07.01 - Raadsvoorstel -besluit Ondernemingsplannen Promen en ProWork 2026
Tekst van het document
Zaaknr: 2138928
Raadsvoorstel Nummer raadsvoorstel
Portefeuillehouder college / burgemeester griffier / initiatiefnemer raad
2138930
R. van Hemert
Raadsvergadering
Programma / product / collegewerkplan
15 december 2025
Programma 6: Sociaal Domein, Programma 6b: Werk en Inkomen, onderdeel 6.4: Begeleide participatie.
ONDERWERP Ondernemingsplannen Promen en ProWork 2026 GEVRAAGDE BESLISSING 1. Kennis te nemen van het Ondernemingsplan Promen 2026 en het Ondernemingsplan ProWork B.V. 2026; 2. Ten aanzien van het Ondernemingsplan Promen 2026 geen zienswijze bij het bestuur van Promen kenbaar te maken; 3. De conceptbrief ten aanzien van het Ondernemingsplan Promen 2026 aan Promen vast te stellen. WETTELIJKE BASIS / AANLEIDING RAADSVOORSTEL De verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) heeft de gemeenten in zijn geheel overgedragen aan de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Promen. Daarnaast biedt Promen voorzieningen gericht op arbeidsinschakeling, zoals bedoeld in artikel 7, eerste lid, onder a, van de Participatiewet. In artikel 29 van de Gemeenschappelijke Regeling Promen is bepaald dat het bestuur van de GR Promen jaarlijks een (ontwerp)begroting met toelichting opstelt en deze voorlegt aan de raden van de deelnemende gemeenten, alvorens deze aan het algemeen bestuur ter vaststelling wordt aangeboden. Conform artikel 35, derde en vijfde lid van de Wet gemeenschappelijke regelingen is de gemeenteraad bevoegd een zienswijze uit te brengen over de ontwerpbegroting en wijzigingen van de begroting bij het dagelijks bestuur van de GR Promen.
BEOOGD DOEL / EFFECT Het aanbieden van de Ondernemingsplannen Promen en ProWork BV heeft tot doel u te informeren over de bedrijfsvoering van Promen en over de eventuele financiële consequenties ervan voor onze gemeente en u in staat te stellen daarop een zienswijze in te brengen.
1
Zaaknr: 2138928
ONDERBOUWING VAN DE GEVRAAGDE BESLISSING Het algemeen bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Promen heeft u op 6 november 2025 het Ondernemingsplan Promen 2026 en het Ondernemingsplan ProWork B.V. 2026 toegestuurd. Het Ondernemingsplan Promen 2026 is ter zienswijze aan u toegestuurd. Het Ondernemingsplan ProWork 2026 is ter kennisname toegestuurd. Promen is een Gemeenschappelijke Regeling van zeven gemeenten waarin zij samen verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw). De dienstverlening van Promen voor de overige doelgroepen van de Participatiewet (PW), is met ingang van 2018 volledig vraaggestuurd bij ProWork ondergebracht en juridisch en financieel gescheiden van de SW-dienstverlening. ProWork is een, onder de gemeenschappelijke regeling (GR) Promen ressorterende, BV. De dienstverlening omvat re-integratietrajecten, (tijdelijke) garantiebanen en de Nieuw Beschut Werk contracten. Ondernemingsplan 2026 Promen: de nadruk op ontwikkeling via werk is steeds meer zichtbaar Promen heeft sinds de invoering van de Participatiewet te maken met een afname van de doelgroep Wsw en een toename van de doelgroep Participatiewet, waaronder beschut werk. De instroom van de laatste groep is lager dan de uitstroom van de doelgroep Wsw.
Bovendien is de afstand tot de arbeidsmarkt van de doelgroep Participatiewet over het algemeen groter en is er vaak sprake van een complexe ondersteuningsvraag. De deelnemende gemeenten doen in toenemende mate een beroep op de expertise van Promen om inwoners met een grote afstand tot de arbeidsmarkt te ondersteunen bij hun groei richting werk. Dit leidt ertoe dat de nadruk binnen Promen verschuift naar begeleiding en ontwikkeling van bredere doelgroepen onder de Participatiewet wat zichtbaar is in het Ondernemingsplan 2026 van Promen, Ontwikkeling is nodig voor zowel re-integratiedeelnemers als voor de duurzame inzetbaarheid van medewerkers in Wsw- en beschut werk om hen zo veel mogelijk te ontwikkelen naar werk buiten Promen. Promen investeert daarom in basisvaardigheden, werknemersvaardigheden, vakgerichte opleidingen en vitaliteit. Daarmee levert Promen een directe bijdrage aan de maatschappelijke doelstelling om mensen naar vermogen te laten meedoen en zich te ontwikkelen richting zo regulier mogelijk werk. In het licht van ontwikkeling naar zo regulier mogelijk werk wordt in 2026 de werkcarrousel geïntroduceerd als aanvulling op het talentenplein. In de werkcarrousel kunnen medewerkers en trajectdeelnemers gericht ervaring op doen terwijl zij blijven werken aan ontwikkeling.
Promen gaat in 2026 op zoek naar werkgevers die een praktijkopstelling bij Promen willen plaatsen waarmee de werkcarrousel nog meer aansluit bij de arbeidsmarkt en de werkgevers. In het Ondernemingsplan Promen 2026 wordt rekening gehouden met een hogere loonstijging die wordt opgevangen door een hogere omzet Promen rekent in het Ondernemingsplan 2026 met een loonstijging van 4%, dat is hoger dan de 2,1% uit de financiële kaderbrief en de primitieve begroting. Deze inschatting is gebaseerd op de Loon- en Prijs Ontwikkeling (LPO) 2025 voor de Wsw (5,4%). De verhoging van het WML per 1 juli 2025 van 2,4% is onderdeel van deze LPO 2025 en is verwerkt in de primitieve begroting 2026. De resterende 3% is de loonstijging per januari 2026. Voor de tweede helft van 2026 (per 1 juli) wordt voorlopig uitgegaan van een beperkte stijging van 2% op halfjaarbasis (1% op jaarbasis). Promen dekt de loonstijgingen via hogere omzet, waardoor het totaal van de bijdrage van alle gemeenten gelijk blijft. De loonstijging van 4% is een echter een voorzichtige raming, omdat de Cao Wsw eind 2025 afloopt en de nieuwe loonafspraken nog niet bekend zijn; eventuele hogere kosten worden door het rijk via de meicirculaire gecompenseerd.
2
Zaaknr: 2138928
De bijdrage van de gemeente Capelle aan den IJssel in 2026 is hoger dan verwacht maar past binnen de gemeentelijke begroting De gemeentelijke bijdrage aan Promen is gebaseerd op het aantal SE Wsw. Promen baseert de prognose op de gemiddelde afname Wsw in de afgelopen jaren. De bijdrage van Capelle aan den IJssel is gestegen ten opzichte van de primitieve begroting omdat de uitstroom van Wsw in Capelle in 2025 lager is dan verwacht. De meerjarige prognose in het Ondernemingsplan 2026 is daarop aangepast. De bijdrage 2026 past binnen de gemeentelijke begroting. Meerjarig moet de gemeentelijke begroting wel aangepast worden. De gevolgen voor de begroting van de gemeente Capelle aan den IJssel zijn opgenomen in de Financiële paragraaf. Inzet Regionale Impulsmiddelen via bestedingsplannen Sinds 2025 ontvangt Gouda als grootste gemeente binnen de GR Promen een impulsbudget van het Rijk voor versterking van de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven en het creëren van garantiebanen. De middelen worden jaarlijks aan Promen overgemaakt en, zolang het toekomstonderzoek loopt, gestort in een reservevoorziening. Besteding vindt plaats op basis van door het bestuur goed te keuren plannen.
Ombuigingen zijn behaald In de aanbiedingsbrief van de Primitieve begroting 2026 aan colleges en raden zijn met het oog op de bezuinigingsopgave van de gemeenten een krimp van 3 fte's niet doelgroep-personeel en kostenbesparingen door efficiencymaatregelen van € 0,25 mln. aangekondigd. Het betreft hier de bezuiniging op overhead. De krimp van het aantal fte’s is in het Ondernemingsplan 2026 verwerkt door 2 fte krimp niet doelgroep personeel en € 83K in de vorm van hogere omzet per fte. Promen is een aantal grotere opdrachten vanuit gemeenten kwijtgeraakt wat zorgt voor een lagere omzet. Zo zijn het winterwerk in het groen voor de gemeente Krimpenerwaard en de opdracht voor de groenwerkzaamheden in Waddinxveen vervallen. Ook de cateringwerkzaamheden in het gemeentehuis Capelle aan den IJssel zijn verminderd. Deze bezuinigingen zijn meegenomen voor de target voor Promen, een bezuiniging realiseren van 6%. Uitgaande van een netto besparingsopgave van € 250k en een correctie van circa € 115k door het vervallen van opdrachten van gemeenten, resteerde een taakstelling van € 135.000 door efficiencymaatregelen. In de begroting is uiteindelijk voor circa € 180.000 aan besparingen gerealiseerd, waardoor meer bezuinigd is dan de taakstelling. Ondernemingsplan ProWork 2026 ProWork maakt gebruik van de infrastructuur van Promen.
Dat betekent dat het beleid uit het Ondernemingsplan Promen 2026, ook van toepassing is op de medewerkers en trajectdeelnemers vanuit ProWork. Voor de toeleiding naar werk van mensen met een lange afstand tot de arbeidsmarkt, koopt de GR IJsselgemeenten onder meer dienstverlening van ProWork B.V. in voor re-integratietrajecten, beschut werk, garantiebanen en opstapbanen. De GR IJsselgemeenten Sociale Zaken rapporteert hierover in haar bestuursrapportages. In de gewijzigde begroting 2026 van ProWork is rekening gehouden met de invoering van een vast percentage loonkostensubsidie van 68% voor Beschut werk zoals door het Rijk besloten in het voorjaar van 2025. De wetswijziging gaat naar verwachting in per 1 januari 2028. Voor de werkontwikkelbedrijven is landelijk de afspraak gemaakt om nu al te gaan handelen in de geest van de nieuwe wet. Om dit te financieren heeft het Rijk het budget voor de begeleiding beschut werk met ingang van 2025 verhoogd met € 2.971 per beschut werker per jaar om dit te bekostigen. De loonafspraken Cao aan de slag voor de medewerkers beschut werken zijn nog niet bekend. De verwachting is dat de loonkosten zullen stijgen. De gemeente wordt daarvoor gecompenseerd in het budget voor loonkostensubsidie als onderdeel van de BUIG.
3
Zaaknr: 2138928
De loonkostensubsidie wordt via IJsselgemeenten betaald aan Promen. Als de loonkosten stijgen betekent dat mogelijk dat het participatiebudget van IJsselgemeenten daarop aangepast moet worden. Wij adviseren u geen zienswijze uit te brengen op het Ondernemingsplan 2026 U wordt geadviseerd geen zienswijze in te dienen op het Ondernemingsplan 2026 van Promen. De afwijking in de begroting van het Ondernemingsplan Promen 2026 ten opzichte van de financiële kaderbrief 2026 wordt veroorzaakt wordt door realistisch, zij het voorzichtig, ingeschatte loonstijging en wordt opgevangen door een hogere omzet. Het ondernemingsplan Promen 2026 blijft dus binnen het totale budget van de primitieve begroting 2026. De door gemeenten gevraagde bezuinigingstaakstelling is ingevuld. Specifiek voor Capelle aan den IJssel geldt dat in het Ondernemingsplan 2026 het aantal Wsw-arbeidsplaatsen naar boven is bijgesteld ten opzichte van de Primitieve begroting 2026. Deze fluctuaties in het verwachte aantal arbeidsplaatsen Wsw hebben een meerjarig effect op gemeentelijke bijdrage en vallen niet binnen de invloedssfeer van Promen.
Bovenstaande ontwikkelingen leiden weliswaar tot een meerjarige aanpassing van de gemeentelijke begroting vanaf 2027 (zie daarvoor het overzicht onder kop “Financiën”), maar omdat de ontwikkelingen buiten de invloedssfeer van Promen liggen en de gemeente bovendien gecompenseerd wordt voor de loonstijgingen, wordt uw raad geadviseerd geen zienswijze kenbaar te maken op het Ondernemingsplan 2026. FINANCIELE CONSEQUENTIES/ WIJZE VAN DEKKING De bijdrage van de gemeente Capelle aan den IJssel is de komende jaren hoger dan verwacht bij het opstellen van de primitieve begroting 2026. Dit wordt veroorzaakt door een grotere loonstijging Wsw en doordat het aantal Wswers uit Capelle aan den IJssel minder snel afneemt dan verwacht. De verhoging van de gemeentelijke bijdrage staat los van de taakstelling in het kader van de ombuigingen. De bezuinigingstaakstelling dient gerealiseerd te worden door het verlagen van de kosten voor de overhead en het verhogen van de omzet. Promen heeft geen invloed op de lonen en het aantal medewerkers Wsw. Het Rijk compenseert de gemeenten in de meicirculaire voor de loon- en prijsstijgingen Wsw in enig jaar. Bovendien worden de rijksbijdragen wsw gebaseerd op de aantallen Wsw in de gemeente op basis van de aangeleverde Wsw statistiek. In onderstaande tabel zijn de bedragen uit de gemeentelijke begroting, het ondernemingsplan en de rijksbijdrage opgenomen.
In 2026 is Rijksbijdrage Wsw hoger dan de gemeentelijke bijdrage aan Promen. Vanaf 2027 is de rijksbijdrage lager maar de verwachting is dat door de compensaties bij de meicirculaire dat beeld verandert.
4
Zaaknr: 2138928
Begroting Capelle aan den IJssel
2026 € 6.052.000
2027 € 5.831.000
2028 € 5.594.000
2029 € 5.280.000
2030 € 5.280.000
OP Promen 2026
€ 6.008.000
€ 5.904.000
€ 5.797.000
€ 5.586.000
*
Verschil OP/gemeentelijke begroting
€ 44.000
€ -73.000
€ -203.000
€ -306.000
Rijksbijdrage Wsw
€ 6.151.457
€ 5.795.568
€ 5.393.396
€ 5.224.469
Verschil OP/ rijksbijdrage
€ 143.457
€ -108.432
€ -403.604
€ -361.531
€ 4.641.046
*De meerjaren begroting in het ondernemingsplan van Promen loopt tot en met 2029
Uitgangspunt van de gemeente is om met de gemeentelijke meerjarenbegroting aan te sluiten bij de meerjarenbegroting van Promen. In de eerste bestuursrapportage in 2026 wordt de prognose in he Ondernemingsplan van Promen verwerkt met V44 in 2026, N 73 in 2027, N203 in 2028, N306 in 2029 en verder. REACTIES VAN DERDE / FORMELE INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN / COMMUNICATIE N.v.t. VOORTRAJECT De primitieve begroting Promen 2026 is in concept vastgesteld door het Algemeen Bestuur van Promen en aan de gemeenteraden toegezonden voor de zienswijzeprocedure. De primitieve begroting Prowork 2026 is toegezonden ter informatie. Beide stukken zijn in concept vastgesteld door het Algemeen Bestuur van Promen. VERVOLGTRAJECT Na het verstrijken van de uiterlijke termijn voor het indienen van de zienwijze zal het Algemeen bestuur van Promen in haar vergadering op 12 februari 2026 de Ondernemingsplannen vaststellen. RAADSCOMMISSIE Commissie Samenleving en Economie van 1 december 2025. BIJLAGE(N) WELKE TER KENNIS VAN DE RAAD WORDEN GEBRACHT Bijlage 1 Aanbiedingsbrief ondernemingsplannen Promen en ProWork 2026; Bijlage 2 Ondernemingsplan Promen 2026; Bijlage 3 Ondernemingsplan ProWork 2026; Bijlage 4 Concept zienswijze brief Ondernemingsplan Promen 2026. NADERE INFORMATIE / TECHNISCHE VRAGEN BIJ M.I. Noe - m.noe@capelleaandenijssel.nl tel: 06 2483 7044
5
Zaaknr: 2138928
Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester,
R. Elling
drs. J.J. Manusama
6
Zaaknr: 2138928
Raadsbesluit De raad van de gemeente Capelle aan den IJssel; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 11 november 2025; B E S L U I T: 1. Kennis te nemen van het Ondernemingsplan Promen 2026 en het Ondernemingsplan ProWork B.V. 2026; 2. Ten aanzien van het Ondernemingsplan Promen 2026 geen zienswijze bij het bestuur van Promen kenbaar te maken; 3. De conceptbrief ten aanzien van het Ondernemingsplan Promen 2026 aan Promen vast te stellen.
Vastgesteld in de openbare vergadering van 15 december 2025 De griffier, de voorzitter,
7