10.03 - Bijlage bij raadsbesluit evaluatie fractie- en scholingsgelden

Bijlage bij raadsbesluit evaluatie fractieen scholingsgelden: Evaluatie fractie- en scholingsgelden Vorig jaar besloot uw raad het protocol fractiegelden (daterend uit mei 2017) en de Verordening ambtelijke bijstand en fractieondersteuning Capelle aan den IJssel 2019 (waarvan het protocol onderdeel uitmaakt), te evalueren zodat, indien gewenst, z.s.m. in deze raadsperiode (20262030) gewerkt kan worden met een geactualiseerde verordening/protocol. Uit een (eerder gehouden) inventarisatie onder fractievoorzitters en penningbeheerders uit de vorige raadsperiode zijn, aangevuld met input vanuit de kascommissie een aantal onderwerpen aangedragen die in aanmerking zouden kunnen komen om er bij de evaluatie nader uit te lichten. Het betreft de volgende onderwerpen: 1. Instellen raadsbreed “Lief-en-leed” potje. De wens om een gemeenschappelijk “lief-en-leed” potje te creëren t.b.v. de raad, waaruit gezamenlijk (zoveel mogelijk raads-breed gedragen) uitgaven in bijv. de vorm van een presentje kunnen worden gedaan. Het moet een uitgave betreffen die de gehele raad aangaat en dus niet één of enkele fracties.

(Voorbeelden: (1) presentje als blijk van waardering voor vertrekkende bestuurders of (2) een uitgave bij levensbepalende gebeurtenissen, zoals bijvoorbeeld het overlijden van een partner/kind van een (burger)raadslid/bestuurder; Directe aanleiding voor deze suggestie was het feit dat in de afgelopen raadsperiode een – verhoudingsgewijs - flink aantal bestuurders uit het college en raad is vertrokken. Een van de raadsleden nam – vrijwillig – de taak op zich om voor de vertrekkenden een herinneringspresentje aan te schaffen. Daarna volgde – soms moeizame - verrekening met de overige fracties wat er in de praktijk toe leidde dat de betrokken “vrijwilliger” het presentje (een antieke prent incl. inlijsting) deels (of geheel) uit eigen zak betaalde. Op basis van de ervaringen van de afgelopen raadsperiode zou het gaan om circa 10 vertrekkende collegeleden en raadsleden. Hetgeen leidt tot een bedrag van € 800. Wanneer uit dat gemeenschappelijk “lief-en-leed” potje ook b.v. een bloemstuk bij een levensbepalende gebeurtenis wordt betaald, hebben we het over een bedrag van (in totaal) naar schatting € 1.250 voor een raadsperiode van 4 jaar. Voorstel: bedrag: 100,== per fractie + 25,== per raadslid van het fractiebudget.

Een verdeling op basis van de verkiezingsuitslag zou leiden tot de volgende bedragen: Leefbaar 15 100 + 375 475 PvdA/Groen Links 5 100 + 125 225 D66: 3 100 + 75 175 SGP 3 100 + 75 175 VVD: 2 100 + 50 150 CDA 2 100 + 50 150 Echt voor Capelle 2 100 + 50 150 CU 1 100 + 25 125 Totaal € 1.625,==

1

Afspraken: - De griffie beheert het potje. - Vanuit de griffie wordt éénmalig (voor de raadsperiode 2026 - 2030) een factuur gestuurd naar de fracties op basis van bovenstaande berekening. Deze facturen kunnen ten laste van het fractiebudget worden gebracht en als zodanig ook ten laste van het fractiebudget worden verantwoord. - Voorstellen voor uitgaven uit het potje dienen unanieme instemming van het presidium te hebben. - Als bedragen uit het budget worden gehaald wordt de nieuwe stand gecommuniceerd met het presidium. - Als de pot ‘leeg’ is vindt (na instemming presidium) aanvulling plaats op basis van bovenstaande berekening en op basis van de dan actuele omvang van de fracties. Voorstel is om het protocol fractiegelden uit te breiden met de volgende passage: Instellen lief-en-leed potje voor raadsbrede uitgaven. Er is een lief-en- leed potje ingesteld waaruit raadsbrede uitgaven kunnen worden gedaan. Het betreft uitgaven die de gehele raad aangaat en dus niet één of enkele fracties. (voorbeelden: (1) presentje als blijk van waardering voor vertrekkende bestuurders (2) uitgaven bij levensbepalende gebeurtenissen zoals bijv. overlijden partner/kind (burger/raadslid/bestuurder). De uitgaven komen na instemming van het presidium ten laste van het fractiebudget. De pot wordt gevoed door de fracties en beheerd door de griffie.

Bijdrage is per fractie 100 euro vast + 25 euro per raadslid Over 4 jaar zal de werking van het lief-en leedpotje tegen het licht worden gehouden. Gelet op bovenstaande zal naast de uitbreiding van het fractieprotocol ook aan de verordening artikel 8 lid 1 de volgende zin worden toegevoegd. ‘Daarnaast zal ook het lief-en-leedpotje (nader toegelicht in het fractieprotocol) onderdeel van de fractiebesteding gaan uitmaken.’ 2. Mogelijkheid van het doen van “lief-en-leed” uitgaven aan niet-eigen-fractieleden vanuit het eigen fractiebudget. Deze mogelijkheid is sinds 2022 al mogelijk gemaakt, voldoet aan de verwachtingen en zal dus structureel worden geïmplementeerd. Het protocol dient daartoe nog wel (alsnog) te worden aangepast. Voorgesteld wordt de volgende passage aan het protocol toe te voegen: lief-en-leed uitgaven aan niet-eigen-fractieleden vanuit het eigen fractiebudget. De te volgen lijn bij kaartjes bij b.v. ziekte of geboorten is dat als een dergelijke (kleine) attentie bestemd is voor mensen buiten de eigen fractie/partij (dus bijvoorbeeld een burger-raadslid van een andere fractie) dan kunnen de kosten worden gedeclareerd. Dezelfde gedragswijze geldt als het gaat om het geven van een geschenk (in de vorm van een “aardigheidje”). 3.

Geen uitruil meer tussen fractie- en scholingsgelden (voordeel geen dubbele verantwoordingen meer); Het voordeel dat (vanuit fracties) werd genoemd is het niet meer af hoeven leggen van een dubbele verantwoording. Immers, nu worden de fractie- en de scholingsgelden afzonderlijk verantwoord. De oorzaak van de gehanteerde splitsing is het gegeven dat beide “geldstromen” gebaseerd zijn op onderscheidende regelgeving. De fractiegelden zijn geregeld in de Verordening ambtelijke bijstand en fractieondersteuning Capelle aan den IJssel 2019.

2

De scholingsgelden vinden hun basis in de Verordening rechtspositie raadsleden en commissieleden Capelle aan den IJssel 2024. Een samenvoeging van beide budgetten lijkt door de onderscheidende regelgeving niet correct. Nadere toelichting. Bij de verantwoordingen van de fractie- en scholingsgelden in eerdere jaren heeft de kascommissie aan de raad instemming gevraagd om tekorten bij de fractiegelden te betalen vanuit het overschot op de scholingsgelden. De raad heeft daar in alle gevallen mee ingestemd, maar in de bespreking voorafgaand aan de besluitvorming in 2025 is echter wel de opmerking gemaakt dat een tekort aan fractiegelden niet zomaar gecompenseerd c.q. verrekend kan worden via een overschot op de scholingsgelden; daar is immers de eigen (fractie)reserve voor bedoeld. Het protocol doet over een dergelijke verrekening vooralsnog echter geen expliciete uitspraak. Wel zijn in het huidige fractieprotocol onder de “toegestane” uitgaven vanuit het fractiebudget genoemd; uitgaven verbonden aan het opleiden van de fractie als geheel, c.q. gericht op teamvorming en kwaliteitsverbetering van de fractie alsmede t.b.v. vrijwilligers die de fractie behulpzaam zijn. Voor de duidelijkheid zal de volgende passage in het protocol worden opgenomen: Het is dus toegestaan fractiegelden in te zetten voor niet politiek gerelateerde scholing/opleiding van de fractie als geheel.

Het inzetten van de fractiegelden voor (niet politiek gerelateerde) individuele scholing is echter niet mogelijk. Dus : Individuele scholing dient als scholingsgeld te worden verantwoord. Niet politiek gerelateerde scholing van de fractie als geheel kan zowel als fractiegeld ais als scholingsgeld worden verantwoord. Overigens is deze passage zonder problemen al met de verantwoording 2025 in de praktijk toegepast. 4. Indexering van de fractiegelden en/of scholingsgelden. Vanaf 2017 heeft er geen indexering van de fractie- en scholingsgelden meer plaatsgevonden. Dit rechtvaardigt de vraag of deze gelden nog wel toereikend zijn voor de fracties die er op grond van de geldende verordening recht op hadden. Tegen deze achtergrond is gekeken naar de afgelopen 4 jaar. 4.1. Fractiegelden. Het resultaat is als volgt. Jaar 2022 2023 2024 2025

Uitgegeven fractiegeld conform geldende verordening € 27.301 € 26.956 € 31.537 €30.970

Totaal overschot op basis afgesproken spelregels (teruggestort aan gemeente) € 7.687 € 11.451 € 6.067 € 4.558

De uitgaven van het fractiegeld (gebaseerd op € 975 raadslid + € 250 vast) vertoont over de afgelopen 4 een vrij constant niveau. Het bedrag dat alle fracties gezamenlijk jaarlijks terug moeten betalen vertoont een licht dalende tendens.

3

Vooralsnog zijn er door het niet indexeren van het fractiegeld de afgelopen jaren géén fracties in financiële problemen gekomen. 4.2. Scholingskosten Aan de fracties wordt jaarlijks (op basis van de Verordening rechtspositie raadsleden en commissieleden Capelle aan den IJssel 2024) een financiële tegemoetkoming betaald voor deelname aan niet-partijpolitiek georiënteerde scholingsactiviteiten. Die vergoeding is bestemd voor raads- en commissieleden en bedraagt € 250 per raadszetel en € 250 per commissielid. In een jaar dat er gemeenteraadsverkiezingen worden gehouden is die vergoeding € 190 per raadszetel en € 190 per commissielid. Jaar 2022 2023 2024 2025

Uitgegeven scholingsgeld conform geldende verordening € 1.294 € 2.473 € 3.964 € 5.537

Totaal overschot op basis afgesproken spelregels (teruggestort aan gemeente) € 7.428 € 10.467 € 6.112 € 5.446

Opvallend is dat er minder scholingsgeld wordt uitgegeven dan dat er aan overschot moet worden terugbetaald aan de gemeente. 4.3. Conclusie. Een mogelijk te beperkte omvang van de fractie- en scholingsgelden lijkt niet aan de orde. Daarom wordt voorgesteld geen indexering van de fractie-en scholingsgelden door te voeren. Dit, mede ook gezien de financiële ombuigingen waar de gemeente zich voor gesteld ziet. Kanttekening is wel dat door de recente besluitvorming over de uitbreiding van het aantal burgerraadsleden (dd. 6 april jl.) de uitgaven voor m.n. de scholingsgelden mogelijk wat kunnen gaan stijgen. Via het presidium zal de komende maanden de vinger aan de pols worden gehouden. 5. Activiteiten georganiseerd door individuele fracties. Nieuwjaarsbijeenkomsten/pub-kwis en vergelijkbare activiteiten worden geacht te worden gefinancierd vanuit de fractiegelden. Hierover zal een passage in het fractieprotocol worden opgenomen.

4