01 RV Consultatie lijst Bijzondere bomen

Consultatie lijst Bijzondere bomen RAADSVOORSTEL Castricum Raadsvergadering Voorstelnummer Portefeuillehouder(s) Commissie dd. Team Opsteller(s) Aantal Bijlagen: Onderwerp

:

: n.v.t. : : Falgun Binnendijk : 21 januari 2021 : Gemeentelijke eigendommen : M. Suiding :7 Consultatie lijst Bijzondere bomen

Voorgesteld besluit :

N.v.t

Geheimhouding

 Ja  Nee

Pagina 1 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen

RAADSVOORSTEL INLEIDING Op 15 december 2020 is de geactualiseerde Bijzondere bomenlijst in concept vastgesteld door B&W. Het college wenst de raad te informeren en de raadscommissie te consulteren voordat de definitieve lijst wordt vastgesteld. Het onderwerp is namelijk onderdeel van het raadsprogramma en het betreft een langlopende procedure waar ook verschillende raadsfracties mee bezig zijn geweest. De raad wordt geïnformeerd door middel van een presentatie tijdens de raadsinformatieavond op14 januari 2021. Daarnaast acht het college het wenselijk om het onderwerp bij de commissievergadering van 21 januari 2021 ter consultatie voor te leggen. Na de consultatie zal het college de opmerkingen en aanbevelingen meenemen en de definitieve bomenlijst vaststellen. Bijgevoegd is het advies van het Groenplatform en de nota van beantwoording op dit advies en de reacties van de particuliere eigenaren die zijn aangeschreven. Ook is een zienswijze binnengekomen van de Parnassiagroep en een ontwikkelaar. Het heeft hierbij betrekking op de percelen Duin en Bosch. Onze reactie is opgenomen in de nota van beantwoording. INVLOED KADERS OP KEUZERUIMTE De Bijzondere bomenlijst is vastgesteld op basis van criteria die de raad op 16 april 2015 heeft vastgesteld. Artikel 4:11, lid 1 van de APV bevat de criteria voor plaatsing van bomen op de lijst bijzondere bomen.

Het college stelt op voordracht van de deskundige, de betrokkenen en de belangenverenigingen aan de hand van de volgende criteria een lijst vast met bijzondere bomen: • de boom is van groot belang voor de aankleding van de straat; • de boom is onvervangbaar, op korte afstand staat geen vergelijkbare boom; • de boom heeft een cultuurhistorische waarde; • de boom is een belangrijke karakteristiek in het landschap; • de boom is een gedenkboom, of is een zeldzaam boomsoort of –type; • de boom heeft een meer dan normale ecologische betekenis. In de APV is tevens opgenomen dat de gemeente zonder kosten voor de eigenaar de boomveiligheidscontrole verricht. De resultaten van deze controle worden ter kennis gebracht aan de eigenaar. TOELICHTING OP HET ADVIES Het vaststellen van de Bijzondere bomenlijst behoort tot de bevoegdheid van het college. Gezien de betrokkenheid van de raad bij dit dossier wil het college de raad informeren en de commissie consulteren. De consultatie zal plaatsvinden nadat er een presentatie heeft plaatsgevonden bij de Raad waarin onder andere het proces wordt uitgelegd en gepresenteerd. Onderstaand wordt aangegeven hoe het proces heeft plaatsgevonden om te komen tot de voorliggende concept-lijst Bijzondere bomen en zijn de aandachtspunten aangegeven.

Proces Om bijzondere bomen te beschermen is op 16 december 2014 de lijst met bijzondere bomen vastgesteld door B&W. Op dat moment was er sprake van een algemene

Pagina 2 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen kapvergunningsplicht. De raad heeft op 16 april 2015 de APV geactualiseerd en de algemene kapvergunningsplicht is toen vervallen. Dit betekende dat de bomen, behoudens de bomen op de vastgestelde lijst, geen bescherming meer hadden. Op 13 juni 2018 is de bovengenoemde lijst met bijzondere bomen gepubliceerd met de mogelijkheid om te reageren. Dit betroffen 388 bomen. GroenLinks heeft in 2015 een motie ingediend om de bewoners een boom te laten nomineren. Op 26 mei 2015 heeft de fractie van GroenLinks de lijst aan de toenmalige wethouder overhandigd. Het betrof 1277 bomen. Deze bomen zijn getoetst door de deskundige, het bedrijf Groendirectie Holland, aan de hand van de criteria zoals deze zijn vastgelegd in de APV. Op verzoek van de wethouder heeft nog een actualisatie plaatsgevonden van de gemeentebomen. Als laatste heeft nog aanvulling plaatsgevonden met door het Groenplatform aangedragen bomen in 2020. Dit betreffen 28 bomen. Op voordracht van de deskundige, de betrokkenen en de belangenverenigingen bedraagt het totaal aantal bomen op de vast te stellen bomenlijst 663. Aandachtspunten 1. De gemeente heeft een zorgplicht met betrekking tot het behoud en verbetering van het stads-en straatbeeld door middel van hoogwaardig openbaar groen. De aanwezigheid van bomen en ander groen geven een beeldbepalend karakter aan de dorpskernen.

Ook hebben bomen een belangrijke functie voor het milieu. Het gaat hierbij om belangrijke functies als regulering van de temperatuur, vermindering van fijnstof en bron van insectenleven. Insecten zijn van belang als voedselbron voor vogels en voor het tegengaan van ziekten en plagen. Naast deze algemene voordelen hebben bijzondere bomen ook een bijzonder beeldbepalend karakter. Gezien bovenstaande is het van belang dat de gemeente in voldoende mate bescherming biedt aan bijzondere bomen. Zij doet dit op basis van een bomenlijst. Indien een boom om moverende redenen moet worden gekapt dan kan dit alleen op basis van een kapvergunning. Daarnaast biedt de bomenlijst een wettelijke basis voor handhaving bij illegale kap. 2. Naast de criteria in de APV is het criterium bij de inventarisatie gebruikt dat de boom ouder dan 50 jaar moest zijn om op de lijst terecht te komen. Dit criterium is niet opgenomen in de APV. Op aanbeveling van de deskundige is dit criterium wel betrokken bij de totstandkoming van de lijst. Dit om te voorkomen dat ook bomen, die niet duurzaam zijn en niet oud worden, ook op de lijst zouden komen. Dit criterium is flexibel ingezet gezien de gemiddelde jonge leeftijd van het bomenbestand. 3. De bomen op de lijst betreffen gemeentebomen en particuliere bomen. 4.

De bomenlijst heeft als functie om waardevolle bijzonder bomen te beschermen en komt niet in de plaats van een algemene kapvergunningsplicht. Dit is een ander instrument. 5. Het opstellen/actualiseren van een lijst bijzondere bomen is een imperatieve bepaling in de Algemene Plaatselijke Verordening, waarbij er geen ruimte is om bepaalde locaties uit te sluiten. 6. Op dit moment is de gemeente in gesprek met Parnassia Groep (PG) over het aankopen van de bospercelen. Het besluit over aankoop is voorgelegd aan uw raad in de raadsvergadering van 12 november 2020 waar de begroting werd behandeld. In deze vergadering is een motie aangenomen om nogmaals een herijking van de kosten voor beheer en onderhoud plaats te laten vinden. Indien de percelen worden

Pagina 3 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen overgedragen aan de gemeente dan zal PG geen vergoeding voor onderhoud ontvangen. Op dat moment rust het beheer en onderhoud bij de gemeente. 7. De lijst wordt éénmaal in de vier jaar (raadsperiode) geactualiseerd. 8. Op de bomenlijst en kaarten staan 663 bomen. Op de legenda van de kaarten staan nog 644 bomen. De oorzaak hiervan is het feit dat gedurende het vaststellingsproces boomnummer 626 gekapt is en deze is uit de lijst en kaart verwijderd. Na definitieve besluitvorming wordt de lijst en de kaarten voor publicatie nog aangepast. Nota van beantwoording inzake advies van het Groenplatform en zienswijze van particuliere eigenaren, PG en Building4You 1. Het Groenplatform bestaande uit de leden van Vogelwerkgroep MiddenKennemerland, Stichting tot behoud van de natuurlijke en cultuurhistorische waarde in de Alkmaardermeer en omgeving, Stichting werkgroep Oud Castricum en Transitie Castricum is om een advies gevraagd. Het groenplatform heeft op 1 september 2020 een advies uitgebracht en met de lijst ingestemd. 2. Op 4 augustus 2020 hebben de particuliere eigenaren een brief ontvangen om hun zienswijze kenbaar te kunnen maken. Zij konden tot en met 5 september 2020 reageren. Er zijn vier zienswijzen binnengekomen. Twee eigenaren willen alleen bescherming bieden aan de bomen indien er een vergoeding tegenover staat.

In het B&W-advies wordt voorgesteld een vergoeding toe te kennen maar deze is voor iedere particuliere eigenaar hetzelfde. Gezien voorgaande argumentatie is het college van mening dat de bomen op de lijst moeten worden gehandhaafd. Twee eigenaren hebben ook hun zienswijze gegeven. Zij willen de bomen niet op de lijst hebben. Wij zullen de afwijzing niet accorderen en dus de bomen op de lijst laten staan. Dit is in lijn met de constatering dat eigenaren met onderbouwde argumenten dienen te komen op basis van de criteria die zijn gebruikt bij de opname van hun boom (bomen) op de lijst. 3. Op 16 oktober 2020 hebben WTZi –vastgoed P.G. B.V. een brief ontvangen waarin het voornemen tot plaatsing van bomen op de ‘lijst met bijzondere bomen, zoals bedoeld in artikel 4:11 van de APV, bekend wordt gemaakt. Op 4 november 2020 hebben FDJ-Advocaten namens WTZi-Vastgoed P.G. B.V. , Nieuw Koningsduin B.V. , ABB Ontwikkeling B.V. en Stichting Philadelphia Zorg een zienswijze ingediend. Zij wijzen de plaatsing van 8 bomen op de bouwpercelen af met de volgende overwegingen: Betrokkenen stellen zich op het standpunt dat een klein aantal genomineerde bomen een ernstige belemmering voor de realisatie van de herontwikkeling van het terrein Duin en Bosch vormen.

De argumentatie hiervoor is dat dat de bouwplannen in een vergevorderd stadium zijn en dat voor de betreffende bomen een kapvergunning moet worden aangevraagd. Gelet op de strenge criteria voor de verlening van de kapvergunning verzoeken betrokkenen u de nominatie van de betreffende bomen te heroverwegen. Betrokkenen voeren ook aan dat de aanwijzing criteria niet voldoende controleerbaar zijn, dat de afweging van de gemeente is gebaseerd op een onjuiste toepassing van de criteria en dat het besluit onzorgvuldig is voorbereid.

Pagina 4 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen Het college handhaaft het plaatsen van de betreffende bomen op de Bijzondere bomenlijst en geeft in het kort onderstaand de volgende overwegingen. De volledige tekst van de overwegingen zijn terug te vinden in de Nota van Beantwoording. Uit jurisprudentie volgt dat het college een ruime mate van beleidsvrijheid heeft om bomen aan te wijzen om op de Bijzondere bomenlijst te worden geplaatst. Wij overwegen de bomen op de bomenlijst te laten staan om navolgende redenen: a. De criteria gelden voor alle bomen en hierop zijn geen uitzonderingen gezien de imperatieve bepaling van de APV. b. Zoals betrokkenen aangeven in hun zienswijze is het ook niet zeker of alle bomen moeten worden gekapt. Naar ons oordeel geeft deze onzekerheid geen aanleiding om af te zien van de plaatsing van de betreffende 8 bomen op de Bijzondere Bomenlijst. Uit de aangehaalde uitspraak blijkt namelijk dat er concrete aanknopingspunten moeten zijn en ook dat geldt dat het college bij het kappen van niet vergunningplichtige bomen niet de mogelijkheid heeft om een herplantplicht op te leggen en bij de kap van vergunningplichtige bomen wel. Wij wegen dit mee gelet op de aard van de Bijzondere Bomenlijst en de aanleiding tot vaststelling daarvan. c.

Om de verstrekking van de omgevingsvergunning voor kap kansrijk te laten zijn zullen de betrokken moeten aantonen uitputtend naar alternatieven te hebben gezocht. Mocht na dit onderzoek blijken dat er geen alternatieve invulling mogelijk is dan zal dat worden meegewogen bij de kapvergunning. Dit is op voorhand niet duidelijk en in de zienswijze is vooralsnog onvoldoende aannemelijk gemaakt dat de kap noodzakelijk is óf dat een vergunning bij voorbaat zal worden geweigerd. d. De bescherming van de bomen wordt gewaarborgd door het zetten van bomen op de Bijzondere bomenlijst. De weging òf een boom gekapt zal moeten worden zal op dat moment plaatsvinden bij het indienen van de kapvergunning. Op deze wijze wordt door de gemeente een afweging gemaakt tussen het belang van de duurzame instandhouding van de bomen en het zwaarwegend maatschappelijk belang om deze bomen te kappen. Daarnaast gelden de voorwaarden waaronder de herplantplicht en het onderzoek naar alternatieven. e. Een belangrijke overweging is dat verwijdering van de betreffende acht bomen geen blijk geeft van consistente toepassing van de criteria. Dit kan leiden tot juridische implicaties bij de vaststelling van de Bijzondere bomenlijst, zoals bezwaarprocedures tegen de vastgestelde lijst en verder gaande procedures.

Ten overvloede: het Groenplatform heeft advies gegeven over de lijst met inbegrip van de acht bomen op de bouwpercelen. 4. Op 30 oktober heeft Building4You een zienswijze ingediend. Zij wijzen plaatsing van de boom met nummer 339 op de lijst af. Deze boom maakt onderdeel uit van de acht bomen die zijn betrokken bij de zienswijze van de Parnassiagroep en onze reactie daarop is uitgebreid aan de orde gekomen. Daarnaast heeft betrokkene voorgesteld een opstalrecht te vestigen indien boom 339 niet van de lijst wordt geschrapt. Op deze wijze wordt de gemeente eigenaar van de boom en berust ook het eigendom, onderhoud en beheer bij de gemeente. Wij gaan niet in op dit verzoek omdat het een boom betreft op mandelig gebied. De toekomstige eigenaar dient zelf zorg te dragen voor het onderhoud van de boom. Wel wordt de boom geïnspecteerd door de gemeente en worden de inspectieresultaten kenbaar gemaakt aan de eigenaar en wordt aan de raad voorgesteld een jaarlijkse vergoeding te geven voor het onderhoud en beheer van de bijzondere bomen van € 60, - per jaar. Pagina 5 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen

OVERWEGINGEN VAN HET COLLEGE De particuliere eigenaren hebben op 4 augustus een brief gekregen waarbij ze tot uiterlijk 6 september in de gelegenheid waren gesteld te reageren op het voornemen. De Parnassiagroep heeft op 16 oktober een brief ontvangen en hebben op 4 november 2020 een zienswijze kenbaar gemaakt. De ontwikkelaar Building4You heeft op 30 oktober 2020 een zienswijze ingediend. Het college adviseert bij afwijzing van de boom (bomen) door de particuliere eigenaar, PG en ontwikkelaar op de Bijzondere bomenlijst deze afwijzing niet te honoreren. Dit is in lijn met de constatering dat eigenaren met onderbouwde argumenten dienen te komen op basis van de criteria die zijn gebruikt bij de opname van hun boom (bomen) op de lijst. Daarnaast is het opstellen/actualiseren van een lijst bijzondere bomen een imperatieve bepaling in de Algemene Plaatselijke Verordening, waarbij er geen ruimte is om bepaalde locaties uit te sluiten. Vergoeding Het college heeft op grond van artikel 4:1, derde lid, van de APV een bijdrageregeling vastgesteld om per boom een vergoeding te geven voor het beheer en onderhoud van de particuliere bomen op de vastgestelde lijst. Deze vergoeding zal € 60- per boom bedragen en wordt jaarlijks toegekend aan alle particuliere eigenaren. Bij de aangeschreven aantal particuliere bomen (39) betekent dit een bedrag van € 2.340,- voor de nieuwe lijst.

Er bevinden zich in de oude lijst nog 94 bomen. Ook deze dienen een vergoeding te krijgen. Het bedrag is € 5.640,- Totaal € 7.980,-. Deze vergoeding wordt geput uit het onderhoudsbudget voor groen. Op het terrein van de Parnassia Groep bevinden zich 138 bijzondere bomen en dit betekent een bedrag van € 8.280,- per jaar. Deze vergoeding wordt geput uit het onderhoudsbudget voor groen. Zolang PG eigenaar is van de bomen hebben zij recht op een bijdrage. Indien de gemeente de gronden van PG overneemt vervalt deze bijdrage en zal het beheer en onderhoud bij de gemeente komen te liggen. DOOR HET COLLEGE OVERWOGEN ALTERNATIEVEN Het college geeft geen alternatieven aan met betrekking tot plaatsing van de bomen op de lijst gezien het feit dat plaatsing van een boom op de lijst imperatief is en geen locaties mogen worden uitgesloten. De plaatsing vindt plaats op basis van de toepassing van de criteria zoals genoemd in de APV en het leeftijdscriterium. Uit de zienswijzen is niet gebleken dat de criteria niet goed zijn toegepast op betreffende bomen. Voor de voorgestelde vergoeding per boom is geen alternatief geformuleerd omdat deze vergoeding kan worden geput uit het onderhoudsbudget voor groen. REGIONALE SAMENWERKING EN COULEUR LOCALE NVT RISICO’S Tegen het definitieve besluit kunnen rechtsmiddelen worden aangewend. FINANCIËN

Afgestemd met Business Control. De vergoeding voor 133 particuliere bomen jaarlijks ten laste te brengen van exploitatiebudget 6570000 / 438011. Het betreft € 7.980,- per jaar.

Pagina 6 van 7

Consultatie lijst Bijzondere bomen

Afhankelijk van de besluitvorming van de raad over de begroting over de aankoop van de bospercelen op Duin en Bosch kan er nog € 8.280,- per jaar aan vergoeding aan Parnassia Groep bijkomen. DUURZAAMHEID De bescherming van bijzondere bomen draagt bij een duurzame leefomgeving door vastlegging van CO2, vermindering fijnstof, verkoeling, infiltratie en een bijdrage aan de biodiversiteit. PARTICIPATIE De bewoners zijn nadrukkelijk betrokken geweest bij de totstandkoming van de Bijzondere bomenlijst. Zij hebben een boom kunnen nomineren. Deze genomineerde bomen zijn door de deskundige aan de criteria getoetst. Het Groenplatform heeft een advies kunnen geven en aan de Particuliere eigenaren en Parnassiagroep is om hun zienswijze gevraagd. UITVOERING, PLANNING EN ORGANISATIE Het college stelt pas na de consultatie van de raad en commissie de bomenlijst vast. Indien wijzigingen optreden tijdens het proces van vaststelling in het particuliere of gemeentelijk bomenbestand dan zullen deze wijzigingen éénmalig worden gecorrigeerd voordat publicatie plaats vindt. BIJLAGEN 1. Lijst met Bijzondere bomen 2. Kaarten 3. Brieven van particuliere eigenaren 4. Brief van Parnassiagroep 5. Brief van Building4You 6. Advies Groenplatform 7. Nota van Beantwoording ACHTERLIGGENDE DOCUMENTEN NVT Hoogachtend, burgemeester en wethouders van de gemeente Castricum

De heer G.A. Suanet QC secretaris

De heer drs. A. Mans burgemeester

Pagina 7 van 7