11.00 - Raadsvoorstel Rekenkamerrapport Onderwijsachterstandenbeleid

Zaaknr:2222863

Raadsvoorstel Nummer raadsvoorstel

Portefeuillehouder college / burgemeester griffier / initiatiefnemer raad

2234198 R. van Hemert Raadsvergadering

Programma / product / collegewerkplan

2 februari 2026

Programma 4 Onderwijs

ONDERWERP ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’; rapport Rekenkamer Capelle aan den IJssel GEVRAAGDE BESLISSING 1. Het rekenkamerrapport ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’ inclusief de daarin opgenomen hoofdconclusie en deelconclusies voor kennisgeving aan te nemen; 2. Alle aanbevelingen aan het college van burgemeester en wethouders uit het rapport over te nemen: 1. Verbeter de toeleiding zodat meer doelgroeppeuters worden bereikt; 2. Maak de wettelijke verplichte afspraken voor onderwijsachterstanden en monitor deze jaarlijks; 3. Stel concrete doelen op, leg deze vast in beleid en monitor de voortgang. WETTELIJKE BASIS / AANLEIDING RAADSVOORSTEL Op basis van de Gemeentewet is in de gemeente Capelle aan den IJssel een rekenkamer ingesteld. De Rekenkamer Capelle aan den IJssel speelt een rol bij de versterking van de controle van de raad op het college. Tot de taak van de Rekenkamer behoort in het bijzonder het onderzoeken van de doelmatigheid en doeltreffendheid van het beheer van de organisatie en van het gevoerde beleid van het college. De rekenkamer heeft het rapport ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’ afgerond en op 18 december 2025 aangeboden aan de gemeenteraad.

In het rapport trekt de Rekenkamer Capelle aan den IJssel een aantal conclusies en worden een reeks aanbevelingen gedaan. BEOOGD DOEL / EFFECT Als gemeenteraad vast te stellen welke gevolgen de conclusies en aanbevelingen het rekenkamerrapport moeten hebben. Het college dient vervolgens conform de Verordening Rekenkamer Capelle aan den IJssel 2016 uitvoering aan de vastgestelde aanbevelingen te geven en hiervan de raad in kennis te stellen. ONDERBOUWING VAN DE GEVRAAGDE BESLISSING Op basis van artikel 10 van de Verordening Rekenkamer Capelle aan den IJssel 2016 wordt door de griffie een raadsvoorstel opgesteld met een conceptraadsbesluit, met als uitgangspunt het overnemen van alle aanbevelingen van de rekenkamer in het desbetreffende rapport.

1

Zaaknr:2222863

Het college is eerder in de gelegenheid gesteld om via bestuurlijk wederhoor een reactie te geven op het rapport van de rekenkamer. Hierin kan het college aangeven welke aanbevelingen worden overgenomen en, indien aanbevelingen niet worden overgenomen, de motivering waarom aanbevelingen niet worden overgenomen. Reactie van het college op aanbeveling 1 Het college beschouwt deze aanbeveling als ondersteuning en bevestiging van de door de reeds ingezette koers en omarmt daarmee de aanbeveling. Het vergroten van het bereik van doelgroeppeuters blijft voor het college een belangrijk speerpunt. Deze aanbeveling sluit aan bij de koers die het college sinds 2024 heeft ingezet, waarin het college nadrukkelijk meer focus wil leggen op de wettelijke taken rond voorschoolse educatie (VE) met als doel zoveel mogelijk doelgroeppeuters met de beste kansen te laten starten in het onderwijs. Om meer doelgroeppeuters te bereiken, heeft het college met alle VE-aanbieders en partners rondom het jonge kind op 23 oktober 2024 een voor- en vroegschoolse educatie (VVE)-netwerkbijeenkomst georganiseerd. Het doel was om informatie en signalen op te halen bij partners, om afspraken te kunnen maken over het verbeteren van het bereik van doelgroeppeuters en toeleiding naar het VEaanbod. Vervolgens heeft het college georiënteerd hoe zij de toeleiding naar VE verder konden verbeteren.

Vanaf 1 januari 2025 is het college gestart met de inzet van twee peuterconsulenten. Hiermee heeft het college een extra stap gezet om ouders beter te informeren over de nut en noodzaak van het VE-aanbod en hen te ondersteunen bij de toeleiding naar VE-aanbod. Peuterconsulenten helpen ouders met het inschrijven of afspraken maken of onderhouden met een VE-aanbieder. Bovendien hebben de peuterconsulenten ook een signalerende en verwijzende rol naar bijvoorbeeld andere maatschappelijke instelling(en). Het voornaamste doel van de peuterconsulent is dat een VE-peuter alsnog gebruik gaat maken van het VE-aanbod. Daarnaast zet het college sinds 2025 ook voorlichtingsmateriaal in meerdere talen in, zodat ook ouders die de Nederlandse taal minder machtig zijn, beter kunnen worden bereikt. Het college zal de pilot met de peuterconsulenten in 2026 verder evalueren en de uitkomsten van deze evaluatie gebruiken om de meerwaarde te bepalen voor het eventuele vervolg met het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG), maar ook om duidelijke afspraken te maken met het CJG, de kinderopvangorganisaties en andere partners over de verdere inrichting van de toeleiding. Het college onderschrijft ook het aandachtspunt dat een hoger bereik vraagt om voortdurende aandacht voor voldoende VE-kindplaatsen die beter verspreid zijn over Capelle aan den IJssel.

Voor de zomer 2025 is het college gestart met het inventariseren bij de kinderopvangorganisaties en scholen welke mogelijkheden er zijn om nieuwe VE-groepen te starten. De uitwerking van de inventarisatie loopt tot op heden nog. Op deze manier borgt het college dat een groeiend bereik van VE-peuters hand in hand gaat met voldoende en kwalitatief volwaardig VE-aanbod. Reactie van het college op aanbeveling 2 Het college omarmt deze aanbeveling en neemt deze over. Het college heeft de afgelopen jaren een inhaalslag gemaakt in structureel overleg met de partners rondom de VVE. Sinds 2023 vindt afstemming plaats met kinderopvangorganisaties, schoolbesturen en maatschappelijke partners over de wettelijke thema’s. In 2024 is dit verder geborgd via het VVE-netwerkoverleg. De uitwerking van de afspraken zijn inmiddels gestart en deels gerealiseerd. Zo is in 2025 de doelgroepdefinitie vastgesteld in de Lokale Educatieve Agenda (LEA), zijn de werkprocessen voor indicering, toeleiding en doorgaande leerlijn geactualiseerd en is de datakwaliteit van het bereik verbeterd sinds 2024. Het college erkent dat de afspraken nog niet overal volledig zijn uitgewerkt en geborgd in de praktijk. Dit pakt het college op in het nieuwe beleid. De structurele monitoring van deze afspraken maakt het college hier onderdeel van.

Reactie van het college op aanbeveling 3 Het college beschouwt deze aanbeveling als ondersteuning en bevestiging van de door het college reeds ingezette koers en omarmt daarmee deze aanbeveling. De eerste en tweede aanbeveling richten zich op de wettelijke taken binnen de voorschoolse educatie, zoals vastgesteld in de artikelen 158 tot en met 163 van de Wet op het primair onderwijs (WPO).

2

Zaaknr:2222863

Het gaat daarbij onder meer om: - Voldoende en kwalitatief volwaardig aanbod van VE; - Een goede spreiding van het VE-aanbod; - Het inspannen voor het bereik van de doelgroeppeuters en zorgen voor een goede toeleiding van peuters naar de VE; - De doorgaande leerlijn en resultaatafspraken maken met schoolbesturen. Deze aanbevelingen geven duidelijk richting en maken het ook inzichtelijk dat het college het ruimhartig ingezette onderwijsachterstandenbeleid moet versmallen naar een scherper afgebakend VVE-beleid, waarin de wettelijke taak centraal staat. Deze lijn neemt het college mee in het nieuw op te stellen beleid voor de nieuwe periode van het Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid (GOAB): 2027-2030. In deze periode gaat het college nadrukkelijker sturen op VE voor peuters van 2,5 tot 4 jaar, het versmallen van de doelgroepdefinitie en het zorgen voor voldoende en kwalitatief volwaardig VE-aanbod. Deze doelen legt het college vast in het nieuwe beleid. Wat betreft de monitoring zet het college de Peutermonitor voort, aangevuld met informatie vanuit het CJG, kinderopvangorganisaties en schoolbesturen. De voortgang bespreekt het college jaarlijks in overleg met de partners en informeert het college de raad over bereikte resultaten en eventuele bijsturing. Hiermee geeft het college invulling aan de aanbeveling en versterkt het college de sturing binnen het nieuwe beleid.

FINANCIELE CONSEQUENTIES / WIJZE VAN DEKKING n.v.t. REACTIES VAN DERDE / FORMELE INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN / COMMUNICATIE n.v.t. VOORTRAJECT

VERVOLGTRAJECT n.v.t. RAADSCOMMISSIE Commissie SLE 19 januari 2026 BIJLAGE(N) WELKE TER KENNIS VAN DE RAAD WORDEN GEBRACHT 1. Aanbiedingsbrief Rekenkamerrapport ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’ d.d. 18 december 2025 2. Rekenkamerrapport ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’ NADERE INFORMATIE / TECHNISCHE VRAGEN BIJ Mevr. drs. C.M.J. van Adrichem, k.van.adrichem@capelleaandenijssel.nl, 06-52022418

de griffier,

de burgemeester,

DRS. TA DE MIK

DRS. J.J. MANUSAMA 3

Zaaknr:2222863

Raadsbesluit De raad van de gemeente Capelle aan den IJssel; gelezen het voorstel van de burgemeester en de griffier; BESLUIT: 1. Het rekenkamerrapport ‘Resultaat op achterstand, onderzoek naar het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid’ inclusief de daarin opgenomen hoofdconclusie en deelconclusies voor kennisgeving aan te nemen; 2. Alle aanbevelingen aan het college van burgemeester en wethouders uit het rapport over te nemen: 1. Verbeter de toeleiding zodat meer doelgroeppeuters worden bereikt; 2. Maak de wettelijke verplichte afspraken voor onderwijsachterstanden en monitor deze jaarlijks; 3. Stel concrete doelen op, leg deze vast in beleid en monitor de voortgang.

Vastgesteld in de openbare vergadering van 2 februari 2026, De griffier, de voorzitter,

4