Dolle Mina speech commissievergadering SE Capelle aan den Ijssel Sharon den Outer

Commissie: Samenleving en Economie Capelle aan den IJssel Datum: 1 december 2025 Inspreker: Sharon den Outer Voorzitter, commissieleden, leden van het college, overige aanwezigen, Vandaag spreek ik namens de Dolle Mina’s, in het kader van Orange the World. We staan aan de vooravond van de gemeenteraadsverkiezingen van 2026. En daarom doen wij als Dolle mina’s een heel belangrijke en concrete oproep aan álle fracties in de raad: Laat uw verkiesbare kandidaten de Orange Stembusverklaring ondertekenen. Niet als symbolische geste, maar als bestuurlijk commitment aan veiligheid, gelijkwaardigheid en preventie. In Nederland worden namelijk elk jaar veertig tot vijftig vrouwen vermoord. Niet door vreemden, maar door hun partner/ex-partner. En dit is nog maar het topje van de ijsberg. Femicide is geen mysterie. Het is geen ongeluk. Het is geen impuls. Het is een patroon een patroon dat zichtbaar is, maar te vaak niet wordt gezien voorafgaand aan femicide: Dwingende controle. Niets is ooit goed genoeg. Je wordt kleiner gemaakt. Je wordt verward. Je telefoon wordt gecontroleerd. Er zijn voelbare dreigingen. Er is schuld en schaamte. Kinderen worden tegen jou opgezet. Je ouderschap wordt ondermijnd, keer op keer. En je wereld krimpt, en krimpt, en krimpt. En dan komt het gevaarlijkste moment: het moment waarop ze zegt: “Ik ga.” Dat is het moment waarop controle omslaat.

Waarin grip zoeken dodelijk kan worden. Zelfs wanneer er nooit één klap is gevallen en het ‘alleen maar’ psychisch geweld was. In 40% van de femicide gevallen was dit het geval.

Als het slachtoffer zich levend heeft bevrijdt van de ketens van dwingende controle, komt ze in een keten terecht van gebrekkige kennis in de hulpverlening. Nog te vaak wordt weggekeken. En wegkijken kost levens Slachtoffers moeten nog steeds bewijzen dat zij gevaar lopen alsof angst pas echt is wanneer er bloed vloeit. Dwingende controle is een stille wurggreep. Onzichtbaar. Soms eindigt het in moord, maar veel vaker gaat het psychisch geweld jarenlang door via post-separation abuse. En het ergste is: veel vrouwen herkennen het patroon dan nog steeds niet. Ze hebben ‘een moeilijke ex’. Ze belanden in “complexe scheidingen,” worden getreiterd via eindeloze rechtszaken. Omdat niet wordt begrepen dat de dwingende controle doorgaat en dat kinderen in een proces van jaren langzaam worden vervreemd van hun veilige ouder. Als je fysiek overleeft, dan wordt er dus geprobeerd je levende leven tot een hel te maken. Er wordt gepoogd je psychisch te vermoorden. Je sterft een sociale dood. Daarom is het heel belangrijk dat er meer kennis komt van dit patroon. Het is namelijk een patroon dat wij kunnen leren herkennen. Een patroon dat wij moeten benoemen. Een patroon dat moet worden gedocumenteerd. Dwingende controle wordt niet voor niets ook wel intieme terreur genoemd. Huiselijk geweld moet worden bezien door de lens van controle.

En vergis u niet: dit is een revolutionair andere kijk op dit onderwerp. Voorzitter, commissieleden, leden van het college, overige aanwezigen, Uit onderzoek blijkt dat in 50% van de zogenaamde ‘’complexe scheidingen’’ het helemaal niet complex is: het dwingende controle. Het is ernstig eenzijdig partnergeweld – inherent aan kindermishandeling. Laat dat even tot ons doordringen. 50%. De helft! Dit is geen ver-van-ons-bed-show.

Dit patroon niet zien, er niet op handelen en niet documenteren is waarschijnlijk een groter schandaal dan dat wij hebben gezien bij het toeslagenschandaal. Daarom vraag ik u om gendergerelateerd geweld prioriteit te maken in de komende gemeenteraadsverkiezingen. 1. Er moet één lid van het college B&W verantwoordelijk hiervoor worden gesteld. 2. Er moet één aanspreekpunt komen die verstand heeft van dwingende controle 3. En heel belangrijk: zoals David Mandels boek heet, stop blaming mothers and ignoring fathers. Er moet worden geïnvesteerd in daderaanpak – omdat gecertificeerde instellingen nu nog te vaak met lege handen staan door slecht ingekocht gemeentelijk beleid. Voorzitter, commissieleden, leden van het college, overige aanwezigen, Begin hier, vanavond, klein met het ondertekenen van de Orange Stembusverklaring En bouw uit naar groter: maak het tegengaan van gendergerelateerd geweld prioriteit. Doe dit vandaag, tijdens de campagne en alswel de gehele raadsperiode. Kortom laat Capelle kleur bekennen: oranje. Dank u wel.

-Literatuur en beleidstips: Met liefde heeft het niets te maken: over het herkennen en stoppen van intieme terreur – Ingrid Vledder en Ariane Hendriks Stop blaming mothers and ignoring fathers – David Mandel Gevaarlijke relaties en hoe ze eindigen in moord – Jane Monckton Smith Waar geweld uit beeld raakt - Verwey-Jonker Instituut (15 april 2025) Systeemgericht werken bij (ex-)partnergeweld | Movisie (22 maart 2024) > spreek mensen bij een JeugdBeschermingsTafel altijd apart van elkaar en zet ze niet samen aan tafel. Zij een noodknop, hij een sepot – De Groene Amsterdammer (19 november 2025) Bedreiging of mishandeling? - SUWR > pas het woonurgentiebeleid aan conform de kennis op intieme terreur. Solo parallel ouderschap: geen oplossing bij dwingende controle - Expertisecentrum Dwingende Controle https://professionals.verdwenenzelf.org/documentaire/ ‘Zij lijkt het probleem te zijn’ – documentaire Stichting Het Verdwenen Zelf Verzwaard slachtofferschap*: de onderbelichte rode vlag van femicide - Expertisecentrum Dwingende Controle