werkbegroting in 2024. Er is afgesproken in dit Regioplan dat het budget wat resteert na aftrek van zorgkosten, zorginfrastructuur, U16 ontwikkelbudget en uitvoeringskosten, evenredig verdeeld wordt over de 16 gemeenten. Dit budget heet lokaal maatwerk. 4. Daarbij begrijpen we dat deze post vooral bedoeld is voor het inregelen van het nieuwe beleid nl BW zoveel mogelijk in de eigen gemeente; klopt dat? Het lokaal maatwerk (dat voorheen alleen door Utrecht werd uitgevoerd) is voornamelijk bedoeld voor de regiogemeenten om te investeren in de lokale sociale basis, zodat de doelgroep zo lokaal en zo zelfstandig mogelijk kan blijven wonen. Er zal ook extra beleidscapaciteit en capaciteit voor toegang nodig zijn. Deze kosten zijn verwerkt in de post uitvoeringskosten. 5. En als dat klopt, waarom wordt dan ons hele budget naar Utrecht overgeheveld als het kennelijk niet de bedoeling is om eigen BW te organiseren, maar Utrecht te laten acteren als gastheergemeente. De gemeente Utrecht treedt op als gastheergemeente voor de inkoop van BW. De meeste BW

voorzieningen zijn in Utrecht gehuisvest, waardoor inwoners die BW nodig hebben voornamelijk daar komen te wonen. Daarom wordt gevraagd om het bedrag wat de gemeente jaarlijks ontvangt voor beschermd wonen over te dragen aan de gastheergemeente Utrecht. Vervolgens ontvangt de gemeente De Ronde Venen een deel van dit bedrag terug ter besteding voor lokaal maatwerk en uitvoering. Dit proces zal zo administratief-arm mogelijk worden ingeregeld. 6. Voorts begrijpen we niets van de paragraaf Financiën in het raadsvoorstel. U somt hier een aantal bedragen op, schrijft dat dit (deels??) vanuit Utrecht naar DRV wordt overgemaakt, maar in het besluit stelt u voor om BW gelden van DRV naar Utrecht over te hevelen. Kunt u helderheid verschaffen in de verschillende geldstromen, de bedragen en waar ze voor bedoeld zijn? Vanaf 2024 worden gemeenten in formele zin verantwoordelijk voor de uitvoering van BW. In de uitvoering is als U16 afgesproken om de historische financiering vooralsnog in stand te houden en daarmee worden de financiële risico’s BW voor alle regiogemeenten maar ook voor Utrecht, beperkt. Om toch te starten met een transformatie wordt vanuit het budget 2024 door de gemeente Utrecht voor uitvoeringskosten (€ 468.830,00) en lokaal maatwerk (€ 2.598.63,00) aan de regio Utrecht-West overgemaakt.

De gemeente De Ronde Venen is penvoerder en budgethouder voor de regio Utrecht-West en verdeeld deze middelen over de 5 gemeente op basis van inwonertal. Voor de gemeente De Ronde Venen blijft er dan in 2024 een bedrag ad € 569.871,00 voor lokaal maatwerk. 7. In het RV schrijft u: “De uitvoeringskosten worden vanuit de gemeente Utrecht als gastheergemeente naar gemeente De Ronde Venen (penvoerder regio) overgemaakt als regiobudget”. In het Regioplan lezen we “Utrecht is als gastheergemeente penvoerder en kassier namens de U-16 gemeenten van het contract met de gecontracteerde aanbieders in het kader van de uitvoering van de BW-voorzieningen”. Dit is toch volstrekt in tegenspraak met elkaar? De terminologie is idd ongelukkig gekozen en maakt het werkproces niet duidelijker. De gemeente Utrecht is als gastheergemeente penvoerder en kassier namen de gehele U16. Dit betekent bijvoorbeeld dat zij de inkoopafspraken beheert, de backoffice inricht en geldstromen tussen aanbieders en gemeenten, en tussen gastheergemeenten en regiogemeenten goed laat verlopen en monitort. Elke gemeente ontvangt van de gastheergemeente op de gemeentelijke rekening jaarlijks het bedrag voor lokaal maatwerk. Het budget voor de uitvoeringskosten (beleid, toegang etc), worden gelabeld als regionaal budget (budget voor Utrecht West).

Dit is zo georganiseerd omdat deze uitvoeringskosten regionaal zijn, zoals de inzet van extra beleid, kwartiermaker, aandacht functionarissen toegang etc. Namens de Utrecht-West gemeenten ontvangt de Ronde Venen dit budget voor uitvoeringskosten en is daarmee de penvoerder van de regio Utrecht West. 8 . Ik meende dat centrumgemeente en gastheergemeente hetzelfde is. Maar uit de beantwoording leidt ik nu af dat dit verschillende zaken zijn. Kan uitgelegd worden wat die twee rollen precies in houden, wat de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden van die twee verschillende rollen zijn en hoe zich dat verhoudt tot de positie van onze gemeente (welke zeggenschap dragen we bv over naar een centrumgemeente resp. een gastheergemeente)” De gemeente Utrecht is vanaf 2015 centrumgemeente voor de U16 op het gebied van beschermd wonen. Dat betekent dat de gemeente Utrecht de taak heeft om namens alle U16 gemeenten passende zorg en ondersteuning in te kopen en te organiseren voor de clientengroep die gebruik moet maken van deze voorziening. Om deze taak uit te kunnen voeren ontvangt de gemeente Utrecht jaarlijks budget vanuit het

Rijk. De regiogemeenten hebben technisch gezien in deze constructie geen opgave/ taak/ verantwoordelijkheid/ zeggenschap op het gebied van beschermd wonen. Tegelijkertijd heeft de centrumgemeente samen met de regiogemeenten in 2017 de Regionale Koers opgesteld. Waarin het uitgangspunt door alle regiogemeenten is onderschreven dat we inwoners zo lokaal mogelijk willen ondersteunen. Regiogemeenten hebben vanuit dat perspectief de preventieve rol om de basisvoorzieningen te verstevigen voor deze doelgroep. Om regiogemeenten hier financieel de mogelijkheid voor te bieden is het Transformatiefonds ingericht door de Centrumgemeente Utrecht. Met ingang van 2024 vindt de doordecentralisatie van Beschermd Wonen plaats en krijgen alle gemeenten de verantwoordelijkheid om voor nieuwe cliënten passende Beschermd Wonen zorg te organiseren. De gemeente Utrecht blijft verantwoordelijk voor de cliënten die voor 2024 in zorg zijn gekomen. Omdat de verantwoordelijkheid voor Beschermd Wonen nu verdeeld wordt over alle 16 gemeenten, ipv dat deze verantwoordelijkheid is belegd bij 1 (Centrum) gemeente, is er binnen de U16 gekozen voor een samenwerkingsconstructie waarbij de gemeente Utrecht Gastheergemeente wordt en geen Centrum gemeente blijft. In artikel 4 van de Samenwerkingsovereenkomst staat beschreven wat de taak van de Gastheergemeente inhoud en wat de taken zijn van de Regiogemeenten.

In vergelijking tot de situatie waarin de gemeenten Utrecht Centrumgemeente is, hebben de Regiogemeente in de samenwerking met Utrecht als Gastheergemeente een gezamenlijke taak op het gebied van beleidsontwikkeling, accounthouderschap, het organiseren van toegang, en het sturen op de werkbegroting. De gemeente Utrecht faciliteert in de rol van Gastheergemeente. Dit betekent dat zij penvoerder zijn en blijven ten aanzien van de inkoopcontracten, de gastheergemeente een kassiersfunctie heeft, de backoffice inregelt en de beroep en bezwaarprocedures namens de U16 afhandelt. In de situatie waarin Utrecht Gastheergemeente is, zijn we als U16 gezamenlijk verantwoordelijk voor de werkbegroting en zijn solidair met elkaar als het gaat over de eventuele tekorten of overschotten.