13.01 - Raadsvoorstel en -besluit

Zaaknr: 774142

Raadsvoorstel Nummer raadsvoorstel

Portefeuillehouder college / burgemeester griffier / initiatiefnemer raad

774149 Wethouder Ans Hartnagel Raadsvergadering

Programma / product / collegewerkplan

7 juni 2022

0

ONDERWERP Evaluatie Denk & Doe mee!-fonds GEVRAAGDE BESLISSING 1. Het Denk & Doe mee!-fonds tot en met 31 december 2023 voort te zetten met inachtneming van de zes aandachtspunten voor deze tussenstap zoals benoemd in de evaluatie ; 2. Het resterende subsidiebedrag binnen de reserve Denk & Doe Mee!-fonds beschikbaar te houden tot en met 31 december 2023 en de consequenties te betrekken bij de Najaarsnota 2022 en Jaarstukken 2022; 3. De kosten voor de uitvoering van het fonds tot en met 31 december 2023 zoals gebruikelijk ten laste te laten komen van het budget van het Denk & Doe Mee!-fonds; 4. Het college te verzoeken om in een voorstel de mogelijkheden uit te werken om het Denk & Doe mee!-fonds conform de uitkomst van de evaluatie per 1 januari 2024 structureel in te bedden in de gemeentelijke organisatie.

WETTELIJKE BASIS / AANLEIDING RAADSVOORSTEL Op 9 juli 2018 heeft uw raad de kaders en randvoorwaarden voor het Denk & Doe mee!-fonds vastgesteld. Deze kaders en randvoorwaarden waren in de periode daarvoor onder leiding van een raadswerkgroep en in nauwe samenspraak met Capellenaren uitgewerkt. Het fonds had in eerste instantie een looptijd van drie jaar en een budget van 5 miljoen euro. De gemeenteraad heeft eind 2021 besloten om het Denk & Doe mee!-fonds met zes maanden te verlengen en de nieuwe gemeenteraad op basis van een evaluatie van het fonds een definitief besluit te laten nemen ten aanzien van het fonds. De evaluatie van het Denk & Doe mee!-fonds is de afgelopen maanden uitgevoerd. Resultaten van het fonds tot nu toe Het Denk & Doe mee!-fonds loopt sinds 1 oktober 2018. Enkele feiten ten aanzien van het fonds: − Aantal aanvragen: 239 − Aantal toegekende subsidies: 99 − Toegekend subsidiebedrag (stand 20-04-2022): € 3.095.133,95 − Aantal aanvragen per wijk: − Capelle Breed: 134 − Middelwatering: 15 − Schenkel: 11 − Oostgaarde: 22 − Schollevaar: 24 − Fascinatio: 19 − Capelle-West: 9 − ’s-Gravenland: 5

1

Zaaknr: 774142

− Aantal aanvragen in de maak: − Waarde van aanvragen in de maak − Ingetrokken aanvragen: 46 − Aantal aanvragen dat op andere wijze is ondersteund:

11 €

711.400,00

21

Uitkomsten evaluatie Tijdens de evaluatie is gekeken wat waardevolle aspecten zijn van het Denk & Doe mee!-fonds en wat er nog verbeterd kan worden als het gaat om het stimuleren van lokale maatschappelijke initiatieven. De uitkomsten van de evaluatie zijn terug te brengen tot zeven bouwstenen die in Capelle aan den IJssel belangrijk zijn voor het stimuleren van lokale maatschappelijke initiatieven. Deze bouwstenen zijn kort samengevat: 1. Heldere afbakening tussen een gemeentelijke taak en een lokaal maatschappelijk initiatief 2. Heldere toegang voor initiatiefnemers, met ruimte voor goede gesprekken over concrete initiatieven 3. Gastvrije voedingsbodem voor initiatieven, los van beleid en politiek 4. Verbinding tussen initiatiefnemers en de ambtelijke organisatie, voor samenwerking en kennisuitwisseling 5. Onafhankelijke beoordeling van de initiatieven door een brede commissie 6. Actieve communicatie over de mogelijkheden voor ondersteuning van initiatieven én over de gerealiseerde initiatieven 7.

Gecommitteerde coördinator om de focus op de initiatieven te borgen Op basis van de uitkomsten van de evaluatie zijn de volgende vijf scenario’s verkend: − Scenario 1: het fonds blijft in de huidige vorm bestaan, met aanscherpingen vanuit de evaluatie − Scenario 2: het fonds verdwijnt en er is geen gelabeld geld meer voor initiatieven − Scenario 3: het fonds verdwijnt maar het bedrag blijft beschikbaar voor initiatieven − Scenario 4: het fonds wordt structureel ingebed in de gemeentelijke organisatie − Scenario 5: het fonds wordt helemaal zelfstandig De uitkomsten van de evaluatie, de bouwstenen en de scenario’s zijn uitgewerkt in het evaluatieverslag.

BEOOGD DOEL / EFFECT Uit de uitgevoerde evaluatie van het Denk & Doe mee!-fonds komt bij zowel initiatiefnemers, ambtenaren en betrokken professionals een duidelijke behoefte naar voren om de voordelen van het fonds structureel te borgen in de gemeentelijke organisatie. En daarbij uiteraard rekening te houden met de verbeterpunten. Dit komt concreet neer op scenario 4. De gemeente biedt structureel ondersteuning aan lokale maatschappelijke initiatieven. Zowel in geld als in andere gewenste vormen. Er is in dit scenario binnen de organisatie structureel capaciteit beschikbaar om initiatiefnemers een gecommitteerde coördinator te bieden en ambtenaren hebben structureel ruimte en beschikken over de benodigde competenties om lokale maatschappelijke initiatieven te ondersteunen die goed zijn voor Capelle aan den IJssel. Ook is er in de begroting structureel een post die niet voor politieke wensen of beleid gelabeld wordt, maar die ‘vrij’ beschikbaar is voor de ondersteuning van Capelse maatschappelijke initiatieven. De gemeente is kortom in staat om wendbaar te organiseren en in te spelen op ontwikkelingen in de lokale samenleving. Afdelingen werken integraal samen als het om de ondersteuning van de initiatieven gaat en bij nieuwe aanvragen wordt wanneer nodig naadloos de verbinding gemaakt met bijvoorbeeld het Intaketeam en Vergunning Verlening en Handhaving.

Tenslotte is er nog altijd een ‘team’ met daarin ambtenaren, inwoners en maatschappelijke partners die aanvragen onafhankelijk beoordelen op hun bijdrage aan het Capelse woon-, werk- en leefklimaat en dat zorgt voor nieuwe / afwijkende invalshoeken.

2

Zaaknr: 774142

Tussenstap: verschuiving van fonds naar gemeente Bovenstaande situatie is op dit moment nog geen realiteit. En uit de evaluatie blijkt dat de situatie niet vanaf 1 juli 2022 van het ene op het andere moment kan worden ingevoerd. Het is wel mogelijk om die situatie binnen afzienbare tijd te realiseren. Dit vraagt echter een gerichte inspanning van de raad, het college en de ambtelijke organisatie. Om deze reden is het advies om de komende 1,5 jaar (tot en met 31 december 2023) het Denk & Doe mee!-fonds voort te zetten met daarbij enkele gerichte aanpassingen richting de gewenste situatie en in die tussenperiode de interne organisatie in te richten. Voor de komende 1,5 jaar komt dit neer op het volgende: − Het Denk & Doe mee!-fonds gaat per 1 juli a.s.

verder met de financiële middelen die op dit moment nog voor het fonds beschikbaar zijn; − Het fonds stopt op 31 december 2023 of eerder als het subsidieplafond is bereikt; − Het fonds ondersteunt geen projecten meer die plaatsvinden in de openbare ruimte, die structurele onderhoudskosten voor de gemeente met zich mee brengen en waarvan de activiteiten voor het grootste gedeelte behoren tot het primaire werk van de gemeente en er in de uitvoering nauwelijks een bijdrage is van de initiatiefnemers; − Er wordt per direct wanneer nodig een betere koppeling gemaakt tussen de aanvraagprocedure van het fonds, het intaketeam van de gemeente en procedures rond vergunningen; − Ambtelijke afdelingen krijgen onder begeleiding van de coördinator van het fonds een actievere rol bij aanvragen die binnen de betreffende beleidsterreinen vallen. Het doel is daarbij niet om initiatieven inhoudelijk te sturen vanuit eigen beleidsdoelen, maar om professionele ondersteuning te bieden gericht op het vergroten van het maatschappelijk effect van het initiatief. De gemeente neemt niet onnodig initiatieven over en maakt initiatiefnemers ook niet onnodig en/of ongewenst verantwoordelijk voor de uitvoering van overheidstaken. − De gemeente gaat actiever communiceren over de diverse mogelijkheden voor financiering, de goedgekeurde aanvragen en mijlpalen van de ondersteunde initiatieven.

Dit met als doel om nieuwe initiatieven te stimuleren en Capellenaren te informeren over de ondersteuning die de gemeente aan lokale maatschappelijke initiatieven kan bieden. − Het college werkt parallel aan de tijdelijke voortgang van het Denk & Doe mee!-fonds (rekening houdend met bovengenoemde aanscherpingen) een voorstel voor de gemeenteraad uit waarin de mogelijkheden worden verkend om vanaf 1 januari 2024 structureel lokale initiatieven vanuit de gemeentelijke organisatie te ondersteunen. Daarbij hoort – naast de andere aandachtspunten die uit deze evaluatie komen - ook inzicht in de benodigde capaciteit en een integrale afweging van de gemeentelijke financiën. Wat betreft de benodigde capaciteit gaat het zowel over de benodigde tijd als de noodzakelijke kwaliteit / benodigde competenties. In het voorstel zal het college ook de vraag beantwoorden welke gevolgen de inbedding in de gemeentelijke organisatie heeft voor de ‘spelregels’ en de werkwijze die op dit moment binnen het fonds worden gehanteerd.

ONDERBOUWING VAN DE GEVRAAGDE BESLISSING De uitkomsten van de evaluatie (o.a. verwoord in winstpunten en verbeterpunten) en de eerdergenoemde bouwstenen en scenario’s zijn uitgewerkt in het evaluatieverslag. Dit verslag beschrijft ook de leemte die er volgens initiatiefnemers en betrokken ambtenaren en professionals ontstaat als het fonds ophoudt te bestaan. Op hoofdlijnen: − De drempel om initiatieven te starten wordt in de ogen van initiatiefnemers hoger en het aantal maatschappelijke initiatieven zal hierdoor afnemen. − ‘De motivatie tot creativiteit’, de laagdrempeligheid en de logische ingang tot de gemeente verdwijnen. − Maatschappelijke doelen worden minder behaald. − Het wordt door sommigen gezien als ‘kapitaalvernietiging’ omdat er iets is ontwikkeld dat (op hoofdlijnen) werkt. − De verbinding tussen partijen in de lokale samenleving en de gemeente wordt minder, omdat die elkaar nu in initiatieven hebben gevonden.

3

Zaaknr: 774142

− De gemeente onderscheidt zich dan minder als het gaat om het stimuleren van maatschappelijk initiatief. Uitkomst: zeven bouwstenen voor het stimuleren van maatschappelijke initiatieven De uitkomsten van de evaluatie zijn terug te brengen tot zeven bouwstenen die in Capelle aan den IJssel belangrijk zijn voor het stimuleren van lokale maatschappelijke initiatieven. Deze bouwstenen zijn: 1. Heldere afbakening tussen een gemeentelijke taak en een lokaal maatschappelijk initiatief Maak van een gemeentelijke taak of ambitie geen lokaal maatschappelijk initiatief omdat dit financieel goed uitkomt. Neem aan de andere kant als gemeente ook geen lokale maatschappelijke initiatieven over omdat ze succesvol zijn. 2. Heldere toegang voor initiatiefnemers, met ruimte voor goede gesprekken over concrete initiatieven Creëer een heldere ‘toegangspoort’ voor initiatiefnemers tot de gemeente, met daarbij professionals die tijd hebben en gecommitteerd zijn om initiatieven te stimuleren en initiatiefnemers door het ambtelijke proces te helpen. 3. Gastvrije voedingsbodem voor initiatieven, los van beleid en politiek Zorg voor een heldere werkwijze gericht op het snel ondersteunen van maatschappelijke initiatieven die Capelle beter maken. Laat het initiatief het initiatief zijn en maak het niet onderdeel van een bredere politieke of beleidsagenda. 4.

Verbinding tussen initiatiefnemers en de ambtelijke organisatie, voor samenwerking en kennisuitwisseling Buiten de (praktische) contacten over concrete initiatieven is een structurele verbinding tussen lokale initiatiefnemers en de gemeentelijke organisatie - voor samenwerking en kennisuitwisseling - waardevol voor initiatiefnemers en de gemeente. Initiatiefnemers zien het fonds als een goede toegang tot de gemeentelijke organisatie. 5. Onafhankelijke beoordeling van de initiatieven door een brede commissie Zorg voor een onafhankelijke beoordeling door een commissie met enkele ambtenaren en voornamelijk externe samenwerkingspartners met een breed lokaal netwerk. De brede commissie beoordeelt initiatieven op de maatschappelijke waarde voor Capelle los van politieke en beleidsagenda’s. Dat levert een waardevolle aanvulling op de activiteiten van de gemeente. 6. Actieve communicatie over de mogelijkheden voor ondersteuning van initiatieven én over de gerealiseerde initiatieven Om een optimale waarde te halen uit de ondersteuningsmogelijkheden voor lokale maatschappelijke initiatieven, is actieve communicatie over die mogelijkheden en over de initiatieven die op deze wijze geholpen van groot belang.

De communicatie kan nieuwe initiatiefnemers op het spoor van de ondersteuningsmogelijkheden brengen, inspireren tot nieuwe initiatieven en bestaande initiatiefnemers in contact brengen met nieuwe partners, afnemers, etc. 7. Gecommitteerde coördinator om de focus op de initiatieven te borgen Stel een coördinator aan die ervoor zorgt dat de bouwstenen worden gerealiseerd en worden onderhouden. Dit betekent concreet dat er continu aandacht is voor de ondersteuning van lokale maatschappelijke initiatieven vanuit de gemeentelijke organisatie, dat barrières wanneer wenselijk en mogelijk worden weggenomen, de brede commissie de goede positie heeft en initiatiefnemers positief zijn over de ondersteuning die vanuit de gemeente wordt geboden.

4

Zaaknr: 774142

Deze coördinator is zeker de komende jaren nog nodig om de focus op lokale maatschappelijke initiatieven te houden en ervoor te zorgen dat het fonds in de nabije toekomst structureel door de bestaande gemeentelijke organisatie kan worden georganiseerd.

Scenario

Een opzichzelfstaand fonds…

… met heldere toegang

… met het borgen van de focus

… met de verbinding met de gemeentelijke organisatie

… met de onafhankelijke beoordeling

… met een heldere afbakening

… en wie ontvangt (aan) vragen van initiatiefnemers?

… met structureel middelen voor maatschappelijke initiatieven?

Tijdens de evaluatie zijn volgende vijf scenario’s getoetst aan deze bouwstenen: − Scenario 1: het fonds blijft in de huidige vorm bestaan, met aanscherpingen vanuit de evaluatie − Scenario 2: het fonds verdwijnt en er is geen gelabeld geld meer voor initiatieven − Scenario 3: het fonds verdwijnt maar het bedrag blijft beschikbaar voor initiatieven − Scenario 4: het fonds wordt structureel ingebed in de gemeentelijke organisatie − Scenario 5: het fonds wordt helemaal zelfstandig De scenario’s zijn uitgebreid beschreven in het evaluatieverslag. In vogelvlucht leidt de toetst van de scenario’s aan de bouwstenen tot het volgende overzicht:

1

Ja

Ja

Ja

Ja

Ja

Ja

Het fonds

2

Nee

Nee

Nee

Nee

Nee

Nee

3

Nee

Nee

Nee

Ja/Nee

Ja/Nee

Nee

4

Nee

Ja

Ja

Ja

Ja

Ja

Raad, college, ambtelijke organisatie Raad, college, ambtelijke organisatie Coördinator

Nee, het resterende bedrag wordt gereserveerd voor het fonds. Nee, er is geen bedrag in de begroting.

5

Ja

Ja

Ja

Nee

Ja

Ja

Het fonds

Nee, het resterende bedrag wordt gereserveerd in de begroting. Ja, er wordt structureel geld vrijgemaakt in de begroting voor de ondersteuning van initiatieven. Ja, de gemeente ‘voedt’ een extern fonds.

Uit de uitgevoerde evaluatie van het Denk & Doe mee!-fonds komt bij zowel initiatiefnemers, ambtenaren en betrokken professionals een duidelijke behoefte naar voren om de voordelen van het fonds structureel te borgen in de gemeentelijke organisatie. En daarbij uiteraard rekening te houden met de verbeterpunten. Dit komt concreet neer op scenario 4.

5

Zaaknr: 774142

FINANCIELE CONSEQUENTIES / WIJZE VAN DEKKING Per 20 april 2022 is er € 3.095.133,95 vanuit het Denk & Doe mee!-fonds besteed. Wij stellen u daarom voor aan de gemeenteraad voor te stellen om het resterende bedrag binnen de reserve Denk & Doe mee!-fonds beschikbaar te houden voor de tweede helft van 2022 en het jaar 2023 en dit te verwerken in de najaarsnota.

REACTIES VAN DERDE / FORMELE INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN / COMMUNICATIE Na het besluit ten aanzien van de verlenging van het Denk & Doe mee!-fonds zal hierover actief via de gebruikelijke kanalen van de gemeente en het Denk & Doe mee!-fonds worden gecommuniceerd. Ook zal bekend worden gemaakt welk bedrag voor de jaren 2022 en 2023 nog resteert voor het verlenen van subsidies uit het fonds (het subsidieplafond).

VOORTRAJECT

VERVOLGTRAJECT In verband met dit raadsvoorstel is de Subsidieregeling Denk & Doe mee!-fonds nog niet per 1 juli 2022 ingetrokken. Het college zal hierover een besluit nemen, nadat u heeft besloten over het onderhavige raadsvoorstel. Indien u instemt zal het college u daarnaast tijdig een voorstel doen met daarin de mogelijkheden voor een structurele inbedding van het Denk & Doe mee!-fonds in de gemeentelijke organisatie per 1 januari 2024. Daarbij komt – naast de andere aandachtspunten die uit deze evaluatie komen ook inzicht in de benodigde capaciteit en een integrale afweging van de gemeentelijke financiën. Wat betreft de benodigde capaciteit gaat het zowel over de benodigde tijd als de noodzakelijke kwaliteit / benodigde competenties. In het voorstel zal het college ook de vraag beantwoorden welke gevolgen de inbedding in de gemeentelijke organisatie heeft voor de ‘spelregels’ en de werkwijze die op dit moment binnen het fonds worden gehanteerd.

6

Zaaknr: 774142

RAADSCOMMISSIE Raadscommissie BVM op 23 of 24 mei 2022.

BIJLAGE(N) WELKE TER KENNIS VAN DE RAAD WORDEN GEBRACHT − Denk & Doe mee!-fonds - Evaluatieverslag incl. aanbevelingen voor de nabije toekomst

NADERE INFORMATIE / TECHNISCHE VRAGEN BIJ Onno de Vries, o.de.vries@capelleaandenijssel.nl, 06 1438 9668

Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester,

A.L. Duijmaer van Twist

mr. P. Oskam

7

Zaaknr: 774142

Raadsbesluit De raad van de gemeente Capelle aan den IJssel; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 10 mei 2022 ; BESLUIT: 1. Het Denk & Doe mee!-fonds voort te zetten tot en met 31 december 2023 met inachtneming van de zes aandachtspunten voor deze tussenstap zoals benoemd in de evaluatie; 2. Het resterende subsidiebedrag binnen de reserve Denk & Doe Mee!-fonds beschikbaar te houden tot en met 31 december 2023 en de consequenties te betrekken bij de Najaarsnota 2022 en Jaarstukken 2022; 3. De kosten voor de uitvoering van het fonds tot en met 31 december 2023 zoals gebruikelijk ten laste te laten komen van het budget van het Denk & Doe Mee!-fonds; 4. Het college te verzoeken om in een voorstel de mogelijkheden uit te werken om het Denk & Doe mee!-fonds conform de uitkomst van de evaluatie per 1 januari 2024 structureel in te bedden in de gemeentelijke organisatie.

Vastgesteld in de vergadering van 7 juni 2022 De griffier,

de voorzitter,

8