Bijlage 1 - Ontwerp omgevingsvisie Culemborg__1176283__
Tekst van het document
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
50
]
] ] ]
]
Het gemeentelijk Water- en Rioleringsplan is het beleidskader voor de uitvoering van de zorgplichten voor stedelijk afval-, hemel- en grondwater. Goede riolering in combinatie met een klimaatbestendige inrichting is van belang voor de volksgezondheid, het milieu en het verminderen van wateroverlast. We stimuleren innovatieve (particuliere/ maatschappelijke) initiatieven gericht op gezond samenleven, ontmoeten en bewegen. We stimuleren gezamenlijk eigenaarschap (eigendom en/ of beheer en oplossen problemen) in de publieke buitenruimte. We geven uitvoering aan het plan Gezond en Actief Culemborg, van waaruit we werken aan sporten beweegstimulering, het bevorderen van cultuurparticipatie, gezondheidsbevordering en het versterken van de sociale basis. We geven uitvoering aan het Integraal huisvestingsplan onderwijs (IHP), van waaruit we de kaders stellen voor investeringen in onderwijshuisvesting.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
51
4.6 Mobiliteit Hoe verplaatsen wij ons van, in en naar Culemborg? Hoe zorgen we voor een goede bereikbaarheid van onze stad? Hoe zorgen we ervoor dat de stad voor iedereen toegankelijk is? En hoe kijken we aan tegen het gebruik van de verschillende vervoersmiddelen?
4.6.1 Kwaliteiten die we willen koesteren Culemborg wordt onder meer gewaardeerd om haar ligging ten opzichte van de snelweg, de aanwezigheid van het treinstation, de aanwezigheid van voldoende voorzieningen en het aantrekkelijke buitengebied. Vanuit de gemeente is de reisafstand naar grote steden als Utrecht en ‘s-Hertogenbosch beperkt. Voorzieningen binnen Culemborg zijn goed met onder meer de fiets te bereiken en zijn er voldoende mogelijkheden om met fiets of te voet het aantrekkelijke buitengebied te ontdekken. Deze kwaliteit willen we ook graag op lange termijn voor onze inwoners behouden.
4.6.2 Wat gaan we onderweg tegenkomen? Mobiliteit verandert We blijven ons verplaatsen, maar de wijze waarop en de mate waarin we dit doen, verandert continu. We zien veel trends/ ontwikkelingen die impact op de mobiliteit van de toekomst hebben. Een belangrijke trend daarin vormt duurzame mobiliteit; meer elektrisch vervoer en meer inzet van deelmobiliteit (deelauto’s, deelfietsen etcetera). Maar ook demografische ontwikkelingen als de vergrijzing en het lang er thuis blijven wonen van jongeren zijn van invloed op de mobiliteit.
Verkeersveiligheid en gevoel van veiligheid Het verbeteren van (het gevoel van) verkeersveiligheid is vaak gebaat bij gedragsverandering en niet door het nemen van fysieke maatregelen. Dit is een continu dilemma voor de uitvoering, wat om een dialoog, inlevingsvermogen, goede communicatie, duidelijkheid en maatwerk vraagt.
4.6.3 Onze reisdoelen en keuzes die we daarbij maken De gemeente wordt steeds beter bereikbaar Makkelijk verplaatsen betekent een goede afweging en keuze in wat bereikbaar is en wat niet. We streven ernaar om in 2040 nog beter bereikbaar te zijn. Dit betekent het volgende: ] ] ]
Alle vormen van verkeer en vervoer hangen met elkaar samen. We hebben bij elke keuze die we maken oog voor het totaalbeeld van het verkeer en vervoer in de gemeente; We ontwikkelen duidelijke en veilige routes voor gemotoriseerd verkeer en langzaam verkeer, met als belangrijk aandachtspunt de verbindingen tussen het oosten en het westen van Culemborg; We streven naar comfortabele en veilige routes voor langzaam verkeer, zodat inwoners binnen de bebouwde kom zoveel mogelijk voor zowel utilitaire (routes die als nut hebben om te verplaatsen tussen woning en bijvoorbeeld werk of school) als recreatieve redenen gebruikmaken van de fiets of te voet gaan; in het bijzonder geldt dit voor de fietsroute van oost naar west.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
52
]
] ] ]
] ] ]
Station Culemborg groeit door naar een regionale hub waar reizigers gemakkelijk kunnen overstappen naar verschillende vervoersvormen, met op zijn minst het behoud van de huidige bereikbaarheid met het openbaar vervoer. Waar mogelijk willen we het openbaar vervoer versterken omdat dit voor veel inwoners (jong en oud) van levensbelang is om deel te kunnen blijven nemen aan de maatschappij. Er zijn optimale aansluitingen vanuit de bebouwde kom naar de N320, zodat gemotoriseerd verkeer vlot kan worden afgewikkeld naar de N320 en A2; We werken aan de ontwikkeling van een doorgaande fietsverbinding Geldermalsen – Culemborg – Utrecht, bij voorkeur met een vaste verbinding over de Lek; Er zijn voldoende parkeerfaciliteiten (gedeeld gebruik) voor auto en fiets in en bij het centrumgebied, station, bushaltes, sportgelegenheden en bij de winkelcentra, met parkeerplaatsen aan de randen van het centrum voor lang parkeren; De gemeente is overal goed bereikbaar voor hulpdiensten; We gaan vervoersarmoede tegen en willen dat iedere inwoner zich betaalbaar kan verplaatsen; We geven invulling aan mobiliteit op korte afstand voor kwetsbare groepen die in hun ‘micro-omgeving’ behoefte hebben aan voldoende ruimte om zich veilig te bewegen (korte ommetjes via goede trottoirs met op/ afritjes en obstakelvrij) met bijbehorende faciliteiten (bankjes, groen, parkeren, oversteek).
F I GU U R 4 4 S C H E MAT ISCHE WEER GAVE B ELANGR IJ K STE ROU TES V OOR LA N G ZA A M EN G EMOTORISEERD VERKEER (BRON : GV V P C U L E M B O R G , 2 0 2 0 ) .
Inwoners kunnen zich veilig over straat bewegen Onze inwoners en andere gebruikers moeten zich in het verkeer veilig over straat kunnen bewegen, zowel met de auto, het openbaar vervoer, de fiets als te voet. We streven naar objectief veilige verkeersmaatregelen en we weten dat we hiermee het gevoel van onveiligheid niet altijd wegnemen. We kiezen ervoor om: ] De verkeersveiligheid te verbeteren op de plekken waar langzaam verkeersroutes en de routes voor gemotoriseerd verkeer elkaar kruisen; ] De verkeerveiligheid in schoolomgevingen en op school-thuisroutes te verbeteren; ] Veilige en toegankelijke fiets- en looproutes te creëren en te verbeteren en benodigde voorzieningen
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
53
als bijvoorbeeld bankjes of routeborden te realiseren, met specifieke aandacht voor kwetsbare doelgroepen zoals kinderen, (de steeds groter wordende groep) ouderen en mindervaliden.
De ruimte voor verkeer en vervoer in onze gemeente is in balans met andere functies Het verkeer en vervoer neemt ruimte in. Denk aan infrastructuur, parkeergelegenheid en bevoorrading. We streven er naar om de ruimte die vervoer vraagt meer in balans te brengen met andere ruimtelijke functies. We verleiden inwoners om meer gebruik te maken van deelmobiliteit (deelauto’s, deelfietsen, deelscooters), goede fietsverbindingen en goed openbaar vervoer. De binnenstad heeft hierbij onze speciale aandacht. We richten de binnenstad dan ook primair in voor langzaam verkeer (voetganger en fiets). We stimuleren en faciliteren duurzame mobiliteit onder meer door laadmogelijkheden voor elektrische voertuigen te verbeteren en het gebruik van deze voertuigen (ook voor pakketdiensten in de buurten) te stimuleren. Daarnaast willen we openbaar vervoer aantrekkelijker en toegankelijker maken; We willen vervoersstromen meer clusteren door bij nieuwe woongebieden te kiezen voor het bij elkaar brengen van parkeergelegenheden. Pakketdiensten en bevoorrading van de binnenstad maken gebruik van hubs aan de randen van de stad. Bij nieuwe (her)ontwikkelingen maken we keuzes die gericht zijn op de toekomst waar het gaat over mobiliteit. We onderzoeken vervolgens of deze nieuwe concepten kunnen worden doorgevoerd in bestaande buurten.
Daarbij zijn we ons ervan bewust dat dit in bestaande buurten/ straten een lastige opgave is en dat de betaalbaarheid van mobiliteit een belangrijke factor is. We accepteren dat er veel trends/ ontwikkelingen zijn die impact hebben op de mobiliteit van de toekomst. We anticiperen op nieuwe ontwikkelingen als deelmobiliteit, meer fiets en OV. We streven er daarom naar om te faciliteren en ontwikkelingen te stimuleren, maar ook om altijd bewust te zijn dat nieuwe technieken komen en gaan. We streven ernaar dat verkeer en vervoer steeds minder impact hebben op ons milieu en dat we in ieder geval steeds minder hinder ervaren (denk aan luchtkwaliteit en geluidhinder). We willen de luchtkwaliteit verbeteren en de uitstoot van fijnstof en CO2 terugdringen door elektrisch vervoer en fiets te stimuleren. Mobiliteit is breder dan de route van A naar B, maar kan ook ingezet worden voor gezondheid. We streven ernaar om routes te ontwikkelen die ook bijdragen aan de gezondheidsdoelen.
4.6.4 Met wie en met welke middelen gaan we onze reisdoelen halen? Samenwerking ]
]
We werken samen met wegbeheerders, openbaarvervoerbedrijven, organisaties die bezig zijn met vervoer op maat, adviesraad sociaal domein, veilig verkeer Nederland, aanbieders van deelmobiliteit, hulpdiensten, fietsersbond en andere belangenverenigingen om te zorgen voor een optimaal bereikbare gemeente. We betrekken omwonenden en stakeholders bij verkeersmaatregelen in straten en buurten, met name op het gebied van verkeersveiligheid en als onderdeel van een wijkgerichte aanpak.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
54
Middelen ]
]
] ]
De gemeente heeft in januari 2021 het gemeentelijk verkeers-en vervoersplan (GVVP) vastgesteld. Dit GVVP heeft tot doel om te komen tot een optimaal bereikbare gemeente, waarbij duurzaamheid, leefbaarheid en veiligheid belangrijke randvoorwaarden zijn. We voeren de maatregelen zoals benoemd in het GVVP uit; We werken per buurt of clustering van buurten een mobiliteitsplan uit, waarin we rekening houden met de realiteit van de klimaatopgave, de vraag van huidige en toekomstige bewoners en oplossing en in collectiviteit en gedeelde mobiliteit. De kwaliteitskaders van Parijsch en de Structuurvisie Stationsomgeving zijn hier mooie referenties voor. We geven meer aandacht voor verkeerseducatie en andersoortige communicatie die gericht is op veiliger gedrag. De ontwikkeling van de Stationsomgeving draagt bij aan een meer verkeersveilig en bereikbaar Culemborg. Binnen deze ontwikkeling wordt onder meer een P&R gebouwd die de verspreid liggende parkeerterreinen vervangt.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
55
4.7 Buitengebied Culemborg heeft een relatief klein buitengebied, maar kenmerkt zich wel als een compacte stad in het groen. Het buitengebied kent vele waarden, maar ook belangrijke functies die van meerwaarde zijn voor de hele stad. We onderscheiden deelgebieden in het buitengebied, namelijk het oostelijk deel en het westelijk deel. Zie de kaart hieronder voor de begrenzing van deze deelgebieden. FIG U U R 4-5 G EBIED SIN D ELIN G S KA A RT C U LEMBORG (BRON : A N TEA G R O U P, 2023)
4.7.1 Kwaliteiten die we willen koesteren Het buitengebied met haar uiterwaarden kent unieke natuur-, landschappelijke- en cultuurhistorische kwaliteiten. Zo behoort het westelijke en zuidelijke buitengebied in z’n geheel tot de Nieuwe Hollandse Waterlinie, inmiddels UNESCO-Werelderfgoed. Inwoners uit Culemborg hechten grote waarde aan het buitengebied. De kwaliteiten in het buitengebied zorgen ervoor dat inwoners het prettig vinden om er te recreëren en te ontspannen. In een deel van het buitengebied liggen agrarische bedrijven. Deze bedrijven zijn voornamelijk landbouwbedrijven. Daarnaast zijn er diverse recreatieve fiets- en wandelroutes door het buitengebied.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
56
4.7.2 Wat komen we onderweg tegen? Er spelen veel vraagstukken in het buitengebied Komende jaren krijgt het buitengebied te maken met diverse vraagstukken die ruimte vragen. Denk hierbij aan de opwek van duurzame energie, klimaatadaptatie, waterveiligheid, transitie in de landbouw, de wens om te wonen en toename van recreatie. FIG U U R 4-6 G ROEN EN LAN D SCH A PSTYPEN IN H ET BU ITEN G EBIED VA N C U LEMBORG (BRON : A N TEA G R O U PC B5, 2023)
Agrarische sector in beweging Vooral in het westelijk deel van het buitengebied is een aantal (22) agrarische bedrijven aanwezig. Deze bedrijven zijn voornamelijk waardevolle landbouwbedrijven. Een klein aantal bedrijven heeft een opvolger in beeld en de verwachting is dat minimaal de helft richting 2040 zal stoppen. We willen onderzoeken hoe we hier als gemeente meer regie op kunnen voeren in het belang van een vitaal en meervoudig duurzaam buitengebied. De transitie van de agrarische sector speelt komende jaren ook hier een rol. De agrariërs gaan een steeds belangrijkere rol als grondbeheerders innemen en zo naast het verzorgen van de voedselvoorziening ook bijdragen aan natuurontwikkeling. Hier hoort lokale betrokkenheid bij.
4.7.3 Onze reisdoelen en keuzes die we daarbij maken Beschermen van de unieke kwaliteiten in het buitengebied en een belangrijke plek om te ontspannen en te recreëren in Unesco Werelderfgoed gebied Het buitengebied ligt als een groene schil om de kleine kernen in het Rivierengebied heen. Voor Culemborg als compacte stad in het groen is het van belang die groene schil om de stad te beschermen. We streven naar een buitengebied dat qua groen, erfgoed en recreatie in balans is. We richten het buitengebied in als een belangrijke plek voor bewoners om te ontspannen en recreëren. Daarbij willen we de unieke kwaliteiten en belevingswaarde van het buitengebied (zoals Unesco Werelderfgoed en Redichemse waard) beschermen en meer dan tot nu toe uitdragen.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
57
Ruimte geven aan nieuwe ontwikkelingen die bijdragen aan opgaven waar we als maatschappij voor staan Veel opgaven waar we als maatschappij voor staan, spelen in het buitengebied. Het gaat dan om onderwerpen als klimaatadaptatie, waterveiligheid, duurzame opwek van energie, natuurontwikkeling en biodiversiteit. We zien in het buitengebied mogelijkheden om deze uitdagingen aan te gaan, maar doen dit wel altijd op een manier die past bij de bestaande landschappelijke en cultuurhistorische waarde van het gebied.
Een buitengebied met functies die passen in het buitengebied Het buitengebied is van belang voor natuur, water, erfgoed, landschap, recreatie, de agrarische sector en bewoners. We houden vast aan de waarden die het buitengebied kent en kiezen voor een buitengebied dat bijdraagt aan een meervoudige duurzame en vitale gemeente.
FIG U U R 4-7 OV ERZIC H T H OLLA N D SE WA TERL IN IE EN U ITSN ED E G ELD ERS D EEL (BRON : PROVINC IE G ELD ERLA N D )
Bodem en water verdienen hierbij specifieke aandacht. We willen een gezonde bodem; een vruchtbare bodem die geschikt blijft voor landbouw, natuur en andere landgebruiksdoeleinden en waar sprake is van voldoende biodiversiteit. Ten aanzien van water willen we overstromingen voorkomen, de waterkwaliteit handhaven en ervoor zorgen dat er voldoende water beschikbaar is voor verschillende behoeften, zoals irrigatie en drinkwater. Bij ontwikkelingen zorgen we ervoor dat duurzaam gebruik van bodem en waterbronnen mogelijk blijft. Voor de verschillende deelgebieden van het buitengebied betekent dit verschillende keuzes.
Buitengebied Oost ]
]
We ontwikkelen natuur- en landschapswaarden in de uiterwaarden. Binnen de eisen van het Gelders natuurnetwerk en die van Rijkswaterstaat zoeken we naar mogelijkheden om het gebruik van gronden voor meerdere doelen in te zetten; In het overige gebied staan we kleinschalige ontwikkelingen op gebied van natuur en recreatie toe. We willen inzetten op kleinschalige recreatiemogelijkheden. We zien mogelijkheden voor bijvoor-
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
58
]
]
beeld B&B en zorgboerderijen. Er is toekomst voor agrarische bedrijven die kiezen voor een duurzame agrarische bedrijfsvoering. Om meer toekomstmogelijkheden aan deze bedrijven te geven, zien we bij deze bedrijven naast de agrarische bedrijfsvoering ook mogelijkheden voor (met name recreatieve en zorg-) activiteiten; Als na afronding van de Stationsomgeving blijkt dat meer woningen in Culemborg noodzakelijk zijn, dan kan onderzoek gedaan worden naar andere potentiële ontwikkelruimte voor woningbouw in de gemeente. Buitengebied Oost wordt op voorhand in dit onderzoek niet uitgesloten. Daarbij geldt als voorwaarde dat landschappelijke en cultuurhistorische waarden en de groene bufferzone tussen Culemborg en Beusichem behouden moeten blijven en wordt er een afweging gemaakt ten aanzien van welke woonvormen mogelijk zijn.
Buitengebied Zuid en West ] ] ]
]
We beschermen en versterken biodiversiteit, natuur, landschappelijke- en cultuurhistorische waarde. Er is toekomst voor agrarische bedrijven die kiezen voor een duurzame agrarische bedrijfsvoering; Er is ruimte voor economische bedrijvigheid die past in een meervoudig duurzame en vitale gemeente. In samenwerking met andere overheden zien we mogelijkheden om tot omvorming en/ of functieverandering in het buitengebied te komen. Dit kan alleen als dit initiatieven zijn die bijdragen aan meerdere doelen waar we voor staan. We staan kleinschalige ontwikkelingen zoals extensieve recreatie (vormen van natuurvriendelijke recreatie die in hoofdzaak zijn gericht op natuur- en landschapsbeleving) en zorgboerderijen toe. Substantiële woningbouwontwikkeling is hier niet aan de orde. We zien wel mogelijkheden voor bijzondere woonvormen op kleine schaal. Dat moet passen bij de huidige structuur van lintbebouwing en groen. We zijn ons ervan bewust dat enkele bestaande bedrijven niet passen bij de meervoudig duurzame gemeente. Wanneer de kans zich voordoet om deze situatie te veranderen (bijvoorbeeld door middel van verplaatsing) dan ondersteunen we dat. We blijven ons inspannen voor de komst van een tweede windpark binnen de kaders die de raad heeft meegegeven.
Zonneweides zijn ook mogelijk, mits deze goed landschappelijk zijn ingepast en passend zijn binnen de ambities zoals verwoord in de regionale energiestrategie en geen afbreuk doen aan het Werelderfgoed. We zijn ons ervan bewust dat innovaties op dit gebied snel gaan en verandering teweeg kunnen brengen.
4.7.4 Met wie en met welke middelen gaan we onze reisdoelen halen? Samenwerking ]
]
De uitwerking van doelen en verder perspectief voor de bedrijvigheid in het buitengebied werken we verder uit, samen met alle relevante belangengroepen en bewoners in het buitengebied. We houden hierbij rekening met het provinciale programma ‘Vitaal landelijk gebied Gelderland’; In samenwerking met onder meer Rijkswaterstaat en het waterschap zorgen we voor integraal riviermanagement, waarin het voorkomen van overstromingen aandacht heeft.
Middelen ] ]
We houden vast aan de afspraken die we hebben gemaakt binnen de regionale energiestrategie (RES) en de regionale adaptatiestrategie (RAS); We houden vast aan de afspraken zoals gemaakt binnen het Pact van Loevestein. Dit is een regionale samenwerking tussen meerdere provincies, gemeenten en andere organisaties om de cultuurhistorische waarde van de Hollandse Waterlinies te beschermen en uit te dragen.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
59
4.8
Visiekaart
Bij het maken van een reis hoort een kaart. De kaart wijst ons de weg. Op kaart staat aangegeven waar zich iets bevindt en welke ontwikkelingen of plekken een belangrijke rol hebben bij behalen van onze ambities de komende jaren. In deze Omgevingsvisie hebben we per thema onze koers aangegeven. De koers van deze thema’s vormt de basis voor deze kaart en zo laat de kaart een integraal beeld zien van waar de gemeente naartoe wil. De kaart is daarmee een beeldende samenvatting van onze koers. De kaart laat bepaalde locaties zien die in onze koers terugkomen. Zoals het hoofdwinkelgebied, de wijkwinkelcentra, creatieve broedplaatsen, het bedrijventerrein, welzijnslocaties, scholen en sportcomplexen. Ook staan er belangrijke waarden voor Culemborg op de kaart, zoals het beschermd stadsgezicht en de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Naast al bestaande plekken en gebieden geeft de kaart ook diverse ontwikkelingen aan. De ontwikkellocaties op de kaart zijn locaties die al onderzocht zijn op haalbaarheid. Ter plaatse van de onderzoekslocaties weten we dat daar in de komende decennia behoefte is aan ontwikkelingen, maar onderzoek op deze locaties moet nog plaatsvinden. Verder is aangegeven waar we nieuwe fiets- en wandelverbinding en willen realiseren en waar we de entrees van de bebouwde kom en de binnenstad willen verbeteren/ versterken.
Op deze kaart staan ontwikkelingen die gebiedsgericht zijn. De gemeente heeft ook ambities en ontwikkelingen die meer algemeen en overkoepelend zijn en niet op een kaart weer te geven zijn. De kaart is daarmee wel integraal, maar niet allesomvattend. De kaart moet dan ook gelezen worden als een aanvulling op de tekst van de Omgevingsvisie.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
60
N
Omgevingsvisie Culemborg Redichemse waard
Le
Lek
k
Het Rondeel
Everdingen Le k
Fort Everdingen
De Plantage Jachthaven
Buitengebied Oost
De Dreven
Werk aan het Spoel
Volenkampen
Binnenstad
De Hond Oranjebuurt
Bloemenbuurt
Wester kwartier
Voorkoop
Nieuwstad Parijsch Noord
Goilberdingen Terweijde
Beusichem
Achter ‘t Zand Parijsch
Achter de Poort
Hooge Prijs
Lanxmeer
Landzicht
De
N320 Me
er
Stationsomgeving
Legenda Ontwikkellocaties
Buitengebied West
Zijderveld
Onderzoekslocaties Natuurontwikkeling Pavijen
N833
Stationshub Hoofdwinkelgebied Wijkwinkelcentra Te ontwikkelen fietsverbindingen Te ontwikkelen wandelverbindingen Verbeteren entree bebouwde kom
A2
Versterken entrees binnenstad
N320
Beschermd stadsgezicht Groene afhechting bedrijventerrein Nieuwe Hollandse Waterlinie (NHW) Voormalige schootsvelden NHW
Buitengebied West
Bos/boomgaard Creatieve broedplaats Bedrijventerrein Welzijnslocaties VO Scholen Sportcomplexen
0,5km
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
61
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 4 Onze koers richting 2040
1km
2km
62
5
Op reis met de Omgevingsvisie
Onze rugzak is gevuld en onze reisdoelen zijn helder. We weten enigszins wat we kunnen verwachten onderweg. We kunnen op reis en aan de slag met deze Omgevingsvisie.
5.1 Hoe gaan we aan de slag met de Omgevingsvisie? Welke eisen stelt de Omgevingswet? De Omgevingsvisie is een van de kerninstrumenten van de Omgevingswet. De Omgevingswet stelt inhoudelijke eisen aan de Omgevingsvisie. Er wordt gesteld dat de gemeente in de Omgevingsvisie vaststelt hoe ze de taken invult om haar ambities en beleidsdoelen te behalen. Hierin staat hoe het beleid doorwerkt en welke middelen ze daarvoor inzet. Bij het opstellen van de Omgevingsvisie houdt de gemeente rekening met een aantal beginselen: ] het voorzorgsbeginsel ] het beginsel van preventief handelen ] het beginsel dat milieuaantastingen bij voorrang aan de bron bestreden moeten worden ] het beginsel dat de vervuiler betaalt De Omgevingsvisie beschrijft de kenmerken en kwaliteiten van Culemborg en gaat in op trends en ontwikkelingen die op de gemeente af gaan komen. Op basis van deze analyse en de uitgebreide participatie gedurende het proces om te komen tot deze Omgevingsvisie is per thema bepaald wat de ambities zijn en welke keuzes worden gemaakt om ook in de toekomst een leefbare gemeente te zijn en negatieve effecten te voorkomen. De begrippen uit het kompas (meervoudig duurzaam, verbindend en innovatie/ proeftuinen) zijn in lijn met de beginselen en vormen in alle keuzes een rode draad.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
63
Deze beginselen beschermen de fysieke leefomgeving tegen onevenredig nadelige gevolgen van activiteiten en komen uit het milieurecht zoals dat voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet geldt. We gebruiken deze beginselen om te bepalen welke regels we in het Omgevingsplan gaan stellen. De doorvertaling van de beginselen vindt dus plaats bij de uitwerking en vertaling van het Omgevingsvisiebeleid in een Omgevingsplan.
Werken met de instrumenten uit de Omgevingswet Met deze Omgevingsvisie zijn we nog niet klaar; we staan aan het begin. De reisdoelen in deze Omgevingsvisie zijn voor de lange termijn opgeschreven en vragen om uitwerking. Voor de uitwerking van doelen naar concrete uitvoering zijn drie instrumenten uit de Omgevingswet beschikbaar: ] ] ]
Omgevingsprogramma: dit bevatten de uitwerking/ uitvoering van beleid; Omgevingsplan: dit bevat de regels voor de fysieke leefomgeving; Omgevingsvergunningen: deze bevatten toestemming voor activiteiten (zoals bouwen).
Daarnaast geldt dat er al veel bestaand beleid binnen de gemeente is. De Omgevingsvisie vormt geen nieuwe start. Bij de uitwerking van de doelen in lijn met de Omgevingswet houden we rekening met dit bestaande beleid. Op dit moment is binnen de gemeente veel sectoraal beleid beschikbaar. We willen bereiken dat ons beleid meer in samenhang wordt bekeken (van sectoraal naar integraal) en dat het beleid aansluit bij en bijdraagt aan de doelen uit deze Omgevingsvisie. In onderstaande figuur is uiteengezet hoe het bestaand beleid zich verhoudt tot de instrumenten uit de Omgevingswet.
F I GU U R 5 - 1 S A ME N HANG VAN B ELEID, VANUIT DE O MG EVIN G SV ISIE. IN H ET BLOK LIN KS, EEN LIJST MET AL H ET H U ID IG B E L E ID . (BRO N : A N T E A G R O U P, 2 0 2 3 )
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
64
We willen ons eerder vastgestelde beleid vertalen naar en onderbrengen in omgevingsprogramma’s en het omgevingsplan. We willen ons eerder vastgestelde beleid vertalen naar de instrumenten uit de Omgevingswet en deze dus onderbrengen in omgevingsprogramma’s en het omgevingsplan. Dat betekent dat ook nieuw beleid binnen deze instrumenten een plek moet krijgen. Deze omslag gaat de komende jaren gaandeweg plaatsvinden. Ondertussen gaat het werk gewoon door. Dit betekent dat ook nieuw beleid vastgesteld gaat worden. Dit beleid zal te zijner tijd ondergebracht worden in de omgevingsprogramma’s en het Omgevingsplan. Het bestaande beleid bestaat vaak uit een beleids- en uitvoeringscomponent en kan niet altijd 1-op-1 worden opgenomen in de Omgevingsvisie. Het simpelweg intrekken van het bestaande beleid dat geldt voor de fysieke leefomgeving zou betekenen dat er allerlei gaten gaan ontstaan. Dat willen we uiteraard voorkomen. Na het vaststellen van de Omgevingsvisie is de volgende stap de uitwerking van de Omgevingsvisie van Omgevingsprogramma’s, Omgevingsplan en Omgevingsvergunningen. We bouwen daarmee aan een nieuw ‘beleidshuis’. Hiermee wordt inzichtelijk op welke manier we het bestaande beleid en beleid in aanbouw gaan organiseren.
Het beleidshuis vormt de basis voor de integrale omgevingsprogramma’s en is daarmee een belangrijke stap in de beleidscyclus (van sectoraal naar integraal). De koers uit deze Omgevingsvisie vertalen we in een Omgevingsplan. In lijn met deze Omgevingsvisie zal er een juridische regeling voor verschillende deelgebieden worden opgesteld, namelijk voor de binnenstad, bedrijventerrein Pavijen, de woonwijken en het buitengebied.
Onze Omgevingsprogramma’s, onze reisplanners Eén van de instrumenten uit de Omgevingswet is het opstellen van Omgevingsprogramma’s. Dit is een instrument dat gebruikt kan worden om beleidsdoelen en ambities op het gebied van de fysieke leefomgeving (zoals omschreven in deze Omgevingsvisie) te realiseren. Een Omgevingsprogramma onder de Omgevingswet kan elementen bevatten als: ] ] ] ] ] ]
Doelstellingen: de doelen die met het Omgevingsprogramma worden nagestreefd. Maatregelen: de concrete stappen en acties die genomen zullen worden om de doelstellingen te bereiken. Participatie: het betrekken van belanghebbenden en burgers bij de totstandkoming en uitvoering van het Omgevingsprogramma. Monitoring en evaluatie: het volgen van de voortgang van het Omgevingsprogramma en het evalueren van de resultaten. Samenwerking: samenwerking tussen verschillende overheden, maatschappelijke organisaties, en private partijen om de doelstellingen te realiseren. Budget: het beschikbare budget voor de uitvoering van het Omgevingsprogramma.
We gaan de hoofddoelen uit deze Omgevingsvisie uitwerken in vijf integrale beleidsprogramma’s en vier specifieke gebieden met een integrale aanpak. Deze gebiedsaanpak moet aansluiten bij de uitwerking van de beleidsprogramma’s.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
65
F I GU U R 5 - 2 : 5 T H E M AT ISCHE O MGEVINGSP R O GR AMMA ’S EN 4 G EBIED SG ERIC H TE A A N PA KKEN V OOR CU LEMBORG .
Het voorstel voor (gebiedsgericht) Omgevingsprogramma is niet in beton gegoten. Door nieuwe vraagstukken, actualisaties en andere ontwikkelingen kunnen we omgevingsprogramma’s en/of gebiedsgerichte aanpakken toevoegen, samenvoegen of wijzigen. Voor nu stellen we bovenstaande Omgevingsprogramma’s voor. In lijn met ons kompas (hoofdstuk 2) moet een omgevingsprogramma altijd bijdragen aan de drie begrippen meervoudig duurzaam, verbindend en proeftuin/innovatie. De Omgevingsprogramma’s passen altijd binnen de kaders van de Omgevingsvisie. We houden ons beleid actueel en voorkomen we dat misverstanden tussen het beleid ontstaan. Omdat de gebiedsgerichte aanpakken moeten aansluiten bij de Omgevingsprogramma’s kunnen ook de gebiedsgerichte aanpakken niet strijdig zijn met de doelen uit deze Omgevingsvisie. Voor het opstellen van Omgevingsprogramma’s kan de gemeenteraad kaders stellen aan welke specifieke inhoudelijke en procesmatige onderdelen er aandacht moet worden besteed en wat de beoogde maatschappelijke effecten zijn. Het college vertaalt deze kaders in een Omgevingsprogramma. Het college is eindverantwoordelijk voor het opstellen van het Omgevingsprogramma, maar zal de raad hierover informeren.
Rol van de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders (B&W) Het werken volgens de beleidscyclus en met de instrumenten van de Omgevingswet vraagt een andere verhouding tussen college en gemeenteraad. De wetgever (nationale overheid) heeft als uitgangspunt voor ogen dat de gemeenteraad gaat over het lange termijn en het strategische en kaderstellende beleid. Het college gaat over de uitvoering van het beleid. De verhouding is als volgt: ] ] ]
Omgevingsvisie Omgevingsprogramma Omgevingsplan
wordt vastgesteld door de gemeenteraad wordt vastgesteld door het college3 wordt vastgesteld door de gemeenteraad
Het is niet gezegd dat de gemeenteraad hiermee geen zeggenschap heeft over omgevingsprogramma’s. De gemeenteraad behoudt het budgetrecht en geeft daarmee ook sturing aan programma’s. Daarnaast is een gemeente vrij om de ‘kaderstellende rol’ ook zo te definiëren dat de raad kaders opstelt bijvoorbeeld een inhoudelijke en procesopdracht meegeeft voor de bouw van een omgevingsprogramma (in bijvoorbeeld van vorm van een startnotitie en/of een Nota van Uitgangspunten) 3
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
66
5.2 Aanpassen en wijzigen van de Omgevingsvisie De Omgevingsvisie is een instrument dat kan worden gewijzigd wanneer er aanzienlijke veranderingen in de maatschappij of leefomgeving plaatsvinden die vragen om herijking van strategische keuzes voor de lange termijn. De vraag of dit aan de orde is, kan aan het begin van een nieuwe raadscyclus worden gesteld, al is het raadzaam om de Omgevingsvisie niet van de politieke wind afhankelijk te laten zijn. Uiteraard vinden er nieuwe ontwikkelingen plaats en ontstaan nieuwe inzichten. Gestelde doelen en gemaakte keuzes kunnen dan niet meer aansluiten op de dagelijkse werkelijkheid. Dit kan bijvoorbeeld blijken uit monitoring en evaluatie van de voortgang van het behalen van onze doelen en ambities. Uiteraard zal ook de Omgevingsvisie een update krijgen wanneer daar noodzaak toe is. Dit wordt in iedere bestuursperiode getoetst. Aanpassingen van de Omgevingsvisie worden vastgelegd in versienota’s, een overzicht van wat is aangepast en waarom. In de versienota’s wordt de mogelijke participatie verantwoord. Afhankelijk van de aanleiding en ernst van de aanpassing wordt participatie al dan niet georganiseerd. De versienota omvat ook een inventarisatie van de doorwerking naar andere instrumenten en beleid.
5.3 De rol en werkwijze van de Culemborg Bij het werken aan onze fysieke leefomgeving gaan we uit van ons ruimtelijke karakter en ons kompas. Ons leidende principe is:
‘’Kiezen voor een planologie die uitnodigt tot een meervoudig duurzaam gebruik van ruimte’’
Hoe gaan we om met bevoegdheden? De uitwerking van deze Omgevingsvisie vraagt nog om veel keuzes en besluiten. We hanteren de volgende uitgangspunten voor de rol van raad, college, adviesorganen en participatie met organisaties en inwoners in de stad: ] ] ] ]
We maken werkbare afspraken onderling; We organiseren een proces waarmee we de gewenste kwaliteit kunnen leveren; We geven ruimte aan initiatieven en leveren maatwerk waar mogelijk; We houden tempo in ontwikkelingen en voorkomen dat er vertraging in proceduretijd optreedt.
De gemeente pakt een actievere rol bij vier onderwerpen Veel partijen staan aan de lat om de gestelde reisdoelen te halen. We moeten dit samen oppakken. De gemeente heeft hierbij zeker een rol. Afhankelijk van de opgave kiest de gemeente voor een pro-actieve, kaderstellende, ondersteunende, stimulerende en/of geen rol. In de beeldvormende avond van 13 april 2023 kozen raadsleden een aantal extra onderwerpen waar de gemeente een actieve rol zou kunnen aannemen. Indien de kans zich aandient nemen we een actievere rol aan bij de volgende onderwerpen: ] Duurzaamheid (energietransitie, klimaatadaptatie, circulariteit); ] Bevorderen van leefbaarheid/gezondheid door middel van inrichting van de openbare ruimte;
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
67
] ]
Onderwijshuisvesting (en sport-); Natuurontwikkeling mogelijk maken, eventueel door middel van actieve grondpolitiek.
Na vaststellen van de Omgevingsvisie wordt verkend of een meerderheid van de raad kiest voor een actievere rol van de gemeente op de volgende onderwerpen. ] ] ] ] ] ]
Het actief aankopen van strategische grond om zelf te kunnen blijven regisseren en sturen bij groei; Kwaliteitsverbetering Pavijen II tm V en aandacht ondersteuning ondernemers Pavijen, binnenstad, kantoren en buurtwinkelcentra; Beheer openbare ruimte; Natuurontwikkeling/ biodiversiteit; Verduurzaming maatschappelijk vastgoed; Verduurzaming (sociale)woningbouw.
5.4 Bekostiging gemeentelijke opgaven Voor onze reis is geld nodig. De omvang van de gemeentelijke opgaven is groot, bijvoorbeeld de energie¬transitie, klimaatopgaven, mobiliteit, economie en gezondheid. De huidige werkwijze waarbij we kosten voor deze opgaven bij initiatieven van derden neerleggen is onvoldoende toereikend om al deze kosten op te vangen. De opgaven worden immers steeds groter en breder. De rol van de gemeente verandert ook. Juist bij binnenstedelijke initiatieven hebben we te maken met meerdere eigenaren van de grond, de panden en de voorzieningen. In onze stad is de behoefte aan nieuwe mogelijkheden om de maatschappelijke kosten te beleggen bij initiatiefnemers groot. De binnenstedelijke ontwikkelingen leiden tot omvangrijke investeringen, ook door de gemeente. Onze mogelijkheden om te investeren zijn echter gelimiteerd. We hebben ook te maken met financiële uitdagingen voor sociale opgaven. Daarom werken we aan een langjarige investeringsagenda waarmee we zicht hebben op de noodzakelijke investeringen voor de ontwikkeling van onze stad. Ter voeding van de langjarige investeringsagenda willen we een fonds ‘gebied overstijgend kostenverhaal’ instellen4. Dit fonds is een financieel instrument dat ook elders in Nederland ingezet wordt voor grote binnenstedelijke ontwikkelingen.
Voor ons gaat de aandacht in eerste instantie uit naar de thema’s uit deze Omgevingsvisie. Specifieke focus wordt gelegd op de speerpunten die staan benoemd in paragraaf 5.3. De uitwerking van deze thema’s vindt plaats door het maken van omgevings-/uitvoeringsprogramma’s waarin de ambities en doelen uit deze Omgevingsvisie worden uitgewerkt. Dit vormt de nadere onderbouwing voor de noodzakelijke investeringen.
Ook verkennen we of via een fonds de financiële bijdrage voor ontwikkelingen van een gebied (afdeling 13.7 Omgevings-wet) als financieel instrument wordt ingezet. Dat kan leiden tot een programma zoals bedoeld in de Omgevingswet. 4
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | 5 Op reis met de Omgevingsvisie
68
Colofon Disclaimer Deze ontwerp Omgevingsvisie is bedoeld voor behandeling in de gemeenteraad op 7 december 2023. Na behandeling in de raad wordt dit Ontwerp aangepast en ter zienswijze voorgelegd. Dit is een uitgave van de gemeente Culemborg.
Projectorganisatie Omgevingsvisie Telefoonnummer: 0345 47 77 00 Emailadres: info@culemborg.nl Concept, redactie en realisatie door gemeente Culemborg & Antea Group Nederland. Culemborg, mei 2024 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch of door fotokopieën, opnamen, of enige andere manier zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Rechten voorbehouden. Indien per abuis afbeeldingen zonder rechten zijn gebruikt, willen wij u vriendelijk verzoeken contact op te nemen met de uitgever. Aan de inhoud van deze Omgevingsvisie kunnen geen rechten worden ontleend. Veel onderdelen worden verder uitgewerkt. Aantallen en functies worden bij de uitwerking nogmaals getoetst.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
69
Bijlagen
Bijlage 1 Totstandkoming Omgevingsvisie
Op 9 december 2021 stelde de gemeenteraad de startnotitie voor de Omgevingsvisie vast. De Omgevingsvisie is dé integrale langetermijnvisie van de gemeente voor de fysieke leefomgeving en het gehele grondgebied van de gemeente. De Omgevingsvisie is een verplicht instrument en vindt haar basis in de Omgevingswet. De vastgestelde startnotitie Omgevingsvisie van 9 december 2021 beschreef het proces om te komen tot een Omgevingsvisie. Aan de hand van de Stadsvisie Culemborg, een uitgevoerde beleidsanalyse, feitelijke informatie, trends en ambtelijke werksessies is een aantal inhoudelijke vraagstukken uitgewerkt. Vervolgens is een participatieproces in gang gezet om de inwoners deel te laten uitmaken van het proces om te komen tot een Omgevingsvisie. In de raadsvergadering van 9 december 2021 heeft de gemeenteraad gevraagd om voorafgaand aan de participatie een debat te voeren over de ambities en dilemma’s van de verschillende inhoudelijke vraagstukken en de wijze waarop de participatie zou worden ingestoken. Dit debat vond plaats op 30 juni 2022. De participatie over de ruimtelijke vraagstukken voor Culemborg is georganiseerd in de periode juli - oktober 2022. De verantwoording van deze participatie is verwoord in een participatieverslag. Op basis van de participatie zijn de vraagstukken verder uitgewerkt en aangescherpt.
De gemeenteraad heeft vervolgens in april politieke positie ingenomen bij de vraagstukken en botsing en, zodat richtinggevende uitspraken konden worden gedaan. Op basis van deze uitspraken is de Omgevingsvisie in ontwerp opgesteld.
De participatie Het doel van het participatietraject rondom de Omgevingsvisie was het op een uitnodigende wijze in samenspraak met inwoners en belanghebbenden ontwikkelen van een visie op de gewenste ontwikkeling en en kwaliteit van de leefomgeving in Culemborg. De aanpak moest ervoor zorgen dat we een duurzame omgevingsvisie van en voor gemeente Culemborg zouden opstellen; waar bewoners, organisaties, ondernemers, verenigingen en ketenpartners mede-eigenaar van zijn, waar de gemeente de komende jaren mee aan de slag gaat en vanuit waar belanghebbenden initiatief durven te nemen. Culemborg hechtte en hecht nog steeds aan een stevig participatie en communicatieproces. Met stakeholders is geïnventariseerd welke opgaven en ambities er zijn, en is in samenspraak gekomen tot prioriteiten. Participatie is en was dus belangrijk en de samenleving is maximaal betrokken. Daarmee
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
70
is geprobeerd het niveau van ‘meewerken’ op de participatieladder te bereiken. De inzet was om diverse mensen op een laagdrempelige manier te bereiken. We wilden voorkomen dat alleen gebruikelijke mensen/ partijen gehoord zouden worden. Er zijn daarom verschillende middelen ingezet om inbreng te vragen bij mensen en organisaties in Culemborg.
1. Via het platform is de communicatie rondom de omgevingsvisie opgezet. De link naar het platform is op diverse manieren gedeeld, onder meer via flyers en social media;
2. Op het platform is de wijkprikker online gezet. Via de wijkprikker kon een ieder op locatieniveau 3.
4. 5.
inbreng leveren en zien welke andere opmerkingen geplaatst zijn; Op zes verschillende momenten zijn we het gesprek met passanten aangegaan. Elk moment vond plaats op een andere locatie om zo veel mogelijk mensen te spreken (Gelderlandfabriek (combinatie met participatie stationsomgeving), open monumentendag (markt), fit-markt (markt), NS-station, supermarkt wijk Culemborg Oost, supermarkt wijk Culemborg-West). We inventariseerden wat de opgaven en kwaliteiten zijn. Tijdens de zes Ontmoetingen hebben we tussen de 350 en 400 inwoners gesproken; Er zijn vragenlijsten opgesteld en uitgedeeld; We hebben specifieke stakeholders aangeschreven en gevraagd om inbreng te leveren. Dat kon door de vragenlijst in te vullen, maar organisaties konden hier ook hun eigen invulling aan geven. We hebben inzichtelijk gemaakt welke inbreng is geleverd en hoe we hiermee om zijn gegaan.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
71
Bijlage 2 Leefomgevingsfoto Culemborg
Deze zijn digitaal te raadplegen op: https://culemborg.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/051e19c7-1000-4a65-8 800-11729da77e86?documentId=176db1ea-ada1-401d-a226-dc70bfff5631&agendaItemId=7aa0853d-182a-4000-9cf3-aff74889c7ed Deze link wordt nog aangepast naar de website voor de Omgevingsvisie Culemborg. Deze link verwijst nu naar de raadsvergadering van 9 december 2021, waar deze bijlage is vastgesteld.
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
72
Bijlage 3 Relevante beleidskaders Beleid gemeentebreed/ overig thematisch ] ] ] ] ] ]
Stadsvisie Culemborg Eindrapport Stadsvisie Culemborg stroomt Welstandsnota en Beeldkwaliteitsvisie (2004) Meervoudig duurzaam grondbeleid (2020) Groenbeleidsplan (2020) Integrale veiligheid (2019)
Beleid Binnenstad ] ] ] ] ] ] ] ] ]
Binnenstadsvisie (2015) Regieplan binnenstad (2021) Horeca-, detailhandel en evenementenvisie (2021) De kerkenvisie (2021) Rijk verleden, sterke toekomst (erfgoed, 2006) Archeologiebeleid (2017) Archeologische waarden-en verwachtingenkaart (2017) Cultuurhistorische waardenkaart (2012) Cultuurvisie: cultuur voor iedereen (2020)
Beleid Wonen & voorzieningen ] ] ] ] ] ] ]
Woonvisie (2023) Regionale woonagenda Rivierenland (2020) Vooruitlopend op de vernieuwde Woonvisie (2023 ev) worden in het Parapluplan Wonen aanvullende beleidskaders voor de kwaliteit van woningen gegeven. Woon-welzijns-zorgvisie Masterplan Parijsch Concept Masterplan EVALanxmeer Structuurvisie stationsomgeving
Beleid Buitengebied ] ] ] ] ]
Regionale adaptatiestrategie (2021) Regionale energiestrategie (2021) Ambitienotitie Nieuwe Hollandse Waterlinie (2015) Beleidskader hergebruik vrijgekomen agrarische bedrijfsbebouwing in het buitengebied (< 2008) Cultuurhistorische Waardenkaart (2012)
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
73
Beleid Economie ] ] ] ] ]
Detailhandelsvisie (2021) Evenementenvisie (2021) Horecavisie (2021) Regionaal economisch ambitiedocument (2022) Regionaal programma werklocaties (2019)
Beleid Duurzaamheid ] ] ] ] ] ] ] ]
Windvisie (2017) Uitvoeringsagenda duurzaamheid (2018) Regionale energiestrategie (2021) Regionale adaptatiestrategie (2021) Startnotitie circulariteit (2023) Groenbeleidsplan (2020) Biodiversiteitsplan Transitievisie Warmte (2022)
Gezond & veerkrachtig ] ] ] ] ] ] ] ] ] ]
Cultuurvisie Culemborg: Cultuur voor iedereen (2020) Gezond en actief Culemborg (2023) Lokaal sportakkoord Culemborg (2023) Beleidsnota WMO en jeugd: Samen werken aan een stevige lokale basis, doen wat nodig is (20212024) Koersdocument sociaal domein in ontwikkeling (2023) Spelen met speelruimte: een perspectief voor de periode 2020-2030 Accommodatiebeleid (2023) Integraal huisvestingsplan onderwijs (IHP) (2023-2028) Kansrijk Opgroeien (2022) Woon-Welzijn-Zorgvisie (in ontwikkeling)
Beleid Mobiliteit ] ] ]
Gemeentelijk verkeers-en vervoerplan (GVVP) (2021) Nota Parkeernormen (2020) aangevuld met de nota parkeernormen stationsomgeving en het raadsbesluit over mobiliteit in Linieveld Laadvisie en toetsingskader laadinfrastructuur (2021)
Overige gerelateerde beleidsstukken ] ] ] ] ]
Stadsvisie Culemborg Eindrapport Stadsvisie Culemborg stroomt Regioarrangement Fruitdelta Rivierenland (2023) Regionaal economisch ambitiedocument (2022-2025) Gebiedsagenda Fruitdelta Rivierenland (2022)
Ontwerp Omgevingsvisie Culemborg | Bijlagen
74
Gemeente Culemborg www.culemborg.nl 0345 47 77 00 info@culemborg.nl Link naar de websiteversie: www.omgevingsvisie.culemborg.nl
Omgevingsvisie Culemborg
75