08.02 - Voortgangsrapportage gemeentelijk cameratoezicht 2021
Tekst van het document
Gemeentelijk Cameratoezicht Voortgangsrapportage 2021 en quick scan live uitkijken
1
Inleiding In 2011 vonden er twee overvallen plaats in het winkelgebied rondom het Maria Danneels erf. In reactie daarop sprak het college de wens uit om cameratoezicht in het gebied in te stellen en om hierop volgend een beleidskader vast te stellen. Deze wens vormde voor de gemeenteraad de aanleiding om middelen beschikbaar te stellen voor cameratoezicht. In overleg met politie en OM besloot de burgemeester in februari 2012 gemeentelijk cameratoezicht in te stellen rondom het Maria Danneels erf. Het eerste cameratoezichtproject in Capelle was een feit, in eerste instantie voor een periode van twee jaar. Inmiddels zijn we bijna 9 jaar verder. In deze periode hebben we ervaring opgedaan met gemeentelijk cameratoezicht, en dan vooral met het Capelse concept van stand alone cameratoezicht. We hebben meer zicht gekregen op de meerwaarde als onderdeel van ons integrale veiligheidsbeleid, maar ook op de valkuilen en beperkingen van cameratoezicht zoals we dit in Capelle hebben georganiseerd. Cameratoezicht is een thema waarin samenwerking met externe partners belangrijk en noodzakelijk is. Zo hebben we ervaring opgedaan in de samenwerking met politie, de organisatie die bevoegd is om de camerabeelden te verwerken. Daarnaast hebben we voor het opstellen van instellingsbesluiten afgestemd met politie en OM.
Om het effect van cameratoezicht tussentijds vast te stellen zijn er een aantal malen metingen verricht naar de impact van cameratoezicht op het veiligheidsgevoel van Capellenaren. In oktober 2015 heeft het college de evaluatie cameratoezicht vastgesteld en tegelijkertijd het regionale beleidskader cameratoezicht aangewezen als nieuw beleidskader. Het college concludeerde in 2015 dat de vier doelstellingen van het cameratoezicht, die vastgesteld waren in het beleidskader uit 2011, (terugdringen incidenten, verbeteren veiligheidsgevoelens, voldoen aan maatschappelijke behoefte en ondersteunen opsporing OM en politie) moeilijk te meten zijn als gevolg van een aantal relevante methodologische knelpunten. Ook wijkt het Capelse cameratoezicht in de praktijk op vier hoofdpunten af van de beleidsuitgangspunten uit het beleidskader van 2011, namelijk: lagere kosten per camera; groter aantal camera's; camera's voor langere tijd operationeel; stabiele, niet afwijkende veiligheidssituaties in cameragebieden; Momenteel zijn er vier gebieden waar cameratoezicht wordt uitgeoefend. In de commissie BVM van de gemeenteraad is meermaals gesproken over het gemeentelijke cameratoezicht. Dit ging de afgelopen jaren ook gepaard met de ambitie uit het coalitieakkoord 2014-2018 om waar mogelijk het aantal cameragebieden uit te breiden en de wens om camerabeelden live uit te kijken.
Tevens was cameratoezicht onderdeel van het onderzoek van de Rekenkamer in 2017. Leeswijzer Deze voortgangsrapportage komt voort uit een toezegging die de burgemeester heeft gedaan in de commissie BVM (20/087). Deze bevat in paragraaf 1 een korte terugblik op de kaders, overzicht van de huidige cameragebieden en de voordelen & beperkingen van ons stand alone cameratoezicht. In paragraaf 2 volgt een overzicht van de effecten van ons cameratoezicht in relatie tot de doelstellingen. Al langer ligt de wens er om te verkennen of het live uitkijken van camerabeelden een verstandige keuze zou zijn. De burgemeester heeft daarnaast ook een quickscan toegezegd (20/084) waarin de kosten en baten van live uitkijken uiteengezet worden. Als de koers wordt verlegd van stand alone cameratoezicht naar live uitkijken, dan komt daar ook een nieuw kostenplaatje bij. Deze is uitwerkt in paragraaf 3 en in bijlage 6. Paragraaf 4 eindigt met het voorstel om deze quickscan te gaan bespreken met de gemeenteraad om op basis daarvan te besluiten om al dan niet live uitkijken te gaan organiseren.
2
1. Gemeentelijk cameratoezicht in Capelle: een korte terugblik Sinds 2012 zijn er in Capelle meerdere gebieden geweest waar cameratoezicht heeft plaatsgevonden of nog steeds plaats vindt. In 2011 is hier ook een beleidskader voor opgesteld. De belangrijkste doelstelling van gemeentelijk cameratoezicht, conform de uitgangspunten van het regionaal beleidskader en de wettelijke grondslag in artikel 151c van de Gemeentewet, is het handhaven van de openbare orde. De politie is verantwoordelijk voor het verwerken van de beelden op grond van de Wet politiegegevens (Wpg). De politie is ook de organisatie die gebruikmaakt van de beelden voor de handhaving van de openbare orde. Daarom ligt (op grond van artikel 151c lid 3 Gemeentewet) de operationele regie bij de politie. Sinds 2015, met het aannemen van het regionale beleidskader, is de werkwijze dat er bij een nieuw voornemen voor een cameratoezichtproject een projectplan wordt opgesteld. Dit plan wordt met politie en OM besproken en op grond daarvan neemt de burgemeester een besluit om cameratoezicht in dat gebied al dan niet in te stellen. In het zogenoemde instellingsbesluit benoemt de burgemeester op basis van welke overwegingen, voor hoe lang en in welk gebied het cameratoezicht plaatsvindt. In de afgelopen jaren zijn er zes gebieden geweest waar de burgemeester cameratoezicht heeft ingesteld.
In twee gebieden is het cameratoezicht inmiddels beëindigd. Voor elk gebied is een projectplan opgesteld en een instellingsbesluit genomen. Daarnaast zijn er in de afgelopen jaren diverse instellingsbesluiten verlengd. In totaal heeft het college in de periode 2011-2020 twintig besluiten genomen met betrekking tot het gemeentelijk cameratoezicht (zie ook bijlage 5). Tabel 1 Overzicht van de cameratoezichtgebieden in Capelle aan den IJssel. Gebied met gemeentelijk Aantal Startdatum (geplande) camera’s einddatum cameratoezicht Maria Danneelserf, 9 29 februari 2012 1 januari 2024 Capelsebrug, 15 1 oktober 2013 1 mei 2023 Uiverstraat, 1 8 juni 2015 8 januari 2016 Stationsplein, 12 1 januari 2016 1 juli 2023 Stadsplein, 2 20 december 2016 1 juli 2023 Revius- en Valeriusbuurt, 3 24 juli 2017 12 november 2020
Status operationeel operationeel beëindigd operationeel operationeel beëindigd
Het Capelse cameratoezichtmodel In Capelle hebben we sinds 2012 gebruik gemaakt van het zogenoemde stand alone cameratoezicht. In aanvulling op het beleidskader cameratoezicht heeft het college begin 2012 het addendum stand alone cameratoezicht vastgesteld. De beelden die deze camera’s vastleggen worden opgeslagen voor een duur van circa 14 dagen op de server van de camera’s. Na deze 14 dagen worden de beelden automatisch gewist. De politie kan deze beelden bekijken en veiligstellen naar aanleiding van incidenten die zich hebben voorgedaan. Dit model heeft een aantal voordelen ten opzicht van een systeem waarbij beelden live worden uitgekeken: - Lage kosten. Het systeem brengt relatief lage kosten met zich mee. Dit komt doordat er onder andere geen fysieke verbindingen gelegd hoeven te worden om aangesloten te worden op een netwerk. Grondwerkzaamheden en kabels leggen zijn relatief dure ingrepen. Daarnaast zijn er geen kosten voor het uitkijken van de beelden. Door de keuze van het stand alone systeem konden door de lager uitvallende kosten 9 camera’s geplaatst worden bij de start rondom het Maria Danneelserf, dan de eerder geraamde 4 camera’s. Daarnaast bleek er ook nog financiële ruimte voor de andere toezichtgebieden. - Privacy goed beschermd. Het systeem waarborgt ten volste de privacy van Capellenaren.
Immers, het overgrote merendeel van de gemaakte beelden wordt nooit bekeken. De beelden worden enkel bekeken naar aanleiding van verstoring van de openbare orde. Zodra de beelden bekeken worden blijven dezen onder het regime van de Wet politiegegevens en zijn dus strikt voorbehouden aan de politie. - Live uitkijken in principe mogelijk. In principe kunnen de beelden op afstand van de server worden ‘gehaald’ en de beelden worden bekeken. In 2014/2015 is er in samenwerking met de politie en handhaving een pilot ‘live uitkijken’ gedaan met het cameratoezicht op het Maria Danneelserf. De ervaringen en advies zijn opgenomen in de evaluatie die het college in 2015 heeft vastgesteld. In de praktijk is echter niet overal de internetverbinding met benodigde bandbreedte beschikbaar en voldoen
3
de camera’s van het stand alone systeem niet aan de eisen die de Uitkijkcentrale van de gemeente Rotterdam hanteert. Dit model heeft ook beperkingen: - Geen direct signaal bij incidenten. Incidenten of verstoringen van de openbare orde in een gebied worden niet door de camera’s ‘gemeld/gesignaleerd’ richting politie of handhaving. De beelden kunnen eventueel naderhand worden gebruikt om te zien wat er is gebeurd. - Fysieke voorzieningen nodig. Het camerasysteem maakt gebruik van een server. Daarvoor is altijd een afgesloten ruimte in de buurt nodig waar deze geplaatst kan worden. In de praktijk is het lastig gebleken om een geschikte ruimte te vinden. - Vaste cameraposities. De camera’s zijn statisch gemonteerd. Dat wil zeggen dat ze niet kunnen draaien of veranderen van kijkhoek. In het cameraplan wordt natuurlijk wel rekening gehouden met deze beperking, zodat een camera een zo optimaal mogelijk gebied belicht. Maar het kan voorkomen dat incidenten net buiten beeld vallen. - Omslachtig veilig stellen van beelden. In de praktijk is gebleken dat het veiligstellen van beelden niet altijd soepel verloopt. Het vergt enige kennis en kunde van het camerasysteem door politieambtenaren. Zij moeten ter plaatse gaan waar de server staat en zelf de beelden veiligstellen.
Daarnaast krijgt de politie soms vrij laat kennis van een incident, waarna de camerabeelden al overschreven zijn met nieuwe beelden. Dit maakt dat er vrij veel gebruik is en wordt gemaakt van ondersteuning door de leverancier van het camerasysteem. Dit brengt extra kosten met zich mee. Ambtelijke inzet op dossier cameratoezicht Het werk aan cameratoezicht is geen volledige dagtaak, maar gaat met schommelingen, bijvoorbeeld bij het onderhoud en beheer. Met name bij het plaatsen van een nieuwe camerasysteem is gebleken dat een projectmatige aanpak nodig is. Denk aan het inkopen, afspraken maken met eigenaren van gebouwen of gronden om bijvoorbeeld palen te mogen plaatsen of aan gebouwen camera’s te mogen plaatsen. Ook vergt het soms grondwerkzaamheden voor het aanleggen van benodigde stroomverbindingen. Daarnaast is regelmatig onderhoud en beheer van het systeem noodzakelijk. De ‘beleidsmatige’ inzet en het onderhoud heeft de afgelopen jaren zijn beslag gekregen in de diverse projectplannen, instellingsbesluiten etc. (zie ook bijlage 5). De meer operationele/technische taak is een uitdaging gebleken voor de (beleidsmatige) unit veiligheid van waaruit het cameratoezicht wordt ondersteund. Externe ondersteuning of ondersteuning van andere vakafdelingen is meer dan eens nodig gebleken.
4
2. De effecten van het Capelse cameratoezicht De belangrijkste doelstelling van gemeentelijk cameratoezicht is, in lijn met de wettelijke basis, het handhaven van de openbare orde in een bepaald gebied. Het cameratoezicht wordt door de wetgever nog steeds benoemd als een ultimum remedium, vooral vanuit het oogpunt van de privacybescherming van burgers. Dat betekent ook dat de gemeente kritisch moet zijn als het gaat over de duur van het cameratoezicht en het gebruik van techniek waarbij persoonsgegevens worden opgeslagen of verwerkt. Het toezicht mag bijvoorbeeld niet voor onbepaalde tijd ingesteld worden, het toezicht moet een aanvullende maatregel zijn in een gebied waar ook andere maatregelen zijn/worden genomen en het gebruiken van camera’s met gezichtsherkenning in het gemeentelijk cameratoezicht is bijvoorbeeld in beginsel niet toegestaan. In de instellingsbesluiten heeft de burgemeester de overwegingen benoemd waaruit blijkt welk effect wordt verwacht. Samengevat is de verwachting dat met het instellen van cameratoezicht: - De veiligheidssituatie in het betreffende gebied stabiel blijft; - Een positieve bijdrage wordt geleverd aan de handhaving van de openbare orde; - Een positieve bijdrage wordt geleverd aan de veiligheidsbeleving; - Een positieve bijdrage wordt geleverd aan de effectiviteit van het optreden van politie.
In bijlage 5 staat een chronologisch overzicht van alle besluiten die het college in de periode 2011 – 2020 heeft genomen met betrekking tot het cameratoezicht. In deze besluiten zijn ook cijfers opgenomen over het aantal incidenten en belevingsgegevens voor zover die voorhanden waren. Mede op basis van deze documenten zijn de volgende conclusies te trekken ten aanzien van verwachtte effecten: Bijdrage aan stabiele veiligheidssituatie - Bij de diverse verlengingen van de instellingsbesluiten is gekeken naar de ontwikkeling van de veiligheidssituatie in de cameragebieden. Over het algemeen waren en zijn de geregistreerde veiligheidscijfers in deze gebieden niet verontrustend. En daarbij bleek dat deze feitelijk in alle gebieden stabiel zijn gebleven qua aantal geregistreerde misdrijven. In hoeverre dat ondanks of dankzij cameratoezicht is, is niet vast te stellen. - Opvallende zaken waren de overval in juni 2018 en januari 2021 op de supermarkt aan het Maria Danneels erf en een aantal incidenten in 2020 op het Stadsplein waarbij in een aantal gevallen steekwapens aanwezig waren. Bijdrage aan handhaving openbare orde - In de cameragebieden hebben zich (ondanks/dankzij cameratoezicht) in de afgelopen jaren geen grootschalige openbare orde verstoringen voorgedaan.
- Wel zijn er in de periode 2018-2020 een aantal momenten geweest waarop zich veel scholieren ophielden rondom het gemeentehuis en het Stadsplein en waarbij wat opstootjes hebben plaatsgevonden. Bijdrage aan veiligheidsbeleving - Het bepalen van de impact van cameratoezicht op veiligheidsbeleving is in den lande veelvuldig onderwerp van onderzoek en discussie. Onze 2 jaarlijkse Buurtmonitor bleek helaas niet geschikt om betrouwbare informatie te leveren voor de cameragebieden. Vandaar dat we zelf metingen hebben gedaan. - Bij de start van het cameratoezicht rondom het Maria Danneels erf heeft een extern onderzoeksbureau (DSP) in 3 metingen tussen 2012 en 2015 het effect van de camera’s op het veiligheidsgevoel van bewoners, winkeliers en bezoekers in kaart gebracht. De overall conclusie was dat: “Op het Maria Danneels erf is het mogelijk dat de camera’s een – weliswaar vertraagd - positief effect hebben gehad op de veiligheidsbeleving en dat daarna gewenning is ingetreden waardoor het effect langzaam weggeëbd is.” - In 2016 hebben we zelf nulmetingen verricht op het Stationsplein, Capelsebrug en Stadsplein. Uit beide onderzoeken blijkt dat het grootste gedeelte van de respondenten zich over het algemeen niet vaak onveilig voelen in de gebieden (zowel in het onderzoeksgebied als in het controlegebied).
Er kan op basis hiervan echter niet geconcludeerd worden dat de respondenten zich niet onveilig voelen in de
5
-
gebieden dankzij het cameratoezicht. Daarnaast is het nog belangrijk om op te merken dat de respondenten over het algemeen positief tegenover cameratoezicht aankijken. Deze conclusies (beperkte impact op het veiligheidsgevoel en positieve houding ten aanzien van cameratoezicht) lijken in lijn met andere onderzoeken in den lande. Het houden van deze onderzoeken is behoorlijk arbeidsintensief en daarnaast vrij kostbaar als een extern bureau deze moet uitvoeren. Dit is de reden dat deze metingen geen vervolg hebben gehad.
Bijdrage aan effectief politieoptreden - De mate van bijdrage aan een effectiever politieoptreden is lastig te duiden. De mogelijkheid dat er in potentie camerabeelden beschikbaar zijn, levert een positieve bijdrage. Daarnaast zijn er door de jaren heen in alle gebieden diverse incidenten geweest waarbij de politie beelden heeft opgehaald in het kader van een strafrechtelijk onderzoek. - De politie registreert echter niet in welke zaken camerabeelden zijn gebruikt, wat het lastig maakt om daar gefundeerde uitspraken over te doen. De aard van het stand alone concept maakt dat het positieve effect in het dagdagelijks politieoptreden (bijvoorbeeld politie-inzet bijsturen op grond van camerabeelden) verwaarloosbaar lijkt/is. - Wel zijn er een aantal casussen geweest waarbij onze mobiele camera unit is ingezet op grond van de Politiewet (dus feitelijk geen gemeentelijk cameratoezicht) en daarbij succesvol heeft bijgedragen aan het politieoptreden. Blik op de financiële kant van het cameratoezicht Gemeentelijke cameratoezicht is een van de maatregelen uit de door de raad vastgestelde nota Integraal Veiligheidsbeleid 5 (IVB5). De kosten voor gemeentelijk cameratoezicht worden gedekt via de middelen in taakveld 1.2 van Programma 1 Integrale Veiligheid & Openbare Orde. Hier is circa €30.000,- per jaar voor geraamd.
De kosten voor het gemeentelijke cameratoezicht bestaan uit meerdere componenten. De grootste kosten komen voort uit de aanschaf van een camerasysteem voor een nieuw project en de daarbij behorende opstartkosten als bebording, aanleg stroomvoorziening etc. Daarnaast zijn er jaarlijkse exploitatiekosten gemaakt voor zaken als onderhoud, stroomvoorziening, internetkosten, vergoeding voor gebruik serverruimtes etc. In de periode 2012 tot en met 2020 zijn er in totaal € 240.676 aan kosten geboekt voor het gemeentelijk cameratoezicht. Dat is gemiddeld circa € 26.750,- euro per jaar. De aanschaf van de camerasystemen bedroeg circa de helft van de totale kosten. Dat betekent dat de jaarlijkse exploitatiekosten in de huidige vorm circa € 13.000,- per jaar bedragen. Samengevat De effecten van het stand alone cameratoezicht in relatie tot de geformuleerde doelstellingen blijven een punt van aandacht. Het blijkt en blijft methodologisch lastig om de (positieve, neutrale dan wel negatieve) overtuigende effecten aan te tonen. Daarnaast is het tijdelijke aspect van het cameratoezicht in vier van de zes projecten een punt van aandacht. Daar staat tegenover dat juist het stand alone systeem een minimale privacy aantasting met zich meebrengt.
Als daarbij in ogenschouw wordt genomen dat het stand alone relatief lage kosten met zich meebrengt, dan lijkt deze constructie het best passend voor Capelle: het voldoen aan de wens van Capellenaren en bestuur voor cameratoezicht met een minimale aantasting van de privacy van Capellenaren voor een relatief lage prijs.
6
3. Quickscan kosten en baten live uitkijken van camerabeelden In de commissie BVM van 26 oktober 2020 heeft de burgemeester toegezegd dat met betrekking tot de camerasystemen, er een quickscan zou komen omtrent het live uitkijken van de camerabeelden en de daarbij behorende kosten en baten. Uitkijkcentrum Klein Polderplein Mede gezien het feit dat de camerabeelden onder de Wet Politiegegevens vallen moeten de beelden door of onder toezicht van de politie worden uitgekeken. Het Uitkijkcentrum Kleinpolderplein van de gemeente Rotterdam voldoet aan deze eis. Dit centrum kijkt de camerabeelden uit voor het gemeentelijk cameratoezicht in Rotterdam, maar ook voor een aantal andere gemeenten zoals Nissewaard en Barendrecht Aansluiting op het centrale uitkijkcentrum in Rotterdam betekent dat de beelden die momenteel lokaal worden opgeslagen in Capelle, worden geregistreerd en opgeslagen in de database van het opslagsysteem op het Kleinpolderplein en er daarnaast gedurende een bepaalde periode in de week ‘live’ kan worden uitgekeken. Wij kunnen als gemeente zelf aangeven welke uren en welke camera’s live uitgekeken dienen te worden. Om de camerabeelden op een centrale plek te kunnen terugkijken en/of live uit te kunnen kijken, zijn aanpassingen nodig in de huidige opstelling en dit brengt investeringskosten met zich mee.
Om deze aanpassingen gestructureerd te doen, voorzien wij ook de noodzaak van de inzet van een projectleider. Investering in verbindingen via glasvezelnetwerk De camera’s zullen moeten worden verbonden met het glasvezelnetwerk. Op dit moment is er nog geen glasvezelverbinding met de camera’s die nu in Capelle hangen. Middels graafwerkzaamheden op locatie moet onderzocht worden of de benodigde glasvezelkabels reeds aanwezig zijn. Er is door KPN een grove schatting gemaakt van de kosten die gepaard gaan met het leggen van de benodigde glasvezelkabels op de locaties waar cameratoezicht is ingesteld. Afhankelijk van diverse variabelen komt dit neer op een bedrag van grofweg €5.000,- per locatie. Daarnaast kost het datatransport circa €295,- per maand per locatie. Investering voor vervangen huidige camera’s en servers De camera’s die nu in Capelle hangen voldoen niet aan de kwaliteitseisen die vanuit het uitkijkcentrum Kleinpolderplein worden gesteld. Naar verwachting zijn de kosten om de camera’s te vervangen circa €500,- per camera. In de toekomst dient rekening te worden gehouden met, reparaties en/of vervanging van camera’s. De eenmalige kosten voor de aanpassing van de dataservers worden begroot op circa €500,- euro per server.
Jaarlijkse exploitatiekosten Naast deze investeringskosten zijn er jaarlijkse exploitatiekosten, zoals de aansluitkosten bij de uitkijkcentrale, onderhoudskosten, afschrijving en de (optionele) kosten voor het uitkijken van de beelden. In het overzicht (bijlage 6) staan de kosten berekend per cameratoezichtgebied als er 8 uur, 16 uur of 40 uur per week live wordt uitgekeken. Baten van live uitkijken De afgelopen jaren is er geen sprake geweest van grootschalige of structurele openbare orde verstoringen op Capelsebrug, Stationsplein of Maria Danneelserf. De veiligheidssituatie in die gebieden lijkt stabiel, ondanks of dankzij het aanwezige cameratoezicht. Het Stadsplein is het gebied waar de druk op de openbare orde nog het grootst lijkt gezien de incidenten die daar zo nu en dan plaatsvinden. Het Stadsplein is ook het gebied waar regelmatig grotere samenkomsten zijn, bijvoorbeeld door evenementen en winkelend publiek. In algemene zin lijkt de meerwaarde van een camerasysteem dat live uitgekeken kan worden dan ook relatief beperkt als dat wordt afgezet tegen de extra financiële investeringen die dit vraagt.
Als we uitgaan van de primaire doelstelling van cameratoezicht, namelijk de handhaving van de openbare orde, dan lijkt de huidige inzet van stand alone cameratoezicht, surveillance van politie en handhaving en ook de common sense van onze Capellenaren de openbare orde goed te handhaven.
7
4. Tot slot In overleg met politie In het politieoverleg van 2 februari 2021 is er gesproken over het Capelse cameratoezicht. Gezien de aard van de incidenten en de spreiding van de incidenten over heel Capelle, is de politie van mening dat het stand alone concept een goed passend model is voor het Capelse cameratoezicht. Stand alone cameratoezicht continueren In 2020 heeft de burgemeester voor de vier gebieden de instellingsbesluiten verlengd. Het huidige toezicht op Capelsebrug, Stadsplein en Stationsplein loopt door tot halverwege 2023 en rondom het Maria Danneelserf tot 2024. We hebben in 2020 een onderhoudsronde gedaan aan de bestaande cameraprojecten. Het cameratoezicht op het stadsplein bestaat momenteel uit 2 camera’s en de planning is dat na de ontwikkeling van het stadsplein het aantal camera’s weer verhoogd wordt naar 5, zoals in het projectplan van 2015 is opgenomen. Daarnaast zijn de camera’s bij de Capelse Brug momenteel niet werkzaam, vanwege de sloop van de loge waaraan de camera’s bevestigd zijn. Zodra de nieuwe loge gebouwd is worden de camera’s weer bevestigd. Daarmee maakt het stand alone cameratoezicht de komende jaren nog steeds onderdeel uit van ons integraal veiligheidsbeleid 5.
In de raad en de raadscommissie BVM is in de loop der jaren regelmatig van gedachten gewisseld over cameratoezicht en over de ambitie om camerabeelden ook live te kunnen uitkijken. Bijvoorbeeld ook als onderdeel van de bespreking van het Rekenkamer onderzoek naar sociale veiligheid in 2017. Het gemeentelijk cameratoezicht was daarin een van de onderzochte onderwerpen. Quick scan bespreken met raad Een verbetering van het cameratoezicht vraagt om een financiële investering die niet is voorzien in de huidige begroting van het IVB5. Binnen het IVB is een structureel budget van circa € 30.000,- beschikbaar voor cameratoezicht, als onderdeel van onze preventieve maatregelen. Dit bedrag is niet voldoende om de benodigde investeringen te kunnen doen en de jaarlijkse exploitatielasten te kunnen dragen. In bijlage 6 staan de kosten geraamd die gepaard gaan om: - Het cameratoezichtsystemen aan te passen; - De camerasystemen jaarlijks te exploiteren; - De camerabeelden jaarlijks een aantal uren live uit te kijken. Met deze informatie is het mogelijk om de kosten van een of meerdere varianten door te rekenen, bijvoorbeeld het aantal gebieden waar live uitgekeken kan worden. Of het aantal uren.
Gezien de interesse van de raad en de bevoegdheid van de raad om de mogelijkheid tot het instellen van cameratoezicht in de Apv op te nemen, ligt het voor de hand om deze quick scan te bespreken met de raad. Aan de hand van de bespreking met de raad kan het college overwegen om een voorstel in te dienen bij de behandeling van de begroting (of eventueel voorjaarsnota of najaarsnota).
8
Bijlage 1: Cameratoezichtproject Maria Daneels erf
Vanaf 29 februari 2012 is er cameratoezicht aan het Maria Danneelserf. De aanleiding voor het instellen van het cameratoezicht op deze plek is een serie overvallen van ondernemers op en rondom het Maria Danneelserf in 2011 en 2012. In de strijd tegen de overvallen en om het gevoel van veiligheid bij omwonenden, ondernemers en hun klanten weer te vergroten, heeft de burgemeester op 29 februari 2012 besloten om cameratoezicht in te stellen op het Maria Danneelserf voor een periode van 2 jaar (BBV 435933). Op 1 maart 2014 is deze termijn verstreken, waarna deze voor 1 jaar verlengd is tot en met 1 maart 2015 (BBV 558997). Na 1 maart 2015 werd het besluit verlengd voor de duur van 12 maanden, tot 1 maart 2016. Na afloop van deze verlenging werd deze stilzwijgend verlengd van 1 maart 2016 tot 1 september 2018 (BBV 647305). Op 16 december heeft de burgemeester besloten om het cameratoezicht te verlengen van 1 januari 2021 tot 1 januari 2024 (Djuma 380652) Bij de verlenging in 2014 heeft er een evaluatie plaatsgevonden (BBV 558997). De belangrijkste conclusies hieruit waren dat er sinds de plaatsing van het cameratoezicht geen overvallen meer hebben plaatsgevonden. Dit kan echter niet direct worden toegewezen als gevolg van de aanwezigheid van camera’s in het gebied. Daarnaast is ook de veiligheid van ondernemers en bewoners verhoogd na het plaatsen van de camera’s.
Op dit moment hangen er negen camera’s.
Kaart 1: cameratoezichtgebied Maria Danneels erf
9
Bijlage 2 Cameratoezichtproject Capelsebrug
Per 1 oktober 2013 is er cameratoezicht bij de Capelsebrug. De vermindering van het fysieke toezicht is de aanleiding geweest om cameratoezicht op deze plek in te stellen. Destijds hebben verschillende partijen uitgesproken dat een lagere intensiteit van toezicht tot en een verslechtering van de veiligheidssituatie zou leiden. Hierdoor is destijds besloten om camera’s te plaatsen. Daarnaast is de Capelsebrug een belangrijk OV-knooppunt voor reizigers tussen de Krimpenerwaard naar Rotterdam of Capelle aan den IJssel alsmede een knooppunt in het metronetwerk van Rotterdam en omgeving, veel bezoekers/reizigers dagelijks het metrostation passeren. Ook zijn er rondom Capelse Brug een onbewaakt P+R terrein en een vrachtwagenparkeerplaats gevestigd waar veel inbraak- en diefstalgevoelige objecten aanwezig zijn in de vorm van vrachtwagens, personenauto’s en fietsen. Sinds 1 oktober 2013 (BBV 525278) is het cameratoezicht ingesteld, waarna verlengd per 1 oktober 2015 (BBV 691359), waarna nogmaals verlengd tot 18 december 2019 (BBV 1058849). Bij de verlenging van het cameratoezicht in 2018 is er een evaluatie uitgevoerd. De belangrijkste punten uit deze evaluatie zijn dat de veiligheidssituatie stabiel is, de gebruikers van het gebied rondom Capelsebrug zich niet vaak onveilig voelen en men staat positief tegenover cameratoezicht.
Wel blijkt dat de objectieve veiligheid, in dezen fietsendiefstal, niet verbeterd in het kader van de preventieve werking van cameratoezicht. Op dit moment hangen er vijftien camera’s. Het cameratoezicht is tot op heden gecontinueerd vanwege de positieve invloed op de veiligheidsbeleving en de behoefte van de bezoeker en ondernemers (BBV 691355). Per 1 mei 2020 is het besluit ingesteld voor een duur van drie jaar, tot en met 1 mei 2023 (BBV 175100), met een uitbreiding van één extra camera bij de fietstunnel richting ’s Gravenland als onderdeel van de Wijkveiligheidsplannen.
Kaart 2: cameratoezichtgebied Capelsebrug
10
Bijlage 3: Cameratoezichtproject Stationsplein
Vanaf 1 januari 2016 is er cameratoezicht aan het Stationsplein. NS heeft camerabewaking op de perrons en door middel van de camera’s aan het Stationsplein wordt er een bijdrage geleverd aan het toezicht in het gebied. Het Stationsplein is een kwetsbaar reizigers- en bezoekersknooppunt waar dagelijks veel reizigers het gebied doorkruisen. Daarnaast zijn er in het gebied bij het station veel inbraak- en diefstalgevoelige objecten aanwezig in de vorm van auto’s en fietsen die vaak de hele dag onbeheerd geplaatst en geparkeerd zijn. Het besluit van 1 januari 2016 had een duur van twee jaar, tot en met 1 januari 2018 (BBV 740867). Het besluit van 11 januari 2018 tot verlenging van het besluit om 10 vaste camera's op het Stationsplein en directe omgeving te plaatsen voor de duur van 2 jaar, ingaande op 1 januari 2018 t/m 31 december 2019.(BBV 966732 ) Op 30 juni 2020 heeft de burgemeester besloten om het cameratoezicht te verlengen voor de periode van 1 juli 2020 tot en met 1 juli 2023 (BBV 229014). Op dit moment hangen er twaalf camera’s.
Kaart 3: cameratoezichtgebied Stationsplein
11
Bijlage 4: Cameratoezichtproject Stadsplein
Per 20 december 2016 zijn er camera’s aanwezig op het Stadsplein. De aanleiding voor het plaatsen van cameratoezicht op het Stadsplein is het grote aantal bezoekers/reizigers dat dagelijks het gebied passeert. Tevens vormt het Stadsplein regelmatig het decor van evenementen waarbij grote aantallen bezoekers op het plein aanwezig zijn. In die gevallen vormt het cameratoezicht een welkome aanvulling op het fysieke toezicht dat op die momenten plaatsvindt door politie en handhaving. Op 20 december 2016 ging het besluit van kracht voor een duur van twee jaar en twee weken, tot 1 januari 2019 (BBV 841141). Op 7 mei 2019 heeft de burgemeester besloten tot het verlenging van het cameratoezicht tpt en met 28 februari 2020. Op 30 juni 2020 heeft de burgemeester besloten om het cameratoezicht te verlengen met van 1 juli 2020 tot en met 1 juli 2023 (BBV 229014). Op het Stadsplein staan 2 camera’s opgesteld op camerapalen. De eerste camera staat opgesteld ter hoogte van restaurant-wijnbar De Bank. De tweede camera staat opgesteld ter hoogte van de Bibliotheek. De herontwikkeling van het stadsplein heeft gevolgen voor het cameratoezicht (gehad). Onder ander voor het aantal camera’s en de posities. Bij de geplande herinrichting van het Stadsplein is voorzien in cameratoezicht.
Kaart 4: cameratoezichtgebied Stadsplein
12
Bijlage 5: overzicht besluitvorming B&W gemeentelijke cameratoezicht 2011-2020 datum besluit 6-10-2011 6-10-2011 29-2-2012 27-3-2012 19-2-2013 23-4-2013 22-7-2013 15-4-2014 17-3-2015 16-6-2015 22-9-2015 13-10-2015 24-11-2015 22-11-2016 11-1-2018 18-12-2018 7-5-2019 16-12-2020 21-4-2020 30-6-2020
13
titel beleidskader cameratoezicht projectplan cameratoezicht instellen cameratoezicht maria danneels erf eo addendum beleidskader cameratoezicht tussenrapportage cameratoezicht maria danneels erf projectplan cameratoezicht Capelsebrug instellen cameratoezicht Capelsebrug verlengen cameratoezicht Maria Danneels erf evaluatie cameratoezicht Maria Danneels erf 2015 instellen cameratoezicht Uiverstraat evaluatie cameratoezicht Capelsebrug evaluatie en herijking beleidskader cameratoezicht instellen cameratoezicht Stationsplein instellingsbesluit cameratoezicht stadsplein verlenging cameratoezicht Stationsplein evaluatie cameratoezicht Capelsebrug 2018 verlenging instelling besluit cameratoezicht Stadsplein verlenging cameratoezicht Maria Danneels erf instellingsbesluit cameratoezicht Capelsebrug verlenging cameratoezicht Stadsplein en Stationsplein
registratienummer 221092 230216 435933 440391 497082 509172 525269 558997 647302 668899 691355 691433 740867 841140 966640 1058849 1089386 380652 175100 229014
Bijlage 6: Overzicht kostenraming mogelijkheid om live uit te kunnen kijken / camerabeelden op 1 centrale plek veilig te stellen Investeringskosten eenmalig
kosten
Maria Danneelserf
Capelsebrug
Stadsplein
Stationsplein
totaal
9
15
2
12
38
aantal camera’s glasvezelverbinding aanleggen
€ 7.500,00
€
7.500,00
€
7.500,00
€
7.500,00
€
7.500,00
€ 30.000,00
aanpassing camerasysteem per camera
€
500,00
€
4.500,00
€
7.500,00
€
1.000,00
€
6.000,00
€ 19.000,00
vervangen servers
€
500,00
€
500,00
€
500,00
€
500,00
€
500,00
€
2.000,00
implementatie 25 uur per project /kosten per uur
€
75,00
€
1.875,00
€
1.875,00
€
1.875,00
€
1.875,00
€
7.500,00
10%
€
1.200,00
€
1.500,00
€
850,00
€
1.350,00
€
4.900,00
€
15.575,00
€
18.875,00
€
11.725,00
€
17.225,00
€ 63.400,00
onvoorzien totaal kostenraming jaarlijkse exploitatiekosten
kosten
Maria Danneelserf
Capelsebrug
Stadsplein
Stationsplein
totaal
9
15
2
12
38
aantal camera's aansluitkosten per camera
€
995,00
€
8.955,00
€
14.925,00
€
1.990,00
€
11.940,00
€ 37.810,00
glasvezelverbinding per maand
€
295,00
€
3.540,00
€
3.540,00
€
3.540,00
€
3.540,00
€ 14.160,00
onderhoudskosten
€ 2.500,00
€
2.500,00
€
2.500,00
€
2.500,00
€
2.500,00
€ 10.000,00
afschrijving camera en server
over 4 jaar
€
1.250,00
€
2.000,00
€
375,00
€
1.625,00
€
5.250,00
10%
€
1.250,40
€
1.848,00
€
553,20
€
1.549,20
€
5.200,80
€
17.495,40
€
24.813,00
€
8.958,20
€
21.154,20
€ 72.420,80
onvoorzien totaal kostenraming jaarlijkse exploitatiekosten - uitkijken beelden aantal camera's
uren €
Maria Danneelserf
Capelsebrug
Stadsplein
Stationsplein
totaal
9
15
2
12
38
3,24
uitkijken alle camera’s gebied per week
8
€
12.130,56
€
20.217,60
€
2.695,68
€
16.174,08
€ 51.217,92
uitkijken alle camera’s gebied per week
16
€
24.261,12
€
40.435,20
€
5.391,36
€
32.348,16
€ 102.435,84
uitkijken alle camera’s gebied per week
40
€
60.652,80
€
101.088,00
€
13.478,40
€
80.870,40
€ 256.089,60
14
15