04.01 - BBV Regionaal Risicoprofiel VRR

Collegevoorstel Openbaar Behandelaar: F.E. Boven, van Afdeling / Unit: BCO - Beleidsadviseurs Veiligheid Portefeuillehouder: P. Oskam

Vergaderdatum: 12 oktober 2021 Behandelwijze: Bespreekstuk Documentnummer: 604210

ONDERWERP Zienswijze Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025 SAMENVATTING Het Algemeen Bestuur van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) heeft de gemeente conform artikel 15 van de Wet veiligheidsregio’s haar concept Regionaal Risicoprofiel (RRP) doen toekomen. De gemeenteraad heeft tot 17 november 2021 de tijd om haar reactie kenbaar te maken, inclusief eventuele wensen voor het beleidsplan dat volgt op het risicoprofiel. Het doel van het risicoprofiel is het bieden van inzicht in de regionaal aanwezige risico’s. Op basis daarvan wordt het beleidsplan vastgesteld. Het risicoprofiel laat zien dat 29 mogelijke grootschalige incidenten zich in onze regio kunnen voordoen. Incidenten zijn op basis van expert-opinion kwalitatief geselecteerd op impact (effect) en waarschijnlijkheid (kans). In grote lijn is het risicoprofiel vergelijkbaar met de vorige profielen (2012 en 2017). De (nieuwe) zwaartepunten vormen extreem weer, verstoring vitale infrastructuur, brand in de gebouwde omgeving, infectieziekten humaan en overstroming binnendijks. De VRR stelt de gemeenteraad in de gelegenheid een eventuele zienswijze op het profiel kenbaar te maken, en aanvullend om eventuele wensen kenbaar te maken omtrent het in het beleidsplan op te nemen beleid.

Het college heeft besloten de gemeenteraad voor te stellen bij het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond ten aanzien van het concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025 geen zienswijze uit te brengen en te verzoeken ten behoeve van het op te stellen beleidsplan een nader voorstel over de rol van de VRR op het gebied van het vergroten van de digitale weerbaarheid onder bedrijven, ziekenhuizen en scholen op te stellen. ADVIES OM TE BESLISSEN 1. De gemeenteraad voor te stellen: a. bij het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond ten aanzien van het concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025 geen zienswijze uit te brengen; b. het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond te verzoeken ten behoeve van het op te stellen beleidsplan een nader voorstel over de rol van de VRR op het gebied van het vergroten van de digitale weerbaarheid onder bedrijven, ziekenhuizen en scholen op te stellen; c. de conceptbrief aan het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond vast te stellen; 2. Het conceptraadsvoorstel en -besluit inzake het concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025 van de gemeenschappelijke regeling VRR vast te stellen; 3.

Het conceptraadsvoorstel en -besluit inzake het concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025 van de gemeenschappelijke regeling VRR ter besluitvorming voor te leggen aan de gemeenteraad.

1

BESLUIT: 12 oktober 2021

Het college besluit conform het voorstel.

2

INHOUD/STREKKING In het Regionaal Risicoprofiel (RRP) worden risicocategorieën weergegeven die in de regio Rotterdam-Rijnmond kunnen leiden tot een ramp of crisis. Daarmee heeft het RRP een regionaal karakter, en zoomt het niet in op eventuele risico’s per gemeente. Het voorliggende concept betreft een actualisatie van het RRP 2017-2020, welke in het najaar 2021 éénmalig is verlengd met een periode van een jaar. De actualisatie heeft aangevangen met het opnieuw uitvoeren van een risicoinventarisatie. De resultaten hiervan zijn door een kwalitatieve analyse beoordeeld op impact en waarschijnlijkheid. In het vorige RRP heeft dit door middel van kwantitatieve analyse plaatsgevonden. Aan de destijds gebruikte set met impact- of effectcriteria, is “Aantasting van de integriteit van de digitale ruimte” toegevoegd. Hiermee wordt het effect van een digitale verstoring nu eveneens meegewogen. Vergelijk oude en nieuwe risicoprofiel Evenals in het vorige RRP kent het nieuwe RRP 29 risicocategorieën welke onze regio kan treffen. In een aantal gevallen is gekozen oude risicocategorieën samen te voegen tot een meer algemene. Zo zijn “storm en windhoos” en “extreme neerslag” samengevoegd tot “extreem weer”. Onderstaande tabel geeft de zwaartepunten per profiel.

Tabel: Vergelijk RRP2017-2020 en RRP 2022-2025 RRP 2017-2020 RRP 2022-2025 Zwaartepunten: Grootste risico’s: − Overstroming − Overstroming binnendijks − Extreme neerslag − Extreem weer − Grieppandemie − Infectieziekten humaan − Metrobrand − Brand/rook in de gebouwde omgeving − Uitval vitale sector − Verstoring vitale infrastructuur Incidenten met de grootste impact zijn: − Ongeval met radioactieve stoffen − Radiologisch/ nucleair incident − Overstroming binnendijks De uitkomsten op de risicoprofielen laten zien dat de beide versies goed vergelijkbaar zijn. Wel valt op dat de uiteindelijke scores in de nieuwe versies lager lijken. Dit is gerelateerd aan het gebruik van een kwalitatieve methode in plaats van kwantitatieve. Zienswijze op vorige RRP Op 26 september 2016 is de vorige versie van het RRP in uw raad behandeld. Dit heeft toen geleid tot een zienswijze op meerdere aspecten. Onderstaande geeft de zienswijze weer met de reactie van de VRR. Zienswijze op RRP2017-2020 De gemeente Capelle aan den IJssel heeft kennis genomen van de generieke opbouw van het risicoprofiel en kunnen instemmen met de voorgestelde prioritering van de beleidsonderwerpen en de beoogde resultaten. Geconcludeerd kan worden dat alle voor Capelle aan den IJssel mogelijke risico’s in het profiel zijn opgenomen.

Samen met uw organisatie zullen wij ons de komende jaren inzetten om ons zo optimaal mogelijk voor te bereiden op het scenario "overstroming van binnendijkse gebieden" en om de crisiscommunicatie met de diverse doelgroepen te verbeteren. Ten aanzien van uw risicoprofiel en daarmee samenhangend beleid berichten en verzoeken wij u: − de risico's uit het regionaal profiel zijn herkenbaar; − de cumulatie van risico’s door uitval van voorzieningen zoals de Algerabrug te benoemen tot aandachtsgebied; − te komen tot een nader beleidsvoorstel inzake risicocommunicatie vervoergevaarlijke stoffen over spoor (in het bijzonder het transport van chloor en ammoniak); − voor ogen te houden dat daar waar specifiek lokale risico's (kunnen) spelen, lokaal beleid het regionale beleid kan versterken. 3

Reactie van de VRR De uitval van voorzieningen zoals de Algrabrug is opgenomen in de lijst van aandachtspunten in het Regionaal Risicoprofiel (hoofdstuk 5) en de agendapost voor vaststelling door het Algemeen Bestuur VRR opgenomen. Voor het onderdeel risicocommunicatie wordt op landelijk niveau een visie en beleid ontwikkeld. De VRR participeert hierin. Daarnaast is in 2016 het platform www.rijnmondveilig.nl aangepast. Naast crisiscommunicatie heeft ook risicocommunicatie een nadrukkelijke plek gekregen. Op de site is te lezen wat burgers moeten doen bij alle in het risicoprofiel opgenomen risico’s. De risico’s rondom water zijn daarin ook opgenomen evenals de risico’s rondom het vervoer van gevaarlijke stoffen. Over de chloortransporten wordt al sinds enige jaren actief gecommuniceerd. Ook deze informatie is op www.rijnmondveilig.nl te vinden. Sinds 2016 is de gemeente Capelle aan den IJssel actief lid van de regionale werkgroep risico-en crisiscommunicatie. De VRR zal voor ogen houden dat daar waar specifieke lokale risico’s (kunnen) spelen, het lokale beleid het regionale beleid van de VRR kan versterken. Ontwikkelingen in het RRP Ontwikkelingen binnen onze maatschappij zien wij (al dan niet indirect) terug in het nieuwe RRP. Zo leidt de energietransitie tot toepassing van buurtbatterijen en het gebruik van waterstof als brandstof.

Deze elementen vallen onder de impact-inschatting, en zijn meegenomen in de categorie “Brand/rook in de technologische omgeving”. Cybercrime is op zichzelf geen risicocategorie, de impact is wel meegewogen middels een analyse op “Aantasting van de integriteit van de digitale ruimte” en economische effecten. De intrede van de COVID-pandemie heeft geleid tot de meer algemene risicocategorie “Infectieziekten humaan” in plaats van “Grieppandemie”. De impact hiervan is als zeer ernstig ingeschat. Net als in het vorige RRP zijn cascade-effecten niet meegenomen. Dit zou het RRP zeer complex maken. Dit neemt niet weg dat het optreden van cascade-effecten wel wordt onderkent. Betekenis RRP voor Capelle aan den IJssel Zoals aangegeven in de inleiding is het risicoprofiel regionaal van karakter en is niet ingezoomd op lokale risico’s. Dit heeft te maken met het achterliggende doel van het risicoprofiel, het dienen als input voor het nieuwe beleidsplan van het regionaal opererende VRR. Evenals in het vorige RRP zien wij dat alle bekende rampen en crisis die onze gemeente kunnen treffen, onderdeel zijn van het nieuwe RRP. De grootste rampen die Capelle kunnen treffen zijn overstroming binnendijks en infectieziekten humaan. Deze vallen in het RRP ook tot de grootste risico’s. Beleidswensen In het RRP valt op dat cybercrime geen risicocategorie is, maar wel is meegewogen qua impact.

De actualiteit omtrent cybercrime is dat sprake is van een voorval met hoge incidentie, en (soms) grote economische gevolgen. Repressief valt de aanpak van cybercrime onder de politie en justitie. Preventief kan wel een rol aan de veiligheidsregio worden toebedeeld. In het verlengde hiervan is de VRR eerder dit jaar al lid geworden van de stichting FERM, die zich ten doel stelt de digitale weerbaarheid onder de havenbedrijven te vergroten, welke een belangrijk economische doelgroep vormt. Recente hacks laten zien dat de economische gevolgen ook aanzienlijk zijn bij bedrijven buiten het havengebied. Denk aan ziekenhuizen en scholen. Verhoging van de digitale weerbaarheid is dus belangrijk in de gehele regio, naast het havengebied. De vraag rijst daarom naar een nader beleidsvoorstel over de rol van de VRR op het gebied van het vergroten van de digitale weerbaarheid onder bedrijven, ziekenhuizen en scholen in de regio. Ontwikkelagenda Gelijktijdig met het opstellen van het RRP loopt binnen de VRR het project Ontwikkelagenda. Dit project richt zich op de ambities van de VRR, en het bepalen van de bijhorende begrotingsomvang. De Ontwikkelagenda moet meer complementair worden gezien aan het RRP.

Uitgangspunt van het Ontwikkeltraject is dat de regio Rijnmond een hoog risicoprofiel heeft, zoals al vastgelegd in het RRP 2017-2020.Het Ontwikkeltraject zoomt in op nieuwe (technologische) ontwikkelingen waarop de VRR anticipeert, en welke ten koste zijn gegaan van bestaande capaciteit en vakbekwaamheid van het

4

personeel. Bij nieuwe ontwikkelingen gaat het bijvoorbeeld om de energietransitie, de Omgevingswet en digitalisering. De energietransitie leidt tot een toename van het aantal buurtbatterijen, de toepassing van waterstof als brandstof en de toename van elektrische auto’s. Voor het dagelijkse werk van de brandweer (denk aan een woningbrand) is dit een ontwikkeling waarop zij zich moet voorbereiden (andere blustechnieken, andere reddinginzetten bij technische hulpverlening). Bij de Ontwikkelagenda wordt ook gekeken naar de kostenverdeelsleutel voor gemeenten. Zowel het RRP als de Ontwikkelagenda leiden tot input voor het nieuwe beleidsplan. In grote lijn is het nieuwe RRP overeenkomstig het vorige RRP, en dekt alle typen risico’s op rampen en crisis binnen onze gemeente. U wordt geadviseerd uw raad voor te stellen naar aanleiding van het concept Regionaal Risicoprofiel de VRR te berichten geen zienswijze uit te brengen op het concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025.

FINANCIEN Niet van toepassing.

JURIDISCH ADVIES Niet van toepassing.

ONDERNEMINGSRAAD Niet van toepassing.

COMMMUNICATIE Niet van toepassing.

BIJLAGEN 1. 2. 3. 4.

Concept raadsvoorstel en -besluit; Concept antwoordbrief aan de VRR; Aanbiedingsbrief Regionaal Risicoprofiel 2022-2025; Concept Regionaal Risicoprofiel Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond 2022-2025.

5