Agendabundel

Bundel - Oordeelsvormende Raad (Parallelsessie) van 31 januari 2023

1 2 3

Opening en mededelingen Inspreken burgers/belanghebbenden Besluitenlijst Oordeelsvormende Raad van 22 november 2022 Besluitenlijst Oordeelsvormende Raad 22 november 2022.docx

4 4.1

Stukken ter bespreking Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland Raadsvoorstel Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023 Bijlage 1 - Raadsbesluit Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023 Bijlage 2 - Aanbiedingsbrief kaderbrief 2024 Regio Rivierenland Bijlage 3 - Kaderbrief 2024 Regio Rivierenland Bijlage 4 - Zienswijzebrief gemeente Buren

4.2

Zienswijze kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Raadsvoorstel zienswijze kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Bijlage 1 Raadbesluit zienswijze Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Bijlage 2 Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Bijlage 3 Zienswijzebrief gemeente Buren Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

4.3

Nota misbruik en oneigenlijk gebruik 2023 gemeente Buren Raadsvoorstel Nota Misbruik en oneigenlijk gebruik 2023-2026 gemeente Buren Raadsbesluit Nota Misbruik en oneigenlijk gebruik 2023-2026 gemeente Buren Bijlage 1 - Nota Misbruik en oneigenlijk gebruik 2023-2026 gemeente Buren

4.4

Financiële verordening 2023 Raadsvoorstel Financiële verordening 2023 Raadsbesluit Financiële verordening 2023 Bijlage 1 - Financiële verordening 2023 Bijlage 2 - Was-wordt overzicht Financiële verordening 2023

4.5

Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Raadsvoorstel Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Raadsbesluit Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Bijlage 1 - Verordening Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Buren 2023

5

Sluiting

3 Besluitenlijst Oordeelsvormende Raad van 22 november 2022 1 Besluitenlijst Oordeelsvormende Raad 22 november 2022.docx

Besluitenlijst Oordeelsvormende Raad Datum Aanvang Locatie Voorzitter Aanwezigen

22-11-2022 19:30 uur Raadzaal C. de Lange S. van Alfen, D.J. Bult, L.M. de Koning, W.T. van Laar, P.A. Molleman Gemeentebelangen) J.G. Keuken, C. de Lange (PCG) J.K. van Blijderveen, R.B.C.H. Hullekes, H.N. van Vierssen (VVD) P.D.J. van Dijk, W. van Blijderveen, A. van der Sluijs (CDA) J. Marringa, M.A. Arentz (PvdA-GL) E.A. Schlösser (D66) J. de Jonge (PvdD)

1

Opening en mededelingen Voorzitter De Lange opent de vergadering.

2

Inspreken burgers/belanghebbenden (interactief) over al dan niet geagendeerde onderwerpen Insprekers: • •

De heer G. de Kruijff uit Zoelen, spreekt in over ‘Noaberschap Lingemeren-Medel’. De heer G.A. den Hartog, spreekt in over ‘Medewerking verlenen aan de inzet van wind- en zonne energieprojecten’.

3

Besluitenlijst voorbespreking van 4 oktober 2022 De besluitenlijst van de Oordeelsvormende Raad van 4 oktober 2022 wordt ongewijzigd vastgesteld.

4

Stukken ter bespreking

4.1

Heffingsverordeningen 2023

4.1.1

De verordening onroerendezaakbelastingen 2023 met de voorlopige tarieven Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. Toezeggingen:

Berekeningsmethode - Wethouder Maier zegt toe om de berekeningsmethode op te sturen als antwoord op de vraag van dhr. De Jonge (Partij voor de Dieren) 4.1.2

De verordening hondenbelasting 2023 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. Pagina 1

Toezeggingen:

Raadsinformatiebrief Met betrekking tot de vraag over de BOA zegt wethouder Neven toe dat begin januari 2023 een raadsinformatiebrief tegemoet gezien kan worden. 4.1.3

De verordening rioolheffing 2023 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.1.4

De verordening verblijfsbelasting 2023 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.1.5

De verordening lijkbezorgingsrechten 2023 met tarieventabel Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.1.6

De tarieventabel leges 2023 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.1.7

De begrotingswijziging 2023-02 vast te stellen Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.2

2e bestuursrapportage 2022.2 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.3

Controleprotocol 2022 Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 4.4

Vaststellen bestemmingsplan Ingen, de Brei 1b Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als bespreekstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. Toezeggingen:

Inwonersconsultatie Wethouder Neven komt terug of en zo ja op welke manier de inwonersconsultatie plaats heeft gevonden.

Pagina 2

Toelichting:

Partijstandpunten: - Partij voor de Dieren zal tegen stemmen omdat zij vindt dat dergelijk grote loodsen thuis horen op bedrijventerreinen. - PvdA-GroenLinks voelt mee met de redenatie van de PvdD als het gaat om het plaatsen van grote loodsen op deze plaats en wil daarom graag weten hoe de inwonersconsultatie heeft plaatsgevonden, ook al is er één zienswijze ingediend. Over dit onderwerp zal in de Besluitvormende Raad van 6 december nog verder gesproken worden gezien het feit dat er verschil van mening is of dergelijke loodsen op deze locatie of beter op industrie- en/of bedrijventerreinen gevestigd moeten worden. 4.5

Vaststellen bestemmingsplan Beusichem, Voorkoopstraat 1a Besluit:

Het advies van deze Oordeelsvormende Raad is om dit agendapunt als bespreekstuk door te zetten naar de Besluitvormende Raad van 6 december a.s., aangezien de PvdD een amendement in wil dienen. Toelichting:

Partijstandpunt: D66 vindt het een goed plan, het is vermindering van de verkeersbewegingen van de vorige situatie en er is goed met de omwonenden gesproken. Wat ons betreft ziet het er goed in. 4.6

Vaststellen delegatie van het vaststellen van omgevingsplannen aan het college Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. Toelichting:

Partijstandpunt: Partij voor de Dieren vindt het in het algemeen gevaarlijk om iets te veel te delegeren aan het college. Bij de vijfde en de laatste heeft de partij nog wat vragen om te bezien of dit niet gewijzigd dan wel er uit te halen. De wethouder geeft aan om het te laten staan om het college snel te laten handelen. Dhr. De Jonge ziet dit niet als onoverkomelijk. 4.7

Vaststellen adviesrecht bij vergunningsaanvragen door de Raad Besluit:

De Oordeelsvormende Raad besluit dit voorstel als bespreekstuk te agenderen voor de Besluitvormende Raad van 6 december a.s. 5

Sluiting De voorzitter sluit de vergadering om 21.17 uur.

Pagina 3

4.1 Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 1 Raadsvoorstel Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023

Datum vergadering gemeenteraad

Voorstelnummer

14 februari 2023

D.135222 Z.046283

Voorstel ingebracht door Portefeuillehouder Begrotingsprogramma en taakveld

R.B. Morshuis J.P.M. Meijers 5. Inwoners, bestuur en veiligheid 0.1 Bestuur

Onderwerp

Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023

Voorgesteld besluit 1. Een zienswijze in te dienen op de kaderbrief van de Regio Rivierenland met de volgende onderwerpen: a. Opmerking over het ontbreken van beleidsmatige uitgangspunten; b. De uitgaven voor de WOO moeten goed worden onderbouwd; c. Voor WMO-vervoer en leerlingenvervoer moet reëler worden geïndexeerd. 2. De zienswijzebrief vast te stellen (bijlage 5).

Samenvatting van het voorstel In de kaderbrief geeft de gemeenschappelijke regeling aan wat de beleidsmatige en financiële uitgangspunten zijn voor de begroting 2024. De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen op deze kaderbrief. Deze procedure is afgesproken in het regionale informatieprotocol. In dit voorstel wordt geadviseerd om een zienswijze in te dienen op de kaderbrief. Het bestuur van Regio Rivierenland dient bij het presteren van de conceptbegroting kenbaar te maken op welke manier de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting.

HOOFDLIJNEN 1. Inleiding In de kaderbrief geeft de gemeenschappelijke regeling (hierna GR) aan wat beleidsmatige en financiële uitgangspunten zijn voor de begroting 2024. Deze conceptbegroting wordt in april aan de gemeenten voorgelegd. De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen op deze kaderbrief. Het geven van een zienswijze is niet wettelijk verplicht. Het is wel zeer wenselijk, omdat de raad zo beter in positie kan worden gebracht. 2. Doel / meetbaar effect Door het indienen van een zienswijze op de kaderbrief van de Regio Rivierenland kan de gemeente Buren kenbaar maken wat de wensen zijn voor de aankomende begroting voor 2024. Door een zienswijze in te dienen op de kaderbrief kunnen gemeenten meer invloed uitoefenen op de conceptbegroting. Bij het presenteren van de conceptbegroting dient het bestuur van Regio Rivierenland kenbaar te maken op welke manier de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting 3. Argumenten

Raadsvoorstel nr. D.135222

1

1.1 Met het indienen van een zienswijze geeft de raad invulling aan zijn kaderstellende rol. Het indienen van een zienswijze op de kaderbrief is niet wettelijk verplicht. Het is wel het zeer wenselijk, omdat de raad zo beter in positie kan worden gebracht. Door een zienswijze in te dienen op de kaderbrief, heeft de raad meer invloed op de inhoud van de begroting 2024 van Regio Rivierenland. Zo streeft de gemeente Buren ernaar om aansluiting te zoeken bij regionale initiatieven rondom grip op de gemeenschappelijke regelingen. Met het indienen van zienswijzen op de kaderbrief van Regio Rivierenland wordt er invulling gegeven aan de wens van de raad om grip te krijgen op de gemeenschappelijke regelingen. Ook wordt er invulling gegeven aan het in 2020 vastgestelde regionale informatieprotocol. 1.2 De zienswijze op de kaderbrief moet uiterlijk op 1 maart worden ingediend. In het informatieprotocol is bepaald dat zienswijzen uiterlijk vóór 1 maart ingediend moeten worden bij de GR. Zo heeft Regio Rivierenland de mogelijkheid om zienswijzen op de kaderbrief te betrekken bij het opstellen van de begroting 2024. 2.1 In de kaderbrief staat dat deze enkel financiële uitgangspunten bevat, terwijl de kaderbrief ook beleidsmatige uitgangpunten moet bevatten. In artikel 24b van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) staat dat de kaderbrief beleidsmatige uitgangspunten moet bevatten.

Het is een gemiste kans dat de Regio Rivierenland in de aanbiedingsbrief en in de kaderbrief aangeeft dat het geen beleidsmatige uitgangspunten bevat. Vorig jaar is in de zienswijze op de kaderbrief door de gemeente Buren aangegeven dat de kaderbrief naast financiële uitgangspunten ook beleidsmatige uitgangspunten moet bevatten. In de inleiding van de kaderbrief staat het volgende: “Wij continueren in de begroting het bestaande beleid.” Met deze zin gaat de Regio Rivierenland voorbij aan de mogelijkheid die gemeenteraden hebben om hun kaderstellende rol vorm te geven met een zienswijze op de kaderbrief. Daarnaast gaat de Regio Rivierenland voorbij aan belangrijke ontwikkelingen, die invloed kunnen hebben op de begroting 2024. De reden die de Regio Rivierenland geeft om geen beleidsmatige uitgangspunten in de kaderbrief te zetten is dat nieuwe beleidskaders in afzonderlijke documenten worden voorgelegd aan de raden. Echter, het doel van de kaderbrief is juist om de gemeenteraad in een eerder stadium te informeren over beleidsmatige uitganspunten en niet pas bij de besluitvorming. Tot slot wordt geconstateerd dat het takenpakket van de Regio Rivierenland omvangrijk is. Verschillende taken en projecten kunnen elkaar overlappen, waardoor het soms lastig is om als gemeente overzicht te houden over alles wat de Regio Rivierenland doet en wil gaan doen.

De beperkte ambtelijke capaciteit bij gemeenten speelt bovendien een rol bij keuzes die moeten worden gemaakt over het wel of niet aansluiten bij een van de vele overleggen in de regio. Kortom, het vermelden van beleidsmatige uitgangspunten van de Regio Rivierenland in de kaderbrief zorgt voor een wenselijk overzicht. 2.2 De uitgaven voor de WOO moeten goed worden onderbouwd In de kaderbrief wordt aangegeven dat er een post wordt opgenomen voor de implementatie van de Wet Open Overheid (WOO). De GR verzoekt om het bedrag over te maken dat vanuit het Rijk via de algemene uitkering wordt verstrekt bestemd voor de gemeenschappelijke regelingen. Het bedrag dat de gemeente vanuit het Rijk ontvangt voor de implementatie van de WOO is niet gespecificeerd in een deel voor de gemeente en een deel voor de gemeenschappelijke regelingen. De Regio Rivierenland dient eerst in beeld te brengen welk bedrag GR Regio Rivierenland nodig heeft en daarbij een goede onderbouwing te geven van de te verrichten werkzaamheden. 2.3 Voor WMO-vervoer en leerlingenvervoer moet reëler worden geïndexeerd Voor het vervoer voor leerlingen en WMO doet de kaderbrief geen recht aan de prijsontwikkelingen. In de kaderbrief wordt alleen rekening gehouden met de indexeringen volgens het CPB. Voor het vervoer hebben we de NEA-index te hanteren. De NEA heeft een indexering van 13,7% vastgesteld.

Dit heeft te maken met een correctie van 6,9% op de brandstofprijzen. De correctie komt bovenop de Raadsvoorstel nr. D.135222

2

6,8% algemene prijsindexering van het CPB. De stijging van 13,7% voor vervoer moet worden gebruikt in de begroting van de Regio Rivierenland. 4. Kanttekeningen 1.1 Het is nog onduidelijk hoe er wordt omgegaan met de ingediende zienswijzen. Dit is het tweede jaar dat Regio Rivierenland een kaderbrief stuurt naar de gemeente. Het is geen verplichting om de ingediende zienswijzen op de kaderbrief te verwerken in de conceptbegroting. Wel dient de GR aan te geven hoe ze zijn omgegaan met de ingediende zienswijze. In de aanbiedingsbrief van de conceptbegroting wordt aangegeven op welke wijze de zienswijze op de kaderbrief is verwerkt in de conceptbegroting. Dit is afgesproken in het informatieprotocol. Als meerdere gemeenten dezelfde zienswijzen indienen, is de kans groter dat een GR concreet invulling gaat geven aan de zienswijzen. TOELICHTING EN UITVOERING 5. Financiën Voor de salariskostenstijging wordt in de kaderbrief aangegeven voorlopige indexeringspercentages te willen hanteren. Deze percentages leiden tot extra kosten die door de verschillende gemeenten worden betaald. Helaas wordt niet duidelijk wat deze percentages betekenen voor onze bijdrage aan de Regio Rivierenland. Ze geven in de kaderbrief aan dat de percentages uit de kaderbrief kunnen gaan afwijken van de percentages die bij de begroting 2024 worden toegepast.

Het is dus moeilijk om nu te bepalen waar we eigenlijk akkoord mee gaan. Als ze nu al conceptpercentages geven voor de begroting 2024 dan kunnen ze ook aangeven wat dat betekent voor de bijdrage per gemeente. 6. Communicatie Nadat de gemeenteraad heeft ingestemd met de concept-zienswijzebrief wordt deze verstuurd naar het algemeen bestuur van Regio Rivierenland. 7. Uitvoering en planning • Zienswijzen op de kaderbrief moeten uiterlijk vóór 1 maart worden ingediend, zodat deze meegenomen kunnen worden bij het opstellen van de begroting. • De conceptbegroting moet vóór 15 april worden verstuurd naar de gemeenteraden. • Bij de aanbiedingsbrief van de conceptbegroting moet worden aangegeven op welke wijze de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting. In de aanbiedingsbrief van de conceptbegroting aan de gemeenteraad moet worden aangegeven op welke wijze de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting. De gemeenteraad kan vervolgens in de zienswijze op de conceptbegroting aangeven of zij tevreden is met de manier waarop Regio Rivierenland omgaat met de zienswijze op de kaderbrief. 8. Participatie n.v.t. 9. Duurzaamheid n.v.t. Bijlagen: 1. Raadsbesluit 2. Aanbiedingsbrief kaderbrief 2024 Regio Rivierenland 3. Kaderbrief 2024 Regio Rivierenland 4. Zienswijzebrief gemeente Buren Inlichtingen bij: Naam Raadsvoorstel nr. D.135222

R.B. Morshuis 3

Domein

Raadsvoorstel nr. D.135222

Bedrijfsvoering

4

1 Bijlage 1 - Raadsbesluit Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023

Datum vergadering gemeenteraad

Voorstelnummer

Besluitnummer

14 februari 2023

[nummer voorstel]

135223 Z.046283

Onderwerp

Zienswijze kaderbrief GR Regio Rivierenland 2023

De Gemeenteraad van Buren; Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d.

;

besluit: 1. Een zienswijze in te dienen op de kaderbrief van de Regio Rivierenland met de volgende onderwerpen: a. Opmerking over het ontbreken van beleidsmatige uitgangspunten; b. De uitgaven voor de WOO moeten goed worden onderbouwd; c. Voor WMO-vervoer en leerlingenvervoer moet reëler worden geïndexeerd. 2. De zienswijzebrief vast te stellen (bijlage 5).

Vastgesteld in de openbare vergadering van De griffier,

De voorzitter,

R. Kuipers

J.P.M. Meijers

Raadsbesluitnr. D.135223

1 Bijlage 2 - Aanbiedingsbrief kaderbrief 2024 Regio Rivierenland

Kaderbrief Programmabegroting 2024 1.1 Inleiding De kaderbrief geeft het financiële beleidskader weer voor de Programmabegroting 2024 en vormt daarmee de start van het opstellen van de begroting 2024. In deze kaderbrief worden de belangrijkste financiële uitgangspunten opgenomen en wordt ingegaan op de begrotingseffecten van actuele ontwikkelingen. Bij de samenstelling van de begroting 2024 houden we rekening met het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV), fiscale en overige weten regelgeving en de Financiële verordening Regio Rivierenland. Deze Kaderbrief bevat alleen de financiële kaders voor de begroting 2024. We nemen geen nieuwe inhoudelijke beleidskaders op in de Kaderbrief. Dat is ook de reden, dat we de term Kaderbrief gebruiken en niet Kadernota. In een Kadernota past het meer om nieuwe beleidsvoornemens op te nemen, ter beoordeling en afweging te wegen. Wij continueren in de begroting het bestaande beleid. Nieuwe beleidskaders nemen wij op in afzonderlijke documenten, die ter besluitvorming worden voorgelegd aan de raden. Belangrijkste voorbeeld daarvan is het Regionaal Economische Ambitiedocument, waarbij wij de gemeenteraden intensief, en aan de voorkant, betrekken.

Pas op het moment, dat de besluitvorming rondom bijvoorbeeld het Regionaal Economisch Ambitiedocument volledig is afgerond, worden de financiële effecten daarvan meegenomen in onze begroting. Op deze wijze wordt generiek geborgd, dat financiële gevolgen van nieuwe beleidsvoornemens (en eventueel nieuwe taken) pas verwerkt worden in onze begroting, nadat de besluitvorming daarover volledig is afgerond. 1.2 Algemene uitgangspunten voor de (Programma)begroting 2024 Algemeen Basis voor de begroting 2024 vormt het bestaande beleid zoals geformuleerd en geraamd in de Programmabegroting 2023 inclusief de besluiten van het Algemeen Bestuur. Nieuwe ontwikkelingen die relevant zijn voor de begroting 2024 worden eveneens meegenomen. Aantal inwoners De inwoneraantallen worden geraamd op de voorlopige aantallen op 1 januari 2023 van het Centraal Bureau voor de Statistiek, conform de in de gemeenschappelijke regeling Regio Rivierenland opgenomen bepalingen. Inrichting van de begroting en definiëring van de verschillende programma's De inrichting van de begroting sluit aan bij de huidige opzet van de regionale samenwerking. Ten opzichte van de begroting 2023 zijn er geen wijzigingen in de programma-indeling.

1.3 Systematiek van kostenverdeling en kostentoerekening In de begroting 2024 worden de kosten toegerekend aan de activiteiten die door Regio Rivierenland worden uitgevoerd, overeenkomstig de bestaande verdeelsleutels die ook in de begroting 2023 zijn toegepast. 1.4 Interbestuurlijk programma (IBP) Er zijn maatschappelijke opgaven die niet door één overheid kunnen worden aangepakt. Met het IBP wordt een nieuwe fase van interbestuurlijke samenwerking tussen verschillende overheden geïnitieerd en gestimuleerd. Het IBP is uitgewerkt in een 10-tal opgaven, onder meer op gebieden als de regionale economie, klimaat/duurzaamheid, wonen en het sociale domein. Beleidsterreinen waarop Regio Rivierenland nu al acteert in samenwerking met gemeenten en andere partners (zoals ondernemers en onderwijsinstellingen). Alle onderwerpen binnen het Ambitiedocument hebben een werkwijze als bedoeld in het IBP.

1

1.5 Wet open overheid Op 26 januari 2021 heeft de Tweede Kamer de Wet open overheid (Woo) aangenomen. Op 5 oktober 2021 heeft ook de Eerste Kamer ingestemd met het initiatiefvoorstel Woo. Het doel van de nieuwe wet is om de gehele overheid transparanter en toegankelijker te maken. De wet moet ervoor zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. De kern van de wet is tweeledig. Ten eerste verplicht de wet overheidsorganisaties documenten actief openbaar te maken. Ten tweede verplicht de Woo gemeenten om de informatiehuishouding op orde te brengen. De bepaling uit de Archiefwet, dat gemeente documenten in een goede, geordende en toegankelijke staat moeten bewaren, wordt herhaald in de Woo. Hiermee is een aanzienlijke doorlooptijd gemoeid, de Memorie van Toelichting noemt een mogelijke termijn van zelfs acht jaar. De Woo is op 1 mei 2022 in werking getreden. De huidige Wet openbaarheid van bestuur (Wob) is daarbij ingetrokken. Gemeenten ontvangen vanuit het Rijk financiële middelen voor implementatie van de Woo. In deze middelen is ook een deel voor gemeenschappelijke regelingen geoormerkt. Wij gaan hiervoor een post opnemen in onze begroting en verzoeken gemeenten daarmee het gedeelte voor de gemeenschappelijke regeling Regio Rivierenland aan ons over te maken.

1.6 Faciliteren en uitvoeren van beleidstaken voor de gemeenten, waaronder begrepen de uitvoering van het Regionaal Ambitiedocument 2022-2025, de coördinatie van de Regio Deal FruitDelta Rivierenland en de Gebiedsagenda FruitDelta Rivierenland Het faciliteren van de uitvoering van de beleidstaken, zoals o.a. voor Agribusiness, Recreatie & Toerisme, Economie & Logistiek, Regionale Energiestrategie (RES), Mobiliteit en Wonen en de personele inzet door beleidsadviseurs van de Regio wordt zo veel als mogelijk binnen de bestaande budgettaire kaders van de (meerjaren)begroting uitgevoerd. Vorig jaar is door alle gemeenteraden het nieuwe Regionaal Economisch Ambitiedocument vastgesteld. De hierin vastgelegde economische doelstellingen zijn – net als overige reeds vastgestelde regionale beleidskaders – als input meegenomen in de Gebiedsagenda FruitDelta Rivierenland. Met vaststelling van deze agenda heeft opschaling plaatsgevonden naar een bredere scope van aandachtsgebieden/beleidsterreinen en ook de betrokkenheid en inzet van partnerorganisaties wordt daarbij vergroot voor een breder draagvlak.

Bovendien kunnen we met de extra incidentele financiële middelen van het Rijk en de Provincie die afkomstig zijn uit de Regio Deal FruitDelta Rivierenland in de periode 2021 t/m 2023 versneld werken aan onze strategische gebiedsagenda en realisatie van onze gezamenlijke regionale ambities en (beleids)doelstellingen. Bij het opstellen van de begroting voor 2024 zullen we echter rekening moeten houden met organiseren van structurele (proces)capaciteit op dit onderwerp. Binnen het ruimtelijk domein zijn er veel ontwikkelingen, zowel bij het Rijk, de provincie als ook op regionaal en gemeentelijk niveau. Deze spelen op terreinen als bijvoorbeeld het Nationaal Programma Landelijk Gebied en de Gelderse Puzzel. Middels een startnotitie die begin 2023 naar verwachting wordt voorgelegd aan de gemeenteraden zal de regionale opdracht op dit vlak worden beschreven. 1.7 Lobby & Branding Voor de regionale, landelijke en internationale profilering van de 'merknaam' FruitDelta Rivierenland en de versterking van het imago van de Regio heeft het Algemeen Bestuur de "Strategische beleidsnota Lobby & Branding FruitDelta Rivierenland vastgesteld". Gerelateerd aan onder meer de Gebiedsagenda wordt deze visie uitgewerkt in een jaarplan, waarin de beleidsvoornemens concreet worden vertaald met bijbehorende financiën.

1.8 Personele en financiële capaciteit voor de ondersteunende functies In de afgelopen periode zijn we – net als vorig jaar - geconfronteerd met een sterke toename van de werkvoorraad door uitbreidingen van taken, nieuwe projecten en complexere wet- en regelgeving. Gevolg hiervan is een blijvend hoge werkdruk Dit concentreert zich met name bij de ondersteunende functies voor de zogenaamde PIOFACH-taken/-activiteiten. Om dit aan te pakken gaan wij daar waar mogelijk de bestaande bezetting uitbreiden en zullen wij in overleg treden met onze bestuurders en onze opdrachtgevers (gemeenten) om samen te werken aan een passende 2

oplossing. Daar waar er nieuwe taken en projecten bij onze organisatie worden belegd, zullen we goed kijken naar benodigde randvoorwaarden om deze opdracht(en) goed in te vullen. 1.9 Contractgestuurde dienstverlening Uitgangspunt voor de begroting is, dat de uurtarieven van de activiteiten die onder Contractgestuurde dienstverlening vallen in lijn met het niveau van de werkelijke kosten liggen. 1.10 Basismobiliteit/Versis De gemeenten werken samen op het gebied van basismobiliteit en hebben daarvoor het regionale vervoersysteem Versis ingericht. Op dit moment wordt onder de naam van Versis uitvoering gegeven aan het gemeentelijk sociaal recreatieve Wmo-vervoer van de acht regiogemeenten en het leerlingen- en jeugdvervoer voor de gemeenten Buren, Culemborg, Neder-Betuwe, Tiel en West Betuwe. De werkelijke kosten worden doorbelast aan de gemeenten op basis van het daadwerkelijk gebruik. Het beheerbureau, ondergebracht bij Regio Rivierenland, geeft 3x per jaar een prognose af ten aanzien van de kosten. De provinciale subsidie voor het sociaal recreatieve Wmo-vervoer wordt afgebouwd tot nihil in de periode van 1-1-2021 tot 1-1-2024. De korting loopt jaarlijks op met 25%, waardoor de subsidie vanaf het begrotingsjaar 2024 volledig komt te vervallen. De gemeenten zijn hierover geïnformeerd (meteen nadat de provincie in 2019 heeft besloten de subsidie te beëindigen).

1.11 Inburgering De nieuwe Wet inburgering 2021 is in werking getreden op 1 januari 2022, nadat invoering van het nieuwe inburgeringsstelsel twee keer eerder is uitgesteld. Gemeenten hebben een belangrijke rol bij de begeleiding van nieuwkomers (asielstatushouders en gezinsmigranten), die inburgeringsplichtig zijn. Het doel van de nieuwe inburgeringswet is dat alle inburgeringsplichtigen snel en volwaardig mee kunnen doen aan de Nederlandse samenleving, het liefst door middel van betaald werk. Gemeenten hebben vanuit de Wet Inburgering 2021 de regie over de uitvoering van de inburgering en zijn verantwoordelijk voor de begeleiding en ondersteuning van inburgeringsplichtigen gedurende het inburgeringstraject van drie jaar. Vooral voor de kleine gemeenten met een geringe opgave is het een lastige klus om dit goed te organiseren. Daarom hebben de 8 gemeenten van regio Rivierenland het initiatief genomen om een deel van de coördinatie- en uitvoeringstaken rondom Inburgering regionaal te organiseren en sinds 01-01-2022 over te hevelen naar Regio Rivierenland. Op basis van de pilot uit 2021 en de ervaringen uit de opstartfase in 2022 zijn in het begin van 2023 de procesafspraken en de werkafspraken met alle partners verder doorontwikkeld. Dit blijft een repeterend proces aan de hand van nieuwe inzichten.

Per 01-01-2024 heeft de gemeente West Betuwe de taken vanuit de Wet inburgering weer zelf ter hand genomen. Ten opzichte van 2022 zijn de aantallen te begeleiden inburgeraars in 2023 sterk verhoogd. Gezien alle landelijke inhaalacties is het ook de verwachting dat de aantallen inburgeraars in 2024 ook zullen stijgen. In de dienstverleningsovereenkomst is opgenomen dat de landelijke gelden (gebaseerd op het aantal inburgeraars) 1 op 1 worden doorgeschoven naar Regio Rivierenland.

De bestuurlijke besluitvorming is afgerond en de overdracht van inburgeringstaken naar Regio Rivierenland is geformaliseerd, de financiën van Inburgering worden opgenomen in de begroting van Regio Rivierenland op basis de dan bekend zijnde aantallen te verwachten inburgeraars 1.12 Overige uitgangspunten voor de begroting 2024 Salariskosten Algemeen uitgangspunt is, dat de personele formatie en de bijbehorende salariskosten voor de begroting 2024 worden geraamd op basis van de actuele personele formatie in februari/maart 2023; dat is het moment, dat de cijfers van de begroting 2024 worden berekend/doorgerekend. CAO-afspraken en raming salariskostenstijging De financiële controllers van de Rivierenlandse gemeenschappelijke regelingen (GR-en) hebben met elkaar afspraken gemaakt over de systematiek van het in de begroting verwerken van verwachte salariskostenstijgingen en de hierbij gewenste onderlinge harmonisering. Afgesproken is, dat aansluiting wordt gezocht bij de door het CPB 'berekende' stijging van de lonen (de geraamde loonontwikkeling), die in de door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uitgebrachte septembercirculaire is gepubliceerd. Aanvullend wordt voor de 3

hoogte van de totale salariskostenstijging in de begroting een schatting gemaakt van de verwachte stijging van de pensioenpremies en overige sociale lasten (premies werknemersverzekeringen). De laatste CAO loopt af op 1 januari 2023. Ten tijde van het opstellen van de kaderbrief wordt nog onderhandeld over een nieuwe CAO. Op basis van de huidige inzichten en gepubliceerde informatie van het CPB wordt in de begroting 2024 gerekend met een loonontwikkeling van 4,2% (loonvoet sector overheid). Daarnaast houden we voor 2024 rekening met een beperkte stijging van de pensioenpremies en de overige sociale lasten (premies werknemersverzekeringen) van indicatief 0,20%, waardoor de totale stijging van de salariskosten in de begroting 2024 geraamd wordt op 4,40%. Indien de werkelijke salariskostenstijging in 2023 afwijkt van de ramingen die in de programmabegroting 2023 zijn verwerkt (een geraamde stijging van de salariskosten met 3,0%), worden de structurele effecten daarvan meegenomen in de salarisberekeningen van de programmabegroting 2024. In de jaarrekening worden de werkelijke salariskosten verantwoord. Prijsindexering kostenbudgetten Overeenkomstig de door het CPB opgestelde cijfers die in de septembercirculaire zijn opgenomen, passen we een algemene prijsindexering toe van 6,8% (prijsindex nationale bestedingen).

Dit algemene indexeringspercentage wordt ook door andere gemeenschappelijke regelingen (GR-en) toegepast in de begroting 2024. Alleen indien voor specifieke kostencategorieën andere indexeringspercentages gelden, wordt afgeweken van het algemene indexeringspercentage en worden de marktconforme kostenstijgingen in de begrotingscijfers verwerkt. Dit hebben de financiële controllers van de GR-en met elkaar afgestemd. Ook de in onze begroting opgenomen werkbudgetten, zoals voor Lobby & Branding en de 3 beleidsspeerpunten worden geïndexeerd. Meerjarenbegroting In de meerjarenbegroting wordt de actuele bedragen geraamd, waarbij rekening gehouden wordt met de bekende meerjarige aanpassingen, zoals mutaties op het gebied van salarissen, prijsindexeringen, actualisatie van werkbudgetten en kapitaallasten. 1.13 Slotopmerking Deze kaderbrief Programmabegroting 2024 is besproken in de vergadering van het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland op 14 december 2022. Het Algemeen Bestuur heeft ingestemd met de in deze kaderbrief opgenomen financiële (beleids-)kaders als uitgangspunten voor de begroting 2024. de secretaris,

de voorzitter,

mr. J.W.A. Hakkert

ir. J. Beenakker

4

1 Bijlage 3 - Kaderbrief 2024 Regio Rivierenland

Aan: - het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeenten van Regio Rivierenland t.a.v. de secretaris - de raden van de gemeenten van Regio Rivierenland t.a.v. de griffier

Uw kenmerk Ons kenmerk Datum

: : :

22.0001893 14 december 2022

Inlichtingen Doorkiesnr. Emailadres

: : :

W.C.H. Wiehemeijer 0344-638548

Onderwerp

:

Kaderbrief Programmabegroting 2024 van Regio Rivierenland

wwiehemeijer@regiorivierenland.nl

Geacht College, geachte Raad, Hierbij ontvangt u de Kaderbrief Programmabegroting 2024 van Regio Rivierenland, die het Dagelijks Bestuur op 14 december jl. heeft vastgesteld. In deze Kaderbrief zijn de financiële uitgangspunten/kaders van de Programmabegroting 2024 vastgelegd. In april 2023 ontvangt u van ons de Programmabegroting 2024 en krijgt u de gelegenheid de gemeentelijke zienswijze bij de begroting kenbaar te maken. Uiteraard kunt u ons desgewenst al eerder een reactie sturen op basis van de geformuleerde begrotingsuitgangspunten en de overige informatie die in onze Kaderbrief is opgenomen. Dit is geen verplichting, omdat er voor de Kaderbrief geen zienswijzeprocedure geldt op grond van onze financiële verordening Regio Rivierenland. Als u ons een reactie stuurt, ontvangen wij die graag vóór 1 maart 2023, zodat we de mogelijkheid hebben om de informatie te gebruiken bij het opstellen en uitwerken van de begroting 2024. Wij nemen aan u met dit schrijven voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, Namens het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland, de secretaris, de voorzitter,

mr. J.W.A. Hakkert

ir. J. Beenakker

Regio Rivierenland is een samenwerkingsverband van 8 gemeenten: Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal en Zaltbommel. Regio Rivierenland werkt samen met Onderzoek, Onderwijs, Ondernemers en Ondernemende inwoners en Overheden binnen FruitDelta Rivierenland. Burg. v. Lidth de Jeudelaan 3 | Postbus 137 | 4000 AC Tiel | (0344) 63 85 55 | info@regiorivierenland.nl | IBAN NL55 BNGH 0285 0287 23

1 Bijlage 4 - Zienswijzebrief gemeente Buren

Regio Rivierenland Postbus 137 4000 AC TIEL

Maurik, 14 februari 2023

uw brief van: uw kenmerk: ons kenmerk: behandeld door:

Z.046283/D.141336 R.B. Morshuis

bijlage(n): onderwerp:

Zienswijzebrief gemeente Buren Geacht bestuur van de Regio Rivierenland, Op 14 december 2022 ontvingen wij van u de kaderbrief 2024. Dank hiervoor. Dit is het tweede jaar dat wij een kaderbrief van u ontvangen. Allereerst willen wij u eraan herinneren dat de kaderbrief vóór 1 december 2022 had moeten worden aangeleverd. Deze afspraak is vastgesteld in het regionaal informatieprotocol. Wij vragen u in de toekomst de termijnen uit het informatieprotocol te volgen. Beleidsmatige uitgangspunten In de aanbiedingsbrief en in de kaderbrief zelf wordt aangegeven dat de kaderbrief geen beleidsmatige uitgangspunten bevat. In artikel 24b van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) staat dat de kaderbrief wel beleidsmatige uitgangspunten moet bevatten. Daarnaast is in het regionale informatieprotocol afgesproken dat de gemeenschappelijke regelingen een kaderbrief sturen met financiële en beleidsmatige uitgangspunten. Het is een gemiste kans dat de Regio Rivierenland in de kaderbrief geen beleidsmatige uitganspunten geeft. Als reden voor het ontbreken van beleidsmatige uitgangspunten wordt aangegeven dat de beleidsmatige kaders in afzonderlijke documenten worden voorgelegd aan de raden. Wij zijn van mening dat de kaderbrief er is om de gemeenteraad in een eerder stadium te informeren over beleidskaders en niet pas bij de besluitvorming. Dit is volgens ons het doel van de kaderbrief.

Ook zorgt het vermelden van beleidsmatige uitgangspunten in de kaderbrief voor een wenselijk overzicht van wat de Regio Rivierenland doet en wil gaan doen. We verzoeken de Regio Rivierenland om bij de volgende kaderbrief financiële en beleidsmatige uitgangspunten op te nemen. Wet Open Overheid (WOO) In de kaderbrief wordt aangegeven dat er een post wordt opgenomen voor de implementatie van de Wet Open Overheid (WOO). Het bedrag dat de gemeente vanuit het Rijk ontvangt voor de implementatie van de WOO is niet gespecificeerd in een deel voor de gemeente en een deel voor de gemeenschappelijke regelingen. Wij verwachten van de Regio Rivierenland dat in de begroting 2024 in beeld wordt gebracht welk bedrag er nodig is voor de implementatie van de WOO. Daarbij verwachten wij een goede onderbouwing van de te verwachten werkzaamheden.

De Wetering 1 ● Postbus 23 ● 4020 BA Maurik ● Tel.: 14 0344 ● Fax: (0344) 579200 ● E-mail: gemeente@buren.nl ● KvK: 30278157 Bank Nederlandsche Gemeente IBAN nummer: NL05 BNGH 0285 0486 35 ● BTW: NL807287684B02

Vervoer voor leerlingen en WMO In de kaderbrief wordt rekening gehouden met de indexeringen volgens het CPB. Voor leerlingen vervoer en WMO-vervoer moet de NEA-index worden gehanteerd. De NEA heeft een indexering van 13,7% vastgesteld. Dit heeft te maken met een correctie van 6,9% op de brandstofprijzen. De correctie komt bovenop de 6,8% algemene prijsindexering van het CPB. De stijging van 13,7% voor vervoer moet volgens ons worden gebruikt in de begroting 2024. Wij vernemen graag uw reactie op de gegeven zienswijze. In de aanbiedingsbrief van de conceptbegroting wordt aangegeven op welke wijze de zienswijze op de kaderbrief is verwerkt in de conceptbegroting. Dit is afgesproken in het informatieprotocol. Wij wensen u veel succes toe bij het opstellen van de conceptbegroting en zien deze met belangstelling tegemoet. Hopende u zo voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, namens de gemeenteraad van Buren, de griffier,

de voorzitter,

{{esl:signer1:Capture:size(150,40)}}

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}

R. Kuipers

J.P.M. Meijers

2

4.2 Zienswijze kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 1 Raadsvoorstel zienswijze kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

Datum vergadering gemeenteraad

Voorstelnummer

14 februari 2023

D.140918 Z.047158

Portefeuillehouder Begrotingsprogramma en taakveld

J.P.M. Meijers 5. Inwoners, bestuur en veiligheid Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer

Onderwerp

Zienswijze Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

Voorgesteld besluit 1. Een zienswijze in te dienen op de Kaderbrief 2024 van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid op de volgende onderwerpen: a. Aandacht te vragen voor het tijdig inzichtelijk maken van extra lasten. b. Inzicht te vragen in de financiële impact van de implementatie van de Omgevingswet. 2. De zienswijzebrief vast te stellen. Samenvatting van het voorstel Ter voorbereiding op de begroting 2024 informeert de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid via de kaderbrief de gemeenteraden op hoofdlijnen over de ontwikkelingen, het beleid en de financiële consequenties voor 2024. De gemeenteraden kunnen op deze kaderbrief een zienswijze indienen.

HOOFDLIJNEN 1. Inleiding Ter voorbereiding op de begroting 2024 informeert de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) via de kaderbrief de gemeenteraden op hoofdlijnen over de ontwikkelingen, het beleid en de financiële consequenties voor 2024. De gemeenteraden kunnen op deze kaderbrief een zienswijze indienen. 2. Doel / meetbaar effect Door het indienen van een zienswijze op de kaderbrief van de VRGZ kan de gemeente Buren kenbaar maken wat de wensen zijn voor de aankomende begroting voor 2024. Door een zienswijze in te dienen op de kaderbrief kunnen gemeenten meer invloed uitoefenen op de conceptbegroting. Bij het presenteren van de conceptbegroting dient het bestuur van de VRGZ kenbaar te maken op welke manier de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting. 3. Argumenten 1.1.

Aandacht voor het tijdig inzichtelijk maken van extra lasten.

In de kaderbrief schrijft de VRGZ dat het, gezien de onzekerheid van diverse ontwikkelingen en risico’s, de vraag is of extra lasten tijdig inzichtelijk zijn. Het is hierdoor onduidelijk voor gemeenten waar men rekening mee moet houden. Diverse kosten in het kader van de WOO zijn hier een voorbeeld van. Als gemeente ontvangen wij hier extra middelen voor, echter is het onduidelijk of de kosten van alle GR-en en de lokale kosten hiermee gedekt zijn. Het verzoek is daarom deze en soortgelijke extra lasten, waar mogelijk, inzichtelijker te maken middels een inschatting van (brandbreedte van) de financiële impact en het effect hiervan op de gemeentelijke bijdrage.

Raadsvoorstel nr. D.140918

1

1.2.

Inzicht in de financiële impact van de implementatie van de Omgevingswet.

In de kaderbrief schrijft de VRGZ dat de effecten van de volledige implementatie van de Omgevingswet zich kunnen vertalen in benodigde capaciteit en een aangepast niveau van adviseurs, afgestemd op nieuwe uitdagingen. Gezien de lange aanloop tot dusver, is het verzoek om dit inzichtelijker te maken, door middel van een inschatting van de (bandbreedte van) de financiële impact. 2.1.

Met het indienen van een zienswijze geeft de raad invulling aan zijn kaderstellende rol.

Het indienen van een zienswijze op de kaderbrief is niet wettelijk verplicht, maar het is wel wenselijk omdat de gemeenteraad met het indienen van een zienswijze beter in positie kan worden gebracht. Door een zienswijze in te dienen op de kaderbrief, heeft de gemeenteraad meer invloed op de inhoud van de begroting, die in het voorjaar zal worden voorgelegd ter zienswijze. Met het indienen van zienswijzen op de kaderbrieven van de gemeenschappelijke regelingen wordt invulling gegeven aan de wens van de gemeenteraad om grip te krijgen op de gemeenschappelijke regelingen. 2.2

De gemeente Buren heeft een groot bestuurlijke en financieel belang bij de VRGZ.

Deelname aan de gemeenschappelijke regeling VRGZ is verplicht. De gemeente Buren is vertegenwoordigd in het algemeen bestuur door burgemeester J.P.M. Meijers. De gemeentelijke bijdrage aan de VRGZ is substantieel ten opzichte van de gemeentelijke begroting. 4. Kanttekeningen 1.1.

Sprake van een onzekere en onvoorspelbare financiële toekomst.

De rode draad in deze kaderbrief is de grote mate van onzekerheid. Het is onzeker wat 2024 gaat brengen. Dit geldt voor ontwikkelingen als de vluchtelingencrisis, maar ook voor de financiële uitgangspunten door stijgende rente, hoge inflatie en arbeidsmarktproblematiek. Deze ontwikkelingen zijn op zichzelf al complex en onzeker, maar grijpen ook nog eens op elkaar in. Het tijdig inzichtelijk maken van extra lasten is hiermee een lastige opgave. TOELICHTING EN UITVOERING 5. Financiën De kaderbrief heeft geen financiële consequenties. De kaderbrief dient als input en sturing voor de begroting 2024 van de VRGZ. 6. Communicatie Na de oordeelsvormende raad op 31 januari wordt de concept zienswijze verstuurd naar de VRGZ. Zodra de definitieve zienswijze is vastgesteld op 14 februari 2023 wordt deze verstuurd naar de VRGZ. 7. Uitvoering en planning - Zienswijzen op de kaderbrief moeten uiterlijk vóór 1 februari worden ingediend, zodat deze betrokken kunnen worden bij het opstellen van de begroting. - De concept begroting wordt in het voorjaar van 2023 opgesteld en wordt vóór 1 april 2023 aangeboden aan de gemeenteraden. Bij de aanbiedingsbrief van de conceptbegroting moet worden aangegeven op welke wijze de zienswijzen op de kaderbrief zijn verwerkt in de conceptbegroting.

- De gemeenteraad kan vervolgens in de zienswijze op de conceptbegroting aangeven of de raad tevreden is met de wijze waarop de VRGZ omgaat met de zienswijze op de kaderbrief. 8. Participatie Het gaat hier om een onderwerp dat zich niet leent voor (burger)participatie. Het betreft de begroting van een gemeenschappelijke regeling. 9. Duurzaamheid In 2022 heeft de VRGZ de eerste stappen gezet om te komen tot een meerjarige visie op duurzaamheid. Vanuit die visie zal de VRGZ de strategie bepalen met concrete stappen die de organisatie gaat zetten. Raadsvoorstel nr. D.140918

2

Bijlagen: 1. Raadbesluit zienswijze Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2. Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 3. Zienswijzebrief gemeente Buren Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Inlichtingen bij: Portefeuillehouder Domein

Raadsvoorstel nr. D.140918

J.P.M. Meijers Bedrijfsvoering

3

1 Bijlage 1 Raadbesluit zienswijze Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

Datum vergadering gemeenteraad

Voorstelnummer

Besluitnummer

14 februari 2023

D.140918

D.142837 Z.047158

Onderwerp

Zienswijze Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

De Gemeenteraad van Buren; Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 17 januari 2023; besluit: 1. Een zienswijze in te dienen op de kaderbrief 2024 van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid op de volgende onderwerpen: a) Aandacht te vragen voor het tijdig inzichtelijk maken van extra lasten. b) Inzicht te vragen in de financiële impact van de implementatie van de Omgevingswet 2. De zienswijzebrief vast te stellen

Vastgesteld in de openbare vergadering van 14 februari 2023

namens de gemeenteraad van Buren, de griffier, de voorzitter, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}} R. Kuipers

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}} J.P.M. Meijers

1 Z.047158/D.142837

1 Bijlage 2 Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

Kaderbrief 2024 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Inleiding Vanuit de gedachte gemeenten vooraf te betrekken bij het begrotingsproces stelt de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) de Kaderbrief op. In deze Kaderbrief informeren wij gemeenten op hoofdlijnen over de financiële uitgangspunten, inhoudelijke ontwikkelingen en risico’s voor het begrotingsjaar 2024. Op deze Kaderbrief verzoeken wij gemeenteraden te reageren met een zienswijze. Hiermee is de Kaderbrief een eerste stap in de voorbereiding op de begroting. Deze begroting wordt in het voorjaar van 2023 opgesteld en wordt vóór 1 april 2023 aangeboden aan de raden. De rode draad in deze Kaderbrief is de grote mate van onzekerheid. Het is onzeker wat 2024 gaat brengen. Dat geldt voor een aantal inhoudelijke ontwikkelingen zoals de vluchtelingencrisis, versterking crisisbeheersing en de Wet veiligheidsregio’s, maar ook voor de financiële uitgangspunten door de stijgende rente, de hoge inflatie en arbeidsmarktproblematiek. Deze ontwikkelingen zijn op zichzelf al complex of onzeker, maar grijpen ook nog eens op elkaar in. In onderstaande paragrafen geven we zo concreet mogelijk de verwachte ontwikkelingen en consequenties van deze ontwikkelingen weer waarbij we starten met algemene uitgangspunten, vervolgens de inhoudelijke ontwikkelingen schetsen en afsluiten met de belangrijkste risico’s.

Algemeen De VRGZ voert taken uit die voor de inwoners en bedrijven van groot belang zijn als het gaat om het borgen van veiligheid of het herstellen van een veilige omgeving. De activiteiten van de brandweer, ambulancezorg en meldkamer zijn alom bekend en cruciaal voor een snelle hulpverlening aan mensen in nood. De werkzaamheden van de sector Crisisbeheersing in het kader van crisis- en rampenbestrijding zijn door de corona- en vluchtelingencrisis veel zichtbaarder geworden. Samen met gemeenten en andere partners heeft deze sector een centrale rol in de regionale crisisorganisatie. De Ambulancezorg Gelderland-Zuid (AZGZ) is onderdeel van de VRGZ. In deze kaderbrief worden relevante ontwikkelingen qua beleid en risico’s voor AZGZ opgenomen. Voor de financiële uitgangspunten vinden onderhandelingen plaats met zorgverzekeraars. Dit onderdeel is niet opgenomen in deze kaderbrief.

1

Algemene uitgangspunten Door het bestuur is vastgesteld dat er drie typen uitzettingen1 van de begroting in aanmerking kunnen komen voor een voorstel tot een extra bijdrage van gemeenten: ▪ Nieuwe beleidsvoorstellen o.a. in relatie tot de uitwerking van onze meerjarenstrategie en beleidsontwikkelingen binnen gemeenten; ▪ Buitengewone prijsstijgingen: prijsstijgingen waar de VRGZ geen invloed op heeft en die niet opgevangen kunnen worden binnen de reguliere indexering; ▪ Autonome ontwikkelingen: niet door de VRGZ beïnvloedbare stijgingen die voortkomen uit bestaand beleid. Bijvoorbeeld wet- en regelgeving of noodzakelijke uitzettingen in verband met toename van het inwoneraantal in de regio.

Indexering Voor de beoordeling van de jaarstukken en de begroting hebben de gemeenten in de Regio Nijmegen de Adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen opgericht (hierna: Adviesfunctie). De gemeenten in de regio Rivierenland volgen deze adviezen in de regel. De Adviesfunctie adviseert ook over indexering. Op dit moment heeft de Adviesfunctie de definitieve indexcijfers nog niet gepubliceerd. De VRGZ hanteert een door het Algemeen Bestuur vastgestelde methodiek (zie bijlage 1) die ook voor de begroting 2024 gehanteerd zal worden. Afhankelijk van de publicatie van de Adviesfunctie zal tijdens het begrotingsproces bezien worden of de diverse prijsstijgingen (zie ook paragraaf inflatie) opgevangen kunnen worden. Mocht dit niet kunnen dan zal er een additionele uitzetting volgen conform hiervoor genoemde spelregels.

Inhoudelijke ontwikkelingen In deze paragraaf zijn de belangrijkste ontwikkelingen beschreven die relevant zijn voor het beleid en de financiën van de VRGZ. Ontwikkelingen worden getoetst aan de algemene uitgangspunten zoals hierboven beschreven.

Wet veiligheidsregio’s De Commissie evaluatie Wet veiligheidsregio’s (Commissie Muller) heeft de doeltreffendheid en de effecten van de Wet veiligheidsregio’s en onderliggende regelgeving in de praktijk onderzocht. Deze commissie adviseert om de wetgeving te vereenvoudigen en crisisbeheersing en brandweerzorg te blijven organiseren via een gemeenschappelijke regeling. Daarnaast is het advies om de brandweer wettelijk te positioneren als het orgaan dat verantwoordelijk is voor het adviseren, stimuleren en regisseren van brandveiligheid, ook in verwante wetgeving.. Het kabinet heeft in haar standpunt op de wetsevaluatie (2020) aangekondigd om met behoud van het goede, zo spoedig mogelijk, te komen tot een toekomstbestendig, samenhangend stelsel voor de crisisbeheersing en brandweerzorg. Hoe het stelsel wordt aangepast is nog niet geheel bekend, maar we zien mogelijke effecten op capaciteit voor de veiligheidsregio. De eerste concepten worden momenteel ambtelijk en bestuurlijk getoetst. In 2023 wordt de nieuwe wetgeving verwacht.

1 Conform paragraaf Spelregels in de begroting

2

Versterking crisisbeheersing Op 26 augustus jl. zijn bestuurlijk afspraken gemaakt tussen het Rijk en de veiligheidsregio’s betreffende de opvang van ontheemden en asielzoekers. Een bijzonder onderdeel hierin is de toekenning van structurele middelen voor de versterking van rampenbestrijding en crisisbeheersing. De veiligheidsregio’s ontvangen deze additionele middelen via de Rijksbijdrage (BDuR). Landelijk is hiervoor € 83.000.000,-2 beschikbaar gesteld. Dat bedrag is er met name op gericht dat veiligheidsregio’s met het Rijk en andere partners beter in staat worden gesteld zich voor te bereiden op toekomstige (langdurige) (bovenregionale) rampen en crises door het fundament te versterken en te investeren in het netwerk, uitvoeringscapaciteit, platform en de informatiefunctie. Welk aandeel hiervan wordt toegekend aan de VRGZ en welke voorwaarden hieraan zijn verbonden, is momenteel nog niet bekend. Wel bekend is dat dit bedrag voortkomt uit de langdurige inzet van de regionale crisisorganisaties tijdens Corona en de vluchtelingencrisis in combinatie met maatschappelijke ontwikkelingen, op basis waarvan de verwachting is dat de crisisorganisatie vaker langdurig ingezet zal worden.

Regionale meerjarenbeleidsplannen De huidige wettelijk verplichte meerjarenbeleidsplannen (Regionaal Beleidsplan, Regionaal Risicoprofiel en Regionaal Crisisplan) lopen tot en met 2023. Iedere 4 jaar moet het bestuur van de Veiligheidsregio nieuwe plannen vaststellen. Op dit moment wordt gewerkt aan de nieuwe plannen voor 2024-2027. Hierin zullen onder andere, zo concreet mogelijk, de gevolgen van de nieuwe Wet veiligheidsregio’s een plek krijgen, evenals de gevolgen van de Omgevingswet, bestaande en nieuwe dreigingen en andere ontwikkelingen die de komende jaren de veiligheidsregio en haar partners gaan raken. De meerjarenbeleidsplannen worden in nauwe samenwerking met de gemeenten en andere veiligheidspartners ontwikkeld. Het mitigeren van risico’s als gevolg van nieuwe ontwikkelingen vraagt mogelijk een extra investering, deze worden meegenomen in de financiële plannen.

Visie op de brandweerzorg De brandweer is gestart met de ontwikkeling van een Visie op de brandweerzorg voor de jaren 2023 2027. Het doel van deze Visie op brandweerzorg is de brandweerorganisatie toekomstbestendig te houden in een snel veranderende maatschappij. Technologische en maatschappelijke ontwikkelingen, klimaatverandering en de energietransitie brengen nieuwe risico’s én nieuwe mogelijkheden met zich mee. Eén van die ontwikkelingen is de toenemende rol van risicobeheersing (zoals preventie) in de brandweerzorg. Voortvloeiend uit de visie op brandweerzorg en het geactualiseerde regionale beleidsplan zal een nieuw dekkingsplan worden opgesteld en naar verwachting eind 2023 aan het bestuur ter vaststelling worden aangeboden. Het dekkingsplan wordt gebaseerd op een geactualiseerd risicoprofiel waarin de risico’s van de vier kerntaken van de brandweer worden samengebracht: brandbestrijding, hulpverlening, incidentbestrijding gevaarlijke stoffen en waterongevallen. Ook wordt de nieuwe landelijke systematiek die uitgaat van gebiedsgerichte opkomsttijden in dit dekkingsplan, toegepast. De visie, het veranderende risicobeeld en het dekkingsplan kunnen leiden tot een gewenste aanpassing van capaciteit, materiaal en materieel en vakbekwaamheidprogramma’s met mogelijk

2 Dit bedrag kent een oplopend karakter: van € 46.000.000,- in 2023 naar € 83.000.000,- in 2026.

3

financiële consequenties tot gevolg. Aanpassingen zullen voorgelegd worden aan het bestuur, waar nodig in de vorm van scenario’s.

Integraal Zorgakkoord (IZA) Recent zijn het ministerie, de NZA, zorgverzekeraars en zorgaanbieders naar buiten gekomen met een concept Integraal Zorg Akkoord (IZA). Kernpunt hieruit is dat de zorg in totaliteit voor grote uitdagingen staat die niet op te lossen zijn door het blijven toevoegen van mensen en middelen. In de mogelijke oplossingsrichtingen wordt gekeken naar andere vormen van samenwerking en coördinatie van zorg. Hierbij wordt een belangrijke rol toegedicht aan de regionale samenwerkingsverbanden om maatwerkoplossingen te genereren in aansluiting op de lokale/regionale behoeften. Voor de acute zorg is het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) aan zet waarin AZGZ evenals de DPG in de regio, vertegenwoordigd is. Met dit gremium voeren we inmiddels de eerste gesprekken. Hoewel er dus nog geen concrete uitkomsten zijn, verwachten we dat de kaders ten aanzien van spreiding van patiënten, nabijheid van spoedeisende hulp en operationele prestatie-eisen zullen veranderen. Verandering van deze kaders kan ook leiden tot effecten op de wijze van financieren en de hoogte van de financiële bijdragen door zorgverzekeraars.

Wet Open Overheid (Woo) De Woo is de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) en regelt het recht van burgers op informatie van de overheid. Zo krijgt iedereen meer inzicht in het handelen van de overheid. De belangrijkste wijziging in de Wet Open Overheid (Woo) betreft de actieve openbaarmaking. De Woo verplicht overheden actief, dus uit eigen beweging, bepaalde informatie openbaar te maken. Naast de actieve openbaarmaking is er ook een passieve openbaarmakingsplicht (het op verzoek openbaar maken van gevraagde informatie) en een informatiehuishoudingsplicht (het duurzaam toegankelijk maken van informatie). Om dit in te richten en te borgen zullen incidenteel en structureel kosten gemaakt worden. Via het Gemeentefonds ontvangen gemeenten hiervoor extra middelen, voor zichzelf en de gemeenschappelijke regelingen.

Risico’s Vastgoedportefeuille De VRGZ heeft een uitgebreide vastgoedportefeuille3. Bij een diepere analyse van ons meerjarig vervangingsplan vastgoed blijkt dat de kapitaallasten in de komende jaren fors – en structureel – stijgen. Oorzaak hiervan is dat bij de overdracht van de kazernes de gemeenten overgedragen is tegen boekwaarde en niet tegen de marktwaarde van het moment van overdracht. Een aantal kazernes was ten tijde van de overdracht al volledig afgeschreven waardoor geen kapitaallasten overgedragen zijn. Dit houdt in dat bij nieuwbouw kapitaallasten ontstaan, waarvoor geen of onvoldoende budget is. Daar komen de stijgende rente, indexaties op bouwmateriaal en personeel, duurzaamheidseisen en algemene inflatie (zie verderop in deze brief) bij. Daarom zullen we met gemeenten in gesprek gaan om te komen tot nieuwe kaders en afspraken waarbij de toekomstbestendigheid van ons vastgoed op lange termijn ook geborgd is.

3 De vastgoedportefeuille van de VRGZ bestaat uit 41 panden waarvan 36 brandweerkazernes (35 in eigendom) en 15

ambulanceposten (waarvan 10 gedeeld met de brandweer).

4

Het vastgoed van de VRGZ is net als het vastgoed van gemeenten onderhevig aan de energiebesparingsplicht (klimaatakkoord) en label C-verplichting voor kantoren. Uit de financiële doorkijk wat betreft de verduurzaming van het vastgoed blijkt dat we voor een grote financiële en technische opgave staan om de gehele portefeuille in 2050 energieneutraal te krijgen. Een externe partij krijgt de opdracht om te onderzoeken welke energiebesparende maatregelen per pand kunnen en moeten worden genomen om aan het akkoord te voldoen en dus de CO2-uitstoot te beperken. Hiervoor zijn reeds 13 panden geselecteerd op basis van leeftijd, omvang en huidige energie-efficiency. Hierbij kijkt de VRGZ ook naar subsidies die vanuit het Rijk beschikbaar gesteld worden.

Duurzaamheid Duurzaamheid is een containerbegrip. Maatregelen voor verduurzaming kunnen bijvoorbeeld betrekking hebben op CO2-reductie (energieneutraal), goed werkgeverschap of circulariteit. Als het onderwerp duurzaamheid (in brede zin) op korte termijn niet structureel wordt opgepakt in de organisatie, bestaat de kans dat t.z.t. de inhaalslag te groot wordt. Dit vormt een financieel en operationeel risico. In 2022 heeft de VRGZ de eerste stappen gezet om te komen tot een meerjarige visie op duurzaamheid. Vanuit die visie zullen we de strategie bepalen met concrete stappen die de organisatie gaat zetten.

Arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt houdt de komende tijd aan en beperkt zich niet meer tot specifieke sectoren of specialistische functies. Daarnaast zien we een toenemende vraag aan veiligheidsregio’s waardoor krapte nog beter voelbaar wordt. Uit intern onderzoek is geconstateerd dat de afdeling bedrijfsvoering op onderdelen kwetsbaar georganiseerd is; zo is er een relatief hoog aantal eenmansfuncties. Hier sluit het onderzoek van Berenschot, dat in 2021 heeft plaatsgevonden op verzoek van het bestuur, naar de lasten van de bedrijfsvoering op aan. Uit dat onderzoek blijkt dat de kosten van de overhead bij de VRGZ circa 20% lager zijn dan het gemiddelde in de benchmark en daardoor op onderdelen krap is georganiseerd. In een krappe arbeidsmarkt wordt deze kwetsbaarheid vergroot. Ook bij een eventuele recessie – die door CPB en SER worden genoemd – worden blijvende tekorten voorzien. De vraag naar personeel is onverminderd groot en het beschikbare aanbod is relatief laag. Dit komt enerzijds door toenemende vergrijzing en anderzijds door afnemende vergroening (aanwas). Hierdoor is sprake van een werknemersmarkt, waarin vacatures lastiger te vervullen zijn en werknemers meer eisen. De verwachting is dat dit een kosten opdrijvend effect heeft door stijging van lonen en secundaire arbeidsvoorwaarden.

Ook kan het niet tijdig kunnen invullen van vacatures de kwaliteit onder druk zetten en leiden tot een hogere werkdruk en/of verzuim. Personeelsbeleid gericht op het binden en boeien van onze werknemers en het tijdig inspelen op voorziene ontwikkelingen in ons personeelsbestand is een toenemend aandachtspunt

5

Inflatie Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) berekende dat inflatie in Nederland in augustus 2022 verder steeg naar 13,6 procent (zie ook onderstaande grafiek). Niet eerder was de inflatie zo hoog. Concreet betekent dit dat de prijzen in augustus gemiddeld 13,6 procent hoger lagen dan een jaar geleden. Deze prijsstijging wordt met name gedreven door hogere energieprijzen. Al meer dan een jaar is de inflatie in Nederland hoog. In augustus vorig jaar kwam de inflatie voor het eerst in lange tijd boven de 2 procent uit. Langzaamaan zien we dat leveranciers de prijzen van diverse producten en diensten verhogen. De verwachting is dat de prijzen over de volle breedte zullen stijgen. De VRGZ heeft een groot deel van het inkoopvolume vastliggen in contracten met wisselende looptijden en afspraken. We voorzien dat we de komende jaren te maken krijgen met prijsstijgingen, hoe hoog deze zullen zijn, is nu nog niet te voorspellen. Naast het risico ten aanzien van de stijgende prijzen zien we ook dat de levertijden van diverse producten en diensten onder druk staan als gevolg van de achtereenvolgende crises. Ter illustratie: het effect van deze inflatie op de begroting 2024 komt uit op een bedrag van € 6.352.972,- (omvang lasten 2023 exclusief AZGZ = € 54.767.000,- * (13,6%-2%).