CConstaterende datCulemborg
Koppel je AI →
Document · PDF

250311 Sheets technische sessie raad 20 maart 2025

Beeldvormende bijeenkomst 20 maart 2025, gemeente CulemborgBij agendapunt: Kadernota 2026 en verder1.634 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Financiële positie en financiële conditie

Technische sessie Kadernota, gemeenteraad 20 maart 2025 Mischa Peters, Rachid Amidouche en Martine Kooiker

20-3-2025

Gemeente Culemborg

1

Van harte welkom!

• In meerjarenoperatie al stappen gezet voor: • opvangen ravijnjaar • ruimte voor grote investeringen • grote opgaves • Tot nu toe: • Spoor 1 – ‘laaghangend fruit’ • Spoor 2 – realistisch ramen, keuzes in ambities en ombuigingen (oplopend van 2,5 miljoen in 2025 naar 4,5 miljoen vanaf 2028) • Nu volgende stap – met nogal wat onzekerheden 2

Effect ravijnjaar voor Culemborg

Accres Gemeentefonds totaal in miljoen euro

2025

2026

2027

2028

Cumulatief accres o.b.v. trap op trap af

8.298

10.809

12.650

14.775

Cumulatief accres Voorjaarsnota 2024 o.b.v. BBPsystematiek

7.624

7.273

8.942

10.625

924

924

924

Toevoeging 1 miljard euro Voorjaarsnota 2024 Verschil oude en nieuwe systematiek

-674

-2.612

-2.784

-3.226

Effect op Culemborg al verwerkt in meerjarenbegroting

-1.0

-3.9

-4.2

-4.8

3

In deze technische sessie

• Terugblik: wat is onze ambitie? • Financieel perspectief • Financiële conditie • Conclusies • Proces richting kadernota en begroting

4

Terugblik: wat is onze ambitie?

Duurzaam financieel gezonde gemeente

20-3-2025

Gemeente Culemborg

5

Meerjarenoperatie richting duurzaam financieel gezonde gemeente Wat betekent duurzaam financieel gezond? Culemborg is in staat om: • op lange termijn • haar taken en verantwoordelijkheden uit te voeren • zonder daarbij in financiële problemen te komen. Wat doen we om financieel gezond te zijn? Bestuurlijke besluitvorming in gemeente Culemborg is: • een continu proces • gericht op het aanpassen aan veranderende omstandigheden en • met als strategie de financiën op lange termijn gezond te houden.

6

Kenmerken van een duurzaam financieel gezonde gemeente 1. Financiën in balans Evenwicht tussen inkomsten en uitgaven, geen begrotingstekorten. 2. Aandacht voor schuldbeheer Op een verstandige manier leningen aangaan en schuldenlast beheersbaar. 3. Stabiliteit en veerkracht in het financiële beleid Voldoende reserves om onverwachte uitgaven of financiële tegenvallers op te vangen. 4. Transparantie en verantwoording Transparant over haar financiële beleid en legt verantwoording af aan de burgers. 5. Effectief en efficiënt beheer van middelen Kritisch kijken naar de besteding van middelen en zoeken naar manieren om kosten te beheersen zonder de kwaliteit van dienstverlening aan de burgers aan te tasten.

7

Vanavond vooral 1. Financiën in balans Evenwicht tussen inkomsten en uitgaven, geen begrotingstekorten. 2. Aandacht voor schuldbeheer Op een verstandige manier leningen aangaan en schuldenlast beheersbaar. 3. Stabiliteit en veerkracht in het financiële beleid Voldoende reserves om onverwachte uitgaven of financiële tegenvallers op te vangen. 4. Transparantie en verantwoording Transparant over haar financiële beleid en legt verantwoording af aan de burgers. 5. Effectief en efficiënt beheer van middelen Kritisch kijken naar de besteding van middelen en zoeken naar manieren om kosten te beheersen zonder de kwaliteit van dienstverlening aan de burgers aan te tasten.

8

Onze financieel perspectief voor de kadernota - voor zover nu bekend Technische sessie kadernota 20 maart 2025

20-3-2025

Gemeente Culemborg

9

Actueel financieel perspectief (1) X 1.000 euro

2025

2026

2027

2028

2029

6

-1.437

256

916

-155

Septembercirculaire 2024

101

132

116

87

81

Decembercirculaire 2024

21

0

74

144

216

Laatst gepresenteerd saldo

128

-1.305

446

1.147

142

Ontwikkelingen tot nu toe

2025

2026

2027

2028

2029

Motie uitstel huurverhoging buitensport

-14

0

0

0

0

Latere start en oplevering KWC (indicatief)

0

134

670

-159

1.672

115

1.171

1.116

988

1.814

Financieel perspectief vastgestelde begroting 2025-2028

Saldo inclusief lopende besluiten

10

Actueel financieel perspectief (2)

Bekende nieuwe ontwikkelingen X 1.000 euro

2025

2026

2027

2028

2029

Uitkomst deskundigencommissie Jeugd

1.035

1.035

1.035

1.035

1.035

Herrekening deskundigencommissie 2023 en 2024

1.014

Loon- en prijsontwikkelingen

-100

-125

-125

-125

-125

Saldo incl. actuele ontwikkelingen

2.064

-261

2.026

1.898

2.724

Nog niet bekend (maar zo nodig wel te verwerken): Doorrekening Voorjaarsnota Rijk, onontkoombare ontwikkelingen in huidig beleid, IHP-businesscases basisscholen, eventuele tegenvallers in ombuigingen

11

Stand van onze reserves

Stand 31-122022

Resultaat 2022

6.276

2.443

0

4.697

-813

Reserve bovenwijkse voorzieningen

473

0

Reserve internationale samenwerking

179

Reserve buurtbudgetten

100

Reserve grondexploitatie Reserve gvvp

Omschrijving Reserves Algemene reserve Reserve precariobelasting

Vermeerderingen

Verminderingen

Stand 31-122023

Stand 31-122024

Stand 31-122025

Stand 31-122026

Stand 31-122027

772

7.947

7.592

7.592

7.592

7.592

Volledig vrij beschikbaar

0

1.380

2.504

2.485

2.485

2.485

2.485

Deels vrij beschikbaar

2.150

0

2.623

2.623

2.623

2.623

2.623

Niet vrij beschikbaar

0

0

50

129

117

36

24

12

0

30

33

97

93

90

87

83

9.814

202

0

151

9.865

9.368

9.368

9.368

9.368

1.316

0

0

25

1.291

1.175

1.175

1.175

1.175

Reserve Flexibele arbeidsvoorwaarden

24

0

0

0

24

24

24

24

24

Reserve Parkeercompensatiefonds

54

0

0

20

34

235

235

235

235

Reserve flexibiliteit en mobiliteit

73

0

0

0

73

73

73

73

73

Reserve Sociaal domein

568

0

0

568

-0

Reserve resultaatbestemming

78

2.579

0

2.579

78

78

8.609

0

20

707

7.922

7.183

Reserve kapitaallasten

-

-

-

-

-

-

-

6.614

6.044

5.516

Reserve Onderhoud wegen

-

0

0

0

-

-

-

-

-

Reserve reorganisatie

219

350

0

219

350

-

-

-

-

Reserve Energietransitie

242

1.049

55

1.236

871

653

452

251

Totaal Reserves Jaarresultaat Totaal eigen vermogen

32.723

5.811

2.200

6.560

34.173

31.917

30.968

30.182

29.437

5.811

-5.811

2.959

-

2.959

38.534

0

5.159

6.560

37.132

31.917

30.968

30.182

29.437

12

Verruimde mogelijkheid voor inzet van reserves • Vanaf 2024: reserves en overschotten inzetten voor het dekken van structurele lasten. • Resultaat van overleg tussen de fondsbeheerders, de VNG, het IPO en de financieel toezichthouders. • Bedoeld voor oplossen actuele knelpunten, geen oplossing voor structurele tekorten (vanaf 2026). • Vrij besteedbare deel voor Culemborg circa € 10 miljoen. • Gemeenten mogen 10% inzetten voor structurele lasten: circa € 1 miljoen voor Culemborg • Voorwaarde solvabiliteit groter of gelijk aan 20%. • Solvabiliteit Culemborg in 2025 25%, maar aflopend naar 20%. Biedt voor Culemborg dus geen oplossing richting duurzaam financieel gezond, waar incidentele reserves bedoeld zijn voor incidentele tegenvallers 13

Onze financiële conditie

Technische sessie kadernota 20 maart 2025

20-3-2025

Gemeente Culemborg

14

Twee openbare bronnen

• waarstaatjegemeente.nl, dashboard gemeentefinanciën • jaarlijkse VNG-Monitor financiële conditie gemeenten

15

Waarstaatjegemeente.nl – 1. Exploitatieresultaat • Geeft weer hoeveel % we overhouden (optelsom van incidentele en structurele baten en lasten, gedeeld door de baten)

Vrijval precariogelden, winstneming grexen Hart van Nieuwstad en Sprokkelenburg

• Culemborg: -1,4% winstneming Pavijen

Corona

Inzet reserve sociaal domein

• VNG-monitor: rood • Constateringen: • van 2016 t/m 2018 vermogenspositie versterkt met meevallers • afgelopen 4 jaar niet gespaard, wel eigen vermogen ingezet

16

Waarstaatjegemeente.nl – 2. Netto investeringsquote • Zijn de investeringen voldoende voor het behoud van een aanvaardbaar voorzieningenniveau? • Culemborg: 3,7% • VNG-monitor: groen

Carrier, zwembad

Gispen, investeringsagenda

• Constatering: • investeringsvolume stijgt • vooral door zwembad en aankoop strategische gronden Stationskwartier 17

Waarstaatjegemeente.nl – 3. Netto schuldquote • De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de baten. • Culemborg: 55,6% overname zwembad Gispen

lage rente

• VNG-monitor: groen (boven 90% oranje en boven 130% rood) • Constateringen: • Investeringsvolume stijgt en dus financieringsbehoefte ook.

18

Waarstaatjegemeente.nl – 4. Solvabiliteit • De solvabiliteitsratio wordt gedefinieerd als het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal • Culemborg: 25,8% • VNG-monitor: groen

Corona winstneming Vrijval Pavijen precariogelden, winstneming grexen Hart van Nieuwstad en Sprokkelenburg

• Constateringen: • We investeren wel, maar sparen niet • Solvabiliteit is verslechterd 1 19

Waarstaatjegemeente.nl – 5. Woonlasten – lokale heffingen • Gemiddeld betaalde ozb o.b.v. gemiddelde WOZ-waarde + Reiniging + Riool • Constateringen: • woonlasten hoger dan landelijk gemiddelde • verschillen worden wel kleiner • hebben niet geleid tot verbeteren van vermogenspositie

20

VNG-monitor Financiële conditie gemeenten eind 2023: 5,5

eind 2024: 7

21

Vooruit kijkend (financiële kengetallen in de Begroting 2025-2028)

22

Conclusies

Technische sessie kadernota 20 maart 2025

20-3-2025

Gemeente Culemborg

23

Wat zijn onze aandachtspunten?

1

Exploitatie • Meerjarig negatief exploitatieresultaat. • Vermogenspositie wordt daarmee ieder jaar steeds iets lager.

2

Investeringen en schulden • Netto investeringsquote stijgt, daarmee ook de financieringsbehoefte. • Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte vragen extra aandacht

3

Sparen • Afgelopen jaren niet gespaard, maar buffers ingezet • Bij gelijkblijvend eigen vermogen verslechtert de solvabiliteit

24

Conclusie: meerjarenoperatie blijft nodig (1)

• Met drie slagen om de arm v.w.b. de financiële positie: • de inventarisaties en berekeningen lopen nog; • de berekening van het effect van de commissie Van Ark is nog niet definitief; • er zijn nog geen harde toezeggingen van het Rijk. • Situatie verbetert iets op korte termijn – áls het Rijk over de brug komt • Maar 2026 heeft nog wel een negatief saldo

25

Conclusie: meerjarenoperatie blijft nodig (2)

• Situatie op lange termijn – ook na deze begrotingsperiode – vraagt onverminderd aandacht en actie: • investeringsvolume neemt verder toe • daarvoor zijn buffers nodig: • begrotingsoverschotten om reserves te versterken voor solide toekomstige investeringen • terughoudendheid bij financiële meevallers

26

Proces richting kadernota en begroting Technische sessie kadernota 20 maart 2025

20-3-2025

Gemeente Culemborg

27

Kenmerken kadernota 2026-2029 • Bevat uitgangspunten voor de begroting en een actueel saldo • Nog geen definitieve keuzes, omdat belangrijke informatie vanuit het Rijk daarvoor te laat komt; • Wel mogelijke strategieën / scenario’s, bijvoorbeeld: • Rijk komt wel over de brug met voldoende extra middelen • Rijk komt niet over de brug met voldoende extra middelen • bestuurlijk ongehoorzaam; niet alle jaren sluitende begroting? • voorbereiden om ombuigingen bij de begroting? • Zoals gebruikelijk rond half juni informatienotitie over de meicirculaire 28

Tijdlijn gemeenteraad Kadernota 2026-2029

23/01

20/03

16/06

19/06

03/07

*

En verder richting Begroting 2026-2029

16/06

19/06

03/07

*

13/10

16/10

06/11

31

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Culemborg&id=0503c591-f4f7-455b-899f-db729fb34852