08.04 - Bijlage CONCEPT Beleidsplan VRR 2027-2031 2459881
Tekst van het document
Meerjarenbeleidsplan VRR 2027–2031 Wij zijn er altijd – de veiligheidspartner in het meest complexe risicogebied van Nederland
We zijn er. Altijd.
/ Inhoudsopgave
Voorwoord
5
4.4
1/
Inleiding
7
4.5
1.1
De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) De missie van de VRR De visie van de VRR Maatschappelijke ontwikkelingen en hun impact op veiligheid Weerbaarheid tegen geopolitieke en hybride dreigingen De sociale onderstroom De impact van een veranderende wereld Samenwerken aan veiligheid Leeswijzer
7
1.1.1 1.1.2 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7
Robuuste operatie onder complexe omstandigheden Vernieuwen & vervangen: toekomstvaste systemen en inzet Robuuste zorgverlening
20
5/
Pijler 3: Een toekomstbestendige en flexibele crisisorganisatie
23
5.1 5.2 5.3
Context en ambitie Koers 2027-2031 De weerbaarheid en veerkracht van de samenleving én de (crisis)organisatie Altijd paraat: wendbare en duurzame piketorganisatie Helder & tijdig: crisiscommunicatie die iedereen bereikt 24/7 inzicht: Veiligheidsinformatieknooppunt als spil voor adequaat optreden Versterking van de regierol van de GHOR in de witte keten Sterke gemeentelijke bevolkingszorg: regionaal waar het kan, lokaal waar het moet
23 23 24
4.6 7 7 7 7 8 8 9 9
5.4 5.5
/ Colofon
Redactie: Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond Bestuurlijke & Juridische Zaken o.l.v. Ruud Reijenga
25
5.6
2.1 2.2
Het Regionaal Risicoprofiel Het Regionaal Crisisplan (RCP) en de GRIP-regeling
11 13 5.7
3/
Pijler 1: De autoriteit op het gebied van fysieke veiligheid
15
5.8
3.1 3.2 3.3
Context en ambitie Koers 2027-2031 De Wet veiligheidsregio’s is onze basis Proactieve risicobeheersing verankeren Voorkomen en beperken van branden, rampen en crises Versterken gedeeld risicobewustzijn en handelingsperspectief Professionalisering VTHA-taken Samenwerking en expertiseontwikkeling
15 15 15
6/
Pijler 4: Een doel- en mensgerichte organisatie
28
16
6.1 6.2 6.3
29 29 29
17
6.4
17 17
6.5
Context en ambitie Koers 2027-2031 Innovatie, digitalisering en informatieveilig werken Een inclusieve en aantrekkelijke werkgever Mensgericht leiderschap & betrouwbare sturing Klimaatneutraal en circulair in 2040
4/
Pijler 2: Een robuuste hulpen zorgverleningsorganisatie
19
Bijlage 1: Afbakening (advies)taken
32
4.1 4.2 4.3
Context en ambitie Koers 2027-2031 De hulpvrager voorop: maatwerk bij elke hulpvraag
19 19 19
3.4 3.5 3.6
Opmaak en vormgeving: Trichis Content en Creatie.
3.7 3.8
2 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
24
Regionaal Risicoprofiel 11 Rotterdam-Rijnmond 2026-2030
Fotografie: Megin Zondervan, Janine Struyck
Contact: Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond Wilhelminakade 947 3072 AP Rotterdam 088 877 90 00 info@vr-rr.nl vr-rr.nl
21
2/
© Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond Dit document is tot stand gekomen onder regie van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond, in samenwerking met de partners in veiligheid.
20
16
6.6
26
26 27
30 31 31
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/3
/ Voorwoord We leven in een tijd waarin ontwikkelingen elkaar snel opvolgen en waarin maatschappelijke veranderingen en geopolitieke spanningen steeds merkbaarder worden, ook in onze regio. Dat brengt onzekerheden met zich mee en stelt ons voor nieuwe en soms complexe veiligheidsvraagstukken. Tegen de achtergrond van een veranderende geopolitieke werkelijkheid investeren we doelgericht in de weerbaarheid van inwoners en instellingen, maar ook in die van onze eigen organisatie en ketenpartners. Juist in zo’n dynamische omgeving is het een uitdaging om een meerjarig beleidsplan vast te stellen. Technologische ontwikkelingen, veranderende wet- en regelgeving en een steeds veranderende samenleving maken dat keuzes die vandaag logisch zijn, morgen al om bijstelling kunnen vragen. Dit beleidsplan biedt daarom vooral richting en houvast. Tegelijkertijd is bewust ruimte gelaten voor flexibiliteit, zodat de VRR kan blijven inspelen op nieuwe inzichten, risico’s en omstandigheden. Het bestuur van de VRR is vanaf het begin nauw betrokken geweest bij de totstandkoming van dit beleidsplan. Door vroegtijdig met elkaar in gesprek te gaan over de belangrijkste thema’s, zorgen en prioriteiten, is een gezamenlijke basis gelegd voor de keuzes die in dit plan zijn gemaakt. Dat zorgt voor een breed gedragen beeld van de opgaven waar we de komende jaren voor staan.
In de inleiding van dit beleidsplan staan belangrijke ontwikkelingen en risico’s centraal die van invloed zijn op het werk van de VRR. Deze risico’s vormen het kader voor de beleidskeuzes die volgen en laten zien wat zij betekenen voor onze taken en manier van werken in de komende jaren.
4 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Als algemeen directeur van de VRR zie ik dagelijks hoe relevant en onmisbaar ons werk is voor de veiligheid van onze regio. Veiligheid staat bij ons voorop, ongeacht de omstandigheden of het moment. Ik ben dan ook bijzonder trots op onze medewerkers, die zich dag en nacht, zeven dagen per week, met grote professionaliteit en betrokkenheid inzetten voor de veiligheid en het welzijn van alle inwoners in onze regio. Ondanks de onzekerheid en spanningen die wereldwijd voelbaar zijn, blijft één uitgangspunt ook in de komende beleidsperiode onveranderd: “Wij zijn er altijd.” Als VRR zijn wij er op de momenten dat het erop aankomt. Die toewijding en continuïteit vormen de kern van ons werk en van het vertrouwen dat de samenleving in ons stelt.
Arjen Littooij / Algemeen directeur VRR
’Dagelijks is te zien hoe relevant ons werk is voor de veiligheid van onze regio’ MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/5
1 / Inleiding 1.1
De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR)
De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) is een overheidsorganisatie die namens de dertien aangesloten gemeenten in de regio taken uitvoert op het gebied van rampenbestrijding, crisisbeheersing, risicobeheersing, brandweerzorg, ambulancezorg en het organiseren van geneeskundige hulpverlening. De VRR kent in haar rol als verlengd lokaal bestuur vier onderscheiden taakvelden: R Uitvoeren; R Adviseren; R Regisseren/coördineren; R Toezichthouden.
1.1.1 De missie van de VRR ‘Wij zijn er altijd’ De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond staat voor ‘samen sterk’ in risicobeheersing, incidentbestrijding en crisisbeheersing, waarbij we door een gezamenlijke inzet van diensten, organisaties, burgers en bedrijfsleven, schade en leed bij incidenten voorkomen of beperken.
1.1.2 De visie van de VRR De VRR brengt kennis, ervaring, burgers, bedrijven en organisaties bij elkaar om daarmee op een effectieve en efficiënte wijze de veiligheid te bevorderen. De VRR is een doelmatige, transparante en open organisatie. Medewerkers van de VRR geven en nemen verantwoordelijkheid. Zij zijn deskundige professionals die hun werk doen met passie en bevlogenheid in een uitdagende omgeving. Daarbij hoort dat zij voortdurend inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen en innovatie, en dit onmiddellijk toepassen op veiligheid. De VRR is een gezaghebbend kennis- en expertisecentrum op het gebied van veiligheid
6 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
en een betrouwbare zorg- en hulpverleningsorganisatie.
1.2
Maatschappelijke ontwikkelingen en hun impact op veiligheid
De VRR staat midden in een samenleving die snel verandert. Wereldwijde trends zoals klimaatverandering, geopolitieke spanningen en technologische ontwikkelingen hebben direct gevolgen voor onze regio. Zo ervaren we in Nederland recordtemperaturen en extremere neerslagpatronen en verandert de bevolkingssamenstelling door vergrijzing en migratie. Mondiale uitdagingen stapelen zich op en zijn onderling verweven. Deze ontwikkelingen hebben direct invloed op onze taken en op de manier waarop we veiligheid vormgeven. De VRR houdt relevante ontwikkelingen scherp in de gaten en speelt hier actief op in.
1.3
Weerbaarheid tegen geopolitieke en hybride dreigingen
De veiligheidssituatie verandert snel en wordt steeds complexer. De oorlog op het Europees continent laat zien dat grote conflicten dichterbij zijn gekomen en ook invloed kunnen hebben op Nederland en onze regio. Daarnaast verandert de wereldorde: machtsverhoudingen verschuiven en internationale afspraken staan onder druk. Dit
‘Wij zijn er altijd! 24 uur per dag, 7 dagen per week’ MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/7
morgen achterhaald zijn. Daarom houdt de VRR deze maatschappelijke ontwikkelingen nauwlettend in de gaten. Wanneer dit in de toekomst leidt tot een aanvulling of bijstelling van het takenpakket van de VRR, krijgt het Algemeen Bestuur dit onmiddellijk ter expliciete besluitvorming voorgelegd, inclusief bijbehorende financiële consequenties.
1.6
leidt tot meer spanningen tussen landen en tot nieuwe vormen van dreigingen. Steeds vaker gaat het daarbij om hybride dreigingen, zoals cyberaanvallen, desinformatie, spionage en sabotage, die niet altijd direct zichtbaar zijn. Ook onze vitale infrastructuur, zoals energievoorziening, digitale systemen, water en logistiek (van de haven) kan doelwit zijn, bijvoorbeeld van extremistische groeperingen of statelijke actoren. Deze ontwikkelingen vragen om een veiligheidsregio die alert is, goed samenwerkt met partners en voorbereid is op uiteenlopende en complexe crisissituaties.
1.4
De sociale onderstroom
Ook de sociale kant van veiligheid vraagt onze aandacht. Kwetsbare inwoners, polarisatie, wantrouwen tegenover het openbaar bestuur, sociale ongelijkheid en armoede hebben invloed op hoe we onze taken uitvoeren en hoe de samenleving reageert in tijden van crisis. Steeds meer mensen missen een sociaal vangnet bij ziekte of kwetsbaarheid. Hulpverleners krijgen in toenemende mate te maken met personen met onbegrepen en/of psychiatrische problematiek en er is sprake van agressie tegen hulpverleners.
8 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Hoewel het versterken van sociale cohesie of het verminderen van polarisatie geen directe taak is van de VRR, merken we wel dat de gevolgen van deze sociale onderstroom van grote invloed zijn op ons werk. Spanningen, wantrouwen of onbegrip in de samenleving kunnen de uitvoering van onze taken bemoeilijken. Het is essentieel om rekening te houden met de context waarin een crisis of incident zich voordoet. Het gedrag van mensen, de verwachtingen die zij hebben van hulpdiensten en de mate van samenwerking in de samenleving zijn belangrijke factoren bij de planning en uitvoering van onze operationele taken.
1.5
De impact van een veranderende wereld
De VRR beweegt mee met de veranderingen die op de samenleving afkomen, maar realiseert zich ook dat de wereld van morgen er ineens heel anders uit kan zien. Bij het opstellen van voorgaande beleidsplannen was niet te voorzien dat ontwikkelingen zoals de coronaen vluchtelingencrisis zich zouden voordoen, en zoveel impact zouden hebben op onze bedrijfsvoering. Plannen van vandaag kunnen
Samenwerken aan veiligheid
Het hoge risicoprofiel van de regio RotterdamRijnmond is de basis voor jarenlange traditie van multidisciplinaire samenwerking. De VRR is het platform waar alles samenkomt. We werken intensief samen met onder andere de politie, de waterschappen, het Havenbedrijf Rotterdam, de DCMR, de Gezamenlijke Brandweer en het Openbaar Ministerie. Naast regionale samenwerking vindt de VRR de samenwerking met andere veiligheidsregio’s belangrijk. Incidenten en crises zijn immers vaak niet regiogebonden. Een voorbeeld hiervan is de intensievere samenwerking met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid. Als regio dragen we ook bij aan landelijke samenwerking tussen de 25 veiligheidsregio’s.
1.7
Leeswijzer
Dit beleidsplan rust op vier samenhangende pijlers. Samen geven zij antwoord op de vraag hoe de VRR in een complexe regio betrouwbaar helpt, risicogericht adviseert en voorspelbaar optreedt. Pijler 1 positioneert de VRR als autoriteit op het gebied van fysieke veiligheid. Risico-inzichten vertalen we naar gerichte advisering en effectief toezicht, met als doel een veilige leefomgeving.
Pijler 2 richt de hulp- en zorgverlening zo in dat inwoners kunnen rekenen op passende hulp en een voorspelbare dekking in de gehele regio. Systemen, mensen en middelen ondersteunen daarbij de operationele inzet. Pijler 3 borgt een crisisorganisatie die onder alle omstandigheden voorspelbaar, zichtbaar en samenhangend handelt. Dat gebeurt op basis van tijdige en betrouwbare informatie, heldere crisiscommunicatie, duidelijke regie, een duurzame piketorganisatie en de doorntwikkeling van bevolkingszorg. Pijler 4 versterkt de slagkracht van de VRR met een doel- en mensgerichte organisatie. De focus ligt op vakmanschap, innovatie en informatieveiligheid, leiderschap en sturing, en de ontwikkeling naar een duurzame, circulaire organisatie. Deze pijler vormt het fundament onder de andere drie. Elke pijler kent dezelfde opbouw: context en ambitie beschrijven het ‘waarom’ en ‘wat’, de koers 2027-2031 bevat keuzes en prioriteiten, en de doelstellingen maken uitvoering en sturing mogelijk. Inzichten uit de ‘koude’ fase (pijler 1) worden toegepast in de operatie (pijler 2). Pijler 3 zorgt voor voorspelbaar en toekomstbestendig optreden bij crises. Pijler 4 waarborgt dat we blijven leren, bijsturen en digitaal weerbaar zijn. De pijlers vormen samen één keten: van voorbereiding en inzet tot aan herstel. Zo is ‘Wij zijn er altijd’ geen belofte, maar een aantoonbare werkwijze.
Het meerjarenbeleidsplan is verbonden met het Regionaal Ambulanceplan 2025-20301. Relevante onderdelen daaruit zijn in dit plan geïntegreerd.
De ARR bekleedt binnen de VRR als zorginstelling een bijzondere positie. Financiering van de ambulancezorg vindt bijvoorbeeld plaats door de zorgverzekeraars, en het juridisch kader waarbinnen ambulancezorg plaatsvindt is fundamenteel anders dan dat van brandweerzorg en crisisbeheersing. Dit brengt ook andere verplichtingen met zich mee waar het gaat om beleidsvorming en verantwoording richting externe partners in de keten van acute zorg. De ARR beschikt daarom naast dit VRR-brede meerjarenbeleidsplan over een Regionaal Ambulanceplan 2025-2030.
1)
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/9
2 / Regionaal Risicoprofiel Rotterdam-Rijnmond 2026-2030 2.1
Het Regionaal Risicoprofiel
De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) werkt in een complexe en voortdurend veranderende omgeving. We doen dat dag en nacht, met één doel: zorgen voor een veilige, gezonde en goed beschermde leefomgeving. Van wereldhaven tot woonwijk, van industriegebied tot natuurgebied – in onze regio zijn veel verschillende risico’s. Daarom is goed inzicht en samenwerking nodig. Dit inzicht geeft het Regionaal Risicoprofiel (RRP). Het is gemaakt met een vernieuwde aanpak en in nauwe samenwerking met onze partners in de crisisbeheersing. Het profiel helpt ons om risico’s te begrijpen en vormt de basis voor strategische beleidsvorming en bestuurlijke advisering.
10 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
’Ons doel: zorgen voor een veilige, gezonde en goed beschermde leefomgeving’
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 11
Regiokaart Haaglanden
Hollands Midden
Lansingerland
Capelle a/d IJssel Schiedam Maassluis
Rotterdam Krimpen a/d IJssel
Vlaardingen
Voorne aan zee Ridderkerk Albrandswaard Barendrecht
Tijdens expertsessies zijn de voorzienbare risico’s beoordeeld. Daaruit kwamen de volgende risico’s (op alfabetische volgorde genoemd) als meest zorgwekkend naar voren:
Nissewaard
Totaaloverzicht Zuid-Holland Zuid
Icoon Thema
Brand gebouw
Goeree-Overflakkee
Criminaliteit met component fysieke veiligheid
Totaaloverzicht Icoon Thema
Afname zorgbeschikbaarheid
Cyberincidenten
Elektrificatie
Extreme regenval
Klimaatverandering
Zeeland
Incident Energie Opslag Systemen Incident gevaarlijke stoffen in de woonomgeving Incident wegvervoer
/ (petro)chemische industrie/seveso inrichtingen
/ Transport- en overslagbedrijven
/ Agrarisch gebied
/ Tunnels
/ Complexe (vitale) infrastructuur
/ Hoogbouw
Overstroming binnendijks (primaire keringen)
/ Cultureel erfgoed
/ Vele buisleidingen
Overstroming binnendijks (regionale keringen)
/ Grote financiële en zakelijke dienstverlening
/ Wereldhaven met scheepvaart
Maatschappelijke onrust
Pandemie
/ Internationaal vliegveld
Productie en opslag gevaarlijke stoffen
/ Natuurgebieden
Uitval/verstoring afhandeling verkeer en vervoer
/ Toerisme
Uitval/verstoring elektriciteitsvoorziening Uitval/verstoring data- en telecommunicatie
12 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Het RRP kijkt niet alleen naar de komende vijf jaar, maar ook verder vooruit. In de huidige en toekomstige ontwikkelingen met risicoversterkende effecten zijn 21 maatschappelijke ontwikkelingen (drivers/invloedfactoren) onderzocht op hun invloed en zekerheid. De vijf belangrijkste trends zijn:
Extreme regenval Toename gebruik Artificial Intelligence (AI) Verouderde infrastructuur
2.2 Het Regionaal Crisisplan (RCP) en de GRIP-regeling Naast het Regionaal Risicoprofiel (RRP) stelt de VRR eens in de vier jaar een Regionaal Crisisplan (RCP) en de bijbehorende regeling Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdingsprocedure (GRIP-regeling) vast. In december 2025 is het Regionaal Crisisplan 2026 – 2029 en bijbehorende GRIP-regeling vastgesteld. Het RCP beschrijft de organisatie, de verantwoordelijkheden, de taken en bevoegdheden in het kader van de rampenbestrijding en crisisbeheersing. De GRIP-regeling vormt de basis voor de operationele en bestuurlijke opschaling tijdens incidenten.
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 13
3 / Pijler 1: De autoriteit op het gebied van fysieke veiligheid 3.1
Context en ambitie
De VRR is dé autoriteit op het gebied van fysieke veiligheid in Rotterdam-Rijnmond. Wij opereren in een dynamische omgeving met complexe risico’s door de aanwezigheid van een groot haven- en industriegebied, verstedelijking, de energie/grondstoffentransitie en de effecten van klimaatverandering zoals natuurbrand en wateroverlast. Juist in deze tijden van toegenomen geopolitieke en hybride dreigingen is versterkte aandacht voor fysieke veiligheid cruciaal. Onze ambitie is te zorgen voor een veilige en weerbare fysieke leefomgeving, haven en industrie. Wij realiseren dit door op professionele wijze uitvoering te geven aan onze taken en bevoegdheden, in te spelen en proactief voor te sorteren op nieuwe ontwikkelingen door risicogerichte samenwerking en expertiseontwikkeling. Zo bevorderen we veiligheid en zorgen we dat onze hulpverleners veilig kunnen optreden.
3.2
Koers 2027-2031
Voor Rotterdam-Rijnmond zetten we in op vroegtijdige beheersing van risico’s. Dit betekent dat wij risico’s op tijd in beeld brengen, bespreekbaar maken, meebewegen met nieuwe ontwikkelingen en waar nodig adviseren, besluiten nemen, toezicht houden en handhaven. We werken daarbij op basis van actuele informatie. Onze rol als autoriteit vraagt dat we onze kennis en kunde op peil houden en verder versterken. Ook versterken we de samenwerking tussen de verschillende onderdelen van de VRR. Daarbij verschuiven we van een aanpak die vooral op regels is gericht naar een aanpak die vooral op risico’s is gericht. Daarnaast werken we gericht samen met gemeenten, provincie, GGD, omgevingsdienst en andere partners. Zo zorgen
14 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
we dat veiligheid structureel wordt meegenomen in ruimtelijke plannen en in besluiten zoals vergunningen en bedrijfsbrandweeraanwijzingen.
3.3
De Wet veiligheidsregio’s is onze basis
De VRR beïnvloedt wet- en regelgeving vanuit het perspectief dat fysieke veiligheid en veiligheid voor hulpverleners meewegen bij besluitvorming. De (wettelijke) taken en bevoegdheden van de veiligheidsregio zijn opgenomen in de Wvr. Dit betreft o.a. de (wettelijke) taken en bevoegdheden voor het voorkomen en beperken van branden, ongevallen anders dan brand, rampen en crisis. Dit omvat o.a. de wettelijke en niet-wettelijke advisering van overheden (artikel 10 en 25 Wvr). Voor de niet-wettelijke adviesfunctie schrijft de wet voor dat in het beleidsplan een beschrijving van deze adviesfuncties moet worden opgenomen (artikel 14, tweede lid, onderdeel e Wvr). Deze beschrijving van de adviesfunctie is opgenomen in bijlage 1 van dit beleidsplan. In deze bijlage zijn tevens de wettelijke taken en bevoegdheden voor het
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 15
(zoals omgevingstafels) ontwikkelen zich toenemend tot formele adviesmomenten. Tegelijkertijd neemt de complexiteit van maatschappelijke opgaven en ruimtelijke ontwikkelingen toe, wat leidt tot een grotere behoefte aan maatwerk, integrale afwegingen en risicogerichte advisering. Deze ontwikkelingen brengen een structurele toename met zich mee van de benodigde inzet in tijd, capaciteit en deskundigheid.
3.6 Versterken gedeeld risicobewustzijn en handelingsperspectief De VRR creëert een gedeeld risicobewustzijn en handelingsperspectief bij iedereen die in Rotterdam-Rijnmond woont, werkt of recreëert.
domein risicobeheersing beschreven. Het is niet vanzelfsprekend dat in ruimtelijke ontwikkelingen en/of in de Omgevingswet fysieke veiligheid of omgevingsveiligheid een plaats krijgt. Daarom wil de VRR invloed uitoefenen, bijvoorbeeld door bij de herziening van de Wet veiligheidsregio en specifiek bij de aanwijzingsbevoegdheid voor bedrijfsbrandweer het belang van voldoende instrumentarium en bevoegdheden te benadrukken. Ook bij de voorziene invoering van de AMvB Veilige jaarwisseling is het perspectief van de VRR gewenst om te zorgen dat uiteindelijk hulpverleners hun werk veilig kunnen doen.
3.4
Proactieve risicobeheersing verankeren
De VRR maakt het signaleren, inventariseren en analyseren van risico’s en risicogericht werken structureel onderdeel van de processen en producten binnen het domein Risicobeheersing. Het taakveld van de VRR (artikel 10 Wvr) vraagt om ons te richten op de risico’s die ertoe doen en hierover tijdig te adviseren. In bijlage 1 staan de wettelijke en niet-wettelijke taken. De VRR treedt op als adviseur van bevoegde gezagen, zoals gemeenten en provincie. Dat is bijvoorbeeld bij
16 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Novex Rotterdamse Haven, waar onderzoek naar vroegsignalering bij incidenten en bijbehorende risicocommunicatie nader wordt uitgewerkt.
3.5 Voorkomen en beperken van branden, rampen en crises De VRR zet zich binnen het domein risicobeheersing in voor de fysieke veiligheid in een complexe omgeving. De advisering staat niet op zichzelf, maar is onlosmakelijk verbonden met de overige pijlers. Keuzes die in de initiatieffase worden gemaakt, hebben directe gevolgen voor de beheersbaarheid van incidenten en crises in de repressieve fase. Vroegtijdige en integrale inbreng vanuit risicobeheersing draagt daarmee aantoonbaar bij aan de veiligheid van burgers en de inzetbaarheid van hulpverleners. De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen heeft geleid tot een fundamentele verschuiving in het stelsel van het omgevingsrecht. De focus verplaatst zich van de vergunningfase naar de initiatieffase, waardoor veiligheidsregio’s in een eerder stadium en intensiever worden betrokken bij ruimtelijke initiatieven en ontwikkelingen. Vooroverleg en deelname aan integrale afstemmingsoverleggen
De Wvr verplicht tot risicocommunicatie (o.a. artikel 10 en 46 Wvr en het Besluit informatie inzake rampen en crisis). Trends zoals klimaatverandering en cyberdreigingen in combinatie met een haven- en industriegebied op korte afstand van de stedelijke bebouwing vergroten de noodzaak hiertoe. Rijnmondveilig speelt hierbij een centrale rol. Via dit platform wordt iedereen geïnformeerd over risico’s in de regio, handelingsperspectieven en over actuele informatie tijdens incidenten. Dit draagt bij aan een zelfredzame en samenredzame samenleving die voorbereid is op ontregelende gebeurtenissen en incidenten en grote ontwrichtingen zoals uitval van vitale processen.
3.7
Professionalisering VTHA-taken
De VRR staat voor een professionele, efficiënte en effectieve uitvoering van haar taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht, handhaving en advisering en implementeert het BIG-8 model als kwaliteitsstandaard voor deze taken. Het werken volgens de BIG-8 is voor overheden aan wie wij adviseren en met wie wij samenwerken een verplichting. Hiermee worden professionele, efficiënte en effectieve uitvoering van taken en bestuurlijke transparantie en effectiviteit gewaarborgd. Door als VRR met dit
’De complexiteit van maatschappelijke opgaven leidt tot grotere behoefte aan maatwerk’
model uitvoering te geven aan onze taken en bevoegdheden, zorgen we voor een inzet van capaciteit en middelen waarmee het meeste rendement wordt behaald en de grootste impact wordt gerealiseerd.
3.8 Samenwerking en expertiseontwikkeling De VRR versterkt haar rol als autoriteit door intensieve samenwerking – intern en met ketenpartners –, een gezamenlijke aanpak van risico’s én door onze expertise te versterken. De samenloop van de toenemende complexiteit van de samenleving, energietransitie en stedelijke verdichting in combinatie met een groot havenen industriegebied en de veiligheidsuitdagingen vraagt om een gezamenlijke kennisinfrastructuur en samenwerking over domeinen heen, zodat kennis- en expertise op peil blijven. Door netwerkvorming, vroegtijdig in te spelen op nieuwe ontwikkelingen en door een zoveel mogelijk integrale benadering wordt veiligheid structureel verankerd in adviezen, ruimtelijke plannen en individuele beschikkingen (vergunningen en bedrijfsbrandweeraanwijzingen). Vanuit haar taakveld, specialistische kennis en ervaring duidt de VRR nieuwe ontwikkelingen, schat de potentiële impact ervan in, neemt of adviseert (risicobeheersende) maatregelen en ziet toe op naleving. Het toezicht en de handhaving sluiten hier logisch op aan en maken de keten end‑to‑end compleet. Zo worden kennis en expertise versterkt en is sprake van een adaptieve veiligheidsaanpak die de effectiviteit van maatregelen vergroot en incidenten helpt voorkomen en beperken.
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 17
4 / Pijler 2: Een robuuste hulp- en zorgverleningsorganisatie 4.1
Context en ambitie
De VRR is betrouwbaar en wendbaar, zodat burgers in iedere situatie kunnen rekenen op passende hulp en ambulancezorg. De hulpvrager voorop is ons uitgangspunt. In een regio met nieuwe en complexere risico’s, zoals de energietransitie en hoogbouw en een veranderende samenleving met een stijgende zorgvraag streven we naar passende hulp, voorspelbare dekking en betrouwbare informatie- en communicatiesystemen. Deze pijler verbindt vier samenhangende doelen: maatwerk in elke hulpvraag (5.3), een robuuste operatie onder complexe omstandigheden (5.4), vernieuwing en vervanging van systemen en inzetwijze (5.5) en robuuste zorgverlening (5.6). Pijler 2 sluit aan op pijler 1 door de inzichten en adviezen aan de voorkant herkenbaar te vertalen naar de inzet op straat.
4.2
Koers 2027-2031
De VRR werkt end-to-end met de hulpvrager voorop: van signalering en triage tot inzet, informatievoorziening, nazorg en leren en oefenen. We leveren maatwerk en begrijpelijke informatie, zodat burgers weten wat zij mogen verwachten. Om operationeel te blijven onder complexe omstandigheden, richten we onze ambulance- en brandweerzorg wendbaar in met aandacht voor bovenregionale samenhang. We moderniseren systemen en inzetwijze zodat meldkamer, brandweer, GHOR, Crisisbeheersing en ARR eenduidig samenwerken. Robuuste zorgverlening versterkt deze koers door kwaliteit, capaciteit en zorgcoördinatie te borgen binnen het acute zorgnetwerk. De techniek dient immers de dagelijkse praktijk van ons werk blijvend te versterken, zonder de professional en de hulpvrager uit het oog te verliezen.
18 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
4.3
De hulpvrager voorop: maatwerk bij elke hulpvraag
De VRR levert in elke situatie passende hulp die aantoonbaar aansluit op de individuele hulpvraag: we bieden maatwerk, geven helder handelingsperspectief in begrijpelijke taal en organiseren het proces zo dat burgers weten wat zij kunnen verwachten – zonder vertraging of onduidelijkheid. Onze regio kent uiteenlopende en steeds complexere hulpvragen, onder meer door hoogbouw en de energietransitie. Daarom organiseren wij de keten van signalering en triage tot inzet, informatievoorziening en nazorg flexibel en samenhangend, met duidelijke verantwoordelijkheden en snelle besluitvorming. In nood en crisis leveren wij passende hulp. Zo voorkomen we onnodige wachttijd en onduidelijkheid voor de hulpvrager. Tegelijkertijd versterken we vertrouwen en zelfredzaamheid door informatie tijdig, begrijpelijk en toegankelijk te maken, met een duidelijk handelingsperspectief. Waar nodig stemmen we af met gemeenten en ketenpartners, zodat interventies aansluiten op de lokale situatie en bestaande
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 19
Door omvangrijke infrastructurele renovaties staat de bereikbaarheid steeds vaker onder druk. Daarom sluiten wij vroegtijdig aan bij planvorming en bevorderen we maatregelen die de bereikbaarheid van onze hulpdiensten veiligstellen. Deze combinatie van vernieuwing en samenwerking houdt onze operationele slagkracht aantoonbaar op peil, ook bij nieuwe risico’s en grootschalige incidenten.
4.5 voorzieningen. Door systematisch te leren van evaluaties, feedback en casuïstiek verbeteren we continu de samenhang tussen triage, inzet, informatie en nazorg. Zo staat de hulpvrager aantoonbaar centraal en neemt de kwaliteit van hulpverlening zichtbaar toe.
4.4
Robuuste operatie onder complexe omstandigheden
De VRR houdt de hulpverlening operationeel onder complexe omstandigheden door materieel en voertuigen tijdig te vernieuwen of te moderniseren en door bovenregionaal samen te werken waar dat meerwaarde heeft. Zo blijven inzetcapaciteit, bereikbaarheid en bestrijdbaarheid ook bij nieuwe risico’s en grootschalige incidenten gewaarborgd. De komende jaren vervangen we een groot deel van ons materieel en onze voertuigen. Doel is dat onze hulpverlening onder uiteenlopende en complexere omstandigheden bereikbaar en betrouwbaar blijft. We zorgen dat inzetcapaciteit en paraatheid op niveau blijven, met voldoende slagkracht op straat en voorspelbare dekking bij piekbelasting en langdurige inzet. De daarbij geldende opkomsttijden (art. 14 lid 2f Wvr) en doelstellingen voor repressieve brandweerzorg zijn opgenomen in bijlage 2. Waar volledige vervanging niet doelmatig is, kiezen we voor gerichte modernisering, zodat middelen functioneel en toekomstbestendig blijven. Daarnaast intensiveren we de bovenregionale samenwerking, zodat materieel, werkwijzen en bijstand beter op elkaar aansluiten. Zo voorkomen we dat schaarste of verstoringen leiden tot verminderde hulp. We vergroten de uitwisselbaarheid van materieel en inzetprincipes, benutten schaalvoordelen en waarborgen continuïteit bij langdurige en grootschalige inzet.
20 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Vernieuwen & vervangen: toekomstvaste systemen en inzet
De VRR vernieuwt samen met partners verouderde systemen én de manier waarop we deze gebruiken. Zo blijven meldkamer-, brandweer- en ambulanceprocessen robuust, goed op elkaar aangesloten en toekomstbestendig. Burgers kunnen rekenen op betrouwbaar contact, eenduidige aansturing en passende hulp. De snelle technologische ontwikkeling vergroot ons informatieaanbod en verbetert onze mogelijkheden om incidenten te voorspellen en effectief af te handelen. Professionals – ambulancezorgverleners, brandweer, meldkamer en crisispartners – worden beter ondersteund, bijvoorbeeld via beeldcontact met de meldkamer en directe toegang tot relevante informatie bij incidenten en crises. Ons doel is continuïteit en kwaliteit in alle kritieke schakels van de keten. Vernieuwing van techniek én werkwijzen versterkt bereikbaarheid, informatiepositie en eenduidige aansturing tussen brandweer, GHOR en ARR. Dit sluit aan op bovenregionale afspraken en informatievoorziening, waaronder het VIK. De informatie-uitwisseling wordt consistenter en besluitvorming voorspelbaarder, ook bij complexe en langdurige inzet. Meldkamer Brandweer Rotterdam ontwikkelt zich samen met andere meldkamers tot één landelijk georganiseerd Operationeel Centrum op tien locaties. Voor de ARR sluiten spreiding, inzetprofielen, zorgcoördinatie en digitale triage beter aan op de keten.
Zo verbeteren we de tijdigheid en passendheid van hulp, in lijn met de bestaande koers. Samenwerking met andere veiligheidsregio’s, regionale ambulancevoorzieningen en partners is hierbij essentieel. De overgang van C2000 naar de Vernieuwing Missiekritische Communicatie (VMX), de invoering van een nieuw meldkamersysteem en de verdere ontwikkeling van het VIK raken zowel regionale als landelijke
informatiedeling. De nieuwe meldkamersystemen brengen met zich mee dat veiligheidsregio’s zelf verantwoordelijk worden voor het beheer van hun informatie. In 2027-2031 ligt de focus daarom op een zorgvuldige migratie en consistente samenwerking, in het landelijk afgesproken tempo, met continuïteit als uitgangspunt.
4.6
Robuuste zorgverlening
De VRR streeft naar een patiëntgerichte, goed georganiseerde en innovatieve regionale ambulancevoorziening (RAV). De organisatiecultuur is gebaseerd op vertrouwen, professionaliteit en vakbekwaamheid. De RAV is een aantrekkelijke werkgever, een cruciale partner in het acute zorgnetwerk en een toonaangevende speler binnen de sector ambulancezorg.
De ARR richt zich op het leveren van kwalitatief hoogwaardige, tijdige en passende zorg in de hele regio. Daarbij zijn de volgende succesbepalende factoren leidend: R Vitaliteit en duurzame inzetbaarheid van personeel. R Leren en ontwikkelen vanuit professionele verantwoordelijkheid. R Eén organisatie met duidelijke rolverdeling en een verbindend leiderschap. R Regie op ketensamenwerking en zorgcoördinatie. R Duurzame en maatschappelijk verantwoorde ambulancezorg. R Innovatie binnen structurele financiële kaders. Aan deze succesbepalende factoren zijn in het Regionaal Ambulanceplan 2025-2030 concrete beleidsdoelstellingen gekoppeld. Daarnaar wordt hier verwezen.
De ARR maakt organisatorisch deel uit van de VRR, maar heeft als zorginstelling een eigen positie, met een afwijkende governance. De ambulancezorg wordt gefinancierd door zorgverzekeraars en valt onder een juridisch kader dat wezenlijk verschilt van dat van brandweerzorg en crisisbeheersing. Dit brengt specifieke verplichtingen met zich mee op het gebied van beleidsvorming en verantwoording aan partners in de acute zorgketen.
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 21
5 / Pijler 3: Een toekomstbestendige en flexibele crisisorganisatie 5.1
Context en ambitie
De VRR wil een toekomstbestendige en flexibele crisisorganisatie zijn die onder alle omstandigheden voorspelbaar, zichtbaar en samenhangend optreedt. In een regio met nieuwe en complexere risico’s versterken we zowel de weerbaarheid van de samenleving als die van onze crisis- en eigen organisatie. Daarom investeren we in duidelijke crisiscommunicatie, 24/7 toegang tot betrouwbare informatie via het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK), heldere leiding en coördinatie, een wendbare piketorganisatie en professionele bevolkingszorg – regionaal waar het kan, lokaal waar het moet. Inzichten en adviezen uit de voorbereidende fase vertalen we naar concrete voorbereiding, optreden en herstel. Dit doen we in lijn met de Landelijke Agenda Crisisbeheersing.
5.2
Koers 2027-2031
De koers is gericht op optreden dat onder alle omstandigheden voorspelbaar, zichtbaar en samenhangend is. We versterken de weerbaarheid van de samenleving met duidelijke en toegankelijke handelingsperspectieven en ontwikkelen samen met gemeenten een regionaal stelsel van coördinatie- en noodsteunpunten. We werken met voorspelbare opschaling en uniforme werkwijzen, met bovenregionale afstemming waar dat meerwaarde biedt. Zo ondersteunen we de continuïteit van publieke voorzieningen bij langdurige verstoringen. Crisiscommunicatie is daarbij essentieel. Via herkenbare kanalen, in begrijpelijke taal en in nauwe afstemming met ketenpartners zorgen we voor tijdige, eenduidige en betrouwbare informatie aan inwoners, bedrijven en
22 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
instellingen. Tegelijk versterken we de weerbaarheid van de (crisis)organisatie en onze multidisciplinaire informatiepositie, die 24/7 wordt ondersteund door het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) en aansluit op landelijke ontwikkelingen. Zo kan bijvoorbeeld de GHOR haar regierol in de geneeskundige keten effectief vervullen.
’Wij investeren in duidelijke crisiscommunicatie’ MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 23
afgerond. In 2027-2031 ronden we deze inbedding af en leggen we capaciteit en werkwijze structureel vast. Tegelijk staat de piketorganisatie voor nieuwe uitdagingen. Geopolitieke dreigingen en hybride dreigingen kunnen de openbare orde en veiligheid en continuïteit van essentiële dienstverlening onder druk zetten. De VRR onderscheidt vijf incidenttypen: het flitsincident, het langdurig incident, korte en langdurige voorbereiding op risicovolle gebeurtenissen en de langdurige of sluimerende regionale crisis. Bij langdurige crises richten we een projectorganisatie in. Door de piketorganisatie te versterken en flexibeler in te richten, borgen we kwaliteit en uitvoering bij alle incidenttypen. Daarbij blijven we investeren in vakbekwaamheid, continuïteit en het welzijn van piketmedewerkers, in samenwerking met ketenpartners.
’Met begrijpelijke crisiscommunicatie bevorderen we zelfen samenredzaamheid’
We verbeteren het bereik door gerichte inzet van communicatiekanalen, heldere taal en waar nodig visuele ondersteuning. Daarnaast onderhouden en versterken we het netwerk met communicatieprofessionals van gemeenten en crisispartners. Zo zijn afstemming en rolverdeling vooraf duidelijk en blijven boodschappen tijdens incidenten eenduidig en consistent.
5.5 Helder & tijdig: crisiscommunicatie die iedereen bereikt
5.3 De weerbaarheid en veerkracht van de samenleving én de (crisis)organisatie De VRR draagt bij aan het versterken van de weerbaarheid en veerkracht in de samenleving en zorgt voor een weerbare (crisis)organisatie. We vergroten de weerbaarheid van inwoners, bedrijven en instellingen, zodat de druk op hulpdiensten in crisissituaties afneemt. Tegelijk versterken we onze eigen (crisis)organisatie, in een context van geopolitieke en hybride dreigingen en een toenemende kans op langdurige, grootschalige crises. Met begrijpelijke risicocommunicatie, goede voorbereiding en een concreet handelingsperspectief bevorderen
we zelf‑ en samenredzaamheid. Zo kan de samenleving zo veel mogelijk blijven functioneren wanneer vitale processen onder druk staan. Dit sluit aan bij landelijke initiatieven rond zelfredzaamheid en het noodpakket. Bij langdurige maatschappelijke verstoringen moeten hulpdiensten inzetbaar blijven. Daarom ontwikkelen we, samen met gemeenten en in lijn met landelijke kaders, een regionaal dekkend stelsel van coördinatie- en noodsteunpunten. Hiermee borgen we basisvoorzieningen en ondersteuning. Samen met vitale partners verkennen we tijdig wat dergelijke verstoringen van ons vragen en hoe we ons daarop kunnen voorbereiden. Dat vergroot onze slagkracht en versnelt herstel.
5.4
’Samen met vitale partners verkennen we tijdig wat verstoringen van ons vragen’ 24 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
De crisiscommunicatie van de VRR is gericht op tijdige, transparante en betrouwbare informatie voor inwoners, via passende kanalen en in begrijpelijke taal. Crisiscommunicatie is een essentieel onderdeel van crisisbeheersing. We waarborgen tijdigheid, juistheid en begrijpelijkheid door te investeren in capaciteit, expertise en vakbekwaamheid van alle betrokken collega’s. Rijnmondveilig blijft ons herkenbare publieksplatform; we vergroten de bekendheid en functionaliteit ervan.
Altijd paraat: wendbare en duurzame piketorganisatie
De VRR investeert in de continuïteit, toekomstbestendigheid en kwaliteit van de piketorganisatie. De afgelopen jaren zijn belangrijke stappen gezet, onder meer met het Regionaal Crisisplan en de geactualiseerde GRIP-regeling. De organisatorische borging hiervan is echter nog niet volledig
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 25
het VIK‑portaal. Het knooppunt verbindt afdelingen en crisispartners, vertaalt informatiebehoeften naar concrete producten of processen en maakt gericht gebruik van nieuwe technologieën. Informatieveiligheid, privacy en een flexibele informatiearchitectuur zijn daarbij randvoorwaardelijk. Zo is het VIK een centrale schakel in de ontwikkeling naar informatiegestuurd werken.
5.7 Versterking van de regierol van de GHOR in de witte keten De GHOR RR versterkt haar regierol en zichtbaarheid als partner binnen de opgeschaalde zorg, de publieke veiligheid en het openbaar bestuur op het gebied van risico- en crisisbeheersing. Dit gebeurt door intensieve samenwerking en verdere ontwikkeling van informatiegestuurd werken. De GHOR positioneert zich als professioneel, betrouwbaar en richtinggevend onderdeel van de geneeskundige keten. Met een gerichte accounten netwerkstrategie verdiepen we de samenwerking en vergroten we de zichtbaarheid binnen het zorgnetwerk. Dat bevordert kennisdeling, bewustwording en betrokkenheid.
5.6 24/7 inzicht: Veiligheidsinformatieknooppunt als spil voor adequaat optreden Het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) ontwikkelt zich tot een volwaardig regionaal knooppunt dat het optreden van de VRR, VRZHZ en partners ondersteunt door de informatiepositie 24/7 te versterken – voor, tijdens en na incidenten en crises. Het VIK ontsluit relevante veiligheidsinformatie voor interne (incident‑ en crisis)functionarissen en externe partners. In een omgeving waarin snelheid, betrouwbaarheid en digitale weerbaarheid doorslaggevend zijn, bundelt het gegevens uit diverse bronnen en vertaalt deze naar bruikbare inzichten voor beeldvorming, oordeelsvorming en besluitvorming. Daarmee wordt de informatiepositie structureel versterkt en is effectief optreden mogelijk in alle fasen van incidentbestrijding, risicobeheersing en crisisbeheersing. Het VIK verzorgt continue monitoring en vroegsignalering (early warning) en sluit aan op landelijke ontwikkelingen. De dienstverlening is 24/7 beschikbaar via frontoffice, backoffice en
26 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
5.8 Sterke gemeentelijke bevolkingszorg: regionaal waar het kan, lokaal waar het moet De VRR ondersteunt gemeenten bij de uitvoering en verdere professionalisering van de bevolkingszorg. Zowel landelijk als regionaal wordt gewerkt aan versterking en toekomstbestendigheid van bevolkingszorg, zodat ook nieuwe typen crises adequaat kunnen worden opgevangen. Op verzoek van de bestuurlijke portefeuillehouder Bevolkingszorg in Rotterdam-Rijnmond is daarom het programma Versterking en doorontwikkeling Bevolkingszorg gestart. Dit ambitie van dit programma luidt: “Het versterken van Bevolkingszorg door het realiseren van een hoogwaardige en toekomstbestendige gemeentelijke crisisorganisatie in onze regio, om blijvend passende zorg aan en met
inwoners te kunnen leveren. Gemeenten binnen Rotterdam-Rijnmond werken regionaal samen waar dat meerwaarde heeft en versterken lokaal waar dat nodig is. Bevolkingszorg blijft daarbij een volwaardige partner van de hulpdiensten binnen een veranderende maatschappelijke context.“ Deze amibitie wordt gerealiseerd door te investeren in: R De verdere ontwikkeling van vakbekwaamheid in kernfuncties, te beginnen bij de officieren van dienst Bevolkingszorg; R (Sub-)regionale samenwerking en inzet van vakbekwame capaciteit tijdens een crisis in gemeentelijke kernfuncties; R Een duidelijke rol- en taakverdeling tussen regio en individuele gemeenten; R De borging en actualisering van de resultaten van regionale samenwerking.
Een sterke informatiepositie is essentieel voor het uitvoeren van wettelijke taken en voor de rol als informatieknooppunt. De GHOR verzamelt, analyseert en duidt gegevens en deelt het gezamenlijk beeld met zorgpartners, veiligheidspartners en het openbaar bestuur. Daarbij wordt gebruikgemaakt van het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) binnen de VRR. Door informatiegestuurd te werken ontstaat ook voor het bestuur beter inzicht in risico’s en trends binnen de geneeskundige hulpverlening. De koppeling van het Zorgrisicoprofiel aan het Regionaal Risicoprofiel borgt dat geneeskundige inzichten structureel onderdeel zijn van de veiligheidsketen. In het kader van het weerbaarheidsdossier betrekt en adviseert de GHOR actief zorgpartners. Samen met het Netwerk Acute Zorg werken we aan de voorbereiding op de militaire slachtofferzorg binnen het programma weerbare zorg.
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 27
6 / Pijler 4: Een doelen mensgerichte organisatie 6.1
Context en ambitie
De VRR wil een wendbare, inclusieve en aantrekkelijke organisatie zijn die innovatie veilig toepast en betrouwbaar stuurt, zodat wij onder alle omstandigheden doen wat nodig is voor inwoners, bestuur en partners. Organisatieontwikkeling vormt de basis van deze ambitie. Zij maakt het mogelijk dat vakmanschap tot zijn recht komt, leiderschap richting en ruimte biedt, informatieveiligheid en digitale weerbaarheid zijn geborgd en we duurzaam handelen richting 2040. Daarmee versterken we de professional in het werk, de kwaliteit van besluitvorming en het vertrouwen in onze dienstverlening. Pijler 4 verbindt de opgaven uit Pijler 1 tot en met 3 door mensen, technologie, leiderschap en sturing in samenhang te ontwikkelen. Zo is “we er altijd zijn” niet alleen een belofte, maar een aantoonbare organisatiekwaliteit.
6.2
6.3 Innovatie, digitalisering en informatieveilig werken De VRR benut digitale technologie, scenarioen data-analyse om wendbaar en risicogericht te kunnen handelen. Informatiegestuurd en informatieveilig werken, ondersteund door innovatieve oplossingen, versterkt onze positie als gezaghebbende partner. Digitalisering en AI zijn belangrijke technologieën voor een toekomstbestendige veiligheidsaanpak. Ze bieden mogelijkheden om sneller, gerichter en beter onderbouwd te handelen in een complexe omgeving. Daarbij staan datakwaliteit en betrouwbare stuurinformatie centraal. Tegelijk houden we oog voor de risico’s van het gebruik van AI.
Koers 2027-2031
Inzichten uit de uitvoering en evaluaties vertalen we direct naar beleid, opleiding, systemen en werkwijzen. We geven koersvast en mensgericht leiding. Besluiten toetsen we consequent op hun impact voor inwoners, partners en professionals. Samenwerking tussen disciplines stimuleren en faciliteren we actief. Informatieveiligheid, datakwaliteit en tijdige, consistente stuurinformatie vormen de basis voor betrouwbare besluitvorming. Digitale vernieuwing en AI passen we alleen toe waar dit effectief, veilig en verantwoord is — altijd ter ondersteuning van het vak. Tegelijk zetten we in op sociale veiligheid, inclusie en duurzaamheid richting 2040. Daarmee ondersteunen we onze rol als autoriteit (pijler 1), de robuuste operatie (pijler 2) en het voorspel-
28 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
bare optreden (pijler 3). Organisatieontwikkeling draagt zo direct bij aan de uitvoering van onze primaire taak.
De VRR borgt informatieveiligheid en daarmee de betrouwbaarheid van de informatievoorziening. Uitgangspunt is passende beschikbaarheid,
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 29
’Functies en teams bewegen mee met maatschappelijke veranderingen’
gelijke kansen en zien diversiteit als een versterking van onze hulp- en zorgverlening. Door uitsluiting actief tegen te gaan en gelijkwaardigheid te bevorderen, creëren we een veilige en waarderende werkomgeving. Inclusie is verankerd in onze processen, van werving tot besluitvorming.
integriteit en vertrouwelijkheid van informatie, zodat informatieveiligheid en risicobeheersing aantoonbaar beheersd zijn. Technologische ontwikkelingen in de zorg bieden kansen om acute zorg te verbeteren en efficiënter te organiseren, bijvoorbeeld door betere regie op patiëntenstromen. Ook toepassingen van AI, zoals ondersteuning bij triage of werkdiagnoses, zijn veelbelovend maar vragen zorgvuldige afweging. De ARR investeert in technologie, maar kiest ervoor aan te sluiten bij bewezen toepassingen uit andere sectoren in plaats van zelfstandig te ontwikkelen. Best practices worden verzameld en gericht toegepast binnen de ambulancezorg. De VRR faciliteert innovatie en de inzet van nieuwe technologieën waar dit aantoonbaar effectief, veilig en verantwoord is. We versterken digitale vaardigheden en AI-geletterdheid en treffen maatregelen om risico’s beheersbaar te houden. Zo verbinden we innovatie aan betrouwbaarheid en veiligheid en versterken we de kwaliteit van onze hulp- en zorgverlening.
30 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
6.4 Een inclusieve en aantrekkelijke werkgever De VRR is een wendbare, inclusieve en aantrekkelijke organisatie. Wij zijn een werkgever waar vakmanschap, ontwikkeling en werkplezier centraal staan. Wij versterken het vakmanschap van onze professionals als basis voor betrouwbare hulpen zorgverlening. Wendbaarheid betekent dat functies en teams meebewegen met maatschappelijke veranderingen, met blijvende aandacht voor de professional. We bieden ruimte om talenten te herkennen, te benutten en verder te ontwikkelen. Daarnaast dragen we bij aan landelijke doelstellingen voor een toekomstbestendig onderwijsstelsel voor brandweer- en crisisprofessionals. We stimuleren een cultuur van leren, reflectie en innovatie, waarin medewerkers eigenaarschap nemen en weten hoe hun werk bijdraagt aan onze missie: “We zijn er altijd.” Diversiteit en inclusie zijn vanzelfsprekend onderdeel van onze organisatie. We bieden
6.5 Mensgericht leiderschap & betrouwbare sturing De VRR is een mensgerichte organisatie met collectief leiderschap en betrouwbare sturing. Besluiten toetsen we consequent op hun impact voor inwoners, partners en medewerkers. Inwoners en professionals staan centraal in ons beleid. We bieden ruimte voor professionele afwegingen en benutten signalen uit de praktijk. Een cultuur van luisteren, feedback en dialoog versterkt ons leervermogen en ondersteunt welzijn, gezondheid en duurzame inzetbaarheid. Wij hebben oog voor de vitaliteit en duurzame inzetbaarheid van onze medewerkers. De VRR staat voor bevlogen, authentiek, aansprekend en koersvast leiderschap. Wij geven richting op basis van missie en visie, stimuleren samenwerking en tonen voorbeeldgedrag. We bevorderen een cultuur van aanspreekbaarheid, bevlogenheid en authenticiteit. Collectief leiderschap is daarbij leidend: directie, leidinggevenden en professionals dragen samen verantwoordelijkheid voor de koers en versterken elkaars rol. Betrouwbare sturing vraagt om betrouwbare in-
formatie. We zorgen voor tijdige, consistente en juiste stuurinformatie, ondersteund door solide informatiebeheer en een robuuste infrastructuur. Dit stelt professionals in staat goed onderbouwde besluiten te nemen.
6.6
Klimaatneutraal en circulair in 2040
De VRR is in 2040 een duurzame en maatschappelijk verantwoordelijke organisatie. We werken toe naar een klimaatneutrale en circulaire organisatie. Daarmee nemen we verantwoordelijkheid voor veiligheid en welzijn, nu en in de toekomst. Door circulaire processen te versterken en te borgen, bouwen we aan een organisatie die duurzaam en toekomstbestendig is.
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 31
/ Bijlage 1: Afbakening (advies)taken De (wettelijke) taken en bevoegdheden van veiligheidsregio zijn opgenomen in de Wvr. In artikel 10 Wvr zijn taken opgenomen die aan het bestuur van de veiligheidsregio zijn overgedragen. Daarnaast zijn in de overige artikelen van de Wvr verschillende bevoegdheden en verplichtingen opgenomen. Eén van de taken zoals bedoeld in artikel 10 Wvr betreft de advisering van het bevoegd gezag over risico’s van branden, rampen en crises in de bij of krachtens de wet aangewezen gevallen (wettelijke adviestaken), en de gevallen die in dit beleidsplan zijn bepaald (de wetgever noemt dit de niet-wettelijk adviesfunctie). De wettelijke (advies)taken volgen uit wet- en regelgeving, voor het domein risicobeheersing zijn deze hieronder opgenomen. Voor de niet-wettelijke advisering geldt dat in het beleidsplan een beschrijving van deze adviesfuncties moet worden opgenomen (artikel 14, tweede lid, onderdeel e Wvr).
Wettelijke (advies)taken en bevoegdheden De wetgever heeft de veiligheidsregio’s een aantal wettelijke taken en bevoegdheden toebedeeld. Voor het domein risicobeheersing betreft dit de volgende wettelijke taken en bevoegdheden:
Wet veiligheidsregio’s (Wvr) R Aanwijzen van locaties waarop één of meer milieubelastende activiteiten zoals bedoeld in artikel 7.1 Bvr worden verricht om over een bedrijfsbrandweer te beschikken (bedrijfsbrandweeraanwijzing). R Houden van toezicht op de naleving van het gestelde in artikel 31 Wvr en het inzetten van handhavingsinstrumenten bij nietnaleving. R Houden van toezicht op de naleving van artikel 48 (verschaffen van informatie die nodig is
voor een adequate voorbereiding op de rampenbestrijding en de crisisbeheersing) en inzetten van handhavingsinstrumenten bij niet-naleving.
Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) R Het adviseren van het bevoegd gezag over aanvragen omgevingsvergunning voor milieubelastende activiteiten zoals bedoeld in artikel 4.33 Omgevingsbesluit. R Houden van toezicht op de naleving van de artikelen die zijn opgenomen in afdeling 4.2 van het Bal (voorheen Brzo 2015) die zich tot de veiligheidsregio’s richten. R Inzetten van handhavingsinstrumenten bij niet naleving van de artikelen die zijn opgenomen in afdeling 4.2 van het Bal (voorheen Brzo 2015) die zich tot de veiligheidsregio’s richten. R Adviseren over ontbrandingstoestemmingen op grond van het Vuurwerkbesluit. Daarnaast zijn de (advies)taken binnen dit werkveld gebaseerd op het door het bestuur van de veiligheidsregio opgestelde beleidsplan (artikel 10 onder b Wvr). In dit beleidsplan moeten deze zogenaamde niet-wettelijke (advies)taken zijn vastgelegd.
Niet- wettelijke (advies)Taken artikel 10 Wet veiligheidsregio’s Het domein risicobeheersing participeert actief in diverse advies, beleids- en uitvoeringsprocessen die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. De niet-wettelijke adviesfunctie zoals bedoeld in artikel 14, tweede lid, onderdeel e Wvr, juncto artikel 10 onder b, betreffen: R Participeren in de ontwikkeling van en adviseren over: omgevingsvisies, omgevingsverordeningen, omgevingsplannen, omgevingsprogramma’s, aanvragen om vergunning voor omgevingsplanactiviteiten (zowel binnen-
als buitenplans), projectbesluiten en andere besluiten in het kader van de fysieke leefomgeving. R Vertegenwoordiging in gemeentelijke omgevingstafels2 R Het verlenen van vergunningen op grond van het Besluit brandveilig gebruik en basishulpverlening overige plaatsen (Bbgbop); R Adviseren van het bevoegd gezag Omgevingswet (gemeenten en provincie) over (brand) veiligheidsaspecten bij aanvragen om een omgevingsvergunning voor de (technische) bouwactiviteiten milieubelastende activiteiten (mba’s) en op meldingen brandveilig gebruik (gebruiksmelding). R Adviseren van maatregelen voor beheersbaarheid van risico’s op het gebied van industriële veiligheid voornamelijk in het havengebied van Rotterdam maar ook daarbuiten; R Advisering van het bevoegd gezag over aspecten als bluswatervoorziening, bereikbaarheid en de effectiviteit van het operationeel optreden van hulpverleningsdiensten. R Adviseren van het bevoegd gezag Omgevingswet over de (brand)veiligheidsaspecten die voortvloeien uit de voorschriften van de omgevingsvergunning voor de mba’s (bijvoorbeeld beoordeling UPD’s en brandveiligheidsplannen).
R Adviseren op- en toetsen van brandbeveiligingsinstallaties, toegangssystemen en brandveiligheidsplannen op basis van geldende normen en richtlijnen; R Adviseren over aanvragen voor evenementenvergunningen en het registreren van evenementenmeldingen ten behoeve van de hulpverleningsdiensten. R Advisering over de routering van gevaarlijke stoffen in het kader van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen; R Advisering van gemeenten, provincies en het Rijk over vraagstukken rondom omgevings-
veiligheid, industriële veiligheid en brandveiligheid; R Advisering over relevante wet- en regelgeving voor zover dit de taken van de veiligheidsregio, zoals opgenomen in de Wet veiligheidsregio's, raakt; R Adviseren en/of inhoudelijke bijdragen aan onder andere de ontwikkeling van landelijke richtlijnen, beleidsregels en handreikingen die de taken van de veiligheidsregio, zoals opgenomen in de Wet veiligheidsregio's raken, zoals de Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen en handhavingsstrategieën; R Advisering over de opslag van vuurwerk; R Uitvoering van toezicht op: de naleving van (brand)veiligheidsvoorschriften zoals opgenomen in de omgevingsvergunning voor de mba’s, paragraaf 4.2 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal), de technische bouwactiviteiten, de omgevingsplanactiviteiten en meldingen inzake brandveilig gebruik; R Invullen van een van toezicht-, handhavings- en controleregimes namens het bevoegd gezag op het terrein van brandveiligheid; R Gevraagd en ongevraagd adviseren over trends en ontwikkelingen die van invloed zijn op het risicoprofiel van de regio; R Adviseren en/of voorlichting geven om te sturen op bewustwording en/of gedragsbeïnvloeding van bewoners, bedrijven en instanties.
Advisering bij omgevingsplannen in het kader van de Wet veiligheidsregio’s Op grond van artikel 14, tweede lid, onderdeel van de Wet veiligheidsregio’s (Wvr), dient het beleidsplan niet alleen een beschrijving te bevatten van de niet-wettelijke adviesfunctie zoals bedoeld in artikel 10, onder b, maar ook van de wijze waarop gemeenten het bestuur van de veiligheidsregio in staat stellen deze
Alle varianten waaronder vooroverleggen, vergunningstafels, initiatieventafels, toezichttafels ect. Voor zover de veiligheidsregio daarvoor niet is aangewezen als wettelijk adviseur op grond van artikel 4.33 van het Omgevingsbesluit.
2) 3)
32 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
MEERJARENBELEIDSPLAN VRR 2027–2031
/ 33
adviesfunctie uit te oefenen ten aanzien van omgevingsplannen. Deze adviesfunctie vindt haar juridische grondslag in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). In dit artikel is bepaald dat bij het opstellen van een omgevingsplan rekening moet worden gehouden met risico’s van branden, rampen en crises, zoals bedoeld in artikel 10, onder a en b, van de Wvr. Daarbij dient het belang te worden meegewogen van: a. het voorkomen, beperken en bestrijden van deze risico’s; b. de mogelijkheden voor personen om zich in veiligheid te brengen; c. de geneeskundige hulpverlening zoals bedoeld in artikel 1 van de Wet Veiligheidsregio’s
Beschrijving van de adviesfunctie In het kader van de maatschappelijke doelstellingen van de Omgevingswet en de taken zoals neergelegd in de Wet veiligheidsregio’s, wordt de adviesfunctie als volgt vormgegeven: R Het bevoegd gezag betrekt het bestuur van de veiligheidsregio bij de totstandkoming van het omgevingsplan; R Het bestuur van de veiligheidsregio wordt voorafgaand aan de vaststelling van het ontwerp- en definitieve omgevingsplan in de gelegenheid gesteld om advies uit te brengen; R Bij wijzigingen in het omgevingsplan wordt het bestuur van de veiligheidsregio geïnformeerd en wordt gelegenheid geboden tot advisering; R Het bestuur van de veiligheidsregio wordt in een vroegtijdig stadium (initiatieffase) betrokken bij omgevingsplanactiviteiten, zowel binnenplans als buitenplans; R De veiligheidsregio brengt schriftelijk advies uit op bovengenoemde onderdelen.
34 / VEILIGHEIDSREGIO ROTTERDAM-RIJNMOND
Focus van de advisering
Ontwerpprincipes als uitgangspunt
De advisering zet zich in voor het creëren van een veilige leefomgeving in iedere gemeente in haar verzorgingsgebied en beoogt deze ook in stand te houden. Dit staat uitgebreider beschreven in het omgevingsveiligheidsbeleid van de VRR. De advisering richt zich op het voorkomen, beperken en bestrijden van branden, ongevallen met gevaarlijke stoffen, rampen en crises.
Om deze indicatoren te realiseren, hanteert de veiligheidsregio bij haar advisering de volgende ontwerpprincipes:
Hiervoor is het van belang om te weten welke risico’s er zijn in de regio. Deze risico’s zijn nader uitgewerkt in het Regionaal Risicoprofiel en wordt meegenomen in de thema’s binnen advisering. Daarnaast worden maatschappelijke ontwikkelingen zoals de energietransitie, klimaatverandering (zoals extreme neerslag en natuurbrandrisico’s), stedelijke verdichting en demografische veranderingen (zoals vergrijzing) meegewogen in de advisering.