07.02 - Jaarverslag commissie bezwaarschriften 2020
Tekst van het document
Commissie bezwaarschriften Jaarverslag 2020 1
Inhoud 1. Inleiding 2. Samenstelling en werkwijze commissie bezwaarschriften 3. Terugblik 2020 4. Vooruitblik 2021 5. Algemene Kamer 6. Sociale Kamer 7. Personeelkamer Bijlagen: 1. Beroepenregister Algemene Kamer 2. Beroepenregister Sociale Kamer
2
1. Inleiding Burgers die het niet eens zijn met een besluit van een van de gemeentelijke bestuursorganen (gemeenteraad, burgemeester, college van burgemeester en wethouders: hierna gemeentebestuur), al dan niet in mandaat genomen, kunnen hiertegen schriftelijk, of digitaal via het E-loket (www.capelleaandenijssel.nl), bezwaar maken. Veel bezwaarschriften worden eerst om advies voorgelegd aan de externe, onafhankelijke commissie bezwaarschriften (ingesteld op grond van artikel 7:13 Algemene wet bestuursrecht) voordat het gemeentebestuur besluit op een bezwaarschrift. Sommige categorieën van bezwaarschriften worden om advies voorgelegd aan de ambtelijk adviseurs, medewerkers van de taakgroep Juridische Zaken. Beleidsdoelstelling op het gebied van afhandeling bezwaarschriften is dat steeds minder bezwaarschriften dit formele traject doorlopen en op informele wijze worden ‘afgedaan’. De commissie bezwaarschriften brengt jaarlijks verslag uit aan het gemeentebestuur over haar advisering op de binnengekomen bezwaarschriften. Na vermelding van de samenstelling en de werkwijze van de commissie blikt de commissie in het algemeen terug op het afgelopen jaar en geeft zij een vooruitblik op het komende (inmiddels lopende) jaar 2021.
De cijfers en de activiteiten van de drie kamers van de commissie – Algemene Kamer, Sociale Kamer en Personeelkamer – worden in afzonderlijke hoofdstukken vermeld. Daarbij wordt aandacht besteed aan de inhoud van de bezwaarschriften, de strekking van de adviezen van de commissie en de wijze en duur van de afhandeling van de bezwaarschriften. Ter vergelijking bevat het jaarverslag ook de cijfers van de jaren 2016 tot en met 2019. Tenslotte bevat het verslag een overzicht van de beslissingen op bezwaarschriften die hebben geleid tot het instellen van (hoger) beroep bij de rechter en/of het verzoeken om een voorlopige voorziening.
3
2. Samenstelling en werkwijze commissie bezwaarschriften De commissie bezwaarschriften is onderverdeeld in twee kamers: Algemene kamer en Sociale Kamer. De kamers zijn als volgt samengesteld: Algemene Kamer
Sociale Kamer
voorzitter: de heer mr. D.P. Bosgieter
voorzitter: de heer mr. A. Zonneveld
leden: Mevrouw mr. I.G. van Dee De heer mr. M.G.O. de Lange Mevrouw mr. W.M.A. der Weduwe – de Groot De heer mr. drs. A. Schreijenberg
Mevrouw mr. W. Breure Mevrouw mr. N. Fels De heer mr. drs. R.J.R. Hazen Mevrouw mr. M.L. Rebel Mevrouw mr. T.K.H. Nguyen
Het secretariaat van de commissie bezwaarschriften wordt bemenst door juridisch medewerkers vanuit de taakgroep Juridische Zaken. Werkwijze De commissie hoort bezwaarden, hun evt. vertegenwoordigers, evt. derde-belanghebbenden en (vertegenwoordigers van) het gemeentebestuur en brengt advies uit aan het gemeentebestuur over de te nemen beslissing op bezwaar. Bij een deel van de bezwaarschriften, op het terrein van de sociale zekerheid, wordt door ambtelijk adviseurs gehoord en geadviseerd, zonder inschakeling van de commissie bezwaarschriften. In die gevallen hoort een secretaris van de commissie bezwaarschriften, in diens rol al ambtelijk adviseur, de bezwaarde, stelt een onderzoek in bij de vakafdeling en stelt het advies op over de te nemen beslissing op de bezwaar. Uitgangspunt van de commissie is om in overleg met de bezwaarden tot een oplossing van de bezwaren te komen. In die lijn spelen de secretarissen van de commissie een proactieve rol. Waar dit passend lijkt, neemt een van de secretarissen bij binnenkomst van een bezwaarschrift persoonlijk contact op met bezwaarde om te bespreken wat er precies speelt en op welke wijze het bezwaarschrift het beste kan worden behandeld. Dit kan variëren van een telefonische uitleg van de situatie, een informeel gesprek met de vakafdeling over een mogelijke oplossing, of tot een formele behandeling door de commissie bezwaarschriften.
De praktijk leert dat bezwaarden het waarderen dat na indiening van het bezwaar persoonlijk contact met hem/haar wordt opgenomen.
4
3. Terugblik 2020 Afscheid lid Sociale Kamer Per 1 januari heeft de heer Gijzendorffen om persoonlijke redenen zijn lidmaatschap van de commissie bezwaarschriften opgezegd. De heer Gijzendorffen was sinds 2014 lid van de commissie, in het bijzonder van de Sociale Kamer. We bedanken hem voor zijn jarenlange inzet voor de Sociale Kamer, we konden altijd op hem rekenen. In zijn plaats is per dezelfde datum benoemd mevrouw mr. N. Fels. Wijziging secretariaat commissie bezwaarschriften / Algemene kamer Naast een vaste secretaris voor de Algemene Kamer doen wij ter ondersteuning van het secretariaat beroep op een externe secretaris. Per 1 december heeft de vaste secretaris de organisatie verlaten en hebben we hiervoor een vacature. Streven is om het secretariaat van de Algemene Kamer weer structureel vast in te vullen. Inwerkingtreding Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (Wnra) Met de inwerkingtreding van de Wnra per 1 januari 2020 is de rechtspositie van ambtenaren zoveel mogelijk hetzelfde geworden als die van werknemers in het bedrijfsleven.
Belangrijke wijziging voor medewerkers van de gemeente (ambtenaren) is dat bij arbeidsgeschillen de afwijkende rechtsgang van ambtenaren is komen te vervallen; dus niet meer de weg van bezwaar (bij het college) en (hoger) beroep bij rechtbank en Centrale Raad van Beroep, maar vanaf heden worden arbeidsgeschillen voorgelegd aan de kantonrechter. Per 1 januari 2020 is de Personeelkamer dan ook officieel komen te vervallen. In plaats van de Personeelkamer heeft de gemeente een eigen Geschillencommissie opgericht, waarvan het secretariaat vooralsnog bij de taakgroep Juridische Zaken is belegd. Noodprocedure afhandelen bezwaarschriften gedurende de coronamaatregelen Op 7 april heeft het college de ‘Noodprocedure afhandelen bezwaarschriften gedurende de coronamaatregelen’ vastgesteld. Conform de richtlijnen van het RIVM is vanaf 16 maart de gemeentelijke lijn dat we geen fysieke vergaderingen meer organiseren, dus ook geen (fysieke) hoorzittingen van de commissie bezwaarschriften Essentieel onderdeel van de bezwaarschriftprocedure is de hoorplicht. Het is op grond van de Algemene wet bestuursrecht (artikel 7:2) verplicht de bezwaarmaker de gelegenheid te bieden gehoord te worden op zijn bezwaar. Op de bezwaarschriftenprocedure zijn dwingende beslistermijnen (artikel 7:10) van toepassing.
Het uitstellen van (fysieke) hoorzittingen kan/zal leiden tot het overschrijden van de wettelijke beslistermijn op bezwaarschriften. Overschrijding van de beslistermijn kan nadelig zijn voor bezwaarde en/of derde-belanghebbenden die baat hebben bij een tijdige beslissing op het bezwaar. Een bijkomend nadelig gevolg voor de gemeente kan zijn dat overschrijding van de beslistermijn kan leiden tot het verbeuren van dwangsommen indien bezwaarde de gemeente in gebreke stelt (artikel 4:17). Het college heeft dan ook besloten om gedurende de Corona-maatregelen een noodprocedure te hanteren voor de afhandeling van de bezwaarschriften, waaronder in ieder geval meerdere alternatieve wijzen van ‘horen’: digitaal door de volledige commissie of alleen door de voorzitter; telefonisch / ambtelijk door de juridisch medewerkers. Gesprek college – voorzitters commissie bezwaarschriften Op 26 mei vond het jaarlijkse gesprek tussen het college en de voorzitters van de commissie bezwaarschriften plaats, met als leidraad het jaarverslag 2019. In dit gesprek kwamen o.a.
de volgende punten aan de orde: Algemene Kamer Afhandelingstermijn bezwaarschriften AK is afgelopen jaar iets gedaald tov 2018 (98% -> 94% binnen wettelijke termijn van 12 weken na afloop bezwaartermijn); Aantal bezwaarschriften AK is nagenoeg gelijk gebleven aan dat van 2018, als de 96 bezwaarschriften tegen verlening omgevingsvergunning tbv Spraypark Groenedijk buiten beschouwing worden gelaten; verdubbeling aantal bezwaarschriften Wmo-begeleidingsbesluiten en Gehandicaptenparkeerplaatsen; AK heeft in jaarverslag 2018 aanbeveling gedaan om motivering primaire besluiten te verbeteren; daaraan heeft organisatie gehoor gegeven, al is het nog steeds voor verbetering vatbaar, zeker bij besluiten op Wob-verzoeken;
5
Wethouder Onderwijs stelde vraag inzake aanbeveling om tav de Verordening Leerlingenvervoer wat sneller toepassing te geven aan de hardheidsclausule dan strikt vast te houden aan eigen regeling en beleid (daaruit volgde de vraag of en hoe deze aanbeveling is kortgesloten met de vakafdeling); College stelde vraag of meer of minder bezwaarschriften worden voorzien na invoering Omgevingswet; antwoord daarop is nog koffiedik kijken, kan nog beide kanten opgaan.
Sociale Kamer Prima cijfers, slechts 7 adviezen ‘gegrond’, waarin geen rode is te ontdekken; ook slechts 3 (hoger) beroepen gegrond; van de 27 verzoeken om een vovo zijn er slechts 2 toegewezen Voorzitter / leden SK tevreden over kwaliteit primaire besluitvorming en de vertegenwoordiging van het college tijdens hoorzittingen SK; De commissievoorzitters zouden het op prijs stellen om vanuit ons teruggekoppeld te krijgen wat de organisatie doet met opmerkingen / aanbevelingen die zij hebben gedaan. Presentatie jaarverslag 2019 Samen met het jaarverslag 2019 intern klachtrecht en de jaarverslagen 2019 van de gemeentelijke Ombudsman en de gemeentelijke Kinderombudsman, heeft de commissie bezwaarschriften haar jaarverslag 2019 op 10 juni gepresenteerd tijdens een vergadering van de gecombineerde raadscommissie Bestuur, Veiligheid en Middelen / Samenleving. Namens de commissie bezwaarschriften waren hierbij aanwezig de voorzitters van de Algemene Kamer, de heer mr. D.P. Bosgieter en de voorzitter van de Sociale Kamer, de heer mr. A. Zonneveld; ambtelijk werden zij ondersteund door de heer mr. drs. P.L. van den Herik, hoofd Juridische Zaken en mevrouw D.K. van der Marel, secretaris Sociale Kamer.
6
4. Vooruitblik 2021 Klanttevredenheidsonderzoek afhandeling bezwaarschriften en klachten In januari 2021 is op verzoek van de raad gestart met een klanttevredenheidsonderzoek naar de afhandeling van bezwaarschriften en klachten. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door onderzoeksbureau GBBO. De resultaten van dit onderzoek verwachten we in juni en zullen naar verwachting in september worden gepresenteerd in de raadscommissie BVM. Gesprek college – voorzitters commissie bezwaarschriften Bij het uitbrengen van dit jaarverslag stond het jaarlijkse gesprek tussen het college en de voorzitters van de commissie bezwaarschriften nog niet gepland. Leidraad voor dit gesprek zal onderhavige jaarverslag zijn. Presentatie jaarverslag 2020 Samen met het jaarverslag 2020 intern klacht en de jaarverslagen 2020 van de gemeentelijke Ombudsman en de gemeentelijke Kinderombudsman zal de commissie bezwaarschriften haar jaarverslag 2020 op 25 mei presenteren tijdens een vergadering van de gecombineerde commissie Bestuur, Veiligheid en Middelen / Samenleving. Namens de commissie bezwaarschriften zullen hierbij aanwezig zijn de voorzitters van de Algemene Kamer, de heer mr. D.P. Bosgieter en de voorzitter van de Sociale Kamer, de heer mr. A. Zonneveld; ambtelijk ondersteund door de heer mr. drs. P.L. van den Herik, hoofd Juridische Zaken & Inkoop en een of meer secretarissen.
Wetswijzigingen Twee grote wetswijzigingen die op stapel staan per 1 januari 2022, en grote gevolgen hebben voor de afhandeling van bezwaarschriften zijn de Omgevingswet en de Wet open overheid. 2021 staat in het teken van de voorbereiding op deze beide wetten. Terug naar ‘normaal’ Hopelijk kunnen we na de zomer weer terug van digitale naar fysieke hoorzittingen.
7
Algemene Kamer Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag van de Algemene Kamer van de commissie bezwaarschriften over het jaar 2020. Een jaarverslag over een bijzonder jaar, waarin we vanaf maart in het kader van de coronamaatregelen digitale hoorzittingen hebben gehouden. Dat was zeker in het begin wel even wennen, maar gaandeweg heeft de ervaring geleerd dat we daar als commissie, secretariaat en ambtelijke vertegenwoordigers steeds beter mee om wisten te gaan. Of het voor de bezwaarden ook zo geldt, is mij nog niet geheel duidelijk. Het gemis aan direct persoonlijk contact maakt het toch wel wat moeilijker en afstandelijker. Laten we hopen dat dat contact weer in de loop van 2021 kan worden hersteld. Het afgelopen jaar is onze commissie achtereenvolgens ondersteund door meerdere secretarissen. Allereerst wil ik hier graag mede namens alle commissieleden dit secretariaat bedanken voor hun goede en deskundige ondersteuning. Het aantal zaken dat dit jaar aan onze commissie is voorgelegd, is ten opzichte van het vorige verslagjaar gestegen van 146 (waarvan 32 bezwaren tegen eenzelfde besluit) in 2019 naar 220 (met eveneens een aantal van 32 bezwaren tegen eenzelfde besluit) in dit verslagjaar 2020. Opvallend is een toename van het aantal bezwaren inzake omgevingsvergunningen en spoedbestuursdwang. De afhandelingstermijn is dit jaar ten opzichte van 2019 verbeterd.
Werd in 2019 94 % van de zaken binnen 12 weken (conform de gemeentelijke servicenorm) afgehandeld, dat is in 2020 gestegen naar 99%. Dat is een compliment waard aan het secretariaat en de ambtelijke organisatie. Soms ziet de commissie reden om naar aanleiding van haar advisering een of meerdere aanbevelingen aan het college te doen of een opmerking te maken. Dit keer is daarvan ook weer gebruik gemaakt. Daarover leest u in het jaarverslag meer. Hier kan worden volstaan met het signaal dat besluiten in zijn algemeenheid nog wel wat meer gemotiveerd kunnen worden en dat de kwaliteit van het verweer ter hoorzitting in sommige kwesties voor verbetering vatbaar is. Dick Bosgieter Voorzitter Algemene Kamer
8
1. Algemeen Werkterrein De Algemene Kamer behandelt de bezwaarschriften die bij de gemeente worden ingediend, met uitzondering van de bezwaarschriften op het gebied van de sociale regelgeving (Sociale Kamer), personele zaken (Personeelkamer) en belastingzaken (heffingsambtenaar). Met betrekking tot de sociale regelgeving behandelt de Algemene Kamer wel de bezwaarschriften op het terrein van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en vanaf 2015 ook op het terrein van de Jeugdwet. Invulling van de rol van secretaris voor de commissie Het secretariaat van de commissie bezwaarschriften werd tot 1 december ingevuld door de heer M. Breijer, Msc. Naast de heer Breijer zetten we een externe secretaris in, eerst mevrouw mr. E. Jansen en na haar vertrek mevrouw S. Stevens. 2. Aantal bezwaarschriften
In 2020 is het aantal ingekomen bezwaarschriften ten opzichte van het voorgaande jaar gestegen van 146 naar 220. Deze stijging zit ‘m vooral in het grote aantal bezwaarschriften tegen het verlenen van omgevingsvergunning en tegen de toepassing van bestuursdwang in verband met het verkeerd aanbieden van huishoudelijk afval (overtreding Afvalstoffenverordening). In vergelijking met voorafgaande jaren is het aantal ingekomen bezwaarschriften hoog te nomen. Ook in het afgelopen jaar was niet ieder ingekomen bezwaarschrift gericht tegen een afzonderlijk besluit. Met andere woorden: met de 220 bezwaarschriften wordt niet opgekomen tegen 220 besluiten van de gemeente. Zo zijn bijvoorbeeld 15 bezwaarschriften ingediend ivm de reclameverlichting bij Carwash in Fascinatio. In bezwaarprocedures tegen verleende APV-vergunningen of omgevingsvergunningen zien we regelmatig meerdere bezwaarden omdat daar vaak veel belanghebbenden zijn. Andere besluiten, zoals Wmo-besluiten omtrent begeleiding of vervoer, urgentieverklaringen of BRP-zaken zijn vaak gericht tot één belanghebbende. Het aantal ingekomen bezwaarschriften geeft binnen deze categorieën een beter beeld van het aantal besluiten waartegen wordt opgekomen.
9
De voorraad uit 2019 bedroeg 44 bezwaarschriften. Per 31 december 2020 stonden er nog 42 bezwaarschriften open. Een aantal van deze bezwaarschriften was nog in behandeling; een aantal werd op dat moment aangehouden. Een bezwaarschrift wordt na overleg met bezwaarde aangehouden als bijvoorbeeld nog nader (medisch) onderzoek nodig is of informeel overleg plaatsvindt tussen bezwaarde en de vakafdeling. Onderwerpen bezwaarschriften De diverse onderwerpen van bezwaarschriften die in de Algemene Kamer aan bod komen, zijn in onderstaande overzichten onderverdeeld in ‘Ruimtelijke ordening en diversen’ en ‘Publiekszaken en Samenleving’. Ruimtelijke Ordening en diversen Categorieën Omgevingsvergunning voor de activiteiten ‘bouwen’, ‘slopen’ en ‘afwijken bestemmingsplan’
2020 64
2019 14
2018 130
2017 10
2016 2
Kapvergunning
-
6
-
2
3
(plan)schadevergoeding/schadebesluit
1
-
-
1
1
Verkeersbesluiten
-
4
2
3
1
APV-vergunning
5
42
13
3
4
Wet openbaarheid van bestuur (Wob)
5
10
7
4
12
Dwangsom
17
3
-
2
1
Spoedbestuursdwang
64
13
18
12
6
Diversen
16
18
10
8
8
Subtotaal 1
172
110
180
45
38
(inclusief parkeervergunningen ca)
10
Publiekszaken en Welzijn & Educatie Categorieën Subsidies
2020 6
2019 4
2018 2
2017 5
2016 3
Leerlingenvervoer
3
6
6
3
1
Onderwijshuisvesting
1
-
-
-
2
Wmo begeleiding
10
11
6
3
7
Wmo huishoudelijke hulp
7
1
2
7
21
Wmo vervoer
9
2
10
3
2
Wmo woonkosten
9
7
9
4
Gehandicaptenparkeerkaart
3
4
7
6
1
Gehandicaptenparkeerplaats
8
11
6
1
6
Jeugdhulp
2
5
6
3
6
Brp
10
6
9
17
8
Diversen
5
2
3
3
Urgentieverklaring
17
4
5
3
1
Wet openbaarheid Bestuur
-
2
2
2
-
Subtotaal 2 Totaal
90 262
62 172
73 253
60 174
68 122
3
7
Binnen de categorie ‘Ruimtelijke ordening en diversen’ valt op dat het aantal bewaarschriften tegen besluiten tot het verlenen van omgevingsvergunning en tot toepassing (spoed)bestuursdwang fors zijn gestegen. Veelal wordt de spoedbestuursdwang toegepast in verband met het verkeerd aanbieden van huisvuil, bijvoorbeeld het naast de container plaatsen. Rondslingerend afval is een grote ergernis voor vele Capellenaren, vandaar de strikte handhaving daarop. De kosten voor het verwijderen van het huisvuil van de openbare weg en het achterhalen van de overtreder worden dan bij beschikking bij de overtreder in rekening gebracht. Sinds afgelopen jaar worden deze bezwaarschriften niet meer om advies voorgelegd aan de commissie bezwaarschriften, maar worden deze ambtelijk afgehandeld. Intrekkingen
11
In 2020 zijn 69 bezwaarschriften (26%) na informeel overleg door bezwaarden ingetrokken (2019: 44 / 26%). Redenen voor de intrekkingen na informeel overleg met bezwaarde zijn de volgende:
Nadere uitleg over het primaire besluit; Nav nieuwe informatie die bekend werd nadat het bezwaar was ingediend; Herzien primair besluit waarmee (gedeeltelijk) aan bezwaar werd tegemoet gekomen; Onjuist besluit; Overige redenen, zoals het vinden van een alternatieve oplossing, zonder wijziging van het primaire besluit.
Informele aanpak bezwaarschriften De laatste jaren worden bezwaarschriften op het terrein van de Algemene Kamer, in het bijzonder Wmobezwaarschriften, in eerste instantie via de ‘informele aanpak’ in behandeling genomen. Bezwaarmakers worden hierbij op informele wijze (in de regel telefonisch) benaderd, waarbij in de meeste gevallen tevens een informeel overleg (huisbezoek of op kantoor) plaatsvindt. Dit informele overleg bestaat uit een gesprek tussen een vertegenwoordiger van de vakafdeling en bezwaarde en eventueel de derde belanghebbende (bijvoorbeeld vergunninghouder) met “bemiddeling” door de juridisch adviseur van de betreffende vakafdeling. Over het algemeen stellen bezwaarden de informele aanpak zeer op prijs. Bezwaarden vinden het belangrijk dat er echt naar hen geluisterd wordt. Ze willen zich gehoord voelen en willen dat er door de gemeente wordt meegedacht over een oplossing en dat er niet alleen wordt gekeken naar de regels maar ook naar hun persoonlijke situatie. Het streven is om binnen twee weken na ontvangst van het bezwaarschrift te bellen met bezwaarde om na te gaan hoe het bezwaarschrift het beste behandeld kan worden. Bij de informele aanpak wordt pertinent niet gestuurd op intrekking; sturen op intrekking werkt vaak averechts, bezwaarden moeten zelf inzien dat verder procederen geen zin heeft en ook daarin berusten.
Als ze tijd nodig hebben om over de intrekking van hun bezwaar na te denken, dan is daarvoor gelegenheid. Doel van de informele aanpak is primair verbetering van de dienstverlening en een grotere klanttevredenheid bij het afhandelen van bezwaarschriften. Secundaire doel is een meer efficiënte afhandeling van bezwaren en het verminderen van het aantal bezwaar- en beroepsprocedures. Door de Corona-maatregelen, waardoor fysiek bezoek aan huis of op kantoor niet mogelijk was, én door personele capaciteitsproblemen hebben we het afgelopen jaar helaas weinig aan de informele aanpak kunnen doen. 3. Afhandeling door de commissie
12
In percentages over 2020:
In 2020 zijn 151 bezwaarschriften op formele wijze afgedaan (2019: 97). In 6 zaken luidde het advies van de commissie ‘deels gegrond’ en in 12 zaken luidde het advies ‘gegrond’. Afhandeltermijn
In percentages over 2020:
13
In 2020 is 99 % (2019: 94 %) van de formeel afgehandelde bezwaarschriften binnen de wettelijke termijn van 12 weken (ná afloop bezwaartermijn) afgehandeld. 4. Overzicht beroepen 2020 Het aantal (hoger)beroepschriften en verzoeken om een voorlopige voorziening lag het afgelopen jaar fors hoger dan in 2019: 28 beroepschriften om 8 in 2019; 3 hoger beroepschriften om 1 in 2019; het aantal verzoeken om een voorlopige voorziening steeg van 10 naar 15. Daarnaast werd de gemeente het afgelopen jaar één keer civielrechtelijk gedagvaard en werd één keer verzet aangetekend tegen een rechterlijke uitspraak.
5. Aanbevelingen / opmerkingen Naast het geven van een juridisch advies over de afdoening van bezwaarschriften, de primaire taak van de commissie bezwaarschriften, ziet de commissie soms reden om naar aanleiding van haar advisering een aanbeveling aan het college te doen of een opmerking te maken. Door de commissie zijn over het jaar 2020 de volgende aanbevelingen en opmerkingen gemaakt: -
-
-
-
De motivering van de besluiten waartegen de bezwaren zich richten, is in zijn algemeenheid nog voor verbetering vatbaar. Niet altijd wordt de juiste regelgeving / wetsartikel toegepast en wordt er te weinig op de bijzondere omstandigheden van het geval ingegaan. De kwaliteit van het door de medewerkers ter zitting gevoerde verweer is niet altijd voldoende. Op vragen van de commissie kan regelmatig geen of onvoldoende onderbouwd of concreet antwoord worden gegeven. Positieve uitzondering hierop vormt het verweer door medewerkers van de afdelingen Samenleving en Publiekszaken. De commissie vraagt ook aandacht voor een meer afgewogen samenstelling van het team dat tijdens de zitting namens het college verweer voert. Soms is er een overkill aan vertegenwoordigers van het college aanwezig. De commissie realiseert zich hierbij natuurlijk terdege dat het in deze coronatijd met de digitale hoorzittingen voor iedereen ook een bijzondere vorm van vergaderen is De commissie constateert dat niet alle verweerders voldoende op de hoogte lijken te zijn van doel en procedure van de bezwaarschriftenafhandeling en van de rol die onze commissie daarin heeft. Er wordt dan ook voorgesteld om daar binnen de organisatie bijvoorbeeld door een training of voorlichting nader aandacht aan te besteden.
De opbouw van de dossiers die aan de commissie worden voorgelegd kan meer gestructureerd en overzichtelijker. De commissie kan daarbij desgewenst behulpzaam zijn. De commissie waardeert het dat er inmiddels voor de hoorzitting door de vakafdeling vaker een verweerschrift wordt ingediend, maar het zou - zeker in het kader van de huidige ´coronaproof’ hoorzittingen nog wel wat eerder aangeleverd kunnen worden, zodat de bezwaarden zich voor de zitting daarop beter kunnen voorbereiden.
14
Jaarverslag Sociale Kamer
Inhoud Voorwoord voorzitter 1.
Algemeen
2.
Bezwaarschriften
3.
Afhandelingsduur
4.
Overzicht beroepen
5.
Aanbevelingen/opmerkingen commissie bezwaarschriften
15
Voorwoord Als voorzitter van de Sociale Kamer van de Commissie Bezwaarschriften van de gemeente Capelle aan den IJssel mag ik u het jaarverslag presenteren. In dit jaarverslag vindt u een cijfermatig overzicht van alle in 2020 behandelde bezwaarschriften op het gebied van sociale zekerheid (onder andere de Participatiewet en de IOAW). Vergelijkingen worden gemaakt met de behandeling van bezwaarschriften in voorgaande jaren en enkele voorbeelden worden beschreven. Ook voor de commissie was 2020 een bijzonder jaar door de Corona-uitbraak in Nederland in maart 2020. Na hoorzittingen te hebben gehad in de eerste twee maanden van het jaar, hield dit vanaf maart 2020 plotseling op. Een andere wijze van horen door de commissie moest worden geïntroduceerd en vanaf juni 2020 is de commissie digitaal gaan horen middels het systeem ‘Pexip’. Na een voor alle betrokken partijen wat onwennig begin, heeft het digitaal horen zijn plaats gevonden binnen de systematiek van het horen van bezwaarmakers en diens gemachtigden. Dit is niet in de laatste plaats te danken aan het gekozen systeem voor het digitaal horen en de voorzieningen die door de gemeente Capelle aan den IJssel daaromtrent getroffen zijn.
Op deze wijze kunnen burgers van de gemeente Capelle aan den IJssel die bezwaar maken tegen hen onwelgevallige besluitvorming van het college nog steeds gehoord worden door de commissie of een ambtelijk adviseur. Het effect van de Corona-uitbraak op de besluitvorming is zichtbaar in het jaarverslag over 2020. Er is sprake van een stijging van het aantal in 2020 ontvangen bezwaarschriften in vergelijking met dit aantal in 2019. Dit is voor een belangrijk deel toe te schrijven aan bezwaarschriften die verband houden met de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo). Ook is het aantal bewaarschriften tegen afwijzingen van aanvragen om bijstand voor levensonderhoud toegenomen van 36 in 2019 naar 50 in 2020. Daar staat tegenover dat het aantal bezwaarschriften tegen belastende besluiten in de vorm van intrekkingen, herzieningen en terugvorderingen is gedaald van 163 in 2019 naar 115 in 2020. Deze ontwikkelingen lijken rechtstreeks verband te houden met de Corona-uitbraak in maart 2020 doordat er meer aanvragen om bijstand zijn ingediend, het aantal burgers met een bijstandsuitkering is gestegen en er door het college als gevolg van de corona-maatregelen (tijdelijk) minder onderzoeksmiddelen – zoals huisbezoeken en gesprekken met bijstandsgerechtigden op kantoor – voorhanden waren.
Ten aanzien van de inhoud van de adviezen aan het college valt op dat met betrekking tot het aantal adviezen die strekken tot gegrondverklaring van het bezwaar in 2020 sprake is van een absolute en relatieve toename. Een mogelijke verklaring hiervoor is de aard van de ingediende bezwaarschriften. Daar waar een bezwaarmaker bij belastende besluiten mogelijk moeilijker achteraf stukken in kan brengen die een ander licht werpen op de besluitvorming, is daar bij bezwaren tegen afwijzende besluiten op aanvragen mogelijk eerder sprake van. In 2020 werden juist meer bezwaren tegen afwijzingsbesluiten ontvangen en minder bezwaren tegen belastende besluiten. De commissie zag in 2020 in ieder geval geen kwalitatief inhoudelijke achteruitgang bij primaire besluitvorming ten opzichte van 2019. De uitdaging voor 2021 en daarna wordt voor alle bestuursorganen – en dus ook voor het college van burgemeester en wethouders van Capelle aan den IJssel – die te maken hebben met de uitvoering van de Participatiewet, om de ‘menselijke maat’ weerklank te laten vinden in de besluitvorming. De verwachting is dat die ‘menselijke maat’ steeds meer een rol gaat spelen in de rechtspraak. Ook de commissie zal zich daar rekenschap van moeten geven. De voorzitter van de Sociale Kamer, mr. A. Zonneveld
16
1.
Algemeen
Werkterrein De Sociale Kamer behandelt bezwaarschriften die betrekking hebben op de Participatiewet en de daarop gebaseerde algemene maatregelen van bestuur, zoals het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004. Verder worden behandeld de bezwaarschriften in het kader van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers en de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen. De afdeling Sociale Zaken is onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling IJsselgemeenten. Hierbij zijn ook de afdelingen Sociale Zaken van de gemeenten Krimpen aan den IJssel en Zuidplas aangesloten. De bezwaarschriften met betrekking tot onder meer de Participatiewet worden behandeld door het eigen bestuursorgaan. Daarom worden in dit jaarverslag alleen de cijfers opgenomen van de bezwaarschriften van de gemeente Capelle aan den IJssel. Bezwaar & corona In maart 2020 heeft de overheid diverse maatregelen getroffen om verspreiding van het coronavirus te beperken. Deze maatregelen hebben enorme financiële gevolgen voor veel zelfstandig ondernemers. Om deze ondernemers financiële steun te bieden, zijn meerdere regelingen in het leven geroepen, waaronder de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo).
De aanvragen voor de Tozo worden behandeld door het Regionaal Bureau Zelfstandigen (RBZ) van de gemeente Rotterdam. De gemeente Capelle aan den IJssel heeft namelijk de behandeling van aanvragen in het kader van het Besluit bijstandverlening 2014 op grond van een overeenkomst ‘uitbesteed’ aan de gemeente Rotterdam. De bezwaarschriften met betrekking tot de Tozo worden door de gemeente behandeld waar de ondernemer woonachtig is. De afhandeling van deze bezwaarschriften en de werkwijze ervan wordt in hoofdstuk 2 ‘Bezwaarschriften’ onder kopje ‘Tozo’, toegelicht. Vanaf 16 maart 2020 werden er conform de richtlijnen van het RIVM geen fysieke vergaderingen meer gehouden op het gemeentehuis. Dit betekende dat de hoorzittingen van de commissie bezwaarschriften en die van de ambtelijk adviseurs niet meer konden plaatsvinden zoals we dat gewend waren. Een bezwaarmaker dient echter altijd in de gelegenheid te worden gesteld om te worden gehoord. Daarbij was het van belang dat de corona maatregelen geen vertraging zouden gaan veroorzaken, dit om het uitbetalen van dwangsommen te voorkomen. Al snel werd de ‘Noodprocedure afhandelen bezwaarschriften gedurende de coronamaatregelen’ vastgesteld. Deze gaf de secretarissen/ambtelijk adviseurs de mogelijkheid om zoveel mogelijk zaken ambtelijk af te doen. Nu zij vanuit huis werkten, was dit goed te organiseren.
Bezwaarmakers en hun gemachtigden hadden er in nagenoeg alle gevallen geen probleem mee dat zij door de ambtelijk adviseur telefonisch werden gehoord. Ook beschikken de ambtelijk adviseurs over een digitale kamer, zodat er ook op die wijze een hoorzitting kon plaatsvinden. Daarnaast zijn tevens zaken voorgelegd aan de commissie. De voorzitter kwam naar het gemeentehuis en via een zogenaamde Pexipverbinding werd de hoorzitting gehouden. De leden waren de eerste maanden bij de hoorzitting fysiek afwezig, maar waren wel betrokken bij de voorbereiding (via het per e-mail doorgeven van vragen aan de voorzitter) en maakten (per e-mail) deel uit van de beraadslaging en de uiteindelijke advisering. De laatste maanden van 2020 mochten de leden weer fysiek aanwezig zijn bij de hoorzitting. Terugkijkend hebben de corona-maatregelen nauwelijks invloed gehad op de afhandeling van de bezwaarschriften. Er is geen vertraging opgelopen en het heeft niet geleid tot het uitbetalen van dwangsommen vanwege overschrijding van de termijn. Het is zeker de bedoeling om van deze ervaringen iets mee te nemen naar de toekomst. Daar zal straks, als we weer in rustiger vaarwater zitten, over worden nagedacht.
17
2.
Bezwaarschriften
Aantallen Het cliëntenbestand van Sociale Zaken (Capelle aan den IJssel) bestond op 1 januari 2020 uit 1807 en op 1 januari 2021 uit 1851 cliënten.
In 2020 zijn 265 bezwaarschriften ontvangen. Ten opzichte van 2019 (211 bezwaarschriften) is er sprake van een stijging van 54 bezwaarschriften. Deze stijging heeft voornamelijk te maken met de ontvangen Tozo-bezwaarschriften. In 2020 had een groot deel van de bezwaarschriften betrekking op het afwijzen van aanvragen om bijstand, het beëindigen van de bijstand en het herzien/intrekken en/of terugvorderen van bijstand. Het aantal bezwaren op het gebied van de minimaregelingen (bijzondere bijstand en Individuele Inkomenstoeslag) is ten opzichte van 2019 gestegen van 100 naar 109. Het aantal ingediende bezwaarschriften tegen de afwijzing van een aanvraag voor bijstand in de kosten van levensonderhoud is gestegen van 36 (in 2019) naar 50 (in 2020). Daarentegen waren er minder bezwaren tegen het buiten behandeling stellen van een aanvraag. Bij een buitenbehandelingstelling van een aanvraag zijn er niet voldoende stukken ontvangen door Sociale Zaken. Bij een afwijzing van een aanvraag is er wel inhoudelijk naar de zaak gekeken. Het klantenbestand van Sociale Zaken is ten opzichte van 2019 gestegen met 44 klanten. Het aantal aanvragen neemt dan ook toe. Uit de gegevens van de afdeling Sociale Zaken blijkt dat er in 2020 984 aanvragen zijn ingediend, in 2019 waren dat er 729. 52% van de aanvragen is afgewezen of buiten behandeling gesteld.
Indien een aanvraag om bijstand voor de kosten van levensonderhoud wordt afgewezen, zal men eerder bezwaar maken en later in beroep gaan Het aantal ingediende bezwaarschriften met betrekking tot de opschorting/beëindiging van de uitkering is ten opzichte van vorig jaar gedaald van 41 in 2019 naar 29 in 2020. De unit Intake en Handhaving van de afdeling Sociale Zaken heeft vanwege de coronamaatregelen minder (fraude) onderzoeken kunnen verrichten (in 2019: 163 en in 2020: 115). Er zijn ook minder groepsgewijze heronderzoeken georganiseerd en de huisbezoeken in het kader van handhaving zijn niet uitgevoerd. Als gevolg hiervan heeft de afdeling Sociale Zaken minder belastende besluiten, zoals beëindigingen en terugvorderingen, genomen. Dit is een duidelijke oorzaak van de daling van het aantal bezwaarschriften gericht tegen de opschorting/beëindiging van de uitkeringen. Bij bijzondere bijstand is sprake van een lichte toename van het aantal ingediende bezwaarschriften gericht tegen de afwijzing van de individuele inkomenstoeslag (van 23 naar 25) en bij de categorie
18
advocaatkosten/griffiekosten/bewindvoerderskosten (van 6 naar 15) ten opzichte van het voorgaande jaar. Tozo De Tozo voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud van ondernemers wanneer het inkomen als gevolg van de coronacrisis daalt tot onder het sociaal minimum. Ook voorziet de Tozo in een lening voor bedrijfskapitaal om de liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te kunnen vangen. Wanneer een zelfstandige aan de voorwaarden voor de Tozo voldoet, komt hij in aanmerking voor inkomensondersteuning en/of een bedrijfskapitaal. De Tozo-uitkering wordt in eerste instantie als voorschot verstrekt. Later wordt aan de hand van de inkomstenopgave van de ondernemer beoordeeld of het juiste bedrag is verstrekt of dat er nog iets dient te worden terugbetaald. Ook in de bezwaarfase krijgt de ondernemer de gelegenheid om de ontbrekende stukken in te leveren. Veel besluiten zijn dan ook in de bezwaarfase alsnog aangepast. Van de 51 bezwaarschriften die ontvangen zijn met betrekking tot de Tozo, zijn er 2 voorgelegd aan de commissie. Voor beide bezwaarschriften heeft de commissie conform het primaire besluit een tot ongegrondverklaring strekkend advies uitgebracht. Eén bezwaarschrift is door de ambtelijk adviseur ongegrond geadviseerd.
Een deel van de bezwaarschriften heeft ertoe geleid dat het bestreden besluit door het RBZ is ingetrokken en/of de terugvordering is komen te vervallen. De overige bezwaarschriften zijn ingetrokken na een nadere uitleg van de ambtelijk adviseur. Intrekkingen
Het aantal ingetrokken bezwaarschriften is ten opzichte van 2019 gestegen, namelijk van 73 (28%) in 2019 naar 110 (34%) in 2020. De reden van intrekking is voor een deel gelegen in het feit dat er door de afdeling Sociale Zaken (en het RBZ) een nieuw besluit of een wijzigingsbesluit is genomen, omdat het oorspronkelijke besluit niet helemaal correct bleek te zijn. In 2020 is deze stijging toe te schrijven aan het feit dat een groot deel van de Tozo-bezwaarschriften is ingetrokken. In de praktijk komt het regelmatig voor dat tijdens de bezwaarprocedure een nieuw feit aan het licht komt waardoor het besluit alsnog gewijzigd wordt ten gunste van de betrokkene. Een voorbeeld uit de praktijk: de aanvraag wordt wegens schending van de inlichtingenplicht afgewezen omdat iemand niet alle bankafschriften heeft overgelegd. Bij het indienen van het bezwaar worden de gevraagde afschriften alsnog overgelegd. Meestal kan er dan alsnog een uitkering worden toegekend. Om die reden wordt een nieuw besluit genomen, waarmee in bepaalde gevallen aan het bezwaar tegemoet wordt gekomen, waardoor de betrokkene het bezwaarschrift kan intrekken. Regelmatig wordt er naar aanleiding van een ontvangen bezwaarschrift telefonisch contact opgenomen met de betrokkene.
De secretaris/ambtelijk adviseur zoekt een en ander uit, geeft uitleg over het genomen besluit en zo mogelijk wordt de betrokkene gewezen op andere voorzieningen waarop eventueel aanspraak kan worden gemaakt. In diverse gevallen leidt zo’n telefoongesprek tot een intrekking van het bezwaar.
19
Ambtelijk horen Binnen de Sociale Kamer maakt het ambtelijk horen onderdeel uit van de wijze waarop bezwaarschriften worden afgehandeld. In 2020 werden zoveel mogelijk bezwaren ambtelijk afgedaan, maar op voorstel van de ambtelijk adviseur zijn er ook zaken aan de commissie voorgelegd. Het voordeel van ambtelijk horen is dat deze setting laagdrempeliger is dan horen door de commissie bezwaarschriften. Een ander voordeel is dat cliënt sneller een beslissing op zijn of haar bezwaar kan ontvangen. Indien er ambtelijk wordt gehoord, is de wettelijke afhandelingstermijn namelijk niet 12 (plus 6 weken verdaging), maar 6 weken (plus 6 weken verdaging) na het einde van de bezwaartermijn (= 6 weken na bekendmaking primaire besluit). Door de noodverordening in verband met corona, zijn er in 2020 naar verhouding meer zaken via ambtelijk horen afgehandeld. Informele aanpak bezwaar Net als in voorgaande jaren is door het secretariaat van de commissie/ambtelijk adviseur bij de afhandeling van bezwaarschriften waar het mogelijk is de ‘informele aanpak’ ingezet. Hierbij is gekeken naar de mogelijkheden om buiten de formele bezwaarprocedure tot een minnelijke oplossing te kunnen komen. Tevens draagt deze vorm van geschiloplossing bij aan de acceptatie van de uiteindelijke oplossing van het geschil, omdat partijen gezamenlijk tot deze oplossing komen.
De secretaris van de commissie/ambtelijk adviseur en de vertegenwoordiger van de afdeling bepalen samen of een zaak geschikt is voor de informele aanpak. Tijdens het gesprek in het kader van de informele aanpak treedt de secretaris/ambtelijk adviseur van de commissie op als gespreksleider. Bij dit gesprek is ook een medewerker van de vakafdeling aanwezig. De secretaris/ambtelijk adviseur probeert er tijdens dit gesprek achter te komen wat er allemaal speelt en of er mogelijkheden zijn om buiten de formele procedure tot een oplossing te komen. Indien met bezwaarindiener naar aanleiding van de informele aanpak geen of slechts gedeeltelijke overeenstemming kan worden gevonden, wordt de behandeling van het bezwaarschrift voortgezet door middel van de formele procedure, namelijk afhandeling van het bezwaarschrift via de commissie of ambtelijk horen. Ingeval partijen tot een volledige overeenstemming zijn gekomen, leidt dit (meestal) tot intrekking van het bezwaarschrift. Over de tijdsinvestering en het effect van de inzet van de informele aanpak op de omvang van het aantal bezwaarschriften zijn geen eenduidige conclusies te trekken. Bij de ene zaak neemt het meer tijd in beslag dan bij de andere zaak. Als de informele aanpak leidt tot intrekking van het bezwaarschrift, is er wel sprake van tijdsbesparing.
Strekking adviezen Er zijn in 2020 in totaal 164 adviezen uitgebracht: 48 door de commissie en 116 door de ambtelijk adviseurs. In 2019 zijn 131 adviezen uitgebracht: 86 door de commissie en 45 door de ambtelijk adviseurs. Er is dus een duidelijke verschuiving te zien.
20
Het aantal adviezen in 2020 tot ongegrondverklaring bedroeg 121 (74%). In 2019 waren er 100 (76%) adviezen tot ongegrondverklaring. Het aantal adviezen tot gegrondverklaring is in 2020 ten opzichte van 2019 gestegen. In 2019 waren dit er 7 van de 131 (5%) en in 2020 23 van de 164 (14%). Evenals in 2019 zijn ook in 2020 fraudezaken behandeld. Hierbij is van belang dat er een zorgvuldig onderzoek wordt gedaan. In sommige zaken was het onderzoek net niet voldoende, zodat de bezwaarschriften gegrond zijn verklaard. Er is verder geen opmerkelijke tendens te bespeuren in de zaken die gegrond zijn verklaard. Het streven van de vakafdeling naar een kwalitatief goed primair besluit draagt hier zeker aan bij, hetgeen betekent dat de primaire besluiten op een deugdelijke wijze zijn genomen en voorzien zijn van een goede juridische motivering. In 11 gevallen heeft de commissie geadviseerd het bezwaarschrift niet-ontvankelijk te verklaren. De ambtelijk adviseur heeft in 7 gevallen geadviseerd het bezwaarschrift niet-ontvankelijk te verklaren (totaal 11%). In 2019 waren dat er in totaal 18 (14%). De redenen hiervoor zijn meestal gelegen in het feit dat het bezwaarschrift of de gronden van het bezwaarschrift te laat werden ingediend. Voorbeelden van de behandelde bezwaarschriften Individuele inkomenstoeslag die tijdens bezwaar ten onrechte afgewezen bleek te zijn.
De heer A heeft een individuele inkomenstoeslag aangevraagd. Deze is afgewezen omdat de heer A onlangs met een traject is gestart en er grote kans is dat hij binnen 12 maanden kan uitstromen naar betaald werk. Dit betekent dat iemand niet in aanmerking komt voor de toeslag. De heer A is het hiermee niet eens. Tijdens het ambtelijk horen vertelt hij dat hij inmiddels bij een arts is geweest en dat hij voorlopig maar 20 uur mag werken. Uit het dossier blijkt inderdaad dat er een medische keuring is geweest en dat de heer A op dit moment niet meer dan 20 uur per week mag werken. Hij is ook gestopt met het traject omdat dit niet lukte en is nu in een ander traject geplaatst. Zijn casemanager Werk geeft aan dat zij deze informatie nog niet had bij de aanvraag, maar dat zij nu wel zou adviseren om de toeslag toe te kennen. Dit is de reden dat het bezwaar gegrond wordt verklaard en de heer A de toeslag alsnog krijgt. Het is dus niet zo dat een gegrond bezwaar altijd een foutief besluit van Sociale Zaken betreft. In dit geval dus zeker niet, sommige ontwikkelingen tijdens de bezwaarprocedure kunnen alsnog tot iets positiefs leiden. Terugvordering vaak wel terecht, maar een boete niet altijd We hebben nog een voorbeeld van een zaak die in bezwaar is ingetrokken, maar waarbij het oorspronkelijke besluit correct was. Mevrouw B was in 2019 aan het werk gegaan.
Zij had een korte periode gewerkt in de buitenschoolse opvang en kreeg daarna een vaste baan elders. Een jaar later werd het bedrag dat zij voor haar werk bij de buitenschoolse opvang had gekregen alsnog van haar teruggevorderd, maar er werd ook een boete opgelegd van € 200,- omdat ze de inkomsten niet had opgegeven. Ze maakte iets te laat bezwaar, wat eigenlijk betekent dat het bezwaar niet inhoudelijk hoeft te worden behandeld. Maar de ambtelijk adviseur was van mening dat deze zaak toch nog eens bekeken moest worden. Mevrouw B belde uit zichzelf op om uit te leggen dat ze naar haar idee wel gereageerd had toen haar een boete zou worden opgelegd. Ze begreep dat zij moest terugbetalen, maar er was tegen haar gezegd dat het destijds ging om een onkostenvergoeding en dat dit geen invloed had op haar uitkering. Zij begreep nu dat het niet om een onkostenvergoeding ging. Maar dit was de reden dat ze de inkomsten niet had opgegeven en met de boete was ze het dan ook niet eens. De ambtelijk adviseur wist dat inderdaad wel werd gezegd dat een dergelijke vergoeding niet als loon wordt gezien. Zij heeft contact opgenomen met de casemanager van het Werkplein en ook hij gaf aan dat hij zich kon voorstellen dat dit tegen mevrouw B is gezegd. Hij wist nog te vertellen dat mevrouw B destijds bij hem een training had gevolgd en altijd heel enthousiast was en graag wilde werken.
Mevrouw B was op dit moment al enige tijd ziek. Er is in het kader van de privacy niet over doorgevraagd, maar zij sprak erg moeilijk. Desondanks probeerde zij toch weer 2 tot 3 uur per dag te werken gedurende 2 dagen per week. Zij was lange tijd afhankelijk geweest van haar 16 jarige dochter die bij haar thuis woont. Alles overziend is besloten om het primaire besluit in te trekken en de boete te laten vervallen. Dit is van te voren besproken met de afdeling Handhaving die het boetebesluit had genomen en deze afdeling kon zich hierin vinden. Mevrouw B gaf tijdens het telefoongesprek aan dat zij hier erg blij mee was en in ieder geval zou gaan aflossen op de terugvordering. Zij hoopt weer helemaal gezond te worden, zodat zij volgend jaar weer volledig aan de slag kan gaan.
21
Twee gemeenten die samen bijstand verlenen aan een Capelse cliënt. De heer G vraagt bijstand aan voor de begrafeniskosten van zijn zus die het jaar daarvoor op jonge leeftijd was overleden. Zijn aanvraag is te laat ingediend en dan ook terecht afgewezen. De advocaat van de heer G legt in het bezwaar uit dat de heer G eerder in een andere gemeente woonde en daar ook een aanvraag had gedaan. Daar werd aangegeven dat hij eerst moest afwachten wat de verzekering van de overleden zus zou uitkeren. De verzekering gaf maanden later aan dat zij niets zou vergoeden. Nu woonde hij inmiddels in Capelle aan den IJssel en vroeg de bijstand hier aan. Feitelijk was hij door zijn vorige gemeente op het verkeerde been gezet. De aanvraag had daar wel ingenomen moeten worden. De ambtelijk adviseur heeft contact opgenomen met de gemeente waar de heer G vandaan kwam met de vraag of zij bereid waren om een gedeelte van de kosten (het deel van de heer G) samen te vergoeden. Er waren namelijk nog ouders en meer broers en zussen, zij waren elk voor hun deel aansprakelijk voor de begrafeniskosten. De gemeente ging akkoord, zodat we uiteindelijk samen met een andere gemeente het deel van de heer G van de begrafeniskosten hebben kunnen vergoeden. Ook de advocaat zag in dat dit een heel mooie oplossing voor de heer G was en was blij met deze oplossing.
3.
Afhandelingsduur
Van de bezwaarschriften die door de commissie zijn behandeld, is 91% binnen de wettelijke termijn van 12 weken na einde bezwaartermijn afgedaan en 9% binnen 12-18 weken. In totaal is 100% binnen de termijn van 18 weken (wettelijke termijn plus mogelijkheid van verdaging met 6 weken) afgehandeld. Van de bezwaarschriften die ambtelijk zijn afgedaan, is 72% binnen de wettelijke termijn van 6 weken na einde bezwaartermijn afgedaan en 16% binnen 6-12 weken. In totaal is 88% binnen de termijn van 12 weken (wettelijke termijn plus mogelijkheid van verdaging met 6 weken) afgehandeld. Het afgelopen jaar zijn er relatief veel bezwaarschriften tegen de besluiten over de Individuele inkomenstoeslag ingediend. Vaak blijkt dan dat er toch nog nader onderzoek gedaan dient te worden. Dit maakt dat de afhandeling langer duurt. In 2020 is met betrekking tot de bezwaarschriften op het terrein van de Sociale Kamer geen beroep gedaan op de Wet dwangsom bij niet tijdig beslissen.
22
4.
Overzicht beroepen, hoger beroep en voorlopige voorzieningen
In 2020 is 41 keer beroep ingesteld tegen een beslissing op bezwaar. Verder is 10 keer een voorlopige voorziening aangevraagd. Dit laatste gebeurt zowel tijdens de bezwaarfase als tijdens de (hoger)beroepsfase. De rechtbank heeft in 2020 één uitspraak in beroep gedaan die afweek van het door de commissie gegeven advies. In 2020 zijn 2 beroepzaken ingetrokken. Twee verzoeken om een voorlopige voorziening zijn door de voorzieningenrechter toegewezen. Er is 17 keer hoger beroep bij de Centrale Raad van Beroep ingesteld in 2020 (2019: 23 keer). In 2020 is er geen voorlopige voorziening in hoger beroep aangevraagd. Het aantal beroepszaken is ten opzichte van 2019 gestegen (2019: 38 beroepen en in 2020: 41). De verzoeken om voorlopige voorzieningen zijn ten opzichte van 2019 gedaald (2019: 27 en in 2020:10). Beroeps- en hoger beroepsprocedure in behandeling bij JZ in 2020 op terrein Sociale Kamer
23
5.
Aanbevelingen/opmerkingen
Naast het geven van een oordeel over een bezwaarschrift ziet de commissie soms aanleiding een opmerking te maken of een aanbeveling te doen. De commissie heeft dit keer geen aanbevelingen.
24
Jaarverslag Personeelkamer Inhoud 1. Algemeen 2. Bezwaarschriften 3. Afhandelingsduur 4. Overzicht beroepen 5. Aanbevelingen/opmerkingen commissie bezwaarschriften Tabellen 1. Overzicht bezwaarschriften Personeelkamer 2016-2020 2. Onderwerpen bezwaarschriften Personeelkamer 3. Afhandelingsduur
25
1. Algemeen Met ingang van 1 januari 2020 is de Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren (WNRA) in werking getreden. Deze wet zorgt ervoor dat de rechtspositie van ambtenaren zoveel mogelijk gelijk getrokken wordt met de positie van werknemers in het bedrijfsleven. Als gevolg van de WNRA gaat het dienstverband tussen overheidswerkgever en ambtenaar over van het bestuursrecht naar het civiele recht. De Algemene wet bestuursrecht (Awb) is dan niet langer van toepassing en daarmee verdwijnt ook de bezwaarbehandeling die, voorafgaand aan de gang naar de rechter, plaatsvond bij arbeidsconflicten. Op zich had per 1 januari 2020 de Personeelkamer van de commissie bezwaarschriften moeten worden opgeheven, ware het niet dat de Personeelkamer nog een bezwaarschrift moest behandelen dat eind 2019 was ingediend. Dit bezwaarschrift is in 2020 afgerond, zodat de Personeelkamer vervolgens wegens de WNRA is opgehouden te bestaan. Werkterrein De Personeelkamer behandelt bezwaarschriften die betrekking hebben op de rechtspositie van werknemers en voormalige werknemers van de gemeente Capelle aan den IJssel. Personele samenstelling De samenstelling van de Personeelkamer was in 2020 als volgt: voorzitter: leden:
mevrouw mr. A.J.S. van Popering-Kalkman mevrouw H.A. Vrijenhoek mevrouw mr. B.M. van der Kuil
secretaris:
mevrouw mr. N.D. Fritz
De administratieve medewerkster voor de Personeelskamer: mevrouw C.U. Chandansingh. Het secretariaat is ondergebracht bij de unit Juridische Zaken. Per hoorzitting bestaat de commissie uit de voorzitter en twee leden. Vergaderingen Er heeft in 2020 één vergadering plaatsgevonden.
2. Bezwaarschriften Aantallen Eind 2019 is een bezwaarschrift ingediend, dat in 2020 is behandeld. Intrekkingen Strekking adviezen De Personeelkamer heeft in 2020 één advies uitgebracht: ongegrond.
3. Afhandelingduur Bij de afhandelingduur van een bezwaarschrift wordt gekeken naar de termijn tussen ontvangst van een bezwaarschrift en de beslissing op bezwaar.
4. Overzicht beroepen In 2020 is geen beroep ingesteld. Er waren geen lopende beroepen uit het voorgaande jaar.
Aanbevelingen/opmerkingen -
26
Tabel 1
Overzicht bezwaarschriften Personeelkamer 2016 - 2020
Bezwaarschriften Ingekomen Voorraad uit voorgaand jaar Totaal Ingetrokken
strekking advies
niet-ontvankelijk ongegrond deels gegrond gegrond
besluit bestuur
Afgedaan (na advies commissie)
conform advies commissie niet/deels niet conform advies
Voorraad volgend jaar:
2020
2019
2018
2017
2016
0 1 1 -
6 6 5
1 2 3 2
3 1 4 1
2 3 5 3
(25%)
(60%)
1
-
1
1
1
1
(25%)
(20%)
1
1 1
1 1
-
1
1
--
2
1
(50%)
(20%)
In behandeling In wachtstand
Tabel 2
Onderwerpen bezwaarschriften Personeelkamer
Categorieën 2020 (verlenging) schorsing functie-indeling voornemen inpassing functie voorwaardelijk ontslag ontslag beëindiging dienstverband van rechtswege 1 overige Totaal 1
2019 2 1 1 1
2018
2017
2016
1
1
1
1
2 3
1 2
1 6
27
Tabel 3
Afhandelingduur
PK Aantallen binnen wettelijke termijn bezwaarschriften binnen termijn van 12 weken na einde bezwaartermijn bezwaarschriften binnen een termijn van 12 tot 18 weken na einde bezwaartermijn Totaal binnen 18 weken na einde bezwaartermijn bezwaarschriften buiten termijn van 18 weken na einde bezwaartermijn Zaken binnen 10 weken
2020
2019
2018
2017
1
1
1
(100%)
(100%)
(100%)
2016
1 (100%)
Zaken binnen 10-14 weken Totaal binnen 14 weken Zaken langer dan 14 weken Totaal zaken
1
-
1
1
1
28
Bijlage 1: overzicht beroepszaken Algemene Kamer (per 1 januari 2021) Datum ontvangst
Onderwerp bestreden besluit
Rechtsgang / rechterlijke instantie
23.01
Omgevingsvergunning dakopbouw
Beroep / Rb
13.02
Planschade
Beroep / Rb
18.04
Gedeeltelijke toekenning jeugdhulp
Beroep / Rb
ongegrond
30.04
Omgevingsvergunning dakopbouw
Beroep/RB
ongegrond
03.06
Weigering omgevingsvergunning
Hoger beroep / RvS
ongegrond
25.09
Sluiting woning
Beroep / Rb
ongegrond
25.10
Afwijzen verzoek verstrekken persoonsgegevens derden uit brp
Beroep / Rb
Kennelijk niet ontvankelijk
13.12
tegen fictieve besluit brp
Beroep/RB
Kennelijk niet ontvankelijk
30.01
Afwijzen handhavingsverzoek
Beroep / Rb
11.02
Exploitatievergunning met voorwaarden
Beroep / Rb
26.02
Exploitatievergunning
Beroep / Rb
Uitspraak
2019
2020
Ingetrokken
29
Datum ontvangst
Onderwerp bestreden besluit
Rechtsgang / rechterlijke instantie
02.03
Afwijzen pgb dagbesteding
Beroep / Rb
12.03
Afwijzen urgentieverklaring
Vovo / Rb
17.03
Sluiting woning
Beroep / Rb
19.03
Afwijzen handhavingsverzoek
Beroep / Rb
19.03
Last onder dwangsom
Beroep / Rb
19.03
Opleggen crisismaatregel Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)
Beroep / Rb
ongegrond
30.03
Afwijzen urgentieverklaring
Vovo / Rb
afgewezen
07.04
Verzoek handhavend optreden
Dagvaarding
17.04
Verzoek handhavend optreden afwijzen in- uitrit
Beroep / Rb
14.05
Verstrekking persoonsgegevens vanuit Brp
Verzet / Rb
14.05
Ingebrekestelling ivm niet-tijdig beslissen / dwangsom
Beroep / Rb
25.05
Intrekking omgevingsvergunning
Vovo / Rb
afgewezen
26.05
Omgevingsvergunning
Vovo / Rb
afgewezen
27.05
Maatwerkvoorschriften in vergunning
Vovo / Rb
ingetrokken
19.06
Geen reactie op aansprakelijkstelling
Beroep / Rb
Uitspraak
afgewezen
Niet -ontvankelijk
30
Datum ontvangst
Onderwerp bestreden besluit
Rechtsgang / rechterlijke instantie
Uitspraak
17.06
Spoedbestuursdwang
Beroep / RvS
ongegrond
22.06
schadevergoeding
Hoger beroep / RvS
24.06
Weigering omgevingsvergunning
Vovo / Rb
afgewezen
24.06
Weigering omgevingsvergunning
Beroep / Rb
ongegrond
09.07
Sluiting pand
Vovo / Rb
afgewezen
09.07
Sluiting pand
Beroep / Rb
ingetrokken
13.07
Afwijzen urgentieverklaring
Vovo / Rb
afgewezen
30.07
Tweede verlenging noodbevel sluiting woning
Vovo / Rb
afgewezen
14.08
Handhavingsverzoek ivm detailhandelsactiviteiten in strijd met bestemmingsplan
Beroep /Rb
18.08
Woningsluiting
Vovo / Rb
21.08
Sluiting woning
Beroep / Rb
28.08
Aanleggen inritten Carwash
Beroep / Rb
18.09
crisismaatregel
Beroep / Rb
18.09
Individuele begeleiding (Wmo)
Beroep / Rb
08.10
Omgevingsvergunning bouwen / afwijken bestemmingsplan
Hoger Beroep / RvS
afgewezen
Niet -ontvankelijk
31
Datum ontvangst
Onderwerp bestreden besluit
Rechtsgang / rechterlijke instantie
09.10
Handhavingsverzoek ivm permanente reclame
Beroep / Rb
21.10
Afwijzen urgentieverklaring
Beroep / Rb
14.10
Afwijzing inleidend referendumverzoek
Vovo / Rb
20.04
Afwijzing Wmo-aanvraag woningaanpassing
Beroep / Rb
24.11
Verlengen tijdelijk huisverbod
Vovo en Beroep / Rb
25.11
Sluiten woning
Beroep / Rb
10.12
Afwijzing handhavingsverzoek
Beroep / Rb
14.12
Last onder bestuursdwang (woningontruiming)
Vovo / Rb
17.12
Afwijzen handhavingsverzoek
Hoger Beroep / RvS
18.12
Tijdelijk huisverbod
Vovo / Rb
18.12
Omgevingsvergunning verbouwing woning
Beroep / Rb
18.12
Omgevingsvergunning transformatie kantoorgebouw naar woningen
Beroep / Rb
23.12
Legalisering berging / garage
Beroep / Rb
29.12
Sluiting woning
Vovo / Rb
Uitspraak
afgewezen
Afgewezen / ongegrond
ingetrokken
32
Bijlage 2: Beroepenoverzicht Sociale Kamer (per 1 januari 2021)
datum binnenkomst onderwerp bestreden besluit
rechtsgang
23-12-2013 28-6-2016 12-1-2018 16-2-2018 4-7-2018 5-7-2018 17-10-2018 5-11-2018 9-11-2018 21-11-2018 21-11-2018 11-1-2019 30-1-2019 7-2-2019 6-3-2019 6-3-2019 12-3-2019 21-3-2019 25-3-2019 3-4-2019 1-4-2019 10-4-2019 17-4-2019 3-5-2019 14-5-2019 20-5-2019 23-5-2019 22-5-2019 6-6-2019 28-5-2019 1-7-2019 4-7-2019 9-7-2019 10-7-2019 10-7-2019 10-7-2019 11-7-2019 19-7-2019 31-7-2019 1-8-2019 30-8-2019
Beroep / Rb HB / CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB Beroep/Rb HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB Beroep/RB HB/CRvB Beroep/RB Beroep/RB HB/CRvB HB/CRvB Beroep/RB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB Hb/CRvB Hb/CRvB Beroep/RB HB/CRvB Beroep/RB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB HB/CRvB Beroep/RB Beroep/RB HB/CRvB HB/CRvB Beroep/RB
afwijzing aanvraag afwijzing aanvraag afwijzing aanvraag beëindiging bijstand inhouding vakantiegeld beëindigen uitkering beëindiging uitkering Inhouding IB beëindiging uitkering boete en terugvordering afwijzing uitkering Beëindiging / herziening / terugvordering herziening terugvordering einde bijstand afwijzen aanvraag afwijzen bijstand boete afwijzing bijzondere bijstand verlaging 100% einde bijstand verlaging uitkering wijziging bijstand/boete afwijzing aanvraag einde bijstand herziening terugvordering Bijz. bijstand huis en inrichtingskosten afwijzing aanvraag terugvordering uitkering Afwijzing IOAW uitkering beëindiging uitkering verlaging uitkering afwijzing bijstand toekenning aanvraag boete afwijzing aanvraag afwijzen aanvraag afwijzen bb kosten rechtsbijstand buiten behandeling laten aanvraag beëindiging beëindiging afwijzen aanvraag
Uitspraak
ingetrokken
ongegrond
ongegrond ongegrond ongegrond ongegrond
ongegrond
ongegrond gegrond niet ontvankelijk
ongegrond ongegrond gegrond ongegrond
33
10-9-2019 19-9-2019 20-9-2019 11-10-2019 16-10-2019 25-10-2019 29-10-2019 6-11-2019 11-11-2019 15-11-2019 22-11-2019 29-11-2019 6-12-2019 10-12-2019 18-12-2019 18-12-2019
afwijzing bijzondere bijstand inhouding alimentatie beëindiging en terugvordering einde uitkering einde uitkering afwijzing aanvraag beëindiging en terugvordering vakantieoverschrijding beëindiging Afwijzing vergoeding opleiding einde uitkering afwijzing bbz afwijzing uitkering afwijzing bbz einde uitkering afwijzing aanvraag
Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/Rb Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Hb/CRvB Vovo/RB HB/CRvB Beroep/Rb Vovo/RB
ongegrond gegrond ongegrond ongegrond ingetrokken ongegrond uitgesteld ongegrond ongegrond ingetrokken ongegrond
2020 6-1-2020 10-1-2020 15-1-2020 17-1-2020 17-1-2020 20-1-2020 21-1-2020 24-1-2020 27-1-2020 29-1-2020 30-1-2020 5-2-2020 12-2-2020
verlaging 50% einde bijstand boete einde schuldhulpverlening afwijzing aanvraag einde bijstand / terugvordering einde bijstand einde bijstand einde bijstand / terugvordering einde bijstand einde bijstand afwijzing aanvraag afwijzing aanvraag
Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB HB/CRvB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Vovo /RB Beroep/RB HB/CRvB Vovo/RB
ongegrond ongegrond ongegrond
13-2-2020 17-2-2020 19-2-2020 12-3-2020 11-3-2020 12-3-2020 19-3-2020 20-3-2020 3-4-2020 3-4-2020 3-4-2020 29-4-2020
beëindiging / terugvordering beëindiging / terugvordering afwijzing aanvraag afwijzing aanvraag einde uitkering BBZ afwijzing afwijzing aanvraag afwijzing bijstand verrekenen uitkering intrekken uitkering afwijzing aanvraag einde uitkering
Beroep/RB Beroep/RB Vovo/RB HB/CRvB Vovo/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Beroep/RB Vovo/RB
ongegrond ongegrond ongegrond
gegrond ongegrond ongegrond
ongegrond ongegrond ongegrond ongegrond ingetrokken ongegrond ongegrond
ongegrond ongegrond ongegrond ingetrokken ongegrond ongegrond ingetrokken
34
1-5-2020 6-5-2020 7-5-2020 19-6-2020 15-5-2020 29-5-2020 29-5-2020 2-6-2020 4-6-2020 11-6-2020 12-6-2020 16-6-2020 26-6-2020 30-6-2020 9-7-2020 17-7-2020 22-7-2020 4-8-2020 6-8-2020 20-8-2020 27-8-2020 31-8-2020 3-9-2020 16-9-2020 17-9-2020 18-9-2020 28-9-2020 1-10-2020 1-10-2020 15-10-2020 22-10-2020 2-11-2020 23-11-2020 25-11-2020 27-11-2020 27-11-2020 2-12-2020 3-12-2020 9-12-2020 24-12-2020 31-12-2020 21-12-2020
terugvordering uitkering afwijzing aanvraag afwijzing bb hoortoestel einde uitkering afwijzing bb rechtsbijstand niet nemen beslissing op aanvraag herziening terugvordering alimentatie afwijzing aanvraag terugvordering terugvordering uitkering bijzondere bijstand intrekken uitkering afwijzing IOAW uitkering einde schuldhulpverlening Beëindiging / terugvordering boete Beëindiging uitkering beëindiging / terugvordering einde bijstand einde bijstand Beëindiging / terugvordering arbeidsverplichtingen afwijzing bbz boete afwijzen bijstand afwijzen uitkering afwijzing aanvraag afwijzing aanvraag Beëindiging / terugvordering boete einde uitkering terugvordering uitkering terugvordering uitkering verlaging uitkering beëindiging/intrekking/terugvordering uitkering ingangsdatum uitkering afwijzing aanvraag beëindiging schuldhulpverlening herziening terugvordering beëindiging uitkering afwijzing IOAW uitkering