Bijlage - Advies Participatieraad van 28 september 2026
Tekst van het document
Titel Advies aanvraag m.b.t. Verordening Jeugdhulp gemeente Buren 2027 Onderwerp (Concept) Verordening Jeugdhulp gemeente Buren 2027 Datum 28 september 2026 Aan wie gericht College gemeente Buren Opstellers Leden P-raad Sociaal Domein gemeente Buren Contact Persoon Amber Cauwels, beleidsadviseur Sociaal Domein gemeente Buren Aanleiding: Op 9 september 2026 heeft participatieraad Buren een adviesaanvraag ontvangen van Amber Cauwels, beleidsadviseur Sociaal Domein gemeente Buren, m.b.t. de concept Verordening Jeugdhulp gemeente Buren 2027. Zij vraagt aan de participatieraad om advies uit te brengen over de concept Verordening Jeugdhulp gemeente Buren 2027. Graag ontvangt Amber een advies vanuit het perspectief van de jeugdigen, ouders en andere inwoners die met jeugdhulp te maken hebben/krijgen. Daarbij vraagt zij om in het bijzonder op de onderstaande punten te letten: 1. Is de verordening volgens de P-raad voldoende duidelijk en begrijpelijk voor jeugdigen en ouders/verzorgers? Welke bepalingen of begrippen vragen om verduidelijking of aanvullende uitleg? 2. Biedt de verordening jeugdigen en ouders voldoende duidelijkheid over toegang tot jeugdhulp, het onderzoek, de besluitvorming en wat zij van de gemeente mogen verwachten? 3.
Is in de artikelen over eigen mogelijkheden, eigen kracht, draagkracht en draaglast voldoende geborgd dat rekening wordt gehouden met de persoonlijke situatie van het gezin en dat ouders of het sociale netwerk niet worden overvraagd? 4. Biedt de verordening volgens u voldoende ruimte voor keuzevrijheid, maatwerk en rechtsbescherming, onder andere bij de inzet van een persoonsgebonden budget, vervoer, het weigeren of beëindigen van jeugdhulp en indienen van een klacht? 5. Welke gevolgen verwacht u dat deze verordening in de praktijk heeft voor jeugdigen en ouders? Ziet u risico’s, knelpunten of groepen die mogelijk tussen wal en schip kunnen raken? Welke aanpassingen adviseert u om dit te voorkomen? Het advies Algemeen De Participatieraad waardeert de inspanning die is geleverd om te komen tot een overzichtelijk en toegankelijker geschreven verordening. Positief wordt ervaren dat het document zoveel mogelijk in B1 taal is geschreven, minder technisch en maar meer inwonersgericht. Alhoewel dit niet altijd tot begrijpelijke taal heeft geleid. Tegelijkertijd constateert de Participatieraad dat de verordening op meerder onderdelen te algemeen blijft en onvoldoende concreet maakt wat de voorgestelde ambities in de praktijk betekenen voor jeugdigen en ouders.
De centrale vraag die daarbij blijft liggen is: ‘wat gaat er daadwerkelijk anders en wat merkt de inwoner/aanvrager hiervan’? Daarnaast worden unieke nummering en unieke verwijzingen gemist. Leesbaarheid en taalgebruik De Participatieraad adviseert om kritisch te kijken naar het taalgebruik in de verordening. Het document bevat nog veel vakjargon, Engelse termen en abstracte begrippen. (O.a. artikel 1- O: Regiebehandelaar - BIG geregistreerde zorgverlener, artikel 4: academische functies, essentiële functies en artikel 22 – 2- A: landelijk is erkend of gebaseerd op een evidence-informed methodiek). Deze terminologie is niet altijd herkenbaar of begrijpelijk voor inwoners/aanvragers. Hoewel het niet de taak van de participatieraad is om taalkundig te adviseren willen we toch graag wijzen op de fouten in het huidige stuk/document. • De Participatieraad adviseert om consequent te kiezen voor eenvoudige, duidelijke en inclusieve taal. En om in een begeleidend schrijven de tekst te vereenvoudigen; • Daarnaast adviseert de Participatieraad om op de website van de gemeente bij het onderwerp ‘jeugdhulp’ een infographic te plaatsen; • Het Sociaal Domein Rivierenlans maakt op www.sociaaldomeinrivierenland.nl bekend welke aanbieders individuele voorzieningen in welke categorie uitvoeren. Advies: ook vermelden op de website van de gemeente Buren.
• Typografisch onderscheid tussen begrip en uitleg zal de leesbaarheid bevorderen. Duidelijkheid voor jeugdigen en ouders Artikel 8 De aanvraag kan telefonisch gedaan worden. Advies is om de aanvraag altijd vast te leggen. De ervaring leert dat de gemeente telefonische afspraken vergeet. Bescherm jezelf als gemeente als de aanvrager met een goed aanvraagproces. Als je via de website zoekt op jeugdhulp kom je er niet uit. Ook via het menu is jeugdhulp niet goed vindbaar. Advies: het gehele proces vanaf de informatie tot de aanvraag in heldere taal/pictogrammen op de website van de gemeente Buren plaatsen. Advies: Artikel 13, punt 4: t.a.v. opstellen ondersteuningsplannen pleiten wij als participatieraad voor een ondersteuningsplan waarin heldere-, meetbare doelen zijn opgenomen, helderheid welke partij (hulpverleners en steunsysteem) er verantwoordelijk zijn voor welk onderdeel, binnen welke termijn de doelen bereikt worden en tevens voor regelmatige- (in tijd vastgelegde) evaluatienormen. Artikel 9 en 10 De criteria en individuele voorzieningen zijn onduidelijk geformuleerd. Er worden veel te lange zinnen gebruikt. Advies: Gebruik kortere zinnen. Artikel 12 Advies: Na het indienen van een hulpvraag bij het college graag concreter beschrijven wanneer er contact c.q. contact wordt opgenomen. Nu staat er: het college neemt zo spoedig mogelijk contact op.
Geef meer duidelijkheid, bijvoorbeeld: binnen 3 werkdagen ontvangt u een reactie. Artikel 20 Het woord ‘waaronder’ laat onnodig ruimte voor onbeschreven eisen. Eigen kracht, draagkracht en draaglast voldoende geborgd Voldoende beschreven. Aandachtspunt: Normaliseren, uitgaan van eigen kracht, gebruik maken van sociaal netwerk zijn mooie termen, maar kunnen zowel positieve als negatieve gevolgen hebben. Keuzevrijheid, maatwerk en rechtsbescherming, persoonsgebonden budget, indienen klacht, vervoer en weigeren of beëindigen van jeugdhulp In hoofdstuk 7 beschrijft u hoe een aanvraag (en overige eisen) voor een PGB moet worden gedaan. Het leest echter als ontmoedigingsbeleid. Hoe toon je als ouder aan dat een andere voorziening voor jouw kind doelmatiger is. Er zijn nauwelijks gegevens over effectiviteit en doelmatigheid van jeugdvoorzieningen. Er zijn wel andere overwegingen die maken dat een PGB een hele goed keuze kan zijn om tot adequate zorg te komen. Advies: De participatieraad vraagt u om een reflectie op dit artikel. Tevens verwachten wij dat het college goede begeleiding biedt indien een hulpvrager kiest voor PGB. Kijk ook nog eens naar artikel 24. PGB vaardig. Als je niet taalvaardig bent, kun je met de opsomming van alle voorwaarden, geen PGB aanvragen. Je hebt dan geen mogelijkheid om een hulp/ondersteuning naar eigen keuze in te schakelen.
Rechtsbescherming Advies: 1) Beschrijven wie er een vertrouwenspersoon kan/mag zijn en wie niet; 2) Toevoegen dat de klachtenregeling laagdrempelig toegankelijk en onafhankelijk is. 3) Verwijs naar de klachtenregeling van de Gemeente Buren. Gevolgen m.b.t. de verordening in de praktijk voor jeugdigen en ouders? Het uitgangspunt is ‘eigen kracht’ en ‘sociaal netwerk’! • Stuk met veel tekst en regels; • Een juridisch stuk; • Voor bepaalde groep uit de samenleving niet of lastig te volgen. Deze zullen dan ook aangewezen zijn op hulp van derden. Ter aanvulling U spreekt over ‘de goedkoopste adequate voorziening’. Deze opmerking is niet passend in een verordening. Advies: De Participatieraad pleit voor kwalitatief goede en passende zorg. Wie dat vervolgens op basis van heldere kwaliteitseisen het beste kan bieden, is vooral passend binnen een aanbestedingstraject. Advies/vraag: In artikel 2 (o.a.) wordt aangegeven dat er nieuwe of afwijkende regels mogen worden opgesteld. Vraag van de participatieraad: is dat op individuele basis, of als algemene wijzigingen op dit stuk? Op individuele basis moeten de afwijkingen opgenomen worden in het behandelplan. Als het wijzigingen in het algemene stuk zijn moet dit aan bepaalde voorwaardes voldoen want dat gaat dan voor iedereen gelden.
Deze voorwaardes zouden genoemd moeten worden, wanneer mogen regels veranderen of toevoegen en wanneer niet. Risico’s, knelpunten (groepen die mogelijk tussen wal en schip vallen) De Participatieraad vraag in het bijzonder aandacht voor gezinnen en jongeren met multiproblematiek en het bieden van gepaste hulp. Graag een uitgebreide definitie van multiproblematiek en gepaste hulp; Artikel 14: De last die op de schouders van ouders/verzorgers komt te liggen met de wetenschap dat ze vaak op een (te) laat moment hulp inschakelen wel erg zwaar en dreigend onrealistisch. Als dit op dat moment niet leidt tot overbelasting is dat wel op een later moment en dan is de gemeente er niet om hulp te bieden omdat er nergens opvolging en evaluatie of bijstelling/controle beschreven staat m.b.t. het behandelplan. Advies: (zie ook aanvulling m.b.t. artikel 13) stel regels op m.b.t evaluatie en bijstelling van het behandelplan c.q. de aanvraag/uitvoering en contacten met de aanvrager. Artikel 22 Behandeling bij complexe scheidingsproblematiek De Participatieraad mist preventie m.b.t. scheidingsproblematiek. Advies: start (en neem dit op in de Verordening) een laagdrempelig loket, bijvoorbeeld: Startpunt scheiden. Daar kunnen inwoners terecht voor juridisch, financieel en emotioneel advies.
Ongeveer een kwart van de Nederlandse Gemeenten heeft inmiddels een concrete aanpak voor relatie/echtscheidingsproblematiek ingevoerd. Vroege preventie voorkomt vaak complexe vechtscheiding. Tot slot De jeugdhulp staat onder druk, toch is het belangrijk om de toegankelijkheid en de kwaliteit voortdurend te verbeteren en tijdig te interveniëren indien, signalen, hoe klein dan ook hierom vragen. Zeker voor gezinnen en jeugdigen met multiproblematiek. Met bovenstaande aandachtspunten beoogd de Participatieraad Sociaal Domein Buren bij te dragen aan een zorgvuldige, toegankelijke en uitvoerbare Verordening Jeugdhulp gemeente Buren 2027. Namens de Participatieraad Sociaal Domein gemeente Buren, Bart Boskaljon Voorzitter