1 Jaarstukken 2024 gemeente Culemborg- 2036686
Tekst van het document
Daarnaast lichten we onder dit programma graag een afwijking toe die op verschillende begrotingsprogramma's voorkomt: Personeelslasten In 2024 waren de gemeentelijke salarislasten € 16.115.799. De lasten voor ingehuurde medewerkers bedroegen € 6.201.345. De totale personeelslasten kwamen hiermee op € 22.317.144. Tegenover een begroting van € 18.436.898 lijkt dit in totaal op het eerste oog een overschrijding van € 3.880.246 te geven. Maar om een zuiver beeld te kunnen geven, is het belangrijk om de inhuur en personeelslasten eraf te trekken die gedekt worden uit gesloten systemen (zoals de riolering) en derde geldstromen (zoals grondexploitaties, de CNO Bellweg en CDOKE-gelden voor duurzaamheid). In totaal werd in 2024 € 2.836.871 hieruit gedekt. De overschrijding op het personeelsbudget bedraagt na deze verrekening in 2024 in totaal € 1.043.374, dus zo'n 6% van het totale personeelsbudget. Dat heeft met verschillende ontwikkelingen te maken. De arbeidsmarkt voor gemeenten is krap. Daardoor staan vacatures langer open en moet onze organisatie vaker kiezen voor inhuur. Niet alleen onze gemeente heeft hiermee te maken, dit geldt voor alle gemeenten en zelfs de hele publieke sector. De inhuurmarkt is daarom ook krap, met als gevolg (nog steeds) stijgende tarieven.
College en directie sturen hier sinds 2023 steeds scherper op: inhuur is mogelijk wanneer de openstaande vacature leidt tot onacceptabele achterstanden voor onze inwoners of een te hoge werkbelasting voor de omringende medewerkers. Immers: verhoogde werkdruk geeft een risico op verzuim, waardoor de inhuurbehoefte verder toe zou nemen.
Investeringen Onderstaande tabel geeft de uitputting van de investeringskredieten over het jaar 2024 weer. (Restant) Rekening Verschil Overhevelen (bedragen x € 1.000) Krediet 2024 2024 naar 2025 2024 2021 SVN stimuleringsfonds -1.056 -158 898 Ja volkshuisvesting Rekcrt 9470 2021 Leningdelen SVN Energiebesparings 1.047 -79 -1.125 Ja Rekcrt 9470
Jaarstukken 2024
93
Paragrafen
Jaarstukken 2024
94
Bedrijfsvoering Wat is het maatschappelijk effect? Bedrijfsvoering is een belangrijk aspect voor de ambtelijke organisatie om haar werk te kunnen doen. Wanneer we over bedrijfsvoering spreken, sluiten wij aan bij de definitie van het Ministerie van Binnenlandse Zaken Koninkrijksrelaties (BZK): “Bedrijfsvoering gaat over de bedrijfsprocessen waarmee de gemeente haar beleidsdoelstellingen kan realiseren, samen met de sturing en beheersing van die processen.” Voor een goede bedrijfsvoering zijn budget, personeel met kennis en kunde, infrastructuur, structuur, informatie en beheersinstrumenten nodig. Ook is een gezonde cultuur binnen de organisatie cruciaal om onze doelstellingen te bereiken. De Bedrijfsvoeringsorganisatie West Betuwe (BWB) voert een deel van die taken uit. Over onze eigen inhoudelijke doelen en resultaten wordt in deze paragraaf gerapporteerd. Over de Bedrijfsvoeringsorganisatie zelf wordt in paragraaf Verbonden Partijen gerapporteerd. De financiële consequenties zijn opgenomen in het programma Algemene Dekkingsmiddelen.
Wat hebben we bereikt en gedaan? Bedrijfsvoeringsorganisatie West Betuwe Doelen en prestaties De samenwerking met BWB verloopt goed en de dienstverlening sluit goed aan bij de Culemborgse bestuurlijke keuzes en werkwijze. 1. Professioneel opdrachtgeverschap vullen we onder andere in door middel van uitvoering van het jaarplan 2022 en periodieke Opdrachtgever-Opdrachtnemer gesprekken die plaatsvinden. 2. Om te leren van elkaar en gezamenlijk grip houden op de bedrijfsvoering, vindt er periodiek afstemming plaats op het gebied van Control met Tiel, West-Betuwe en BWB. Gezamenlijk stellen we beleidsregels op voor de interne controle. 3. Om de dienstverlening verder te verbeteren wordt aan de productendienstencatalogus (PDC) uitvoering gegeven. Jaarlijks wordt gecheckt en geëvalueerd of de PDC moet worden bijgesteld en of de dienstverlening conform afspraken is verlopen.
Businesscontrol Doelen en prestaties In de stoplichtrapportage van de interim controle 2024 staan er geen onderwerpen op rood 1. De planning en control cyclus is verbeterd. De kadernota wordt verbeterd door naast de beleidsmatige ontwikkelingen ook de financiële stand van zaken op te nemen.
Jaarstukken 2024
95
2. Verbijzonderde interne controles vinden conform jaarplan periodiek plaats. Naast de reguliere presentatie van de gegevensgerichte onderzoeksresultaten in een memorandum, levert de VIC twee keer per jaar een overzichtsrapportage aan de concern controller en de directie met systeemgerichte adviezen en de opvolging van de adviezen in de eerder uitgebrachte memoranda. 3. In de risicotabel krijgen de risico's en bedreigingen met betrekking tot cybersecurity en -incidenten een plaats. 4. Rechtmatigheidsverantwoording: In de jaarstukken over 2023 nemen wij de nieuwe rechtmatigheidsverantwoording op waarin het college van B&W een uitspraak doet over de rechtmatigheid van de financiële beheershandelingen van de gemeente. Bij de jaarafsluiting over 2023 evalueren we - in samenwerking met de accountant - of de organisatie goed is toegerust op de rechtmatigheidsverantwoording. Waar nodig worden procedures bijgesteld. Na de interim controle van 2024 evalueren we het proces, intern en met de auditcommissie. 5. Efficiëntie in het inkoopproces door afname handelingskosten: Het aantal facturen met een factuurwaarde < € 1.000 is kleiner dan 3.500 of <40% van het totaal aantal facturen uit. Het aantal eenmalige crediteuren is kleiner dan 350 of < 20% van het totaal aantal facturen. Het aantal crediteuren met 2 tot en met 5 facturen is kleiner dan 350 of <25% van het totaal aantal facturen.
Financiën Doelen en prestaties De gemeente is transparant over hoe zij haar middelen inzet. Ze voldoet aan financiële wet- en regelgeving en legt hierover verantwoording af. 1. We leveren betrouwbare en volledige financiële informatie, advies en rapportages. De advisering wordt verder geprofessionaliseerd en er wordt extra geïnvesteerd in training en gebruik van de sturingsmiddelen (o.a. dashboard). 2. We voeren de financiële administratie van de gemeente (incl. treasury) binnen de vastgestelde dienstverleningsnormen.
Jaarstukken 2024
96
Informatievoorziening en communicatie Doelen en prestaties De gemeente zet in op eigentijdse communicatie in en verbetert de dienstverlening om de inwoners en andere betrokkenen te bereiken, te betrekken en naar hen te luisteren 1. We blijven werken aan de verdere ontwikkeling van onze gemeentelijke (project)websites. Deze websites moeten aansluit op de behoeften van inwoners, ondernemers en instellingen en zijn raadpleegbaar en toegankelijk voor iedereen, dus ook voor mensen met een beperking of met minder digitale vaardigheden. Culemborg.nl sluit aan op de behoeften van inwoners en is raadpleegbaar en toegankelijk voor iedereen, dus ook voor mensen met een beperking of met minder digitale vaardigheden. De gemeente beheert ook andere websites die nog niet allemaal voldoen aan de toegankelijkheidseisen die de overheid aan websites stelt. Hieraan wordt gewerkt. 2. In 2024 werken we verder aan het ontwikkelen van visuele communicatie. Deze vorm van communicatie draagt bij aan begrijpelijker communiceren. Dit doen we onder meer door het uitbreiden van onze beeldbank en het inzetten van beeld, zoals animatie en video. 3. Het bereiken van inwoners via sociale media is groter en efficiënter wanneer we deze (doelgroep-) gericht inzetten. In 2024 gaan we meer gebruik maken van campagnes via social media-advertenties. 4. Aandacht voor begrijpelijk schrijven blijft actueel.
Als organisatie streven we naar begrijpelijke communicatie die leesbaar is voor alle groepen in de samenleving die basiskennis van het Nederlands hebben. In 2024 is het speerpunt gericht op onze schriftelijke communicatie, zoals brieven. 5. In 2024 ontwikkelen we een kanalenstrategie waarmee we de gemeentelijke communicatiekanalen nog doelgerichter kunnen inzetten. Het geeft ons ook een duidelijk overzicht welke doelgroepen we onvoldoende bereiken en welke kanalen (verder) ontwikkeld moeten worden. 6. In 2024 werken we verder aan de digitale toegankelijkheid van onze communicatie en (digitale) dienstverlening. We ontwikkelen e-formulieren om inwoners en ondernemers beter en sneller van dienst te kunnen zijn als zij zaken doen met de gemeente. Het ontwikkelen van online formulieren is een groot project dat we dit jaar gestart zijn en komend jaar verder uitvoeren.
Informatiebeveiliging Doelen en prestaties We streven er naar om in control te zijn (optimale veiligheid). In 2024 zullen nadere stappen worden gezet op het pad naar een hoger volwassenheidsniveau van de organisatie. Dat betekent voldoen aan de Baseline informatieveiligheid Overheid (BIO) + 1. Implementatie van Monitoring en Response. Met deze oplossing worden digitale inbreuken of incidenten vroegtijdig opgemerkt en ondervangen.
Jaarstukken 2024
97
2. Vergroten van informatiebeveiliging en privacy bewustzijn en van de medewerkers en het management. Er worden meerdere sporen ingezet om de bewustwording van de ambtelijke organisatie te vergroten. Zo wordt een tool (Sir Askalot) ingezet die wekelijks dilemma's voorlegt op het gebied van informatiebeveiliging en privacy. Er worden presentaties gehouden. Bij Sociaal Domein/de wijkteams is er een presentatie gehouden met opvolging. Om het bewustzijn bij het management te vergroten, zou er een Table Top oefening worden georganiseerd. In verband met een volle planning en voorbereiding is de oefening verplaatst naar 2025. 3. We gaan een diepere duik nemen in het beveiligen van informatiesystemen door de implementatie van een Information Security Management System (ISMS). Er zijn security-analyses uitgevoerd. Het proces om een geschikte tool aan te besteden heeft een halfjaar in beslag genomen. Hierdoor is het niet gelukt om de implementatie te laten plaatsvinden in 2024. De implementatie zal in 2025 worden uitgevoerd. 4. Verantwoording afleggen over informatieveiligheid en privacy (ENSIA). Systemen zijn vernieuwd en/of opnieuw ingericht om 'de basis op orde' te faciliteren en stuurinformatie te genereren. 1. In 2024 wordt gestart met de verkenning van de aanbesteding van het financieel en HRM pakket i.v.m. aflopen van de contracten.
Deze gelegenheid wordt gebruikt om te bezien of er een systeemsprong kan worden gemaakt en i.p.v. losse pakketten er een Enterprise resource planning systeem kan worden aangeschaft (ERP). Met als doel met één softwarepakket optimaliseer je alle administratieve processen in je organisatie. Dit biedt wellicht mogelijkheden aan de kwaliteits- en kosten kant. Zoals eerder aangegeven, heeft de verkenning naar ERP-systemen ertoe geleid dat hier niet voor gekozen is. In 2024 is verder gewerkt aan een oplossing voor borging van het financiële en eHRM-systeem en zijn gesprekken gevoerd met partijen. De informatie waar wij verantwoordelijk voor zijn is beschikbaar en toegankelijk, integriteit en - waar nodig - vertrouwelijkheid is gewaarborgd. 1. We gaan aan de slag met het verder uitbouwen en optimaliseren van het zaaksysteem, zodat de organisatie efficiënter kan werken en dienstverlening beter georganiseerd kan worden. 2. We werken aan het verder digitaliseren van de informatiestromen binnen de organisatie. 3. Wij beheren de documentatievoorziening en archieven conform de geldende weten regelgeving en toetsen dit periodiek. 4. We hebben een privacy officer en een functionaris gegevensbescherming. Zij regisseren het proces, zorgen dat we daarvan leren, toetsen onze systemen en zetten daarnaast vooral in op bewust gedrag van medewerkers. 5.
We gaan verder met de implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO).
Jaarstukken 2024
98
Facilitair Doelen en prestaties Onze huisvesting en facilitaire dienstverlening is duurzaam, (kosten-)efficiënt en prettig, ook voor onze huurders. 1. We beheren onze gebouwen en het interieur en verzorgen de facilitaire dienstverlening voor gemeentelijke gebouwen. We kijken daarbij actief naar de effecten die hybride werken voor ons voor gevolgen hebben. 2. Bij het afsluiten van contracten, en waar mogelijk ook apart, doen we aanpassingen die het gebruik van onze gebouwen duurzamer maken en passen we waar het kan actief social return toe.
Juridische Zaken Doelen en prestaties De gemeente houdt zich aan wet- en regelgeving, is zorgvuldig bij het maken van afspraken en sluiten van overeenkomsten en heeft een goede mogelijkheid voor bezwaar en beroep. 1. We bieden onze inwoners een zorgvuldige mogelijkheid voor het indienen van bezwaar en klachten. 2. We zorgen ervoor dat we de regelgeving tijdig bekend maken. 3. We behandelen schadeclaims in samenwerking met de verzekeraars. 4. We voeren de wet tijdelijke huisverboden uit voor de gemeenten Culemborg, Tiel, West Betuwe, Zaltbommel, Neder-Betuwe, Buren en Maasdriel. 5. Zorgen voor de behandeling van WOB- en AVG-inzageverzoeken.
Beleidsindicatoren Indicator
1. Formatie (in aantal fte per 1.000 inwoners) 2. Bezetting (in aantal fte per 1.000 inwoners) 3. Apparaatskosten (kosten per inwoner) 4. Externe inhuur (in % van totale loonsom) 5. Overhead (in % van totale lasten)
Jaarstukken 2024
Werkelijk 2023
Begroot 2024
Werkelijk Meetinstrument 2024
5,9
6,1
Verplichte indicatoren 6,4 Eigen gegevens
5,8
5,3
5,9 Eigen gegevens
€ 447
€ 418
€417 Eigen gegevens
29,6%
5,6%
27,8% Eigen gegevens
12,8%
12,72%
10,4% Eigen gegevens
99
NB. de nummers voor de verplichte indicatoren komen overeen met het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV), ontbrekende nummers zijn niet meer in gebruik.
Rechtmatigheidsverantwoording Vanaf verslagjaar 2023 is het college verantwoordelijk voor het afleggen van een rechtmatigheidsverantwoording, die wordt opgenomen in de jaarrekening. Hiermee legt het college rechtstreeks verantwoording af aan de raad over het (financieel) rechtmatig handelen van de organisatie. De baten, lasten en balansmutaties moeten betrouwbaar in de jaarrekening worden opgenomen. In de rechtmatigheidsverantwoording legt het college uit in hoeverre het begrotingscriterium, het voorwaardencriterium en het misbruik- en oneigenlijk gebruikcriterium zijn nageleefd. Dit betekent dat deze posten in lijn moeten zijn met de door de raad vastgestelde kaders, zoals de begroting, verordeningen en relevante wet- en regelgeving. De Kadernota Rechtmatigheid 2024 van de Commissie BBV (oktober 2024) vormt de basis voor deze verantwoording. De rechtmatigheidsverantwoording zelf – de verklaring van het college – is verderop in de jaarrekening opgenomen. De plaats en tekst hiervan zijn voorgeschreven in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). In deze paragraaf Bedrijfsvoering volgt daarna, ook conform het BBV, de toelichting aan de raad.
Grensbedrag De raad heeft eerder een grensbedrag bepaald. Dat is 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves. Voor deze jaarstukken is dat € 3.365.430.
Conclusie Het college stelt vast dat de omvang van de in deze jaarrekening verantwoorde baten, lasten en balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 2.682.000 bedraagt. Van dit bedrag is € 882.000 acceptabel op basis van door de gemeenteraad vastgestelde afspraken. Per saldo is sprake van een netto overschrijding van € 1.800.000. De overschrijdingen blijven hiermee onder de verantwoordingsgrens van € 3.365.430.
Jaarstukken 2024
100