05.05 - concept Voortgangsrapportage Regio Deal Zuid-Hollandse groeikernen 2468606

Voortgangsrapportage Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen periode januari 2026 – mei 2026

We zijn van start Deze eerste inhoudelijke voortgangsrapportage van de Regio Deal ZuidHollandse Groeikernen geeft een overzicht van de aanloop en toekenning in 2025, de start van de realisatiefase (oktober 2025 – juni 2026) en een vooruitblik. De Zuid-Hollandse Groeikernen staan voor een onderscheidende regionale opgave: het toekomstbestendig maken van verouderde wijken met een eenzijdige woningvoorraad en een kwetsbare sociale structuur. Met deze Regio Deal zetten Nissewaard, Capelle aan den IJssel en Zoetermeer in op een structurele verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving, het kansrijk en veilig opgroeien en de bestaanszekerheid van inwoners. Overheden, maatschappelijke partners, onderwijsinstellingen, ondernemers en bewoners werken hier gezamenlijk aan. Kennisontwikkeling over de werking van New Towns en effectieve interventies vormt een integraal onderdeel van de aanpak. Doel is om de inzichten en maatregelen die binnen deze Regio Deal worden ontwikkeld, ook toepasbaar te maken voor andere New Towns en het Rijk. Sinds de ondertekening de Regio Deal op 27 oktober 2025 is een stevige basis gelegd voor de samenwerking tussen de betrokken partners. De governance- en overlegstructuren functioneren naar behoren en ondersteunen de uitvoering van projecten, onderzoeken en monitoring.

Inhoudsopgave 1.

Aanloop

2.

Projecten, een overzicht en actuele stand van zaken

3.

Kennisontwikkeling en monitoring

4.

Organisatie en overlegstructuur

5.

Financiën

6.

Blik vooruit

1 Aanloop Op 3 februari 2025 hoorden de gemeenten Zoetermeer, Capelle aan den IJssel en Nissewaard dat zij – samen met de Provincie Zuid-Holland – door het Rijk geselecteerd zijn om een Regio Deal te sluiten. Het betreft de ‘Regio Deal ZuidHollandse Groeikernen’. Het Rijk investeert hiermee € 10.000.000,- in deze voormalige groeikernen. Vanaf de bekendmaking hebben de drie gemeenten, de provincie ZuidHolland en de betrokken departementen van de Rijksoverheid de Regio Deal verder geconcretiseerd. Op 27 oktober 2025 is de Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen ondertekend door alle betrokken partijen. De regio Deal loopt tot 31 december 2030. New Town-opgaven De Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen komt voort uit de gezamenlijke constatering dat de drie ZuidHollandse Groeikernen – Capelle aan den IJssel, Nissewaard en Zoetermeer structureel achterblijven in brede welvaart, ondanks hun centrale positie in de Zuidvleugel en hun sterke verwevenheid met de kenniseconomie van Rotterdam en Den Haag. Opeenvolgende analyses laten zien dat deze gemeenten als groep en afzonderlijk laag scoren op indicatoren zoals gezondheid, onderwijs, inkomen, veiligheid en woonaantrekkelijkheid.

Rapporten zoals Elke Regio Telt plaatsen deze achterstanden in een breder perspectief van regionale ongelijkheid in Nederland. Daarin wordt geconstateerd dat regio’s buiten de economische kerngebieden niet vanzelf profiteren van groei, en dat eerdere instrumenten zoals Regio Deals te beperkt waren in omvang en doorlooptijd om structurele verbeteringen te realiseren. Dit vraagt om langjarige en geïntegreerde programma’s. De Zuid-Hollandse Groeikernen vormen in dat licht een specifieke casus. Groeikernen vallen als stedelijk type al jaren terug ten opzichte van andere stedelijke gebieden in sociaaleconomische prestaties, veiligheid, sociale cohesie en woonaantrekkelijkheid. Dat terwijl in de omliggende regio’s de brede welvaart eveneens laag is, maar de afgelopen 20 jaar meer is gestegen. Dit leidt tot selectieve migratie, waardoor een waterbedeffect optreedt. De Wijkwijzer Zorgen voor New Towns beschrijft hoe lage woonaantrekkelijkheid, kwetsbare sociale veiligheid, selectieve migratie en beperkte investeringscapaciteit elkaar ondermijnen en zo een spiraal van achteruitgang in gang zetten. Tegen deze achtergrond is de problematiek van de ZuidHollandse Groeikernen niet uniek, maar de (ervaren) nietoplosbaarheid wél.

1 Aanloop Ambitie en Aanpak De ambitie van de Regio Deal ZuidHollandse Groeikernen is om een structurele verbetering te realiseren in de leefbaarheid, ontwikkelkansen jongere en bestaanszekerheid van inwoners in Capelle aan den IJssel, Nissewaard en Zoetermeer. De aanpak is integraal en vernieuwend: in elke gemeente wordt een ‘living lab’ ingericht. Daar werken overheid, maatschappelijke partners, onderwijs, ondernemers en bewoners samen aan concrete oplossingen voor de grootste opgaven in kwetsbare wijken. Met speciale aandacht voor jongeren. Deze living labs zijn broedplaatsen voor innovatieve projecten, waarbij wordt geleerd van elkaars ervaringen en successen breed worden gedeeld binnen de New Town Alliantie. De Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen heeft drie doelen die worden nagestreefd: 1.

Verbeteren van de kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving. Samen met bewoners, jongeren, ondernemers en stakeholders een aantrekkelijke buurt creëren, door publieke ruimte te realiseren die uitnodigen tot ontmoeten en door de kwaliteit van het maatschappelijke vastgoed en de openbare ruimte te verhogen.

2.

Kansrijk en veilig opgroeien. Door meer mogelijkheden te bieden aan de jeugd en jongeren, zodat zij kansrijk en veilig opgroeien en zicht optimaal kunnen ontplooien.

3.

Versterken van bestaanszekerheid. Door de stap naar hulp via formele en informele netwerken voor inwoners die dat nodig hebben toegankelijker te maken.

De doelen bereiken wij door een strategie die bestaat uit drie onderdelen, de uitvoering van de projecten (zie hoofdstuk 2), het realiseren van een living lab (zie hoofdstuk 3) en de uitvoering van een Ex Ante Impact Analyse (zie hoofdstuk 3).

1 Aanloop Samenwerking in de regio De Regio Deal Zuid-Hollandse groei kernen is niet alleen gefocust op het uitvoeren van projecten en kennisontwikkeling, maar ook aanjager voor een betere samenwerking binnen de regio. Naast de drie gemeenten, provincie en het Rijk, zijn er ook andere partners in deze Regio Deal. Het betreft de Haage Hogeschool, Resillient Delta Initiative, Woningcorporatie Havensteder, de overige gemeenten uit de New Town Alliantie (Almere, Helmond, Nieuwegein en Purmerend) en de provincie Zuid-Holland. Daarnaast wordt binnen de projecten actief samengewerkt met alle partners in de wijken waar de projecten worden uitgevoerd zoals inwoners, welzijnspartners, scholen, politie en de gemeentelijke afdelingen. De toekenning van het Rijk van 10 miljoen euro is door inzet van de samenwerkingspartners provincie, rijk, onderwijsinstellingen, woningcorporaties aangevuld met 10 miljoen euro. Hiermee komt de totale begroting uit op circa 20 miljoen euro voor de looptijd van de Regio Deal.

Samenhang drie strategieën.

2 Projecten Een overzicht van alle doelen, bijbehorende projecten en per project een actuele stand van zaken.

Per project staat beschreven wat het doel van het project is, wat er gebeurt, wat de huidige stand van zaken is, wat opvalt, wat eraan komt en wie samenwerkingspartners zijn.

Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Herinrichting De Akkers (fase 2) Toekomstbestendig Wijkcentrum en Kernpunt de Akkers IBOR +++ Bonnefanten Groene Ontmoetingsplaatsen Culturele Buurtmakers in Schollevaar Zuid

Kansrijk en veilig opgroeien

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Jeugdboa’s in de Akkers Uitbreiding naschools aanbod Het jonge kind in de school Home-Start Jongerenwerk op de basisscholen in de Akkers High-Five aanpak de Akkers Kinderlab Jongerenlab Groene schoolpleinen Grenzenstellend jongerewerk Pilot Zorg en Veiligheidstafel Schollevaar Jongerenhubs Meerzicht, Palenstein, Buytenwegh Versterken van bestaanszekerheid

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Vroegsignalering Ontmoetingscentrum Kerkenbos Next Level Schuldenaanpak Verduurzaming VvE’s

Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Herinrichting de Akkers fase 2 Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Dit project richt zich op het verbeteren van de openbare ruimte in de Akkers, met als doel om een veiligere, groenere en aantrekkelijkere leefomgeving te creëren. Hiermee wordt bijgedragen aan sociale cohesie en klimaatadaptatie in de wijk. Wat gebeurt er De openbare ruimte wordt heringericht met meer groen, duurzame materialen en nieuwe ontmoetingsplekken, in samenwerking met woningcorporatie Woonbron. Stand van zaken De binnentuin is opnieuw ingericht en het straatwerk is grotendeels afgerond. Bewoners zijn actief betrokken via inloopmomenten en communicatiekanalen. Dit laat zien dat zowel fysieke uitvoering als participatie goed op gang zijn.

op schema

Herinrichting de Akkers fase 2 Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Wat valt op De combinatie van fysieke ingrepen en bewonersbetrokkenheid draagt zichtbaar bij aan draagvlak en gebruik van de ruimte. Vooruitblik Afronding van de werkzaamheden en verdere communicatie richting bewoners over gebruik en beheer van de vernieuwde omgeving. Partners Woonbron.

op schema

Toekomstbestendig Wijkcentrum en Kernpunt de Akkers Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Dit project richt zich op het versterken van sociale cohesie en leefbaarheid door het Wijkcentrum en Kernpunt in de Akkers tot een multifunctionele en aantrekkelijke thuisbasis voor alle inwoners te ontwikkelen. Wat gebeurt er Het wijkcentrum wordt vernieuwd en uitgebreid met maatschappelijke functies zoals ruimte voor een bibliotheek, huiswerkbegeleiding, wijkrestaurant en spreekuren van professionals. Stand van zaken Er is een eerste ontwerp en inhoudelijke invulling opgesteld en de samenwerking met partners is verkend. Het project zit in de ontwerpfase. Wat valt op De brede mix van functies laat zien dat sterk wordt ingezet op het verbinden van verschillende doelgroepen in de wijk.

op schema

Vooruitblik Verdere uitwerking van het concept en besluitvorming over ontwerp en functies. Partners Bibliotheek de Boekenberg, Politie, Centrum voor Jeugd en Gezin.

Toekomstbestendig Wijkcentrum en Kernpunt de Akkers Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Hier zie je het eerste ontwerp van het wijkcentrum.

op schema

IBOR +++ Bonnefanten Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Dit project richt zich de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren en de sociale cohesie te versterken. Via een participatieve proces en middels het creëren van ontmoetingsplaatsen. Wat gebeurt er De herinrichting van de openbare ruimte van Bonnefanten kan door middel van de middelen uit de Regio Deal een belangrijke extra impuls krijgen: meer vergroening, samenwerking met buurt en partners en het ontwikkelen van ontmoetingsplekken. Stand van zaken In november 2025 en april 2026 hebben twee bijeenkomsten plaatsgevonden. Bewoners en gebruikers konden tijdens deze bijeenkomsten ideeën voor de herinrichting aandragen. De bijeenkomsten zijn onder andere georganiseerd in het Huis van de Wijk en bij het Kinderlab.

op schema

Wat valt op De inbreng uit de participatie heeft in hoge mate betrekking op samenkomen, ontmoeten, vergroeiing, leefbaarheid, en het vergroten van veiligheid. In het ontwerp wordt daarom extra aandacht besteed aan speelplekken, verlichting en vergroening door extra bomen en groene parkeerplekken. Vooruitblik Op basis van deze participatierondes wordt momenteel het definitief ontwerp opgesteld. Waarna de herinrichting wordt aanbesteed. In 2027 zullen de eerste fysieke werkzaamheden in de buurt opgestart zijn. Partners Sjalomschool, Welzijn Capelle, Kinderlab, Havensteder, Huis van de Wijk, Bewonersgroep Bon Vivant.

Groene ontmoetingsplaatsen Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Dit project richt zich op het vergroten van het onderling contact tussen bewoners, het vergroenen van de omgeving en de koppeling met lokale onderwijsinstellingen en jeugd. verbeteren van de schoolresultaten door het vergroenen van schoolpleinen. Wat gebeurt er Project gaat over een ‘wandelend bos’ . Een verzameling bomen reizen door de wijk en tijdens evenementjes worden buurtbewoners samengebracht en worden gesprekken gevoerd over de herinrichting van de plekken waar de bomen tijdelijk staan Stand van zaken De bomen staan inmiddels op de eerste plek en worden binnenkort verplaatst naar de tweede plek. Op dat moment wordt ook het eerste gesprek gevoerd over de herinrichting.

op schema

Wat valt op De herinrichting kent een grote kwalitatieve plus. Er kan veel worden geleerd, zowel op interne als externe samenwerking Vooruitblik In 2026 zal het bos nog op twee of drie andere locaties staan, volgend jaar wordt de eerste plek waarschijnlijk fysiek verbeterd. Partners Technische Universiteit Delft en lokale onderwijsinstellingen.

Culturele Buurtmakers in Schollevaar Zuid

op schema

Kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving

Dit project is er opgericht om in de complexen in Schollevaar-Zuid waar de grootste concentratie is van problematiek, sociaalculturele initiatieven te ontplooien en creativiteit als motor inzetten voor een zorgzame wijk

Wat gebeurt er Door culturele buurtverbinders een vaste plek in de wijk te geven Kunnen zij vanuit hun achtergrond in kunst, cultuur en/of sociaalcreatief werk, een zichtbare, duurzame impuls geven aan sociale cohesie en leefbaarheid in Schollevaar-Zuid. Stand van zaken Afgelopen periode zijn de voorbereidende werkzaamheden getroffen om met alle partners tot een plan te komen, dat de komende jaren kan worden uitgevoerd. Vooruitblik De verwachting is dat in de tweede helft van 2026 begin 2027 de eerste cultuurverbinders gehuisvest kunnen worden. Partners Bewoners, huurdersraad, welzijn capelle, gemeente, Havensteder

Kansrijk en veilig opgroeien

Jeugdboa’s in de Akkers

op schema

Uitbreiding naschools aanbod

op schema

Kansrijk en veilig opgroeien en onderdeel van de Sociale Programmering De Akkers

Dit project richt zich op het vroegtijdig signaleren en voorkomen van jeugdoverlast en criminaliteit.

Dit project richt zich op het vergroten van ontwikkelkansen voor kinderen door een rijker naschools aanbod.

Wat gebeurt er Inzet van jeugdboa’s die samenwerken met scholen, jongerenwerk en politie om jongeren beter te bereiken.

Wat gebeurt er Uitbreiding van sport-, cultuur- en ontwikkelactiviteiten, richting een verrijkte schooldag.

Stand van zaken De jeugdboa’s zijn actief in de wijk. Tegelijkertijd wordt verkend hoe de samenwerking met scholen versterkt kan worden.

Stand van zaken Scholen zijn betrokken bij de ontwikkeling, maar de uitgangssituatie verschilt sterk per school. Planvorming loopt nog.

Wat valt op Scholen geven aan dat eerdere samenwerking effectief was, wat bevestigt dat dit een kansrijke aanpak is. Vooruitblik Aanbod over voorlichting opgenomen en versterking samenwerking met scholen.

Partners Stichting JOZ, Politie, Bureau Halt en basisscholen de Akkers, Op Dreef en De Wereldreiziger.

Wat valt op De verschillen tussen scholen vragen om maatwerk in plaats van één uniforme aanpak. Vooruitblik Besluitvorming over het programma en start implementatie vanaf schooljaar 2026/2027. Partners Basisscholen de Akkers, Op Dreef en De Wereldreiziger.

Het jonge kind in de school

op schema

op schema

Home-Start

Kansrijk en veilig opgroeien en onderdeel van de Sociale Programmering De Akkers

Dit project richt zich op het versterken van de ontwikkelkansen van jonge kinderen (0–7 jaar) en hun ouders.

Dit project ondersteunt gezinnen en zwangere vrouwen om het welzijn van kinderen te verbeteren.

Wat gebeurt er Laagdrempelige bijeenkomsten en ondersteuning rondom opvoeding en ontwikkeling.

Wat gebeurt er Inzet van vrijwilligers die zwangere vrouwen en gezinnen begeleiden en ondersteunen.

Stand van zaken Scholen zijn aangehaakt, maar verschillen in aanbod vragen om verdere uitwerking.

Stand van zaken Stichting Home-Start werkt een plan van aanpak uit om inzet te vergroten met bijdrage vanuit de Regio Deal.

Wat valt op Er is bereidheid tot samenwerking, maar nog behoefte aan scherpere invulling van het aanbod.

Wat valt op De beschikbaarheid van vrijwilligers is bepalend voor de snelheid van opschaling.

Vooruitblik Uitwerken van een concreet plan van aanpak; start voorzien in 2027.

Vooruitblik Uitwerken plan van aanpak en gefaseerde uitbreiding van inzet.

Partners Stichting Push en basisscholen de Akkers, Op Dreef en De Wereldreiziger.

Partners Home-Start, Centrum voor Jeugd en Gezin, praktijkondersteuned huisarts, scholen, kinderopvang.

Jongerenwerk op basisscholen

op schema

High-Five aanpak de Akkers

op schema

Kansrijk en veilig opgroeien en onderdeel van de Sociale Programmering De Akkers

Dit project richt zich op het bereiken van risicojongeren via scholen om vroegtijdig interventies te plegen.

Dit project richt zich op het versterken van de sociale basis en het netwerk in de wijk.

Wat gebeurt er Inzet van jongerenwerkers gericht op first offenders en risicojongeren.

Wat gebeurt er Opbouw van een netwerk van bewoners, organisaties en activiteiten rondom het wijkcentrum en kernpunt in de Akkers.

Stand van zaken Plan van aanpak is opgesteld in samenwerking met scholen en wordt voorbereid voor uitvoering.

Stand van zaken Medewerkers zijn aangesteld en het netwerk is geactiveerd.

Wat valt op Er is behoefte aan betere inzichtelijkheid van subsidiestromen richting scholen. Vooruitblik Start implementatie in schooljaar 2026/2027. Partners Stichting Jongeren Op Zuid.

Wat valt op Er is al snel beweging en betrokkenheid ontstaan in de wijk. Door aanwezigheid van verbindende professionals Vooruitblik Verder uitbreiden van het aanbod en versterken van bewonersinitiatieven.

op schema

Kinderlab

op schema

Jongerenlab

Kansrijk en veilig opgroeien

Dit project richt zich op het verminderen van de leerachterstanden en het vergroten van kansengelijkheid in de wijk Schollevaar.

Dit project richt zich op het vergroten van (basis)vaardigheden van jongeren en het vertrouwen tussen jongeren en ouderen in de wijk.

Wat gebeurt er Het creëren van een nieuw kinderlab, zodat meer kinderen buitenschoolse activiteiten kunnen volgen, met als doelgroep 212 jarigen.

Wat gebeurt er Het creëren van een nieuw jongerenlab, met als doelgroep jongeren (12 – 18 jaar) met een hogere risico op problematisch gedrag en achterstanden

Stand van zaken De locatiestudie/ -keuze zijn net afgerond iets later dan gepland, maar dit heeft geen consequentie voor de totale planning.

Stand van zaken De locatiestudie/ -keuze zijn net afgerond iets later dan gepland, maar dit heeft geen consequentie voor de totale planning.

Wat valt op Er is bereidheid tot samenwerking, maar nog behoefte aan scherpere invulling van het aanbod.

Wat valt op Er is bereidheid tot samenwerking, maar nog behoefte aan scherpere invulling van het aanbod.

Vooruitblik De planning is om dit jaar nog te starten met de aanbesteding van de verbouwing.

Vooruitblik De planning is om dit jaar nog te starten met de aanbesteding van de verbouwing.

Partners Bibliotheek, jeugd-, welzijn- en sportorganisaties.

Partners Bibliotheek, jeugd-, welzijn- en sportorganisaties.

Groene schoolpleinen

op schema

Grenzenstellend jongerewerk

op schema

Kansrijk en veilig opgroeien

Dit project richt zich op het verbeteren van de schoolresultaten door vergroening van schoolpleinen. Het klimaatbestendiger maken van de publieke ruimte is ook een doel.

Dit project richt zich op vroegsignalering, het verminderen van overlast(beleving) en verminderen van het percentage hoogrisico-jongeren in de wijk Schollevaar.

Wat gebeurt er Minimaal 1 en maximaal 3 schoolpleinen worden bomen, struweel en natuurlijke speelaanleiding toegevoegd.

Wat gebeurt er Het vergroten van het bereik en de effectiviteit van jongerenwerkers om meer hoog-risicojongeren te bereiken, te begeleiden en uiteindelijk het aantal jongeren dat risico loopt te verminderen.

Stand van zaken Het project is gestart. Er is onderzoek gedaan naar de huidige situatie, criteria zijn bepaald en er is een projectplan opgesteld.

Wat valt op Fase 1 duur langer dan verwacht. De verwachting is dat de selectie van schoolplein voor de zomer wordt afgerond. Vooruitblik In mei volgen de eerste gesprekken met scholen, waarna de ontwerpfase start. Partners Scholen kinderen, HHSK, PZH, IVN, Jantje Beton en Sportief Capelle.

Stand van zaken Afgelopen periode veel intern voorbereidend werk gedaan, om het project te kunnen starten. Vooruitblik Verwachting is dat het project in de tweede helft van het jaar gaat lopen. Partners Scholen, JOZ, Welzijn en Sportief Capelle

Jongerenhubs Meerzicht, Palenstein, Buytenwegh

op schema

Kansrijk en veilig opgroeien

Wat valt op De betrokkenheid van partners en jongeren is cruciaal, maar vraagt ook om duidelijke afspraken over rollen en eigenaarschap.

Dit project richt zich op het versterken van het welzijn en de ontwikkelkansen van jongeren via laagdrempelige ontmoetingsplekken in de wijk. Door ontmoeting te stimuleren wordt gewerkt aan verbondenheid, sociale steun en erkenning.

Vooruitblik Focus ligt op verdere inrichting van de hubs, vergroten van het bereik en het systematisch verzamelen van inzichten over wat werkt.

Wat gebeurt er In meerdere wijken worden jongerenhubs opgezet waar jongeren elkaar ontmoeten, activiteiten organiseren en ondersteuning krijgen. De aanpak is wijkgericht en wordt samen met lokale partners vormgegeven. Tegelijk wordt in de praktijk onderzocht wat werkt. Stand van zaken Het plan van aanpak is vastgesteld en de eerste hubs zijn geopend of in voorbereiding. Daarmee bevindt het project zich in de overgang naar uitvoering, met eerste ervaringen die worden opgedaan.

Partners Stichting Talenten van Morgen (locatie Meerzicht), Stichting Voor Jong Zoetermeer (locatie Palenstein), Gro Up buurtwerk, sociaal maatschappelijke organisaties, culturele partners, lokale ondernemers en rolmodellen, (volwassen) buurtbewoners, basisscholen en middelbare scholen, sportverenigingen.

Zorg en veiligheidstafel

op schema

Kansrijk en veilig opgroeien

Dit project wil de samenwerking tussen zorg, welzijn en veiligheid versterken om overlast en ordeverstoringen te verminderen en zwaardere maatregelen zoals Wmo en reclassering te voorkomen Wat gebeurt er Er wordt gewerkt aan het effectiever en efficiënter samenwerken aan complexe casussen waarbij zorg en veiligheidsopgaven samenkomen. Het gaat hierbij ook om vroegsignalering Stand van zaken Afgelopen periode veel intern voorbereidend werk gedaan, om het project te kunnen starten. Vooruitblik Verwachting is dat het project in de tweede helft van het jaar gaat lopen. Partners welzijn, veiligheid

Versterken van bestaanszekerheid

op schema

Vroegsignalering

op schema

Ontmoetingscentrum Kerkenbos

Versterken van bestaanszekerheid en vroegsignalering als onderdeel van de Sociale Programmering de Akkers

Dit project richt zich op het vroegtijdig signaleren van financiële problemen bij inwoners.

Dit project richt zich op het versterken van sociale cohesie en participatie in de wijk.

Wat gebeurt er Inzet op het herkennen van betalingsachterstanden en doorverwijzen naar hulp.

Wat gebeurt er Inrichten van een ontmoetingsplek waar bewoners activiteiten organiseren.

Stand van zaken Er is een concept Plan van Aanpak Vroegsignalering opgesteld. Preventie medewerkers elke week aanwezig in het Kernpunt.

Stand van zaken Locatie is opgeknapt en eerste activiteiten zijn gestart. Planvorming loopt parallel.

Wat valt op Fysieke aanwezigheid Preventie medewerkers in Kernpunt werkt drempelverlagend om in gesprek te gaan

Wat valt op Bewoners nemen zelf initiatief, wat bijdraagt aan eigenaarschap.

Vooruitblik Vaststellen plan van aanpak, uitvoeren nulmeting en start uitvoering in 2026.

Partners Woningcorporaties, ouderconsulenten basisscholen, Stichting Welzijn Ouderen.

“We moeten er aan wennen dat wij mogen bepalen wat hier gebeurt” Inwoner Meerzicht

Vooruitblik Verdiepen van activiteiten en verder ontwikkelen van de rol van het centrum. Partners Inwoners uit de wijk Meerzicht, De Gemeente, Welzijnspartner InZet.

Next Level

“Iedereen is het waard om geholpen te worden en een betere toekomst tegemoet te gaan. Met onze hulp gaan ze dat zeker redden.” Hanneke Stengs, Wethouder gemeente Nissewaard

Versterken van bestaanszekerheid en onderdeel van de Sociale Programmering de Akkers

Dit project richt zich op het ondersteunen van jongeren richting werk, opleiding of participatie. Door gerichte begeleiding wordt gewerkt aan het versterken van vaardigheden, motivatie en perspectief, met als doel jongeren duurzaam te laten participeren. Wat gebeurt er Jongeren volgen een traject met groepssessies, trainingen en individuele begeleiding, gericht op het zetten van concrete stappen richting werk of opleiding. De aanpak combineert activering met praktische ondersteuning en persoonlijk contact.

Stand van zaken De pilot is gestart met 12 jongeren, waarbij eerste ervaringen zijn opgedaan met de opzet en inhoud van het traject. Dit heeft inzicht gegeven in wat nodig is om jongeren effectief te ondersteunen.

op schema

Wat valt op Een duidelijke structuur en concreet perspectief blijken essentieel om jongeren betrokken te houden. Tegelijkertijd vraagt de doelgroep om een actieve en soms meer out-of-the-box benadering, om hen daadwerkelijk in beweging te krijgen. Vooruitblik Komende periode wordt gewerkt aan de doorontwikkeling van het traject, met aanscherping van intake, opbouw en begeleiding. Daarbij wordt verkend hoe het traject verder opgeschaald kan worden. Partners Voorne-Putten werkt.

inlopen

Schuldenaanpak

Op schema

Verduurzaming VvE’s

Versterken van bestaanszekerheid

Dit project richt zich op het verminderen van schulden door inwoners beter te bereiken en toe te leiden naar hulp. Wat gebeurt er De aanpak richt zich op het vergroten van het bereik van schuldhulpverlening, onder andere via inzet van Buurtmoeders en gerichte ondersteuning van jongeren. Stand van zaken De uitvoering is vertraagd vanwege het regelen van cofinanciering. Wel zijn voorbereidingen getroffen voor de opdracht en samenwerking met partners. De start wordt verwacht in Q3 2026. Wat valt op Bereik van de doelgroep blijft een uitdaging. Vooruitblik Start uitvoering en vergroten instroom in hulptrajecten. Partners Welzijn Capelle, Wijkwinkel Capelle, Haversteder, GR IJsselgemeente, CJG, Voedselbank, Leergeld, religieuze organisaties, zelforganisaties, scholen Schollevaar, Sportief Capelle.

Dit project versnelt de verduurzaming van VvE-complexen in Schollevaar, met focus op huishoudens met risico op schulden. Het draagt bij aan lagere lasten en betere woonkwaliteit. Wat gebeurt er VvE’s worden proactief benaderd en begeleid bij verduurzaming, met trainingen en ondersteuning bij financiering. Stand van zaken VvE-structuren en risicogroepen zijn in kaart gebracht en de aanpak is uitgewerkt. Eerste gesprekken met VvE’s zijn gevoerd. Actieve benadering start eind mei 2026, trainingen volgen vanaf juni. Wat valt op De complexiteit van VvE’s vraagt om intensieve begeleiding, maar de koppeling met bestaanszekerheid helpt om ze te activeren. Vooruitblik Start begeleidingstrajecten en toewerken naar eerste investeringsbesluiten. Partners Professionele beheerders, Havensteder, Stichting Welzijn Capelle.

3 Kennisontwikkeling en monitoring Naast de reguliere monitoring onderscheidt de Regio Deal zich door een structurele inzet op kennisdeling en leren. Jaarlijks wordt de voortgang inzichtelijk gemaakt en worden lessen gedeeld met andere alle partners. Dit gebeurt via drie sporen: de living labs, de ex-ante impactanalyse en de reguliere monitoring. Living Labs Het living lab functioneert als een praktijkgerichte leeromgeving waarin uitvoering, onderzoek en beleid nauw met elkaar zijn verbonden. Gemeenten, kennisinstellingen en partners werken samen aan concrete interventies en leren tegelijkertijd wat werkt en waarom. De focus ligt op de mechanismen die kenmerkend zijn voor Groeikernen. Samen met Resilient Delta Initiative en De Haagse Hogeschool wordt dit leerproces gestructureerd, met als doel zowel lokale verbetering als kennis die breder toepasbaar is voor andere New Towns.

Het living lab kent twee onderdelen: jaarlijkse kennisbijeenkomsten en een researcher in residence per gemeente. Kennisontwikkeling vindt daarmee plaats op drie niveaus: project, thema en de overkoepelende New Townopgave.

De embedded onderzoekers zijn de verbindende schakel: zij werken mee in gemeentelijke teams, volgen praktijkvraagstukken van dichtbij en koppelen hun bevindingen direct aan uitvoering, beleid en monitoring. In deze eerste fase zijn de opzet en werkwijze van de living labs geconcretiseerd in samenwerking met de kennisinstellingen. Onderzoeksvragen, rolverdeling, governance en beoogde output zijn daarbij uitgewerkt. Het plan van aanpak wordt eind tweede kwartaal 2026 vastgesteld; de start volgt in september.

Ex-ante impact analyse Het Rijk heeft via de Regio Deal ZuidHollandse Groeikernen ook middelen beschikbaar gesteld voor het uitvoeren van een Ex Ante Impact Analyse (EAIA) voor de zeven New Town gemeente die samen de New Town Alliantie vormen. Doel van de EAIA is om de benodigde aanpak om de New Town-opgave te beslechten te concretiseren en ook de bijbehorende investeringsopgave in beeld te krijgen. De begeleiding van de EAIA is belegd bij een begeleidingscommissie met vertegenwoordigers van de gemeente van de New Town Alliantie. De uitvoer van de analyse verloopt volgens planning en het resultaat wordt naar verwachting in september gepresenteerd.

3 Kennisontwikkeling en monitoring Monitoring De monitoring is ingericht langs drie sporen: outcome (brede welvaart), inhoudelijke voortgang en financiële verantwoording. Outcome: brede welvaartsindicatoren De regio hanteert brede welvaartsindicatoren als referentiekader voor maatschappelijke ontwikkeling in de groeikernen. Gemeenten brengen momenteel de beginsituatie in kaart. De ontwikkelingen van de brede welvaart indicatoren betreft nadrukkelijk geen resultaatverplichting, aangezien brede welvaart door vele factoren buiten de Regio Deal wordt beïnvloed. Per project is aangegeven aan welke indicatoren een bijdrage wordt geleverd. Effecten als vertrouwen in instituties, gezondheid of sociale cohesie worden in samenhang met bredere ontwikkelingen gevolgd. Hoe de living labs hieraan bijdragen, wordt nog uitgewerkt met de kennisinstellingen.

Output: inhoudelijke voortgang De inhoudelijke voortgang wordt jaarlijks gerapporteerd op basis van kwartaalgegevens uit Zoetermeer, Capelle aan den IJssel en Nissewaard. Projectleiders leveren informatie aan over mijlpalen, activiteiten, bereik, besteding en voortgang op SMART-doelen. Vanaf de volgende rapportage leveren de researchers in residence ook een reflectieve bijdrage, gericht op duiding, leerervaringen en bijsturing. Output: financiële voortgang Zoetermeer fungeert als kassier en verzorgt de financiële verantwoording via het SiSa-stelsel. Regio Envelop-middelen en cofinanciering worden separaat geregistreerd. Zoetermeer rapporteert jaarlijks over de bestedingen van alle deelnemende gemeenten. Bij inzet van derden blijven gemeenten zelf verantwoordelijk voor de verantwoording.

4 Organisatie en overlegstructuur De governance van de Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen is ingericht om te borgen dat besluitvorming, uitvoering en leren plaatsvinden volgens het principe: wie beslist, wanneer, waarover en onder welke regels. De structuur ondersteunt zowel de voortgang van projecten als het genereren van gezamenlijke lessen over de werking van de new town-opgave. Op strategisch niveau vindt jaarlijks het Rijk-Regio overleg plaats, gekoppeld aan een werkbezoek in een van de betrokken wijken. Aan het Rijk Regio Overleg nemen de burgemeesters van de drie gemeenten deel, de provincie Zuid Holland en de Rijkspartners sturen ook een vertegenwoordiging. Dit overleg richt zich op de integrale voortgang van de Regio Deal, inclusief de besteding van middelen en de eerste inzichten in maatschappelijke effecten (brede welvaart). Daarnaast worden kansen voor aanvullende samenwerking met het Rijk besproken en worden lessen gedeeld met het oog op andere new towns. Het eerste Rijk-Regio overleg staat gepland in het najaar van 2026. Regionaal vindt het Bestuurlijk Regio-overleg plaats, jaarlijks en aanvullend op behoefte. In dit overleg bespreken de Burgemeester van de drie gemeente de voortgang van de Regio Deal en wordt dit overleg gebruikt om het voor de voorbereiding van het Rijk-Regio overleg.

De taak van dit overleg concentreert zich verder op: bevordering van de integraliteit in de samenwerking, bewaken van het programma voor de hele Regio Deal-Termijn, bestuurlijke afstemming tussen de gemeenten. Het eerste Bestuurlijke Regiooverleg is gepland kort na de zomer. Het Ambtelijk Regio-overleg (secretarissenoverleg) is in de opstartfase eens per zes weken bij elkaar gekomen. Dit overleg vormt de schakel tussen beleid en uitvoering en richt zich op regionale afstemming, voortgang en het signaleren van knelpunten. De taak van dit overleg richt zich ook op door hakken van knoppen om de voortgang van de uitvoering te waarborgen, en de besluitvorming en bespreekpunten voor te bereiden voor het regionaal bestuurlijk overleg en het Rijk-Regio overleg.

4 Organisatie en overlegstructuur De operationele sturing ligt bij het Programma-overleg Regio Deal, sinds de start van de regio deal komt deze groep tweewekelijks bij elkaar. Aan dit overleg nemen de overkoepelende projectleiders van de drie gemeente deel, de kassier belegd bij de gemeente Zoetermeer en de programmamanager. Eens in de maand sluit de dealmaker van het Rijk aan bij dit overleg om de voortgang te bespreken. In het overleg wordt gestuurd op de uitvoering van projecten binnen de inhoudelijke en financiële kaders van de Regio Deal, de voorbereiding van de verschillende bestuurlijke overleggen en worden overkoepelende rapportage besproken. De uitvoering van de projecten vallen onder de verantwoordelijkheid van de drie gemeenten, die ider op hun eigen manier, werken aan het realiseren van de doelen onder dezelfde drie pijlers is het mogelijk kennis met elkaar te delen over deze projecten. Als er aanleiding is worden er extra afstemmingsoverleggen tussen de projectleiders van de gemeenten georganiseerd. Ook binnen de living lab wordt voorzien in leren, ontwikkelen en kennisdeling.

Tot slot is er afstemming met de New Town Alliantie (NTA) via een coördinatie-overleg, waarvan de frequentie aansluit op bestaande NTA-structuren. De programmamanager van de Regio Deal vervult hierin een brugfunctie. Hiermee wordt geborgd dat de Regio Deal en de NTA inhoudelijk en bestuurlijk goed op elkaar aansluiten.

5 Financiën In de tabel staat het rijks deel en regio deel (cofinanciering) per gemeente en programmapijler opgenomen. Gemeenten hebben op basis van de projecten een verdeling over de programmapijlers gemaakt voor de inzet van de middelen. Indien blijkt dat er een herverdeling over de actielijnen/pijlers noodzakelijk is zal hiervoor conform de beschikking een verzoek tot wijzigen worden ingediend. Verantwoording zal jaarlijks via de SiSa worden gedaan.

Rijk*

Regio (cofinanciering)

Kwaliteit dagelijkse leefomgeving Capelle aan den IJssel Nissewaard Zoetermeer

3.538.044 1.302.858 1.110.201 1.124.985

4.406.432 1.488.000 1.130.000 1.788.432

Kansrijk en veilig opgroeien Capelle aan den IJssel Nissewaard Zoetermeer

4.483.803 1.425.000 1.573.818 1.484.985

4.750.400 1.425.000 1.740.400 1.585.000

Versterken van bestaanszekerheid Capelle aan den IJssel Nissewaard Zoetermeer

1.388.153 225.000 288.600 874.553

843.168 225.000 288.600 329.568

Ex ante impact analyse

290.000

VAT-kosten

300.000

Totaal

10.000.000

Programmapijler

*Het rijksdeel is inclusief BTW.

10.000.000

6 Blik vooruit De opstartfase ligt achter ons. De Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen bevindt zich in een fase waarin uitvoering, leren en samenwerking steeds meer samenkomen. De komende periode staat in het teken van drie bewegingen: de uitvoering verder verdiepen, lessen verankeren en de samenwerking versterken.

De onderzoekers worden vanaf dan actief betrokken bij de projecten. Na de start van de living labs ligt de focus op het aanscherpen van de onderzoeksvragen per gemeente en het versterken van de samenwerking tussen de researchers in residence en de betrokken partners. Daarbij wordt nadrukkelijk gewerkt aan het verbinden van praktijk en kennisontwikkeling.

Uitvoering verdiepen Na de inwerkingtreding van de Regio Deal eind 2025 zijn projectleiders voortvarend van start gegaan. De voorbereidingen waren gericht op een solide fundament; inmiddels komt de uitvoering goed op gang en krijgen de eerste activiteiten concreet vorm. De aandacht verschuift nu van operationaliseren en governance naar de vraag hoe resultaten duurzaam worden geborgd, ook na afloop van de Regio Deal. De ex-ante impactanalyse onderstreept het belang hiervan: de opgaven in de New Towns zijn complex en omvangrijk en vragen om een integrale aanpak met een lange adem.

Ook monitoring en evaluatie worden in de tweede helft van 2026 verder uitgewerkt, deels binnen de living labs en deels binnen de afzonderlijke projecten. De voorgestelde werkwijze wordt besproken in het secretarissenoverleg en vervolgens voorgelegd aan het Bestuurlijk Regio-overleg. Na vaststelling start de uitvoering in het najaar, zodat bij de volgende voortgangsrapportage de eerste resultaten op dit vlak kunnen worden gedeeld.

Lessen verankeren Op projectniveau worden al volop lessen geleerd in de uitvoering. In de tweede helft van 2026 wordt nadrukkelijker gekeken hoe deze lessen breder gedeeld kunnen worden, waarschijnlijk als onderdeel van de living labs, die in september starten.

6 Blik vooruit Samenwerking versterken In het najaar van 2026 komen alle projectleiders bijeen om kennis te delen, de samenwerking en de onderlinge verbinding te versterken, met als doel het lerend vermogen binnen de Regio Deal verder te vergroten. De concretisering van afspraken met rijkspartijen en provincie vraagt blijvende aandacht. Naarmate de uitvoering vordert, ontstaan specifiekere vragen rond kennisuitwisseling en ondersteuning die aanknopingspunten bieden om de samenwerking verder te verdiepen. Het eerste Rijk-Regio-overleg in het najaar van 2026 biedt hiervoor een belangrijk platform. Tegelijk voeren de drie gemeente en de provincie momenteel al gesprekken om de samenwerking te komende jaren beter te borgen. Naarmate het jaar vordert, groeien de zichtbare en meetbare resultaten en wordt steeds duidelijker welke bijdrage de Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen levert aan de beoogde opgaven in de regio.