20260417 - Beantwoording technische vragen B - PRO - Regelbare opwek

Gemeente De Ronde Venen Vragen vanuit de Raad aan het college: A. Schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 39 Reglement van Orde (beantwoording binnen 30 dagen) B. Technische vragen vergadering (beantwoording zo snel mogelijk) C. Technische vragen overig

Categorie:

A/B/C (Doorhalen wat niet van toepassing is)

Naam indiener: Pieter Kroon Fractie: PRO Datum van indienen: 13 april 2026 Onderwerp: Mandaat voor regelbare opwek langs de N201

In te vullen door organisatie Portefeuillehouder: Datum beantwoording: Inleiding n.v.t. Vragen 1. De gemeenteraad wordt gevraagd om af te zien van een bindend raadsadvies en van uitgebreide participatie vanwege de urgentie van het realiseren van regelbare opwek. a. Vanaf welk moment was bekend dat deze regelbare opwek nodig zou zijn? b. Was het vanaf dat moment technisch mogelijk geweest om dit traject eerder in gang te zetten, zodat een advies en uitgebreidere participatie nog wel mogelijk was geweest? Antwoord a In maart 2025 vonden gesprekken plaats tussen Stedin en de gemeente over de locatie naast het Veenweidebad. Daarover informeerde het college de raad middels de raadsinformatiebrief ‘Voortgang Duurzaamheid’van 10 juni 2025: Regelbare opwek Het doel van Regelbare opwek is om de stroomproblemen in de provincie Utrecht te verminderen. Een groot knelpunt is het TenneT station Breukelen-Kortrijk. Zonder maatregelen kan dit leiden tot stroomuitval in Utrecht vanaf de winter van 2026/2027. Ook kan een wachtrij ontstaan voor kleinverbruikers. Regelbare opwek kan helpen door extra elektriciteit toe te voegen tijdens piekuren. De effectiviteit hangt af van de locatie in het elektriciteitsnetwerk. Stedin en TenneT hebben onderzocht waar

regelbare opwek het meest effectief is en hebben locaties ingedeeld in vijf categorieën. Mijdrecht valt in de hoogste categorie. Stedin en TenneT kijken specifiek naar het bedrijventerrein in Mijdrecht vanwege de koppeling met het bestaande Stedin station. In Mijdrecht wordt gezocht naar een locatie voor een installatie van 10 MW aan regelbaar vermogen. Wat dit exact inhoud is nog onbekend omdat de marktuitvraag techniek neutraal is gedaan. De verwachting is dat het een opstelling wordt van een klein aantal gasgeneratoren. De gemeente werkt samen met betrokken partijen om een geschikte locatie te vinden. De groenstrook tussen het Veenweidebad en de rotonde lijkt op dit moment het meest kansrijk vanuit de combinatie van technische haalbaarheid, grondeigendom en het niet belemmeren van andere plannen. In juli bleek in gesprekken met Stedin de locatie bij het Veenweidebad af te vallen. In de Raadsinformatiebrief ‘Voortgang duurzaamheid’ van 25 november 2025 schreef het college aan de raad: Regelbare opwek [Slimme netwerken]

Het doel van Regelbare opwek is om de stroomproblemen in de provincie Utrecht te verminderen. Een groot knelpunt is het TenneT station Breukelen-Kortrijk. Zonder maatregelen kan dit leiden tot stroomuitval in Utrecht vanaf de winter van 2026/2027. Regelbare opwek kan helpen door extra elektriciteit toe te voegen tijdens piekuren. Hiermee wordt stroomuitval voorkomen en worden meer woningen op het stroomnet aangesloten. De effectiviteit hangt af van de locatie in het elektriciteitsnetwerk. Stedin en TenneT hebben onderzocht waar regelbare opwek het meest effectief is en hebben locaties ingedeeld in vijf categorieën. Mijdrecht valt in de hoogste categorie. Stedin en TenneT kijken specifiek naar het bedrijventerrein in Mijdrecht vanwege de koppeling met het bestaande Stedin station. In Mijdrecht wordt op dit moment gezocht naar een locatie voor een installatie van 10 MW aan regelbaar vermogen. Deze installatie bestaat uit een opstelling van 4 gasgeneratoren elk in een eigen zeecontainer. Daarnaast is nog een zeecontainer nodig voor de regelinstallatie en twee kleinere gas- en stroom kasten. De gemeente werkt samen met betrokken partijen om een geschikte locatie te vinden. Met name geluid geeft hierin een uitdaging, omdat de generatoren 235 meter van woningen af moeten staan. De eerder gecommuniceerde locatie bij het Veenweidebad valt hierdoor af.

Daarnaast zijn intensieve gesprekken gevoerd met SC Johnson over het plaatsen van de installatie op hun terrein. De Nederlandse tak stond hier positief tegenover, maar helaas is het niet gelukt instemming vanuit de moedermaatschappij in Amerika te verkrijgen. Momenteel worden twee nieuwe locaties verkend. Zie voor meer informatie: Gerichte inzet van generatoren tegen overvol stroomnet in provincie Utrecht grote stap dichterbij | Stedin Op 10 februari 2026 is er een overleg geweest tussen Stedin, de provincie en gemeente De Ronde Venen over een voorkeurnotitie, waarin duidelijk werd dat naast de N201 de enige geschikte plek is voor deze regelbare opwek. Daarna zijn er zo snel mogelijk stappen gezet om te komen tot een beslissing: er is alsnog gezocht naar betere alternatieven en er is nader overleg geweest met de provincie. De regelbare opwek kwam ook ter sprake in het lijsttrekkersdebat van de VIB op 16 maart. In de raadsinformatiebrief ‘Voortgang Duurzaamheid’ van 24 maart 2026 informeerde het college de raad als volgt: Regelbare opwek [Slimme netwerken] Een belangrijk knelpunt in de regio is de dreigende piekbelasting op het TenneT-station Breukelen– Kortrijk. Om de leveringszekerheid te borgen onderzoeken TenneT en Stedin op welke locaties regelbare

opwek (tijdelijk extra vermogen tijdens piekuren) het meest effectief is. Deze gemeente behoort tot de hoogste categorie in dit onderzoek. Antwoord b Op 2 april was duidelijk dat de locatie langs de N201 de enige geschikte was en is door het college een spoedbesluit genomen. De raad is direct geïnformeerd middels de raadsinformatiebrief ‘Voornemen meewerken aan regelbare opwek naast de N201’ van 2 april 2026. Tevens zijn de bewonerscommissie Waverveen, omwonenden en nabijgelegen bedrijven direct geïnformeerd. Om de regelbare opwek nog vóór deze winter operationeel te hebben, is snelle vergunningverlening essentieel. Vandaar dat u direct dit raadsvoorstel ontvangt. 2. Zonder regelbare opwek neemt de kans op stroomstoringen toe. a. Hoe groot is nu de kans op stroomstoringen? b. Hoeveel groter wordt die kans zonder regelbare opwek? c. Hoeveel kleiner wordt die kans met regelbare opwek? d. Wat is er nodig om de kans op stroomstoringen nihil te maken? e. Wordt de regelbare opwek breed ingezet om het net te ontlasten en stroomstoringen tegen te gaan, of is deze specifiek gericht op bijvoorbeeld huishoudens of bedrijven? Antwoord a-c Er kan geen procentuele inschatting gemaakt worden voor de mogelijke kans op stroomuitval.

Cijfers vanuit de netbeheerders laten een autonome groei van stroomvraag zien, de groei van het aantal huishoudens dat elektrisch kookt, warmtepompen installeert en de elektrische auto’s wil opladen, zorgt voor meer piekbelasting. De regelbare opwek zorgt ervoor dat de energievraag richting hoogspanningsknooppunten tijdens piekmomenten lager wordt, wat de stabiliteit van het elektriciteitsnet bevorderd en de kans op stroomstoring verminderd. Antwoord d Om de kans op stroomstoringen nihil te maken kan de gemeente inzetten op het zo snel mogelijk uitvoeren van alle projecten waarbij Stedin betrokken is ter verbetering van het elektriciteitsnet. Antwoord e De regelbare opwek wordt breed ingezet voor de stabiliteit van de stroomvoorziening in de gemeente en draagt bij aan het oplossen van netcongestie in de regio Utrecht, voor alle huishoudens en voor alle bedrijven. 3. Welke alternatieven (batterijen, waterstof, netbewust energieverbruik, etc.) zijn er overwogen voor de inzet van gasturbines en waarom zijn deze afgevallen? Antwoord Omdat Stedin als netbeheerder zelf geen elektriciteit mag produceren wordt dit uitbesteed aan een marktpartij. Voor het leveren van deze dienst heeft Stedin een technologie neutrale Europese aanbesteding in de markt geplaatst. Dat betekent dat Stedin geen specifieke technologie heeft uitgevraagd of geselecteerd.

Voorafgaand aan de aanbesteding is er een marktverkenning uitgevoerd welke technologieën mogelijk zijn om lokaal elektriciteit te leveren. Daarbij zijn verschillende technologieën beschouwd, waaronder batterijsystemen en waterstofoplossingen. Eisen die in de aanbesteding zijn gesteld betreffen o.a. de garantie van een onafgebroken inzetbaarheid voor minimaal 50 uur, een beperkte benodigde fysieke ruimte, een beproefde technologie en een betrouwbare toevoer van brandstof (indien van toepassing). De aanbiedingen van de marktpartijen zijn beoordeeld op prijs en kwaliteit om de meest geschikte aanbieding te selecteren. De winnende aanbieding betreft een installatie die bestaat uit gasgeneratoren. Alleen deze maatregel is niet voldoende. Daarom zijn we in de tussentijd ook met veel andere maatregelen bezig, zoals netbewust energieverbruik. Zie voor meer informatie:

https://www.stedin.net/zakelijk/energietransitie/beschikbarenetcapaciteit/congestie-en-congestiemanagement/provincie-utrecht/maatregelen. De gasgeneratoren bestaan uit gasmotoren waarin aardgas wordt verbrand, dit betreffen géén gasturbines. Netbewust energieverbruik wordt gepromoot op nationale t.v., en via alle commmunicatiekanalen van de gemeente. Stedin is in contact met de grootverbruikers om met hen netbewust energieverbruik te realiseren. 4. De regelbare opwek zal gebruikmaken van gas. De prijs hiervan is door geopolitieke ontwikkelingen hard gestegen. Heeft die prijsstijging effect op de realiseerbaarheid van deze gasturbines? Zo ja, hoe groot is die invloed en hoe wordt dat ondervangen? Antwoord Deze gasgeneratorenzullen zo min mogelijk worden ingezet. De kostprijs van gas is daarom maar een zeer beperkt deel van de kosten van deze installatie. Desalniettemin is de installatie noodzakelijk voor onze stroomvoorziening en zal ze gerealiseerd worden. Die beslissing is door Stedin al genomen. De kostprijs van gas heeft geen invloed op de realiseerbaarheid van deze gasgeneratoren. 5. De gasturbines hebben een tijdelijk karakter. In de raadsinformatiebrief staat dat Stedin ervan uitgaat dat de gasturbines 10-15 jaar blijven staan. a. Voor hoeveel jaar zullen deze gasturbines (in eerste instantie) vergund worden? b.

Kan het ook zo zijn dat deze regelbare opwek langer dan 15 jaar blijft staan? Zo ja, waar is dat van afhankelijk? Zo nee, hoe is dit geborgd? Antwoord a en b Deze gasgeneratoren zullen in eerste instantie voor 10 jaar vergund worden, de 5 volgende jaren wordt jaarlijks gekeken of de gasgeneratoren nog nodig zijn. De regelbare opwek heeft een maximale vergunning van 15 jaar, na afloop van de vergunning worden de gasgeneratoren verwijderd. 6. De gasturbines komen op het nieuwe bedrijventerrein De Bocht. a. Hoeveel vierkante van het te realiseren Bedrijventerrein De Bocht is er met deze regelbare opwek voor die periode vergeven? b. Wat is het effect hiervan op de business case voor de realisatie van Bedrijventerrein De Bocht? c. Hoe levert Stedin het perceel na afbouw weer op en is de grond daarna direct inzetbaar voor de ontwikkeling van bedrijvigheid? Wordt dit ook als voorwaarde opgenomen in de te verlenen vergunning? Antwoord a De regelbare opwek wordt gepositioneerd op een nog onbebouwd stuk grond in de oksel van de nieuwe aan te leggen N201, zoals weergegeven in de RIB. Dit gaat niet ten koste van de vierkante meters bedrijventerrein. Antwoord b Dit heeft daarom verder geen gevolgen voor de businesscase van de realisatie van Bedrijventerrein De Bocht.

Antwoord c Na afloop van de vergunning moet Stedin het stuk land terug leveren in originele staat, dit wordt opgenomen in de contractuele voorwaarden van het grondgebruik. Het terrein wordt dan landschappelijke inpassing van de N201, zoals het bedoeld is. 7. De beoogde locatie is ingeklemd tussen de huidige N201 en de toekomstige ontwikkelingen voor

de verlegging. Welke gevolgen en risico's heeft de positionering van deze tijdelijke opweklocatie, inclusief benodigde kabels en leidingen, voor de geplande verlegging van de N201 en de daarop beoogde nieuwe wegaansluitingen? Antwoord De beoogde locatie kan zowel in de huidige situatie als in de nieuwe situatie van de N201 goed bereikt worden. Daarmee is de locatie uitermate geschikt voor de realisatie voor een dergelijke installatie. Over de benodigde kabels en leidingen en over de landschappelijke inpassing is Stedin in nauw contact met de provincie Utrecht en met de gemeente. De regelbare opwek wordt onderdeel van het project bedrijventerrein en nieuwe N201. Alle voorbereiding en inpassing kunnen daarin goed worden ingepast. Stedin heeft ruime ervaring met de inpassing van benodigde kabels en leidingen bij stroomvoorzieningen. Risico’s worden zo tot het minimum beperkt. 8. We lezen in het raadsvoorstel het volgende: “Staand beleid is dat de gemeente op den duur van het gas af gaat.

Deze tijdelijke installatie kan de urgentie van opwekken van groene stroom verminderen.” Welke maatregelen worden er genomen om deze tijdelijke installatie niet ten koste te laten gaan van het doel om een gasloze gemeente te worden? Antwoord De realisatie van de regelbare opwek zou de urgentie om een gasloze gemeente te worden kunnen verminderen, maar tegelijkertijd maakt deze installatie het mogelijk voor inwoners en bedrijven in de gemeente om te blijven verduurzamen. De installatie wordt zo kort mogelijk ingezet, ook om mogelijke overlast te vorkomen. Het college geeft prioriteit aan maatregelen zoals de snelle uitvoering van netverzwaringen, uitbreidingen van het elektriciteitsnet en de realisatie van de nieuwe permanente Stedin transformatorstations. Deze zorgen ervoor dat het doel om een gasloze gemeente te worden blijft behouden en behaald en dat de regelbare opwek zo spoedig kan worden verwijderd