221101 Bijlage 1 Plan van aanpak Stimuleren Zon op Dak
Tekst van het document
Plan van Aanpak Stimuleren zon op daken Gemeente De Ronde Venen 29 juli 2022
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Verantwoording Titel
Colofon Plan van Aanpak Stimuleren zon op daken
TAUW bv
Gemeente De Ronde Venen
Australiëlaan 5
Opdrachtgever
Gemeente De Ronde Venen
Postbus 3015
Projectleider
Joost de Jong
3502 GA Utrecht
Auteur(s)
Esther Snepvangers en Femke de Kock
T +31 30 28 24 82 4
Tweede lezer
Joost de Jong
E info.utrecht@tauw.com
Projectnummer
1284335
Aantal pagina’s
23 (excl. bijlagen)
Datum
29 juli 2022
Handtekening
Ontbreekt in verband met digitale verwerking. Dit rapport is aantoonbaar vrijgegeven.
2/Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Inhoud 1
Opwekking van zonne-energie op daken: de ideale oplossing ................................................................................................................................................. 4 1.1
Aanleiding .......................................................................................................................................................................................................................... 4
1.2
Doel Plan van Aanpak ........................................................................................................................................................................................................ 4
1.3
Leeswijzer .......................................................................................................................................................................................................................... 4
2
De route naar meer opwekking van zonne-energie op daken ................................................................................................................................................... 5
3
Elk dak z’n eigen aanpak........................................................................................................................................................................................................... 7
4
3.1
Daken van gemeentelijk vastgoed ..................................................................................................................................................................................... 7
3.2
Parkeerplaatsen ................................................................................................................................................................................................................. 9
3.3
Daken van sociale huurwoningen .................................................................................................................................................................................... 11
3.4
Schooldaken .................................................................................................................................................................................................................... 13
3.5
Bedrijfsdaken ................................................................................................................................................................................................................... 14
3.6
Particuliere daken ............................................................................................................................................................................................................ 16
3.7
Agrarische daken ............................................................................................................................................................................................................. 18
3.8
Daken van sportverenigingen .......................................................................................................................................................................................... 19
3.9
Overige daken .................................................................................................................................................................................................................. 21
3.10
Rol van energiecoöperaties ............................................................................................................................................................................................. 21
3.11
Rol van het elektriciteitsnet .............................................................................................................................................................................................. 21
3.12
Overzicht acties en planning ............................................................................................................................................................................................ 21
Conclusie ................................................................................................................................................................................................................................. 23
Bijlage 1
Infographic 3/Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
1 Opwekking van zonne-energie op daken: de ideale oplossing 1.1
Aanleiding
De gemeente wil daarvoor inzicht in hoe zij dit zo effectief mogelijk kan doen.
Gemeente De Ronde Venen heeft als doel om in 2050 een klimaatneutrale gemeente te zijn. Een belangrijk onderdeel daarvan is de opwekking van duurzame elektriciteit. Hiervoor heeft de gemeente in 2018 het
Om deze reden is dit Plan van Aanpak opgesteld.
‘Transitieontwerp Elektriciteit’ opgesteld. Uit deze analyse bleek dat een significant aandeel van de opwekking van duurzame elektriciteit met zonneenergie op daken kan. De RES U16 bracht daarnaast in 2021 en 2022 in
Het doel van dit Plan van Aanpak (PvA) is de gemeente een handelingsperspectief bieden voor het stimuleren van de opwekking van zonne-energie op daken. Verschillende typen daken maken dat maatwerk
kaart wat de potentie van de opwekking van zonne-energie op dak is. En welk deel daarvan al gerealiseerd is.
nodig is. Daarom maakt dit PvA onderscheid in verschillende daktypen, met elk hun eigen sterktes en zwaktes, kansen en belemmeringen. Per daktype verschilt de betrokkenheid en invloed van de gemeente. Dit PvA maakt
Opwekking van zonne-energie op daken heeft veel voordelen. Zo hoeft geen grondoppervlak vrijgemaakt te worden voor de zonnepanelen. Bovendien is er meestal meer maatschappelijk draagvlak voor zonnepanelen op daken dan
inzichtelijk op welke daktypen de gemeente zich focust, welke rol de gemeente heeft in het stimuleren van zonne-energie op dak en welke acties de gemeente hiervoor uitvoert. Dit alles is samengevat in een concreet
voor windturbines en zonnevelden. Daarnaast zijn de kosten van zonnepanelen op daken relatief laag en zorgt eigen opwekking van energie voor lagere energiekosten voor de gebruikers van het pand. Om deze
overzicht, waarmee de gemeente de komende jaren toewerkt naar haar duurzame ambitie: meer zonnepanelen op daken.
redenen ziet de gemeente het als haar taak de opwekking van zonne-energie op daken te stimuleren.
1.3
De gemeente deed al enkele activiteiten op dit gebied, maar wil de aanpak uitbreiden. Ook is een aanpak nodig voor een aantal belemmeringen bij het aanleggen van zonnepanelen. Zo is de beschikbare netcapaciteit op het
kansen en belemmeringen en de acties die de gemeente onderneemt. Ten slotte vat hoofdstuk 4 alles samen en geeft het een overzicht van de komende jaren.
1.2
Doel Plan van Aanpak
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 staan we stil bij het proces hoe we tot dit PvA kwamen. Hoofdstuk 3 beschrijft voor de verschillende daktypen de huidige situatie, de
hoogspanningsnet een aandachtspunt. Ook de businesscases van zonnepanelen zijn in sommige gevallen een uitdaging. En vraagt het stimuleren van zonne-energie dat de teams van de gemeente intensiever samenwerken met elkaar en met externe partijen.
4/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
2 De route naar meer opwekking van zonne-energie op daken Om te komen tot dit Plan van Aanpak is een uitgebreid proces doorlopen. Allereerst verzamelden en analyseerden wij de beschikbare informatie rondom zonnepanelen op daken in de gemeente De Ronde Venen. Daarna spraken we met verschillende interne en externe stakeholders. We interviewden de externe stakeholders over de kansen en belemmeringen die zij tegenkomen. Ook is stil gestaan bij de wensen die de stakeholders hebben richting de gemeente. Willen ze bijvoorbeeld meer informatie, regie of juist financiering? De uitkomsten van de interviews zijn samengevat in een infographic. De infographic staat in bijlage 1. Een overzicht van de betrokken stakeholders staat in tabel 1. Tabel 1 Overzicht stakeholders Overzicht externe stakeholders Cazas LTO Noord Stedin Winst uit je woning Zon op De Ronde Venen Aquafix
Overzicht interne stakeholders Beleidsadviseur sport, accommodaties en vastgoed Beleidsmedewerker verkeer Accountmanager bedrijven Beleidsadviseur Cultuurhistorie Gebouwenbeheerder Beleidsmedewerker Scholen
Na de interviews organiseerden we een workshop ‘Invloed en betrokkenheid’ met de interne stakeholders. Tijdens de workshop hebben medewerkers van de gemeente uit verschillende vakgebieden nagedacht over welke kansen en belemmeringen zij zien, als aanvulling op de kansen en belemmeringen die voortkwamen uit de interviews.
Figuur 1 Cirkel van invloed en betrokkenheid
Vervolgens hebben de medewerkers voor alle kansen en belemmeringen de mate van invloed van de gemeente bepaald. Hiermee is bepaald of de kansen en belemmeringen binnen de cirkel van invloed of binnen de cirkel van betrokkenheid van de gemeente vallen. Bij de cirkel van invloed heeft de gemeente direct invloed op de daktypen en/of activiteiten. Op de daktypen en/of activiteiten die in de cirkel van betrokkenheid heeft de gemeente geen invloed, maar is zij wel indirect betrokken.
5/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Zo heeft de gemeente bijvoorbeeld grote invloed op verduurzaming van het eigen bezit (cirkel van invloed), maar weinig invloed op de beschikbare
Tijdens deze workshop leerden de verschillende teams binnen de gemeente ook meer over ieders acties. Over sommige thema’s moest er een gesprek
netcapaciteit (cirkel van betrokkenheid). Voor elke kans en belemmering is er een actie geformuleerd. Deze acties zijn vervolgens onderverdeeld over de vier categorieën Informeren, Stimuleren, Financieren en Ontzorgen. Zo is
komen om meer informatie te verzamelen.
gecheckt of er een goede balans is tussen de soorten acties en of hiermee beoogde doelen behaald worden.
(beleids)medewerkers van de gemeente die betrokken zijn bij maatschappelijk en gemeentelijk vastgoed en (beleids)medewerkers die betrokken zijn bij parkeren (vanuit mobiliteit en beheer & onderhoud).
Daarom is na deze workshop besloten verdiepende interviews te houden met
Na de verdiepende interviews heeft een strategiesessie plaatsgevonden. In de strategiesessie hebben het kernteam duurzaamheid van de gemeente en TAUW eerst de prioritering van daktypes bepaald. Dit deden wij aan de hand van de invloed die de gemeente heeft op de daktypen, in combinatie met het opwekpotentieel. Vervolgens bepaalden we per daktype de doelstelling van de gemeente en welke acties de gemeente kan ondernemen. Daarbij hielden we rekening met de benodigde ambtelijke capaciteit en budget. Samen vormt dit de strategie voor het stimuleren van zonnepanelen op de daken in de gemeente. Alle uitkomsten zijn vastgelegd in dit Plan van Aanpak. Het plan biedt inzicht in de te ondernemen acties. Het is echter ook maar een momentopname. De energietransitie, ook zon-op-dak, ontwikkelt zich snel. De aanpak zal om de zoveel tijd moeten worden aangepast. Een grote winst van dit plan is wel dat
Figuur 2 Kwadrant informeren, stimuleren, financieren en ontzorgen
er nu een goed startpunt is gedefinieerd, en zo inzicht en overzicht. Dat maakt het voor nu makkelijker om acties te bepalen, en voor straks om de aanpak weer bij te stellen.
6/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
3 Elk dak z’n eigen aanpak Ieder daktype heeft verschillende kansen en uitdagingen. Ieder daktype
Tabel 2: overzicht van de invloed van de gemeente en de potentiële opwek per daktype.
vraagt daarom om een eigen aanpak. In de gemeente zijn negen verschillende daktypen. Deze daktypen zijn: • Daken van gemeentelijk vastgoed
Daktype waar de gemeente meeste invloed heeft, staat bovenaan. 0 = Geen invloed + = Beperkte invloed
• • •
Parkeerplaatsen Daken van sociale huurwoningen Schooldaken
++ = Veel invloed
• • •
Bedrijfsdaken Particuliere daken1 Agrarische daken
vastgoed
• •
Daken van sportverenigingen Overige daken: bijvoorbeeld daken van zorginstellingen en buurthuizen.
Daken van sociale huur
+
9,6 – 13,4 TJ
Schooldaken
+
2 TJ
Bedrijfsdaken
0/+
76 – 98 TJ
Particuliere daken
0/+
30,4 – 42,6 TJ
Agrarische daken
0/+
86 TJ
Daken van
0/+
Onbekend
Daktype
Invloed gemeente
Potentie opwek2
Daken van gemeentelijk
++
4 TJ
Eigendom gemeente: ++,
44 TJ
Parkeerplaatsen
Privaat: 0/+
De daktypen zijn beschreven in volgorde van invloed van de gemeente. Zo heeft de gemeente de meeste invloed op gemeentelijk vastgoed en minder op bedrijfsdaken, particuliere daken, agrarische daken en daken van sportverenigingen (zie tabel 2).
sportverenigingen
Per daktype omschrijven we de huidige situatie, de belangrijkste kansen en
3.1
belemmeringen en de acties om zonnepanelen te stimuleren. Naast de daktypen bespreken we de rol van energiecoöperaties en de rol van het elektriciteitsnet.
Gemeentelijk vastgoed bestaat uit al het vastgoedbezit van de gemeente De
1
3
In de categorie particuliere daken nemen we ook vrije huurwoningen, monumentale panden en panden in beschermd dorpsgezicht mee omdat dit om een beperkt aantal woningen gaat. 2 Transitieontwerp Elektriciteit, Gemeente De Ronde Venen (februari 2018)
3
Daken van gemeentelijk vastgoed
Ronde Venen. In totaal bezit de gemeente ongeveer 50 objecten. Een deel daarvan zijn gebouwen die de gemeente ook zelf beheert.
De overige daken zijn niet opgenomen in de tabel omdat de potentie onbekend is en de invloed van de gemeente op deze daken verschilt per daktype. 7/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Voorbeelden van dit soort gebouwen zijn het gemeentehuis, de gemeentewerven en de brandweerkazernes. Daarnaast heeft de gemeente
Een tweede belemmering is de beschikbare netcapaciteit. Op dit moment is er nog ruimte op het elektriciteitsnet voor maximaal 3 x 80 Ampère. Dit komt
gebouwen die door anderen beheerd worden. De totale potentie voor opwekking van zonne-energie op gemeentelijk
neer op ongeveer 150 – 200 zonnepanelen per dak (afhankelijk van hoeveel de panelen kunnen opwekken) (zie ook hoofdstuk 3.11). De daken van de gemeente zijn groot, waardoor er soms ruimte is voor meer panelen. De
vastgoed is 4 TJ. Bij 13 gebouwen is een constructieonderzoek uitgevoerd om te onderzoeken of de aanleg van zonnepanelen op deze daken mogelijk is. Op een deel van deze gebouwen wordt dit jaar (2022) panelen gelegd.
gemeente legt graag zoveel mogelijk panelen op haar daken. Dit kan niet altijd door de beschikbare netcapaciteit, tenzij de opgewekte elektriciteit ter plaatse wordt gebruikt en niet of minder wordt geleverd aan het
Ook liggen er al panelen op een aantal panden. Voor de andere objecten die in het bezit en beheer zijn van de gemeente gebruiken we het beheerplan als uitgangspunt bij verder onderzoek naar de geschiktheid voor zonnepanelen.
elektriciteitsnet. De gemeente kijkt naar deze opties wanneer we panelen op gemeentelijk vastgoed leggen.
De eerste voorbereidende onderzoeken zijn hier al voor gedaan.
Doelen en acties Het doel van de gemeente is om op alle panden in haar bezit en beheer, mits geschikt en niet op de lijst om af te stoten, zonnepanelen te plaatsen. En om
Kansen en belemmeringen Voor de aanleg van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed zijn verschillende kansen en belemmeringen. Een eerste kans is dat de aanleg van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed vaak al is meegenomen in de
de komende tijd zonnepanelen te plaatsen op ten minste 1 pand dat door een andere partij wordt beheerd.
meerjarenonderhoudsplannen (MJOP). In MJOP’s staat wanneer wat voor onderhoud plaatsvindt aan een gebouw.
De gemeente gaat aan de slag met verschillende acties. Het komende jaar (2022) zet de gemeente zich in om het Integraal Duurzaam Vastgoedbeheerplan te laten vaststellen door de gemeenteraad. Het
Een tweede kans voor gemeentelijk vastgoed is dat de gemeente een voorbeeldfunctie heeft. Als de gemeente zelf zonnepanelen neerlegt op haar eigen daken, laat zij zien dat het goed mogelijk is. Zo stimuleert de gemeente
beheerplan laat zien welk onderhoud er nodig is van 2023 tot en met 2026 en wat de geschatte kosten daarvan zijn. Een onderdeel van dit beheerplan is de aanleg van zonnepanelen. Met dit plan kan de gemeente planmatig en
inwoners om ook panelen op hun dak te leggen. Ondanks dat de potentie in opwekking relatief laag is ten opzichte van andere daktypen, heeft de gemeente hierdoor wel een grote impact.
efficiënt aan de slag met het plaatsen van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed. Wanneer deze zonnepanelen per gebouw precies geïnstalleerd worden hangt af van de planning van het onderhoud. Die staat in het beheerplan.
Een belangrijke belemmering voor de aanleg van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed is de benodigde ambtelijke capaciteit.
We zoeken ten minste 1 pand dat door anderen wordt beheerd die samen met de gemeente zonnepanelen op het betreffende pand wil leggen. 8/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
3.2
Parkeerplaatsen
De komende jaren zet de gemeente daarnaast doorlopend in op het
In deze categorie vallen de parkeerplaatsen van de gemeente en private
communiceren over de zonnepanelen op het eigen bezit. Door te communiceren over wat de gemeente zelf al doet, stimuleert de gemeente anderen hetzelfde te doen. Dit doet de gemeente bijvoorbeeld via
parkeerplaatsen. Parkeerplaatsen bij sportverenigingen zijn vaak van de gemeente. Parkeerplaatsen bij bedrijven zijn vaak van de bedrijven. Zonnepanelen op parkeerplaatsen worden ook wel ‘solar carports’ genoemd.
nieuwsbrieven, artikelen in de lokale kranten en sociale media.
Dit zijn overkappingen met zonnepanelen boven geparkeerde auto’s.
Gemeentelijk vastgoed
De totale potentiële opwek op parkeerplaatsen in De Ronde Venen is 44 TJ.
Doelen
De invloed van de gemeente is groot als de parkeerplaats in bezit is van de gemeente, maar bij private parkeerplaatsen heeft de gemeente weinig invloed op de realisatie van een solar carport. Acties zijn dan vooral
Zonnepanelen op al het gemeentelijk vastgoed (mits geschikt)
informeren en stimuleren. Kansen en belemmeringen + Zonnepanelen al meegenomen in onderhoudsplanningen + Voorbeeldfunctie stimuleert anderen - Capaciteit Gebouwenbeheerder - Beschikbare netcapaciteit Acties • Interne en externe communicatie van projecten • Beheerplan vaststellen door gemeenteraad • • •
Zonnepanelen leggen op eigen vastgoed Onderzoeken welk vastgoed geschikt is voor zonnepanelen Externe partijen helpen om zonnepanelen te leggen op gemeentelijk
Figuur 3 Voorbeeld van een solar carport (bron: AmperaPark Fotogalerij)
panden die door hen beheerd worden
Kansen en belemmeringen
9/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Er zijn een aantal kansen en belemmeringen voor het plaatsen van zonnepanelen op parkeerplaatsen. De eerste kans is dat zonnepanelen op
Wanneer dit niet het geval is, is de businesscase moeilijk rond te krijgen. Ook als je een batterij gebruikt, is een grootverbruiker nodig die – bij voorkeur ’s
parkeerplaatsen te combineren zijn met laadpalen. Zo laden elektrische auto’s direct op met zonnestroom en wordt er minder opgewekte elektriciteit aan het elektriciteitsnet geleverd. Dat is handig gezien de overbelasting van
avonds of ’s nachts – energie afneemt.
het elektriciteitsnet. Dit zorgt ook voor een betere businesscase.
voor onbekendheid. Er zijn al voorbeeldprojecten om van te leren, zoals op het Utrecht Science Park en in de duinen bij Bloemendaal.
Het realiseren van solar carports is een relatief jonge ontwikkeling. Dit zorgt
Een tweede kans is dat inwoners over het algemeen positief zijn over zonnepanelen op parkeerplaatsen. De gemeente kan dus rekenen op een groter maatschappelijk draagvlak voor een dergelijk project.
Doelen en acties De gemeente heeft als doel om de komende jaren ten minste één solar carport te realiseren. Zo leert de gemeente ook wat daarbij allemaal komt
Een derde kans is een mogelijke koppeling met nieuwe ontwikkelingen die duurzaam willen zijn en die door het nemen van solar carports hun duurzame impact en uitstraling kunnen vergroten. Bijvoorbeeld de natuurontwikkeling in
kijken.
Marickenland. Een optie is een solar carport op de parkeerplaats van het nieuwe natuur-/recreatiegebied.
parkeerplaatsen voor zonnepanelen binnen de gemeente. De gemeente heeft hiervan een grove selectie gemaakt op basis van de volgende criteria: een minimum van 80 parkeerplaatsen, directe afname van stroom in de buurt,
Een belemmering is ook hier de ambtelijke capaciteit. Daarnaast is de beperkt beschikbare netcapaciteit een belemmering. Bij andere daktypen is het vaak mogelijk om minder panelen te leggen om onder de grens van
sociale veiligheid, passend in de omgeving, en geen herontwikkeling gepland binnen 15 jaar. Op korte termijn wil de gemeente hieruit één geschikte parkeerplaats selecteren voor een pilot op een parkeerplaats in bezit van de
netcongestie te blijven. Voor solar carports is dat niet mogelijk omdat voor een goede businesscase een minimaal aantal zonnepanelen nodig is.
gemeente.
De Ronde Venen heeft een lijst van Park the Sun4 met kansrijke
De komende jaren gaat de gemeente ook meedenken met andere partijen De beperkt beschikbare netcapaciteit zorgt ervoor dat je de opgewekte energie gelijk moet gebruiken of opslaan. Zodat het niet het netwerk op hoeft. Dan is er wel een grootverbruiker nodig in de buurt van de parkeerplaats.
over het plaatsen van zonnepanelen op parkeerplaatsen. Hierdoor kan de gemeente een rol spelen in de realisatie van solar carports op private parkeerplaatsen en hiervan leren.
4
Park the Sun is een organisatie die op basis van openbare data de mogelijkheden van solar carports inzichtelijk maakt (zie ook: Park the Sun - Parkeer de zon op jouw parkeerterrein!) 10/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Tot slot nemen we de mogelijkheid voor zonnepanelen boven parkeerplaatsen mee bij nieuwbouwprojecten.
De totale potentie van de opwekking van zonne-energie op daken op sociale huurwoningen is 9,6-13,4 TJ. De invloed van de gemeente is gemiddeld. De
Parkeerplaatsen
woningcorporatie en de gemeente spreken elkaar regelmatig, maar de woningcorporatie werkt zelfstandig aan de aanpak voor zonnepanelen.
Doelen De komende jaren ten minste één solar carport realiseren. Kansen en belemmeringen + Combinatie met laadpalen + Kan rekenen op maatschappelijk draagvlak + Koppeling maken met nieuwe ontwikkelingsplannen - Capaciteit beleidsmedewerkers Verkeer - Beschikbare netcapaciteit
Kansen en belemmeringen Een belangrijke kans voor zonnepanelen op daken van sociale huurwoningen is dat Cazas al een zelfstandige aanpak heeft voor het realiseren van zonnepanelen op daken. Zo biedt Cazas inwoners van laagbouw aan om voor een laag bedrag zonnepanelen te installeren. Inwoners kunnen dit zelf aanvragen. Bij middelhoge bouw (tot en met 3 verdiepingen) legt Cazas collectief zonnepanelen aan, waarbij de opbrengst naar de individuele bewoners gaat. Bij hogere bouw (vanaf 3 verdiepingen) installeert Cazas zonnepanelen voor het collectieve energieverbruik (bijvoorbeeld liften en verlichting).
- Jonge markt Een andere kans is dat Cazas met de gemeente wil meedenken over Acties • • •
3.3
Pilot locatie selecteren voor solar carport op parkeerplaats in bezit van de gemeente Opstarten pilot Meedenken met andere partijen over het plaatsen van zonnepanelen op private parkeerplaatsen
Daken van sociale huurwoningen
innovatieve manieren van het gebruik van zonne-energie. Bijvoorbeeld door een buurtbatterij te gebruiken en subsidies aan te trekken. Zodat een dak toch vol gelegd kan worden. Een kans is ook dat de gemeente iedere 4 jaar prestatieafspraken met Cazas maakt. Daarin maken we afspraken over o.a. de verduurzaming van de woningen van Cazas. Daarnaast maakt de gemeente jaarlijks concretere actieplannen met Cazas op basis van deze prestatieafspraken.
Onder daken van sociale huur vallen alle sociale huurwoningen in de gemeente De Ronde Venen. Woningcorporatie Cazas biedt deze woningen aan. Cazas legt zelf al actief zonnepanelen op de daken van hun (middel)hoge bouw en stimuleert inwoners van laagbouw om zonnepanelen te nemen. 11/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Tot slot is een kans dat voor een groot deel van de woningen de netcongestie geen probleem is. Dit geldt in ieder geval voor laagbouw. Voor middelhoge en hoogbouw is het afhankelijk van hoeveel panelen je erop legt. Eén van de belemmeringen is dat Cazas daken van hoogbouw vaak niet vol legt met zonnepanelen omdat het voor hen niet rendabel is om terug te leveren aan het net. Ook is de beperkte netcapaciteit dan een probleem. Een oplossing kan zijn om de stroom te leveren aan de individuele huishoudens in het complex, in plaats van direct aan het netwerk. Maar dat brengt (te) hoge aansluitkosten met zich mee. Een andere belemmering is dat bewoners toestemming moeten geven voor panelen op hun huurwoning. Als zij dit niet doen dan wordt hun woning overgeslagen. Als een te klein aantal bewoners toestemming geeft dan kan Cazas besluiten om het hele pand/ of rij over te slaan. Dit gebeurt echter niet vaak. Doelen en acties Het doel van de gemeente De Ronde Venen is om Cazas te helpen en te bewegen om het plaatsen van zonnepanelen zo veel mogelijk te versnellen. De gemeente De Ronde Venen blijft in 2022 en de jaren erna met Cazas in gesprek over het verder aanleggen van zonnepanelen op daken op sociale
Daken van sociale huur Doelen Cazas helpen en bewegen om het plaatsen van zonnepanelen zo veel mogelijk te versnellen. Kansen en belemmeringen + Prestatieafspraken die de gemeente maakt met Cazas + Cazas staat welwillend tegenover een pilot + Cazas heeft al een zelfstandige aanpak lopen voor haar bezit + Netcongestie geen probleem voor een groot deel van deze daken - Hoogbouw daken vol leggen is niet rendabel en niet mogelijk vanwege de beperkte netcapaciteit en individuele (per appartement) aansluiting is te duur - Beschikbare middenspanning voor teruglevering Acties • Versterken samenwerking met Cazas • Onderzoeken pilot mogelijkheden gebruik, opslag en opwekking van zonne-energie •
Prestatieafspraken blijven maken
huurwoningen. In deze gesprekken onderzoekt de gemeente ook of er mogelijkheden zijn pilots uit te voeren voor innovatieve manieren van het gebruik, opslag en de opwekking van zonne-energie. Ook nemen de gemeente en Cazas duurzaamheid mee in de prestatieafspraken. Bij nieuwbouwwoningen komen er zonnepanelen op daken, dit is volgens de BENG-normen.
12/23
Kenmerk
3.4
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Schooldaken
In deze categorie vallen alle scholen in het basisonderwijs en voortgezet
De laatste kans is dat sommige scholen in de gemeente De Ronde Venen al zonnepanelen op het dak hebben. Deze scholen zijn een voorbeeld en
onderwijs binnen de gemeente De Ronde Venen. Schoolgebouwen zijn in principe in bezit en beheer van een school zelf. Maar als een school besluit te stoppen of te verhuizen naar een ander gebouw komt het gebouw in bezit
andere scholen kunnen leren van hun aanpak.
van de gemeente.
vaak een beperkt eigen vermogen.
Daarom heeft de gemeente beperkt invloed op de realisatie van
Hierdoor zijn schoolbesturen in veel gevallen afhankelijk van subsidies of
zonnepanelen op schooldaken en komen acties vooral neer op informeren en stimuleren. Wel is de gemeente verantwoordelijk voor de bouw van nieuwe schoolgebouwen. De invloed van de gemeente is daar wel groot. De totale
leningen om de investering in zonnepanelen mogelijk te maken. Daarnaast is het onduidelijk in hoeverre scholen geld mogen uitgeven aan verduurzaming. De stelregel is dat scholen vooral in onderwijs mogen investeren. Voor
potentiële opwekking is 2 TJ.
investeringen in gebouwen zijn de eisen strenger over wat mag.
Kansen en belemmeringen
Een tweede belemmering is de beschikbare capaciteit bij schoolbesturen en
Er is een aantal kansen en belemmeringen bij zonnepanelen op daken van scholen. De eerste kans is dat het bijdraagt aan educatie van kinderen. Zo leert de toekomstige generatie over schone energie. Verder kan een school
de prioriteit die schoolbesturen geven aan zonnepanelen. De prioriteit van schoolbesturen ligt bij educatie. Niet ieder schoolbestuur heeft genoeg tijd en aandacht voor dit onderwerp. Dit alles verschilt erg per school en is mede
binnen een wijk dienen als maatschappelijk voorbeeld. Bewoners komen hier samen en kunnen geïnspireerd raken. Ook als gemeente geef je zo het goede voorbeeld.
afhankelijk van het aantal locaties dat onder een schoolbestuur valt. Grotere scholen hebben over het algemeen meer reserves en capaciteit.
De andere kans is dat de schoolgebouwen bij het beëindigen van het gebruik weer in bezit komen van de gemeente. De gemeente kan hierdoor enige invloed uitoefenen en heeft ook een verantwoordelijkheid.
Eén van de belemmeringen is een gebrek aan geld. Schoolbesturen hebben
De derde belemmering ligt in het verlengde van de tweede belemmering. Doordat de prioriteit van scholen bij onderwijs ligt, hebben ze vaak minder kennis over hoe je zonnepanelen op schooldaken krijgt. Het proces vraagt namelijk uitzoekwerk over de juridische borging, verzekering, de financiële aspecten et cetera.
Nog een kans is dat de organisatie Schooldakrevolutie scholen begeleidt in het nemen van zonnepanelen. Zij helpen scholen met inzicht, kennis, stappenplannen en persoonlijke begeleiding.
Doelen en acties Het doel van de gemeente is om er aan bij te dragen dat op alle schooldaken zonnepanelen komen. Mits de daken daarvoor geschikt zijn en de scholen niet op de lijst staan om gesloopt te worden. 13/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Uit de strategiesessie zijn een aantal belangrijke acties gekomen. Dit jaar (2022) start de gemeente al met acties voor zonnepanelen op schooldaken.
Scholen
In verdiepende gesprekken met de scholen die al zonnepanelen hebben, wil de gemeente een beter beeld van het realisatieproces krijgen. Als je weet wat de mogelijke struikelblokken waren in het proces, kan de gemeente de juiste
Doelen Bijdragen aan dat op alle schooldaken zonnepanelen komen (mits geschikt en niet op de planning om gesloopt te worden).
hulp bieden aan andere geïnteresseerde scholen. De gemeente kan de vragen van de schoolbesturen zo ook beter beantwoorden.
Kansen en belemmeringen + Draagt bij aan educatie
Verder verbindt de gemeente dit jaar scholen zonder zonnepanelen met scholen die wel al zonnepanelen hebben gerealiseerd. Zo kunnen zij gebruik maken van de ervaring die die scholen al hebben opgedaan. Dit stimuleert
+ Maatschappelijke voorbeeldfunctie + Schoolgebouwen komen uiteindelijk weer in bezit van de gemeente + Sommige scholen hebben al zonnepanelen, die ervaringen kunnen
scholen zonder zonnepanelen ook zonnepanelen te installeren.
anderen gebruiken
In 2022 zorgt de gemeente ook dat zonnepanelen in het Integraal Huisvesting
- Geld
Plan (IHP) meegenomen worden. Hiermee komt er voor zowel de gemeente als de schoolbesturen een gezamenlijke visie rondom investeren in zonnepanelen. Uiteindelijk wordt per locatie bekeken of de businesscase voor
- Onduidelijke regelgeving - Capaciteit bij schoolbesturen - Vaak geen prioriteit
zonnepanelen goed genoeg is om panelen te leggen. Binnen de gemeente is het van belang dat het team Duurzaamheid en team Vastgoed samenwerken aan dit thema.
Acties • Verdiepende gesprekken met scholen die al zonnepanelen hebben •
Als laatste wil de gemeente dit jaar één nader te bepalen school actief begeleiden bij het plaatsen van zonnepanelen op het dak. Om zo meer te
•
leren over hoe scholen hier het beste bij geholpen zijn. Hierover communiceert de gemeente naar de andere scholen en inwoners.
•
3.5
Communiceren over scholen met zonnepanelen en hen met andere scholen verbinden Zorgen dat duurzaamheid (en daarmee zonnepanelen) gewaarborgd wordt in het IHP Eén nader te bepalen school actief begeleiden bij het aanleggen van zonnepanelen
Bedrijfsdaken
Er is veel potentie voor zonnepanelen op bedrijfsdaken in gemeente De Ronde Venen, omdat er veel dak beschikbaar is.
De gemeente heeft beperkt invloed op de realisatie van zonnepanelen op bedrijfsdaken. Acties komen vooral neer op stimuleren en ontzorgen.
De totale potentiële opwek komt uit op 76-98 TJ. 14/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Kansen en belemmeringen Er is een aantal kansen en belemmeringen voor zonnepanelen op
De gemeente heeft eerder een project Zon op bedrijfsdaken opgezet. Uit de gesprekken kwam naar voren dat bij deze ontzorgingsaanpak het aspect van
bedrijfsdaken. De eerste kans is het verbinden van bedrijven die al zonnepanelen op hun dak hebben en ondernemers die dat nog willen doen. Contact met andere bedrijven is waardevol om van elkaars lessen te leren en
geschiktheid van het dak pas laat naar boven kwam. Om dit goed te beoordelen moet een constructieberekening gedaan worden. Veel daken bleken vervolgens niet geschikt. Voor volgende aanpakken is het daarom
praktische informatie te delen. De gemeente werkt al met bedrijven samen in de kerngroep Duurzaamheidspartners.
belangrijk dit al vroeg in het proces mee te nemen. Een tweede belemmering is dat zonne-energie vaak niet de core business is
De tweede kans is dat de businesscase gunstig is. Veel bedrijfspanden hebben een relatief groot dakoppervlak. De elektriciteitsprijzen zijn hoog, de prijzen van panelen zijn afgenomen terwijl het vermogen van panelen is
van bedrijven. De prioriteiten van bedrijven liggen bij hun eigen onderneming.
toegenomen.
van verzekeraars. Verzekeraars van bedrijfspanden liggen soms dwars bij het aanleggen van zonnepanelen. Het kan zo zijn dat de verzekering duurder wordt of dat de verzekeraar helemaal niet verzekert als er zonnepanelen op
De laatste kans is dat wetgeving voor bedrijven steeds strikter wordt.
Een derde belemmering is dat er wisselende verhalen zijn over medewerking
Bedrijven moeten aan bepaalde eisen voldoen als het gaat om verduurzaming. Zo is het voor nieuwe bedrijfspanden met een oppervlak van meer dan 250 vierkante meter vanaf 2025 verplicht om zonnepanelen te
het bedrijfspand liggen. Sommige bedrijven geven echter aan geen problemen te hebben met de verzekering.
plaatsen.
Een andere belemmering is de onzekerheid of je SDE-subsidie krijgt en of hij blijft bestaan. Dit heeft namelijk een groot effect op de businesscase. Inmiddels is dat effect kleiner geworden door de hoge energieprijzen
De grootste belemmering is het gebrek aan beschikbare netcapaciteit. Terug leveren aan het elektriciteitsnet is hierdoor niet of beperkt mogelijk. Dit betekent dat bedrijven energie direct moeten verbruiken of opslaan, of de opwek moeten aftoppen. Soms blijken deze oplossingen onvoldoende te zijn en kan het project niet doorgaan. Dit alles heeft negatieve gevolgen voor de businesscase en zorgt voor frustratie bij gemotiveerde bedrijven. Een kans op dit vlak is dat er op het bedrijventerrein in Mijdrecht een aantal kleinverbruikersaansluitingen is. Daar kunnen nog wel panelen op aangesloten worden omdat deze net onder de grens van de netcongestie zitten.
15/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Tot slot is een belemmering dat de gebruiker van het bedrijfspand lang niet altijd de eigenaar van het pand is. Het is soms lastig om de eigenaren van
Bedrijfsdaken
bedrijfspanden te bereiken.
Doelen Bedrijven waar mogelijk ondersteunen met het leggen van zonnepanelen.
Doelen en acties Het doel van de gemeente is om bedrijven waar mogelijk te ondersteunen met het leggen van zonnepanelen.
Kansen en belemmeringen + Er zijn bedrijven met praktijkervaring + Businesscase is gunstig
De gemeente De Ronde Venen gaat energiescans aanbieden aan bedrijven. Hiermee krijgt een bedrijf inzicht in het gebouw-gebonden energieverbruik en de opwekmogelijkheden. Ook maakt de scan kosten, terugverdientijden en
+ Wetgeving steeds strikter in verduurzaming
ondersteuningsmogelijkheden inzichtelijk. Met de voorbereiding is de gemeente al gestart. De jaren daarna gaat de gemeente hiermee door.
- Zonne-energie vaak geen core business - Wisselende verhalen over verzekeringen - Onzekerheid over de looptijd van SDE-subsidie
De gemeente werkt samen met bedrijven in de kerngroep duurzaamheidspartners. De gemeente blijft dit doen.
- Bereikbaarheid pandeigenaren
- Beschikbare netcapaciteit
Acties Als uit de bespreking van de uitkomsten van de energiescans blijkt dat er genoeg vraag is naar zonnepanelen, inventariseert de gemeente of een collectieve inkoopactie voor zonnepanelen mogelijk is. Hiervoor is mogelijk
• •
Energiescans aanbieden Collectieve inkoopactie organiseren
•
Samenwerking kerngroep duurzaamheidspartners
subsidie beschikbaar bij de provincie. Een collectieve inkoop-actie is gunstig voor de businesscase en ontzorgt bedrijven.
3.6
Particuliere daken
Een klein aantal bedrijfspanden heeft een beschermde status. Als vanuit deze bedrijven de vraag komt om panelen te leggen dan zal de gemeente maatwerk bieden.
Onder particuliere daken vallen alle daken van panden die niet in bezit zijn van bedrijven of de overheid. Dit gaat voornamelijk om huizen in eigen bezit van de bewoners. Er is redelijk veel potentie voor de opwekking van zonne-
De gemeente gaat samen met bedrijven op zoek naar een oplossing als zij panelen willen leggen maar tegen de netcongestie aan lopen.
energie op particuliere daken (30,4 – 42,6 TJ). De gemeente heeft beperkt invloed op de realisatie van zonnepanelen op particuliere daken. Acties zijn vooral de bewoners informeren en stimuleren.
16/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Een bijzondere categorie bij de particuliere daken zijn de daken van beschermde panden. Deze categorie bestaat uit daken van gemeentelijke
Ten tweede was het onzeker wanneer de overheid de salderingsregeling precies gaat afbouwen. Inmiddels is duidelijk dat eigenaren van
monumenten, Rijksmonumenten en in beschermd dorpsgezicht. Beeldbepalende panden zijn soms niet beschermd maar vragen wel maatwerk, net als de eerdergenoemde panden.
zonnepanelen in ieder geval tot 2025 volledig mogen salderen. Door de huidige salderingsregeling is het gunstig om overtollige energie terug te leveren aan het net tegen hetzelfde tarief als wat je ervoor zou betalen bij een
Daarnaast nemen we in deze categorie de vrije huurwoningen mee. Dit is een beperkt aantal in de gemeente de Ronde Venen.
energieleverancier. Zonder salderingsregeling wordt het minder aantrekkelijk om terug te leveren aan het net. Energieopslag in batterijen wordt dan van belang, maar deze zijn nog volop in ontwikkeling en daardoor nu nog best kostbaar.
Kansen en belemmeringen Er is een aantal kansen en belemmeringen voor het realiseren van
Een andere belemmering is dat een deel van de woningeigenaren
zonnepanelen op particuliere daken. Een belangrijke kans is dat de bewoners in De Ronde Venen over het algemeen betrokken en positief zijn over zonnepanelen. Er is bijvoorbeeld een grote opkomst bij informatieavonden en
onvoldoende geld heeft om zonnepanelen te kopen. Het is mogelijk om hiervoor leningen af te sluiten maar dat ziet niet iedereen zitten. Bovendien kunnen mensen in de schuldhulpverlening geen lening afsluiten.
grootschalige inkoopacties voor zonnepanelen. Hierdoor plaatsen steeds meer particulieren in de gemeente zonnepanelen op hun dak.
Tot slot is het voor bewoners van beschermde panden vaak onduidelijk of zij wel of geen zonnepanelen op hun dak mogen plaatsen en onder welke
De laatste kans is dat zonnepanelen steeds betaalbaarder worden. Bovendien nemen de vermogens toe. Ook gaat de BTW op zonnepanelen er vanaf 1 januari 2023 af. Particulieren hoeven dan geen BTW meer te betalen
voorwaarden.
bij de aankoop en plaatsing van zonnepanelen.
Het doel van de gemeente de Ronde Venen is om particulieren waar mogelijk te helpen om zonnepanelen te plaatsen.
Doelen en acties
Een aantal elementen zorgt voor onzekerheid bij inwoners. Ten eerste zorgt negatieve berichtgeving in de media over het gebrek aan netcapaciteit voor onzekerheid. Particulieren krijgen het beeld dat de aanleg van zonnepanelen niet mogelijk is, maar de beperkte netcapaciteit geldt niet voor kleingebruikers
In 2022, en de jaren die daarna volgen, gaat de gemeente periodiek communiceren over zonnepanelen op particuliere daken. Dit kan bijvoorbeeld via een nieuwsbrief of artikelen in de lokale krant. Vanwege de huidige
zoals een particuliere woning.
onzekerheden is het belangrijk om inwoners te blijven informeren en in te spelen op de vragen die zij hebben.
17/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Verder stelt de gemeente in 2022 een afwegingskader op voor zonnepanelen op monumenten en panden in beschermde dorpsgezichten. Op deze panden
3.7
kunnen niet zomaar zonnepanelen geplaatst worden. Dit vergt een speciale aanpak.
agrarische daken (86 TJ). Er is veel dakoppervlak onbenut. LTO heeft een grote voorkeur om zonnepanelen op daken te leggen, en niet op landbouwgrond.
Ook heeft de gemeente de intentie om jaarlijks inkoopacties voor zonnepanelen voor particulieren te organiseren. Of dit mogelijk is, is afhankelijk van financiering van het Rijk.
Agrarische daken
In gemeente De Ronde Venen is er veel potentie voor zonnepanelen op
De gemeente heeft beperkte invloed op de realisatie van zonnepanelen op agrarische daken, omdat de daken in bezit zijn van ondernemers. De actie waar de gemeente voornamelijk op inzet is stimuleren.
Particuliere daken Doelen Particulieren waar mogelijk helpen zonnepanelen te plaatsen. Kansen en belemmeringen + Betrokken en positieve bewoners + Collectieve inkoopacties lopen goed + Terugverdientijd panelen steeds beter doordat BTW van zonnepanelen er af gaat - Negatieve berichtgeving over netcapaciteit in de media - Onduidelijkheid salderingsregeling - Niet iedereen heeft het benodigde geld op de plank liggen Acties • Periodiek communiceren over zonnepanelen op daken • Afwegingskader opstellen voor zonnepanelen op monumenten •
Inkoopacties voor zonnepanelen (mits financiering vanuit Rijk)
Kansen en belemmeringen Er is een aantal kansen en belemmeringen voor zonnepanelen op agrarische daken. Een kans is dat veel agrariërs geïnteresseerd zijn in het leggen van panelen op hun daken. Zij geven zelf ook aan dat zij daar graag bij ondersteund willen worden. Bovendien zijn zij zelf dakeigenaar en gebruiker. Dit is anders dan bij veel niet-agrarische bedrijven. Een andere kans is dat een groot deel van de agrariërs zichzelf heeft georganiseerd via de LTO. Dat maakt het eenvoudiger voor de gemeente om iets te organiseren met en voor agrariërs. Een element dat tussen kans en belemmering in zit is dat de businesscase gunstig is zo lang er voldoende netcapaciteit beschikbaar is en de aansluitkosten niet te hoog zijn. Helaas is er op dit moment niet voldoende netcapaciteit voor grootschalige opwekking van zonne-energie. Als agrariërs zonnepanelen op hun daken leggen, moeten ze de energie dus óf gelijk gebruiken óf opslaan. Dit laatste wordt (nog) nauwelijks tot niet gedaan.
18/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
De aansluitkosten zijn daarnaast vaak hoog doordat de afstand tot het dichtstbijzijnde trafohuis vaak groot zijn. Soms is zelfs de bouw van een
Agrarische daken
nieuw trafohuisje nodig. Dit zorgt er vaak voor dat de businesscase negatief uitvalt.
Doelen
Een derde belemmering is dat niet elk dak bouwtechnisch geschikt is voor zonnepanelen. Bestaande stallen zijn niet altijd berekend op het gewicht van zonnepanelen. Waardoor de draagconstructie niet altijd sterk genoeg is. Een laatste belemmering is dat er wisselende verhalen zijn over medewerking van verzekeraars. Brandveiligheid en risico’s spelen voor verzekeraars mee om de verzekeringspremie te verhogen of niet mee te werken. Doelen en acties De gemeente gaat in gesprek met agrariërs over waar hun behoefte voor ondersteuning ligt. Daarnaast deelt de gemeente succesverhalen. Zodat andere agrariërs van hun lessen kunnen leren en niet het wiel opnieuw hoeven uit te vinden.
3.8
Daken van sportverenigingen
Bij sportverenigingen in De Ronde Venen is er potentie voor het opwekken met zonnepanelen op het dak van het clubhuis, de parkeerplaats en de
Het achterhalen van behoeften bij agrariërs en het delen van succesverhalen. Kansen en belemmeringen + Gunstige business case + Interesse onder agrariërs + Agrariërs zijn (deels) georganiseerd via de LTO + Agrariërs zijn vaak dakeigenaar én gebruiker - Beschikbare netcapaciteit - Kosten netaansluiting - Zorgen over negatieve impact van zonnepanelen - Niet elk dak is bouwtechnisch geschikt - Wisselende verhalen over verzekeraars Acties • Gesprek met agrariërs over hun behoefte voor ondersteuning •
Succesverhalen delen
sportvelden. De gemeentelijke invloed op de realisatie van zonnepanelen bij sportverenigingen is beperkt, omdat clubhuizen meestal niet in bezit zijn van de gemeente. De parkeerplaatsen zijn vaak wel in het bezit van de
Kansen en belemmeringen Er is een aantal kansen en belemmeringen voor zonnepanelen bij sportverenigingen. Een belangrijke kans is dat Sport NL Groen al een
gemeente. De sportvelden zijn ook vaak in het bezit van de gemeente. Daarom focust de gemeente zich vooral op informeren. Wel is er indirect een subsidierelatie.
duidelijke en succesvolle aanpak heeft voor het realiseren van zonnepanelen bij sportverenigingen in heel Nederland. Sportverenigingen uit De Ronde Venen kunnen hier gemakkelijk bij aansluiten.
19/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Bovendien bestaan er leningen en subsidies voor de verduurzaming van sportverenigingen.
Ook gaat de gemeente actief op zoek naar een vereniging die werk wil maken van een concreet project. In de komende jaren willen we met ten minste 1 vereniging een concreet project realiseren.
De derde kans is dat de sportvelden van verenigingen vaak in bezit zijn van de gemeente. Hier kan de gemeente dus meer invloed op uitoefenen. Maar een belemmerende factor is dat de techniek van zonne-energie opwekking op sportvelden nog niet gangbaar is. Wel zijn er pilots bekend, zoals met een oprolbaar zonnetapijt voor sportvelden5. Een andere kans is dat een heel aantal sportverenigingen bereid is om te verduurzamen en zonnepanelen te plaatsen. Een belemmering is dat sportverenigingen vaak met een beperkte hoeveelheid geld zitten, omdat ze afhankelijk zijn van contributiegeld van de leden. Verder is er weinig capaciteit binnen sportverenigingen. Deze twee factoren zorgen ervoor dat het lastig is voor de besturen van sportverenigingen om binnen de organisatie zonnepanelen te prioriteren. Doelen en acties Het doel van de gemeente is om er aan bij te dragen dat op alle daken van sportverenigingen zonnepanelen komen. Mits de daken daarvoor geschikt zijn. De gemeente zoekt daarom uit waar de behoeften en knelpunten liggen bij sportverenigingen ten aanzien van zonnepanelen (en duurzaamheid in bredere zin). Ze gaat daarover in gesprek met sportverenigingen. Zodat wij
Sportverenigingen Doelen Bijdragen aan dat op alle daken van sportverenigingen zonnepanelen komen (mits geschikt). Kansen en belemmeringen + De Groene club heeft een duidelijke aanpak + Velden zijn in het bezit van de gemeente + Leningen en subsidies beschikbaar + Interesse van sportverenigingen - Zonne energie opwekking op sportvelden komt nog niet voor - Geld - Capaciteit Acties • Behoefte aan ondersteuning inventariseren •
Een project begeleiden naar realisatie
hen kunnen faciliteren bij het leggen van zonnepanelen.
5
Solar Magazine - Solar Transfloormer test met succes prototype zonnetapijt voor sportvelden 20/23
Kenmerk
3.9
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Overige daken
De daktypen uit de vorige paragrafen zijn de belangrijkste groepen. Er zijn ook daktypen die niet genoemd zijn. Denk hierbij aan daken van cultuur- en zorginstellingen. Op deze daktypen richt de gemeente zich de komende jaren niet primair. Maar als we kunnen helpen, zetten we ons uiteraard ook in voor deze daken.
3.10
Rol van energiecoöperaties
In een energiecoöperatie investeren bewoners gezamenlijk in de opwekking van duurzame energie. Dit geeft de bewoners die zelf geen panelen op hun dak kunnen/mogen/willen plaatsen toch de mogelijkheid te zorgen voor meer duurzame energie. Zon op De Ronde Venen is de energiecoöperatie in de
De gemeente en Zon op De Ronde Venen hebben regelmatig overleg. We blijven dat doen.
3.11
Rol van het elektriciteitsnet
Door het gebrek aan voldoende netcapaciteit op het hoogspanningsnet, is het grootschalig terugleveren van zonne-energie beperkt mogelijk. Voor gemeente De Ronde Venen geldt dat bij de aansluiting van meer 3x80A (tussen de 150 en 200 panelen afhankelijk van hoeveel een paneel kan opwekken), het niet meer mogelijk is om terug te leveren aan het net. Vanaf 2029 wordt nieuwe netcapaciteit in kleine stapjes gerealiseerd, waardoor er naar verwachting vanaf 2029 weer ruimte is voor grote projecten.
gemeente.
Op particuliere daken heeft de netcongestie op het hoogspanningsnet minder invloed, omdat het voor particulieren om laagspanning gaat. Echter is het
Er is, volgens Zon op de Ronde Venen, voldoende vraag naar de opgewekte
onzeker of na 2024-2025 ook hier netcongestie zal opspelen. Wel is het laagspanningsnet goed te beheersen. Als plannen tijdig worden gemeld kan hierop geanticipeerd worden. Maar er is nog veel onzeker in De Ronde
energie van Zon op De Ronde Venen. Voor hen is het soms wel lastig om daken te vinden die de eigenaar beschikbaar wil stellen. Verder vraagt een nieuw project in het begin vaak veel uren, expertise en geld. De voorfinanciering is soms voor de coöperatie lastig. Zon op De Ronde Venen wenst dat de gemeente geld beschikbaar stelt in de vorm van een risicodragende lening. Verder zien ze graag mankracht vanuit de gemeente
Venen waardoor het lastig is voor Stedin om hierop in te spelen. Het is daarom belangrijk dat de gemeente en Stedin met elkaar in gesprek blijven, zodat ze op de hoogte zijn van ontwikkelingen die invloed hebben op het netwerk.
om te helpen in de beginfase van een nieuw project.
3.12 De gemeente ondersteunt Zon op de Ronde Venen door hen subsidie te verlenen.
Overzicht acties en planning
De tabel op de volgende pagina geeft een overzicht van alle acties per daktype.
De gemeente geeft daarnaast aan dat het complex is om daken aan energiecoöperaties ter beschikking te stellen. Dit komt doordat het veel juridisch uitzoekwerk vraagt.
21/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Tabel 2 Overzicht acties en planning 6
6
Disclaimer: de wereld en de energietransitie verandert snel. Het op lange termijn inschatten van behoeften is daardoor lastig. Het plan wordt jaarlijks geëvalueerd om ontwikkelingen bij te houden. 22/23
Kenmerk
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
4 Conclusie In De Ronde Venen liggen verschillende kansen voor de gemeente om de
Die beoordeelt jaarlijks of er aanpassingen nodig zijn in de aanpak. Zo
opwekking van zonne-energie op daken te stimuleren. Zo is er veel draagvlak voor het leggen van zonnepanelen op daken, zijn verschillende stakeholders al bezig met de aanleg van zonnepanelen en kan de gemeente de komende
werken we voortvarend toe naar een klimaatneutraal De Ronde Venen in 2050!
jaren met verschillende acties aan de slag. Naast kansen zijn er ook belemmeringen in de gemeente. De belemmering die de meeste impact heeft op meerdere stakeholders is de beperkte netcapaciteit. Tot minimaal 2029 kan er geen stroom terug geleverd worden aan het elektriciteitsnet bij projecten van meer dan 3 x 80 A (meer dan 150 à 200 panelen afhankelijk van het vermogen van de panelen). Er zijn wel oplossingen voor zoals accu’s, maar het vergt het nodige uitzoekwerk welke oplossing het beste past bij welke locatie. Dit is maatwerk en soms blijkt er geen passende oplossing te zijn. Op het gebied van zonnepanelen op daken verandert veel. Zo is de wet- en regelgeving continu in beweging en innoveert de branche snel. Daarnaast zijn de energieprijzen de laatste tijd twee jaar sterk gestegen. De gemeente houdt de veranderingen voortdurend in de gaten en blijft hierover communiceren naar haar stakeholders. De komende jaren werkt de gemeente met verschillende acties verder aan het stimuleren van zonnepanelen op daken bij acht verschillende daktypen. Binnen de gemeente is de beleidsadviseur elektriciteit verantwoordelijk voor de uitvoering.
23/23
Kenmerk
Bijlage 1
R001-1284335SNE-V03-lhl-NL
Infographic